ఋగ్వేదం · సూక్తం 10.92
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.92.1
य॒ज्ञस्य॑ वो र॒थ्यं॑ वि॒श्पतिं॑ वि॒शां होता॑रम॒क्तोरति॑थिं वि॒भाव॑सुम् ।
शोच॒ञ्च्छुष्का॑सु॒ हरि॑णीषु॒ जर्भु॑र॒द्वृषा॑ के॒तुर्य॑ज॒तो द्याम॑शायत ॥
యజ్ఞపు రథవాహకుడు, ప్రజల ప్రభువు, హోత, రాత్రులకు అతిథి, కాంతిధనుడైన అగ్నిని మీరంతా (నమస్కరించారు). ఎండిన, పచ్చని ప్రదేశాలలో ప్రకాశిస్తూ, ఆ వృషభుడు, ధ్వజుడు, పూజ్యుడు (అగ్ని) స్వర్గం వరకు వ్యాపించాడు.
10.92.2
इ॒मम॑ञ्ज॒स्पामु॒भये॑ अकृण्वत ध॒र्माण॑म॒ग्निं वि॒दथ॑स्य॒ साध॑नम् ।
अ॒क्तुं न य॒ह्वमु॒षसः॑ पु॒रोहि॑तं॒ तनू॒नपा॑तमरु॒षस्य॑ निंसते ॥
నెయ్యి సువాసనతో, ధర్మాన్ని స్థాపించే, విధి సాధనమైన ఈ అగ్నిని ఇరువురూ నిర్మించారు. రాత్రిలా పూజ్యుడైన, ఉషస్సుల పురోహితుడైన, తనూనపాత్ (అగ్నిని) అరుణునికోసం అర్పిస్తారు.
10.92.3
बळ॑स्य नी॒था वि प॒णेश्च॑ मन्महे व॒या अ॑स्य॒ प्रहु॑ता आसु॒रत्त॑वे ।
य॒दा घो॒रासो॑ अमृत॒त्वमाश॒तादिज्जन॑स्य॒ दैव्य॑स्य चर्किरन् ॥
నిజంగా మేము దీని మార్గాలను, పణులను (సంపదను) తెలుసుకుంటాము; దీని ఆహ్వానించబడిన కిరణాలు భక్షించడానికి ఉన్నాయి. భయంకరమైనవి అమృతత్వాన్ని చేరినప్పుడే, అవి దైవిక మనిషి కోసం పని చేయడం మొదలుపెట్టాయి.
10.92.4
ऋ॒तस्य॒ हि प्रसि॑ति॒र्द्यौरु॒रु व्यचो॒ नमो॑ म॒ह्य॑रम॑तिः॒ पनी॑यसी ।
इन्द्रो॑ मि॒त्रो वरु॑णः॒ सं चि॑कित्रि॒रेऽथो॒ भगः॑ सवि॒ता पू॒तद॑क्षसः ॥
ఋతాన్ని ప్రేరేపించేది నిజంగా ద్యులోకం; విశాలమైన కాంతి అది. గొప్ప నమస్కారం, ఆనంద వేగం మరింత దృఢం. ఇంద్రుడు, మిత్రుడు, వరుణుడు కలిసి తెలుసుకున్నారు; తరువాత భగుడు, సవితృడు, పవిత్ర శక్తి గలవారు (కూడా తెలుసుకున్నారు).
10.92.5
प्र रु॒द्रेण॑ य॒यिना॑ यन्ति॒ सिन्ध॑वस्ति॒रो म॒हीम॒रम॑तिं दधन्विरे ।
येभिः॒ परि॑ज्मा परि॒यन्नु॒रु ज्रयो॒ वि रोरु॑वज्ज॒ठरे॒ विश्व॑मु॒क्षते॑ ॥
రుద్రునితో కదిలే నదులు ముందుకు పారుతున్నాయి; అవి విశాలమైన ఆకాశంలో అడ్డంగా పరుగెత్తాయి. వాటి ద్వారా తిరుగుతూ ప్రసరించే పరిజ్మా, విశాల మార్గాలను గర్జనతో వ్యాపింపజేసి, సమస్తాన్ని చిలకరిస్తాడు.
10.92.6
क्रा॒णा रु॒द्रा म॒रुतो॑ वि॒श्वकृ॑ष्टयो दि॒वः श्ये॒नासो॒ असु॑रस्य नी॒ळयः॑ ।
तेभि॑श्चष्टे॒ वरु॑णो मि॒त्रो अ॑र्य॒मेन्द्रो॑ दे॒वेभि॑रर्व॒शेभि॒रर्व॑शः ॥
రుద్రులు, మరుత్తులు, సమస్తాన్ని సృష్టించి ఆకర్షించేవారు, ఆకాశపు డేగల్లా వేగవంతులు, అసురుని గూళ్ళుగా ఉన్నవారు; వారితో వరుణుడు, మిత్రుడు, అర్యముడు, ఇంద్రుడు దేవతలతోనూ అర్వశులతోనూ అర్వశులుగా చూస్తారు.
10.92.7
इन्द्रे॒ भुजं॑ शशमा॒नास॑ आशत॒ सूरो॒ दृशी॑के॒ वृष॑णश्च॒ पौंस्ये॑ ।
प्र ये न्व॑स्या॒र्हणा॑ ततक्षि॒रे युजं॒ वज्रं॑ नृ॒षद॑नेषु का॒रवः॑ ॥
ఇంద్రునిలో తమ బాహువును పొందుటకు ప్రయత్నించినవారు, సూర్యుని దృష్టిలో, వృషుని పౌరుషంలో, ఇప్పుడు ఆయన యోగ్యమైన స్తోత్రాలతో మనుషుల ఆసనాలలో కట్టబడిన వజ్రాన్ని నిర్మిస్తున్నారు, ఆ కళాకారులు.
10.92.8
सूर॑श्चि॒दा ह॒रितो॑ अस्य रीरम॒दिन्द्रा॒दा कश्चि॑द्भयते॒ तवी॑यसः ।
भी॒मस्य॒ वृष्णो॑ ज॒ठरा॑दभि॒श्वसो॑ दि॒वेदि॑वे॒ सहु॑रि स्त॒न्नबा॑धितः ॥
సూర్యుని హరులు (అశ్వాలు) కూడా ఇతని వలన ఆనందిస్తాయి; ఇంద్రుని నుండి, మరెవరి నుండైనా భయపడతాయి. భయంకరమైన వృషుని ఉదరం నుండి ఊపిరి విడుస్తూ, ప్రతిరోజూ, విజేతగా, అజేయంగా అతడు గర్జిస్తాడు.
10.92.9
स्तोमं॑ वो अ॒द्य रु॒द्राय॒ शिक्व॑से क्ष॒यद्वी॑राय॒ नम॑सा दिदिष्टन ।
येभिः॑ शि॒वः स्ववाँ॑ एव॒याव॑भिर्दि॒वः सिष॑क्ति॒ स्वय॑शा॒ निका॑मभिः ॥
ఈ రోజు మీ స్తోత్రం రుద్రునికి; బలవంతునికి, వీరులు క్షీణించినవానికి; నమస్కారంతో అతన్ని ప్రకాశింపజేయండి. ఎవరి ద్వారా శివుడు, తన రక్షణ కలిగినవాడై, కోరిన సహాయకులతో, స్వర్గం నుండి, స్వయంగా కీర్తిమంతుడై, కోరికలతో పంపుతాడో.
10.92.10
ते हि प्र॒जाया॒ अभ॑रन्त॒ वि श्रवो॒ बृह॒स्पति॑र्वृष॒भः सोम॑जामयः ।
य॒ज्ञैरथ॑र्वा प्रथ॒मो वि धा॑रयद्दे॒वा दक्षै॒र्भृग॑वः॒ सं चि॑कित्रिरे ॥
వారు నిశ్చయంగా ప్రజల కొరకు కీర్తిని తెచ్చారు. బృహస్పతి, వృషభుడు, సోమంలో జన్మించినవాడు, యజ్ఞాల ద్వారా; మొదటి అథర్వుడు దానిని ధరించాడు. దేవతలు నైపుణ్యంతో భృగువులతో కలిసి ప్రసిద్ధులయ్యారు.
10.92.11
ते हि द्यावा॑पृथि॒वी भूरि॑रेतसा॒ नरा॒शंस॒श्चतु॑रङ्गो य॒मोऽदि॑तिः ।
दे॒वस्त्वष्टा॑ द्रविणो॒दा ऋ॑भु॒क्षणः॒ प्र रो॑द॒सी म॒रुतो॒ विष्णु॑रर्हिरे ॥
వారే నిశ్చయంగా సమృద్ధ బీజమున్న ద్యావాపృథివిని, నరాశంసుని, చతురంగుని, యముని, అదితిని పూజిస్తారు; దేవుడు త్వష్టా, ధనమిచ్చువాడు, ఋభుక్షులు, మరుద్గణాలు, విష్ణువు—ఈ రెండు లోకాలను గౌరవిస్తారు.
10.92.12
उ॒त स्य न॑ उ॒शिजा॑मुर्वि॒या क॒विरहिः॑ शृणोतु बु॒ध्न्यो॑ हवी॑मनि ।
सूर्या॒मासा॑ वि॒चर॑न्ता दिवि॒क्षिता॑ धि॒या श॑मीनहुषी अ॒स्य बो॑धतम् ॥
ఆ అహి బుధ్న్యుడు (లోతు సర్పం), విశాల కవి, మా ఆహ్వానాన్ని వినుగాక. సూర్య-చంద్రులు, సంచరించేవారు, ద్యులోకంలో నివసించేవారు, బుద్ధితో (మేల్కొన్నవారు), ఓ శమీనహుషీ, దీన్ని తెలుసుకోండి.
10.92.13
प्र नः॑ पू॒षा च॒रथं॑ वि॒श्वदे॑व्यो अ॒पां नपा॑दवतु वा॒युरि॒ष्टये॑ ।
आ॒त्मानं॒ वस्यो॑ अ॒भि वात॑मर्चत॒ तद॑श्विना सुहवा॒ याम॑नि श्रुतम् ॥
పూషుడు మన రథాన్ని కాపాడుగాక; విశ్వదేవులకు ప్రియుడైన, జలముల పౌత్రుడైన వాయువు ఇష్టసిద్ధికై మనలను రక్షించుగాక. ఓ అశ్వినులారా, సులభంగా పిలువదగిన మీరిద్దరూ, ప్రియమైన వాయువును స్తుతించండి; ఆ ప్రార్థనను మీరు ప్రయాణంలో విన్నారు.
10.92.14
वि॒शामा॒सामभ॑यानामधि॒क्षितं॑ गी॒र्भिरु॒ स्वय॑शसं गृणीमसि ।
ग्नाभि॒र्विश्वा॑भि॒रदि॑तिमन॒र्वण॑म॒क्तोर्युवा॑नं नृ॒मणा॒ अधा॒ पति॑म् ॥
ఈ ప్రజలకు భయము లేనివాడు, అధిపతి, తన యశస్సుతో ప్రకాశించువాడును మనము స్తోత్రాలతో స్తుతిస్తున్నాము. సమస్త బంధువులతో కూడిన అదితిని, అసమానమైన, రాత్రి యువకుడైన, మానవ బలముగల పతిని కూడా.
10.92.15
रेभ॒दत्र॑ ज॒नुषा॒ पूर्वो॒ अङ्गि॑रा॒ ग्रावा॑ण ऊ॒र्ध्वा अ॒भि च॑क्षुरध्व॒रम् ।
येभि॒र्विहा॑या॒ अभ॑वद्विचक्ष॒णः पाथः॑ सु॒मेकं॒ स्वधि॑ति॒र्वन॑न्वति ॥
ఇక్కడ జన్మతః మొదటివాడైన అంగిరసుడు ఎత్తబడిన రాళ్లను యజ్ఞం వైపు చూపించాడు; వాటి వల్ల విశాలపదుడు, సర్వదర్శి అయి మార్గాలు, మంచి పథం చేశాడు; అడవిలో గొడ్డలి (దారి చేస్తుంది).