ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 8.72
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.72.1
ह॒विष्कृ॑णुध्व॒मा ग॑मदध्व॒र्युर्व॑नते॒ पुनः॑ ।
वि॒द्वाँ अ॑स्य प्र॒शास॑नम् ॥
ਆਹੁਤੀਆਂ ਤਿਆਰ ਕਰੋ; ਅਧਵਰਯੁ ਫਿਰ ਇੱਥੇ ਆਵੇ, ਇਸ ਦਾ ਹੁਕਮ ਜਾਣ ਕੇ ਸੇਵਾ ਕਰੇ।
8.72.2
नि ति॒ग्मम॒भ्य॑ंशुं सीद॒द्धोता॑ म॒नावधि॑ ।
जु॒षा॒णो अ॑स्य स॒ख्यम् ॥
ਹੋਤਾ ਤਿੱਖੀ ਕਿਰਨ ਉੱਤੇ ਮਨੁ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ; ਉਸ ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ।
8.72.3
अ॒न्तरि॑च्छन्ति॒ तं जने॑ रु॒द्रं प॒रो म॑नी॒षया॑ ।
गृ॒भ्णन्ति॑ जि॒ह्वया॑ स॒सम् ॥
ਲੋਕ ਉਸ ਰੁਦਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਲੱਭਦੇ ਹਨ; ਦੂਰੋਂ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਫੜਦੇ ਹਨ, ਜੀਭ ਨਾਲ ਉਸ ਬਲੀ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦੇ ਹਨ।
8.72.4
जा॒म्य॑तीतपे॒ धनु॑र्वयो॒धा अ॑रुह॒द्वन॑म् ।
दृ॒षदं॑ जि॒ह्वयाव॑धीत् ॥
ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਤਪਾਇਆ; ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਧਨੁਸ਼ ਜੰਗਲ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ; ਬੈਠੇ ਨੂੰ ਜੀਭ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਮਾਰਿਆ।
8.72.5
चर॑न्व॒त्सो रुश॑न्नि॒ह नि॑दा॒तारं॒ न वि॑न्दते ।
वेति॒ स्तोत॑व अ॒म्ब्य॑म् ॥
ਇੱਥੇ ਘੁੰਮਦਾ ਵੱਛਾ ਗਰਜਦਾ ਹੈ; ਦਾਤੇ ਨੂੰ ਉਹ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦਾ। ਸਤੋਤਾ ਲਈ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਭਾਲਦਾ ਹੈ।
8.72.6
उ॒तो न्व॑स्य॒ यन्म॒हदश्वा॑व॒द्योज॑नं बृ॒हद् ।
दा॒मा रथ॑स्य॒ ददृ॑शे ॥
ਅਤੇ ਹੁਣ ਉਸਦਾ ਜੋ ਮਹਾਨ, ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਯੋਜਨ-ਫਾਸਲਾ ਹੈ; ਰਥ ਦੀ ਰੱਸੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।
8.72.7
दु॒हन्ति॑ स॒प्तैका॒मुप॒ द्वा पञ्च॑ सृजतः ।
ती॒र्थे सिन्धो॒रधि॑ स्व॒रे ॥
ਸੱਤ ਇੱਕ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੋਂਦੇ ਹਨ; ਦੋ ਅਤੇ ਪੰਜ ਉਸਨੂੰ ਭੇਜਦੇ ਹਨ, ਸਿੰਧੂ ਦੇ ਘਾਟ ਉੱਤੇ, ਗੂੰਜ ਵਿੱਚ।
8.72.8
आ द॒शभि॑र्वि॒वस्व॑त॒ इन्द्रः॒ कोश॑मचुच्यवीत् ।
खेद॑या त्रि॒वृता॑ दि॒वः ॥
ਵਿਵਸਵਤ ਦੇ ਦਸਾਂ ਨਾਲ, ਇੰਦਰ ਨੇ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਹਿਲਾਇਆ; ਤਿੰਨ ਪਰਤਾਂ ਵਾਲੀ ਛਾਨਣੀ ਨਾਲ, ਸਵਰਗ ਦੇ (ਸੋਮ ਨੂੰ)।
8.72.9
परि॑ त्रि॒धातु॑रध्व॒रं जू॒र्णिरे॑ति॒ नवी॑यसी ।
मध्वा॒ होता॑रो अञ्जते ॥
ਤ੍ਰਿਧਾਤੂ ਦੇ ਯਗ ਦੇ ਦੁਆਲੇ, ਪੁਰਾਣੀ ਪਰ ਨਵੀਂ ਉਹ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਸ਼ਹਿਦ ਨਾਲ ਹੋਤਾ ਉਸਨੂੰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਦੇ ਹਨ।
8.72.10
सि॒ञ्चन्ति॒ नम॑साव॒तमु॒च्चाच॑क्रं॒ परि॑ज्मानम् ।
नी॒चीन॑बार॒मक्षि॑तम् ॥
ਨਮਸਕਾਰ ਨਾਲ ਉਹ ਉਸ ਰੱਖਿਅਕ ਨੂੰ ਛਿੜਕਦੇ ਹਨ; ਉੱਚੇ ਪਹੀਏ ਵਾਲੇ, ਚੁਫੇਰੇ ਫੈਲੇ, ਹੇਠਾਂ ਝੁਕੇ ਹੋਏ, ਅਕਸ਼ੈ (ਪਾਤਰ ਨੂੰ)।
8.72.11
अ॒भ्यार॒मिदद्र॑यो॒ निषि॑क्तं॒ पुष्क॑रे॒ मधु॑ ।
अ॒व॒तस्य॑ वि॒सर्ज॑ने ॥
ਪੱਥਰ ਉਸ ਮਿੱਠੇ (ਸੋਮ) ਨੂੰ ਕਮਲ-ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਹੇਠਾਂ ਉੱਤਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਛੱਡੇ ਜਾਣ ਦੇ ਸਮੇਂ।
8.72.12
गाव॒ उपा॑वताव॒तं म॒ही य॒ज्ञस्य॑ र॒प्सुदा॑ ।
उ॒भा कर्णा॑ हिर॒ण्यया॑ ॥
ਗਾਵੋ, ਨੇੜੇ ਉੱਤਰੋ, ਉਸ ਵੱਲ; ਹੇ ਮਹਾਨ, ਯਗ ਦਾ ਰਸ ਦੇਣ ਵਾਲੀਓ ਦੋਵੇਂ, ਦੋ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕੰਨਾਂ ਵਾਲੀਓ।
8.72.13
आ सु॒ते सि॑ञ्चत॒ श्रियं॒ रोद॑स्योरभि॒श्रिय॑म् ।
र॒सा द॑धीत वृष॒भम् ॥
ਸੋਮ ਨਿਚੋੜੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਪਾਓ, ਦਿਊ-ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਦੀ ਚਮਕ ਪਾਓ; ਰਸ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰੇ।
8.72.14
ते जा॑नत॒ स्वमो॒क्यं॑ सं व॒त्सासो॒ न मा॒तृभिः॑ ।
मि॒थो न॑सन्त जा॒मिभिः॑ ॥
ਉਹ ਆਪਣਾ ਥਾਂ ਪਛਾਣਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਵੱਛੇ ਮਾਵਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਦੇ ਹਨ।
8.72.15
उप॒ स्रक्वे॑षु॒ बप्स॑तो कृण्व॒ते ध॒रुणं॑ दि॒वि ।
इन्द्रे॑ अ॒ग्ना नमः॒ स्वः॑ ॥
ਛਾਨਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਛਿੜਕਦੇ ਹੋਏ, ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਆਧਾਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਲਈ।
8.72.16
अधु॑क्षत्पि॒प्युषी॒मिष॒मूर्जं॑ स॒प्तप॑दीम॒रिः ।
सूर्य॑स्य स॒प्त र॒श्मिभिः॑ ॥
ਅਰਿ ਨੇ ਫੁੱਲਦੀ ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਬਲ ਦੁੱਧ ਵਾਂਗ ਕੱਢਿਆ — ਸਤ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੀ; ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ।
8.72.17
सोम॑स्य मित्रावरु॒णोदि॑ता॒ सूर॒ आ द॑दे ।
तदातु॑रस्य भेष॒जम् ॥
ਸੋਮ ਦੇ ਉਦੇ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਮਿੱਤਰ-ਵਰੁਣ, ਮੈਂ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਉਹੀ ਰੋਗੀ ਦੀ ਦਵਾਈ ਹੈ।
8.72.18
उ॒तो न्व॑स्य॒ यत्प॒दं ह॑र्य॒तस्य॑ निधा॒न्य॑म् ।
परि॒ द्यां जि॒ह्वया॑तनत् ॥
ਹੁਣ ਇਸਦਾ ਪੈਰ, ਹਰਿਤ (ਸੂਰਜ-ਅਸ਼ਵ) ਦਾ ਨਿਵਾਸ — ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਭ ਨਾਲ ਅੰਬਰ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਫੈਲਾਇਆ।