ઋગ્વેદ · સૂક્ત 7.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.18.1
त्वे ह॒ यत्पि॒तर॑श्चिन्न इन्द्र॒ विश्वा॑ वा॒मा ज॑रि॒तारो॒ अस॑न्वन् ।
त्वे गावः॑ सु॒दुघा॒स्त्वे ह्यश्वा॒स्त्वं वसु॑ देवय॒ते वनि॑ष्ठः ॥
હે ઇન્દ્ર, તારામાં જ પિતૃઓ અને સર્વ સ્તોતાઓએ ધન મેળવ્યું છે. તારામાં જ સહેલાઈથી દૂધ આપતી ગાયો અને ઘોડા છે; દેવભક્ત યજમાન માટે તું જ સૌથી ઉદાર ધનદાતા છે.
7.18.2
राजे॑व॒ हि जनि॑भिः॒ क्षेष्ये॒वाव॒ द्युभि॑र॒भि वि॒दुष्क॒विः सन् ।
पि॒शा गिरो॑ मघव॒न्गोभि॒रश्वै॑स्त्वाय॒तः शि॑शीहि रा॒ये अ॒स्मान् ॥
રાજા જેમ પ્રજા સાથે શાસન કરે છે, તેમ તું દિવસો સાથે નીચે આવ; જ્ઞાની કવિ બનીને, હે ધનવાન ઇન્દ્ર, તારી ગાયો અને ઘોડા સહિત અમારી સ્તુતિઓને તીક્ષ્ણ કર અને તને ઇચ્છતા અમને ધન માટે પ્રેરિત કર.
7.18.3
इ॒मा उ॑ त्वा पस्पृधा॒नासो॒ अत्र॑ म॒न्द्रा गिरो॑ देव॒यन्ती॒रुप॑ स्थुः ।
अ॒र्वाची॑ ते प॒थ्या॑ रा॒य ए॑तु॒ स्याम॑ ते सुम॒तावि॑न्द्र॒ शर्म॑न् ॥
હે ઇન્દ્ર, તારી સાથે સ્પર્ધા કરતી, દેવોને ઇચ્છતી આ મધુર સ્તુતિઓ અહીં તારી પાસે પહોંચી છે. અમારી તરફ ફરતો તારો માર્ગ ધનનો માર્ગ બને; અમે તારી કૃપામાં અને તારા આશ્રયમાં રહીએ.
7.18.4
धे॒नुं न त्वा॑ सू॒यव॑से॒ दुदु॑क्ष॒न्नुप॒ ब्रह्मा॑णि ससृजे॒ वसि॑ष्ठः ।
त्वामिन्मे॒ गोप॑तिं॒ विश्व॑ आ॒हा न॒ इन्द्रः॑ सुम॒तिं ग॒न्त्वच्छ॑ ॥
દૂધ દોહવાની ઇચ્છાથી જેમ સારા ઘાસ માટે ગાયને બોલાવાય, તેમ વસિષ્ઠે તારા તરફ પ્રાર્થનાઓ રચી છે. સૌ મારા ગોપતિ તરીકે તને જ કહે છે; ઇન્દ્ર અમારી તરફ કૃપા સાથે આવે.
7.18.5
अर्णां॑सि चित्पप्रथा॒ना सु॒दास॒ इन्द्रो॑ गा॒धान्य॑कृणोत्सुपा॒रा ।
शर्ध॑न्तं शि॒म्युमु॒चथ॑स्य॒ नव्यः॒ शापं॒ सिन्धू॑नामकृणो॒दश॑स्तीः ॥
વિસ્તરીને વિશાળ થયેલાં જળો માટે, સુદાસ માટે ઇન્દ્રે સહેલાઈથી પાર થવાય તેવાં ઘાટ બનાવ્યા; નવી સ્તુતિના બળથી લડતા શિમ્યુને તેણે રોક્યો, અને નદીઓ વચ્ચે તે અપ્રશંસિતને શાપ બનાવી દીધો.
7.18.6
पु॒रो॒ळा इत्तु॒र्वशो॒ यक्षु॑रासीद्रा॒ये मत्स्या॑सो॒ निशि॑ता॒ अपी॑व ।
श्रु॒ष्टिं च॑क्रु॒र्भृग॑वो द्रु॒ह्यव॑श्च॒ सखा॒ सखा॑यमतर॒द्विषू॑चोः ॥
પુરોળા તુર્વશનો યજ્ઞકર્તા હતો; ધન માટે મત્સ્યો તીક્ષ્ણ કરાયા, તીક્ષ્ણ શસ્ત્રોની જેમ. ભૃગુઓ અને દ્રુહ્યુઓએ યશ બનાવ્યો; મિત્રે મિત્રને વિખરાયેલા બે પક્ષો વચ્ચેથી પાર કરાવ્યો.
7.18.7
आ प॒क्थासो॑ भला॒नसो॑ भन॒न्तालि॑नासो विषा॒णिनः॑ शि॒वासः॑ ।
आ योऽन॑यत्सध॒मा आर्य॑स्य ग॒व्या तृत्सु॑भ्यो अजगन्यु॒धा नॄन् ॥
પકથ, ભલાન, અલિન, વિષાણી અને શિવ લોકો અહીં ગર્જના કરતા આવ્યા. આર્યના સાથીને ગાયો સાથે યુદ્ધમાં આગળ લઈ જનાર અને ત્રત્સુઓ માટે નેતાઓને લાવનાર તે જ હતો.
7.18.8
दु॒रा॒ध्यो॑ अदि॑तिं स्रे॒वय॑न्तो अचे॒तसो॒ वि ज॑गृभ्रे॒ परु॑ष्णीम् ।
म॒ह्नावि॑व्यक्पृथि॒वीं पत्य॑मानः प॒शुष्क॒विर॑शय॒च्चाय॑मानः ॥
કઠિન અને અવિવેકી લોકોએ અદિતિને વશ કરવા ઇચ્છીને પારુષ્ણીને પકડી. મહિમાથી તેણે વિશાળ પૃથ્વીને વિસ્તારી; પશુની જેમ ચમકતા કવિ વિશ્રામ કર્યો.
7.18.9
ई॒युरर्थं॒ न न्य॒र्थं परु॑ष्णीमा॒शुश्च॒नेद॑भिपि॒त्वं ज॑गाम ।
सु॒दास॒ इन्द्रः॑ सु॒तुकाँ॑ अ॒मित्रा॒नर॑न्धय॒न्मानु॑षे॒ वध्रि॑वाचः ॥
કોઈ હેતુથી લોકો આવે તેમ, વિખરાયેલી પારુષ્ણી વેગથી ઘાટે પહોંચી. સુદાસ માટે ઇન્દ્રે સોમ નિચોવનારાઓના શત્રુઓને પાછા હટાવ્યા અને માણસોમાં સ્તોત્રની નિંદા કરનારાઓને ભગાડ્યા.
7.18.10
ई॒युर्गावो॒ न यव॑सा॒दगो॑पा यथाकृ॒तम॒भि मि॒त्रं चि॒तासः॑ ।
पृश्नि॑गावः॒ पृश्नि॑निप्रेषितासः श्रु॒ष्टिं च॑क्रुर्नि॒युतो॒ रन्त॑यश्च ॥
ગાયો ગોચરમાંથી રખેવાળ વિના આવે તેમ, કરાયેલા પ્રમાણે તેઓ મિત્ર તરફ સભાનપણે આવી. ટપકાંવાળી ગાયો સાથે મોકલાયેલા લોકોએ ગર્જના કરી; વેગવાન ઘોડાઓએ પણ એવું જ કર્યું.
7.18.11
एकं॑ च॒ यो विं॑श॒तिं च॑ श्रव॒स्या वै॑क॒र्णयो॒र्जना॒न्राजा॒ न्यस्तः॑ ।
द॒स्मो न सद्म॒न्नि शि॑शाति ब॒र्हिः शूरः॒ सर्ग॑मकृणो॒दिन्द्र॑ एषाम् ॥
એક અને વીસ, કીર્તિ સાથે વૈકર્ણોના લોકોને નીચે પાડનાર રાજા તે જ છે. રાક્ષસની જેમ પોતાના ઘરમાં દર્ભ પાથરે છે; વીર ઇન્દ્રે તેમના માટે હરીફાઈ રચી.
7.18.12
अध॑ श्रु॒तं क॒वषं॑ वृ॒द्धम॒प्सु अनु॑ द्रु॒ह्युं नि वृ॑ण॒ग्वज्र॑बाहुः ।
वृ॒णा॒ना अत्र॑ स॒ख्याय॑ स॒ख्यं त्वा॒यन्तो॒ ये अम॑द॒न्ननु॑ त्वा ॥
ત્યારે પાણીમાં ઉછરેલા, પ્રસિદ્ધ અને મહાન કવષને, વજ્રબાહુએ દ્રુહ્યુને નીચે પાડ્યો. અહીં મૈત્રી માટે મૈત્રી પસંદ કરીને, જેઓ તને ઇચ્છતા હતા તેઓ તારી પાછળ આનંદ પામ્યા.
7.18.13
वि स॒द्यो विश्वा॑ दृंहि॒तान्ये॑षा॒मिन्द्रः॒ पुरः॒ सह॑सा स॒प्त द॑र्दः ।
व्यान॑वस्य॒ तृत्स॑वे॒ गयं॑ भा॒ग्जेष्म॑ पू॒रुं वि॒दथे॑ मृ॒ध्रवा॑चम् ॥
ઇન્દ્રે તરત જ તેમના બધા દૃઢ કિલ્લા પોતાના બળથી તોડી નાખ્યા; સાત પુરોને વિદીર્ણ કર્યા. અનવની ગાયોનો ભાગ તેં તૃત્સુ માટે જીત્યો; સ્પર્ધામાં કઠોર વાણીવાળા પુરુને અમે જીતીએ.
7.18.14
नि ग॒व्यवोऽन॑वो द्रु॒ह्यव॑श्च ष॒ष्टिः श॒ता सु॑षुपुः॒ षट्स॒हस्रा॑ ।
ष॒ष्टिर्वी॒रासो॒ अधि॒ षड्दु॑वो॒यु विश्वेदिन्द्र॑स्य वी॒र्या॑ कृ॒तानि॑ ॥
ગાયોની શોધ કરનાર અનવ અને દ્રુહ્યુઓ ભૂમિ પર ઢળીને સૂઈ ગયા—સાઠ, સો, છ હજાર. સાઠ વીરો અને છ જણ કિલ્લા પર પડ્યા; ઇન્દ્રના બધા વીરકર્મો સિદ્ધ થયા.
7.18.15
इन्द्रे॑णै॒ते तृत्स॑वो॒ वेवि॑षाणा॒ आपो॒ न सृ॒ष्टा अ॑धवन्त॒ नीचीः॑ ।
दु॒र्मि॒त्रासः॑ प्रकल॒विन्मिमा॑ना ज॒हुर्विश्वा॑नि॒ भोज॑ना सु॒दासे॑ ॥
ઇન્દ્રની સહાયથી આ તૃત્સુઓ ચમકતા નીકળ્યા; મુક્ત થયેલા જળની જેમ નીચે વહ્યા. દુર્મિત્ર શત્રુઓ, માર્ગ જાણનારા અને માપનારા, સુદાસ માટે બધી ખાદ્યસામગ્રી છોડી ગયા.
7.18.16
अ॒र्धं वी॒रस्य॑ शृत॒पाम॑नि॒न्द्रं परा॒ शर्ध॑न्तं नुनुदे अ॒भि क्षाम् ।
इन्द्रो॑ म॒न्युं म॑न्यु॒म्यो॑ मिमाय भे॒जे प॒थो व॑र्त॒निं पत्य॑मानः ॥
વીરના અર્ધબળથી, શત્રુવિહીન એ પ્રતિસ્પર્ધીને—પૃથ્વી માટે લડતા એને—ઇન્દ્રે હાંકી કાઢ્યો. ક્રોધી ઇન્દ્રે ક્રોધને માપીને સ્થાપ્યો; માર્ગોની વાટ મેળવવા, રક્ષણ શોધતા તેણે રસ્તો પકડ્યો.
7.18.17
आ॒ध्रेण॑ चि॒त्तद्वेकं॑ चकार सिं॒ह्यं॑ चि॒त्पेत्वे॑ना जघान ।
अव॑ स्र॒क्तीर्वे॒श्या॑वृश्च॒दिन्द्रः॒ प्राय॑च्छ॒द्विश्वा॒ भोज॑ना सु॒दासे॑ ॥
કુહાડીથી તેણે એક કાર્ય કર્યું; સિંહણીને પણ પાંખના વેગથી ઘા માર્યો. ઇન્દ્રે વહેતી (ધારાઓ)ને વેશ્યાની જેમ કાપીને જુદી પાડી; સુદાસને બધો ખોરાક આપ્યો.
7.18.18
शश्व॑न्तो॒ हि शत्र॑वो रार॒धुष्टे॑ भे॒दस्य॑ चि॒च्छर्ध॑तो विन्द॒ रन्धि॑म् ।
मर्ताँ॒ एन॑ स्तुव॒तो यः कृ॒णोति॑ ति॒ग्मं तस्मि॒न्नि ज॑हि॒ वज्र॑मिन्द्र ॥
કારણ કે શાશ્વત શત્રુઓ તારી સામેથી ભાગી ગયા છે; વિદારક અને પ્રહારકનું ધન પણ તું મેળવીશ. સ્તુતિ કરનાર મનુષ્ય સામે પાપ કરનારા પર, હે ઇન્દ્ર, તીક્ષ્ણ કરેલા વજ્રથી નીચે પ્રહાર કર.
7.18.19
आव॒दिन्द्रं॑ य॒मुना॒ तृत्स॑वश्च॒ प्रात्र॑ भे॒दं स॒र्वता॑ता मुषायत् ।
अ॒जास॑श्च॒ शिग्र॑वो॒ यक्ष॑वश्च ब॒लिं शी॒र्षाणि॑ जभ्रु॒रश्व्या॑नि ॥
યમુના અને ત્ર્ત્સુ લોકોએ ઇન્દ્રને મદદ કરી; સર્વત્ર યુદ્ધમાં તેમણે વિભાજિત શત્રુને લૂંટ્યો. અજો, શીઘ્રગામીઓ અને યક્ષોએ બલિ તરીકે ઘોડાનાં માથાં ઉઠાવ્યાં.
7.18.20
न त॑ इन्द्र सुम॒तयो॒ न रायः॑ सं॒चक्षे॒ पूर्वा॑ उ॒षसो॒ न नूत्नाः॑ ।
देव॑कं चिन्मान्यमा॒नं ज॑घ॒न्थाव॒ त्मना॑ बृह॒तः शम्ब॑रं भेत् ॥
હે ઇન્દ્ર, તારી કૃપાઓ અને ધન પ્રાચીન ઉષાઓ જેવાં કે નવી ઉષાઓ જેવાં દેખાતાં નથી. માન પામેલા ઉપાસકને પણ તેં હણ્યો; તારા પોતાના બળથી મહાન શંબરને ચીરી નાખ.
7.18.21
प्र ये गृ॒हादम॑मदुस्त्वा॒या प॑राश॒रः श॒तया॑तु॒र्वसि॑ष्ठः ।
न ते॑ भो॒जस्य॑ स॒ख्यं मृ॑ष॒न्ताधा॑ सू॒रिभ्यः॑ सु॒दिना॒ व्यु॑च्छान् ॥
તારા કારણે ઘરમાંથી આનંદિત થયેલા પરાશર, શતયાતુ અને વસિષ્ઠ ભોજની મિત્રતા ન ત્યજે; ત્યારે વિદ્વાનો માટે શુભ દિવસો ઊગે.
7.18.22
द्वे नप्तु॑र्दे॒वव॑तः श॒ते गोर्द्वा रथा॑ व॒धूम॑न्ता सु॒दासः॑ ।
अर्ह॑न्नग्ने पैजव॒नस्य॒ दानं॒ होते॑व॒ सद्म॒ पर्ये॑मि॒ रेभ॑न् ॥
દેવવતના પૌત્રની બસો ગાયો અને સ્ત્રીઓ સહિત સુદાસના બે રથ; હે અગ્નિ, પૈજવનના દાનને યોગ્ય, હોતાની જેમ નિવાસની આસપાસ સ્તુતિ કરતો હું જાઉં છું.
7.18.23
च॒त्वारो॑ मा पैजव॒नस्य॒ दानाः॒ स्मद्दि॑ष्टयः कृश॒निनो॑ निरे॒के ।
ऋ॒ज्रासो॑ मा पृथिवि॒ष्ठाः सु॒दास॑स्तो॒कं तो॒काय॒ श्रव॑से वहन्ति ॥
પૈજવનનાં ચાર દાનો મારા છે; તે શુભ દિશાવાળાં છે, સંકટમાં દુર્બળ છે; સીધા અને વિશાળ ભૂમિવાળા સુદાસના વંશજો પુત્ર માટે, કીર્તિ માટે મને લઈ જાય છે.
7.18.24
यस्य॒ श्रवो॒ रोद॑सी अ॒न्तरु॒र्वी शी॒र्ष्णेशी॑र्ष्णे विब॒भाजा॑ विभ॒क्ता ।
स॒प्तेदिन्द्रं॒ न स्र॒वतो॑ गृणन्ति॒ नि यु॑ध्याम॒धिम॑शिशाद॒भीके॑ ॥
જેની કીર્તિ બે વિશાળ લોકો વચ્ચે છે, જે દરેક માથા પર વહેંચાઈ છે; સાત વહેતી નદીઓ ઇન્દ્રની સ્તુતિ કરે છે; તેણે યુદ્ધવીરને પકડીને સંઘર્ષમાં કચડી નાખ્યો.
7.18.25
इ॒मं न॑रो मरुतः सश्च॒तानु॒ दिवो॑दासं॒ न पि॒तरं॑ सु॒दासः॑ ।
अ॒वि॒ष्टना॑ पैजव॒नस्य॒ केतं॑ दू॒णाशं॑ क्ष॒त्रम॒जरं॑ दुवो॒यु ॥
હે નરો, હે મરુતો, આ સ્તુતિને અનુસરો; સુદાસ જેમ પોતાના પિતા દિવોદાસને અનુસર્યો તેમ. પૈજવનની ધ્વજાનું રક્ષણ કરો; દૂણાશનું અજર રાજ્ય સમૃદ્ધિ માટે સાચવો.