ઋગ્વેદ · સૂક્ત 10.64
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.64.1
क॒था दे॒वानां॑ कत॒मस्य॒ याम॑नि सु॒मन्तु॒ नाम॑ शृण्व॒तां म॑नामहे ।
को मृ॑ळाति कत॒मो नो॒ मय॑स्करत्कत॒म ऊ॒ती अ॒भ्या व॑वर्तति ॥
દેવોના કયા માર્ગમાં આપણે સાંભળનારાઓ માટે શુભ નામનું સ્મરણ કરીએ? કોણ આપણા પર દયા કરશે, કોણ આપણને સુખ આપશે, કઈ સહાય સાથે કોણ આપણી તરફ વળશે?
10.64.2
क्र॒तू॒यन्ति॒ क्रत॑वो हृ॒त्सु धी॒तयो॒ वेन॑न्ति वे॒नाः प॒तय॒न्त्या दिशः॑ ।
न म॑र्डि॒ता वि॑द्यते अ॒न्य ए॑भ्यो दे॒वेषु॑ मे॒ अधि॒ कामा॑ अयंसत ॥
વિચારો હૃદયોમાં જાગે છે, સ્તુતિઓ ઇચ્છે છે, ઇચ્છુક કવિઓના વિચારો દિશાઓ તરફ ઊડે છે. આમના સિવાય દયાળુ બીજો કોઈ મળતો નથી; દેવોમાં મારી કામનાઓ મારા પર સ્થિર થઈ છે.
10.64.3
नरा॑ वा॒ शंसं॑ पू॒षण॒मगो॑ह्यम॒ग्निं दे॒वेद्ध॑म॒भ्य॑र्चसे गि॒रा ।
सूर्या॒मासा॑ च॒न्द्रम॑सा य॒मं दि॒वि त्रि॒तं वात॑मु॒षस॑म॒क्तुम॒श्विना॑ ॥
અથવા બે નેતાઓની, અવગણી ન શકાય તેવા પૂષણની સ્તુતિ કરું છું; દેવોએ પ્રગટાવેલા અગ્નિની ગીતથી પ્રશંસા કરું છું. સૂર્ય-ચંદ્રને, દ્યુલોકમાં યમને, ત્રિત અને વાયુને, ઉષા અને દિવસને, અશ્વિનોને.
10.64.4
क॒था क॒विस्तु॑वी॒रवा॒न्कया॑ गि॒रा बृह॒स्पति॑र्वावृधते सुवृ॒क्तिभिः॑ ।
अ॒ज एक॑पात्सु॒हवे॑भि॒र्ऋक्व॑भि॒रहिः॑ शृणोतु बु॒ध्न्यो॑ हवी॑मनि ॥
વીરતાથી સમૃદ્ધ કવિ કઈ વાણીથી બૃહસ્પતિને વધારે છે, સુંદર સ્તુતિઓથી? અજ એકપાદ, સુંદર આહ્વાનો અને ઋચાઓથી; અહિ બુધ્નિય આહ્વાનમાં સાંભળે.
10.64.5
दक्ष॑स्य वादिते॒ जन्म॑नि व्र॒ते राजा॑ना मि॒त्रावरु॒णा वि॑वाससि ।
अतू॑र्तपन्थाः पुरु॒रथो॑ अर्य॒मा स॒प्तहो॑ता॒ विषु॑रूपेषु॒ जन्म॑सु ॥
દક્ષના જન્મમાં, હે અદિતિ, વ્રતમાં બે રાજાઓ મિત્ર-વરુણને તું ધારણ કરે છે. અવરોધ વિનાના માર્ગવાળો, વિશાળ રથવાળો અર્યમા, સાત હોતાઓ સાથે, વિવિધ રૂપના જન્મોમાં.
10.64.6
ते नो॒ अर्व॑न्तो हवन॒श्रुतो॒ हवं॒ विश्वे॑ शृण्वन्तु वा॒जिनो॑ मि॒तद्र॑वः ।
स॒ह॒स्र॒सा मे॒धसा॑ताविव॒ त्मना॑ म॒हो ये धनं॑ समि॒थेषु॑ जभ्रि॒रे ॥
આહ્વાન સાંભળનારા તે અશ્વરૂપ વિશ્વદેવો, બધા બળવાન, વેગવાન, અમારું આહ્વાન સાંભળે. હજાર આપનારા, બુદ્ધિદાનમાં પોતાની શક્તિથી મહાનના, જેઓ યુદ્ધોમાં ધન જીતે છે.
10.64.7
प्र वो॑ वा॒युं र॑थ॒युजं॒ पुरं॑धिं॒ स्तोमैः॑ कृणुध्वं स॒ख्याय॑ पू॒षण॑म् ।
ते हि दे॒वस्य॑ सवि॒तुः सवी॑मनि॒ क्रतुं॒ सच॑न्ते स॒चितः॒ सचे॑तसः ॥
તમારી સ્તુતિઓથી રથમાં જોડાયેલા વાયુને અને પૂષણને મિત્રતા માટે પ્રસન્ન કરો. તેઓ જ સવિતા દેવની પ્રેરણામાં એકમનથી તમારા સંકલ્પને અનુસરે છે.
10.64.8
त्रिः स॒प्त स॒स्रा न॒द्यो॑ म॒हीर॒पो वन॒स्पती॒न्पर्व॑ताँ अ॒ग्निमू॒तये॑ ।
कृ॒शानु॒मस्तॄ॑न्ति॒ष्यं॑ स॒धस्थ॒~आ रु॒द्रं रु॒द्रेषु॑ रु॒द्रियं॑ हवामहे ॥
ત્રણ વાર સાત વહેતી મહાન નદીઓ, જળો, વનસ્પતિઓ અને પર્વતોને; રક્ષણ માટે અગ્નિને આમંત્રીએ છીએ. કૃશાનુ, અસ્ત્રો અને તિષ્યને એક જ નિવાસમાં; રુદ્રોમાં રુદ્રને, રૌદ્રને આપણે આહ્વાન કરીએ છીએ.
10.64.9
सर॑स्वती स॒रयुः॒ सिन्धु॑रू॒र्मिभि॑र्म॒हो म॒हीरव॒सा य॑न्तु॒ वक्ष॑णीः ।
दे॒वीरापो॑ मा॒तरः॑ सूदयि॒त्न्वो॑ घृ॒तव॒त्पयो॒ मधु॑मन्नो अर्चत ॥
સરસ્વતી, સરયૂ, સિંધુ તરંગો સાથે; મહાનના વિશાળ પ્રવાહો પોતાની સહાયથી અહીં આવે. દિવ્ય જળ, માતાઓ, અમને ઘી, દૂધ અને મધુરતાથી સન્માનિત કરે.
10.64.10
उ॒त मा॒ता बृ॑हद्दि॒वा शृ॑णोतु न॒स्त्वष्टा॑ दे॒वेभि॒र्जनि॑भिः पि॒ता वचः॑ ।
ऋ॒भु॒क्षा वाजो॒ रथ॒स्पति॒र्भगो॑ र॒ण्वः शंसः॑ शशमा॒नस्य॑ पातु नः ॥
વિશાળ દ્યુલોકની માતા આપણું વચન સાંભળે; પિતા ત્વષ્ટા દેવો અને જન્મબંધુઓ સાથે આપણું વચન સાંભળે. ઋભુક્ષા, વાજ, રથપતિ, ભગ, રણ્વ, શંસ પ્રયત્નશીલનું રક્ષણ કરે.
10.64.11
र॒ण्वः संदृ॑ष्टौ पितु॒माँ इ॑व॒ क्षयः॑ भ॒द्रा रु॒द्राणां॑ म॒रुता॒मुप॑स्तुतिः ।
गोभिः॑ ष्याम य॒शसो॒ जने॒~ष्वा सदा॑ देवास॒ इळ॑या सचेमहि ॥
રણ્વ, સારી દૃષ્ટિમાં, પિતૃયુક્તની જેમ આશ્રય હો; રુદ્રો અને મરુતોની સ્તુતિ કલ્યાણકારી હો. ગાયો સાથે આપણે યશમાં લોકો વચ્ચે સદા રહીએ; હે દેવો, ઇળા સાથે આપણે જોડાઈએ.
10.64.12
यां मे॒ धियं॒ मरु॑त॒ इन्द्र॒ देवा॒ अद॑दात वरुण मित्र यू॒यम् ।
तां पी॑पयत॒ पय॑सेव धे॒नुं कु॒विद्गिरो॒ अधि॒ रथे॒ वहा॑थ ॥
હે મરુતો, ઇન્દ્ર, દેવો, વરુણ, મિત્ર — તમે મને આપેલી તે ધીને દૂધથી ભરેલી ધેનુની જેમ પોષો; ખરેખર મારી વાણીઓને રથ પર લાવો.
10.64.13
कु॒विद॒ङ्ग प्रति॒ यथा॑ चिद॒स्य नः॑ सजा॒त्य॑स्य मरुतो॒ बुबो॑धथ ।
नाभा॒ यत्र॑ प्रथ॒मं सं॒नसा॑महे॒ तत्र॑ जामि॒त्वमदि॑तिर्दधातु नः ॥
હે મરુતો, જેમ તમે આ અમારા સજાતીયને પણ જગાડો; જ્યાં અમે પ્રથમ નાભિમાં એકત્ર થઈએ, ત્યાં અદિતિ અમને બંધુતા આપે.
10.64.14
ते हि द्यावा॑पृथि॒वी मा॒तरा॑ म॒ही दे॒वी दे॒वाञ्जन्म॑ना य॒ज्ञिये॑ इ॒तः ।
उ॒भे बि॑भृत उ॒भयं॒ भरी॑मभिः पु॒रू रेतां॑सि पि॒तृभि॑श्च सिञ्चतः ॥
તે દ્યાવાપૃથિવી, મહાન માતાઓ અને દેવીઓ; જન્મથી યજ્ઞયોગ્ય; અહીંથી દેવોને (પ્રગટાવે છે). બંને પોતાના ભારથી સૌને ધારણ કરે છે; પિતૃઓ સાથે અનેક બીજોનું સિંચન કરે છે.
10.64.15
वि षा होत्रा॒ विश्व॑मश्नोति॒ वार्यं॒ बृह॒स्पति॑र॒रम॑तिः॒ पनी॑यसी ।
ग्रावा॒ यत्र॑ मधु॒षुदु॒च्यते॑ बृ॒हदवी॑वशन्त म॒तिभि॑र्मनी॒षिणः॑ ॥
તે હોતૃ-કર્મ અલગ થઈને સર્વ ઇચ્છનીય ધન મેળવે છે; બૃહસ્પતિ અને અરમતિ (તેના માટે) વધુ શુદ્ધ કરનારા છે. પથ્થરો પર મધુષુત્ (સોમ) જ્યાં મહાન સ્તુતિ પામે છે, ત્યાં મનીષી કવિઓ વિચારોથી ગર્જે છે.
10.64.16
ए॒वा क॒विस्तु॑वी॒रवाँ॑ ऋत॒ज्ञा द्र॑विण॒स्युर्द्रवि॑णसश्चका॒नः ।
उ॒क्थेभि॒रत्र॑ म॒तिभि॑श्च॒ विप्रोऽपी॑पय॒द्गयो॑ दि॒व्यानि॒ जन्म॑ ॥
આ રીતે કવિ, અનેક વીરોવાળો, ઋત જાણનારો, ધનની ઇચ્છા કરનારો, ધન પામીને, અહીં સ્તોત્રો અને વિચારોથી, વિપ્રે ગયને દિવ્ય જન્મોથી પૂર્ણ કર્યો.
10.64.17
ए॒वा प्ल॒तेः सू॒नुर॑वीवृधद्वो॒ विश्व॑ आदित्या अदिते मनी॒षी ।
ई॒शा॒नासो॒ नरो॒ अम॑र्त्ये॒नास्ता॑वि॒ जनो॑ दि॒व्यो गये॑न ॥
આ રીતે પતિનો પુત્ર (કવિ) તમને વધારે છે, હે સર્વ આદિત્યો અને અદિતિ! બુદ્ધિમાન (કવિ) અમર નેતાઓ દ્વારા શાસિત થઈને, દિવ્ય લોકો સાથે ગય (ગાયક) દ્વારા સ્તુતિ પામ્યા.