ઋગ્વેદ · સૂક્ત 3.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.1.1
सोम॑स्य मा त॒वसं॒ वक्ष्य॑ग्ने॒ वह्निं॑ चकर्थ वि॒दथे॒ यज॑ध्यै ।
दे॒वाँ अच्छा॒ दीद्य॑द्यु॒ञ्जे अद्रिं॑ शमा॒ये अ॑ग्ने त॒न्वं॑ जुषस्व ॥
હે અગ્નિ, સોમયજ્ઞમાં તેં મને બળવાન બનાવ્યો; યજ્ઞમાં પૂજા માટે મને વાહક તરીકે નિયુક્ત કર્યો. ચમકતા દેવો તરફ હું પથ્થર જોડું છું; શાંતિ માટે, હે અગ્નિ, તારું રૂપ સ્વીકાર.
3.1.2
प्राञ्चं॑ य॒ज्ञं च॑कृम॒ वर्ध॑तां॒ गीः स॒मिद्भि॑र॒ग्निं नम॑सा दुवस्यन् ।
दि॒वः श॑शासुर्वि॒दथा॑ कवी॒नां गृत्सा॑य चित्त॒वसे॑ गा॒तुमी॑षुः ॥
અમે આગળ જોતો યજ્ઞ કર્યો છે; સમિધ અને નમસ્કારથી અગ્નિની સેવા કરીને અમારી સ્તુતિ વધે. સ્વર્ગમાંથી તેમણે કવિઓની વિધિઓ જાહેર કરી; બળવાન ગૃત્સ માટે તેમણે માર્ગ મોકલ્યો.
3.1.3
मयो॑ दधे॒ मेधि॑रः पू॒तद॑क्षो दि॒वः सु॒बन्धु॑र्ज॒नुषा॑ पृथि॒व्याः ।
अवि॑न्दन्नु दर्श॒तम॒प्स्व॑न्तर्दे॒वासो॑ अ॒ग्निम॒पसि॒ स्वसॄ॑णाम् ॥
બુદ્ધિમાન, કર્મમાં શુદ્ધ, સ્વર્ગનો ઉત્તમ બંધુ તેણે સુખ સ્થાપ્યું; પૃથ્વીના જન્મથી તે જન્મ્યો. દેવોએ પાણીની વચ્ચે એ અદ્ભુત અગ્નિને શોધ્યો; બહેનોના કર્મમાં.
3.1.4
अव॑र्धयन्त्सु॒भगं॑ स॒प्त य॒ह्वीः श्वे॒तं ज॑ज्ञा॒नम॑रु॒षं म॑हि॒त्वा ।
शिशुं॒ न जा॒तम॒भ्या॑रु॒रश्वा॑ दे॒वासो॑ अ॒ग्निं जनि॑मन्वपुष्यन् ॥
સાત મહાન જળોએ શુભ અગ્નિને વધાર્યો; શ્વેત અને રાતો તે પોતાની મહિમાથી જન્મ્યો. બાળકની જેમ જન્મેલાની પાસે ઘોડીઓ જેવી જળધારાઓ પહોંચી; હે અલંકૃત, જન્મમાં દેવોએ તને જોયો.
3.1.5
शु॒क्रेभि॒रङ्गै॒ रज॑ आतत॒न्वान्क्रतुं॑ पुना॒नः क॒विभिः॑ प॒वित्रैः॑ ।
शो॒चिर्वसा॑नः॒ पर्यायु॑र॒पां श्रियो॑ मिमीते बृह॒तीरनू॑नाः ॥
પોતાના તેજસ્વી અંગોથી તેણે અવકાશ વિસ્તાર્યો; કવિઓની પવિત્ર ગાળણીઓથી શુદ્ધ થઈને તે સંકલ્પને પવિત્ર કરે છે. જ્વાળાને વસ્ત્ર તરીકે પહેરીને, પાણીમાંથી જીવન મેળવીને, વિશાળ, પૂર્ણ તેજ તે રચે છે.
3.1.6
व॒व्राजा॑ सी॒मन॑दती॒रद॑ब्धा दि॒वो य॒ह्वीरव॑साना॒ अन॑ग्नाः ।
सना॒ अत्र॑ युव॒तयः॒ सयो॑नी॒रेकं॒ गर्भं॑ दधिरे स॒प्त वाणीः॑ ॥
ગર્જના કરતી, ન તૂટતી, સ્વર્ગની મહાન, ખુલ્લી, નગ્ન નહીં એવી તેમણે તેને તેજસ્વી રીતે ગતિ આપી; અહીં એક જ મૂળની યુવતીઓ, સાત વાણીઓ, એક ગર્ભ ધારણ કરે છે.
3.1.7
स्ती॒र्णा अ॑स्य सं॒हतो॑ वि॒श्वरू॑पा घृ॒तस्य॒ योनौ॑ स्र॒वथे॒ मधू॑नाम् ।
अस्थु॒रत्र॑ धे॒नवः॒ पिन्व॑माना म॒ही द॒स्मस्य॑ मा॒तरा॑ समी॒ची ॥
અગ્નિની વિશ્વરૂપ ધારાઓ એકઠી થઈ ઘીના ઉદ્ગમમાં, મધુર જળના પ્રવાહમાં ફેલાયેલી છે. અહીં પુષ્ટ થતી ગાયો ઊભી છે; તે અદ્ભુતની બે મહાન માતાઓ સાથે છે.
3.1.8
ब॒भ्रा॒णः सू॑नो सहसो॒ व्य॑द्यौ॒द्दधा॑नः शु॒क्रा र॑भ॒सा वपूं॑षि ।
श्चोत॑न्ति॒ धारा॒ मधु॑नो घृ॒तस्य॒ वृषा॒ यत्र॑ वावृ॒धे काव्ये॑न ॥
હે બળના પુત્ર, ચમકતા તેં ઉજ્જવળ, વેગવાન રૂપો ધારણ કરીને પ્રકાશ ફેલાવ્યો. મધ અને ઘીની ધારાઓ વહે છે; જ્યાં તે વૃષભ કાવ્યથી વધ્યો.
3.1.9
पि॒तुश्चि॒दूध॑र्ज॒नुषा॑ विवेद॒ व्य॑स्य॒ धारा॑ असृज॒द्वि धेनाः॑ ।
गुहा॒ चर॑न्तं॒ सखि॑भिः शि॒वेभि॑र्दि॒वो य॒ह्वीभि॒र्न गुहा॑ बभूव ॥
જન્મથી જ તેણે પિતાનું આંચળ શોધ્યું; તેની ધારાઓ અને ગાયોને મુક્ત કરી. ગુપ્ત રીતે શુભ મિત્રો સાથે વિચરતો છતાં આકાશની યુવાન ઉષાઓ સાથે તે છુપાયેલો ન રહ્યો.
3.1.10
पि॒तुश्च॒ गर्भं॑ जनि॒तुश्च॑ बभ्रे पू॒र्वीरेको॑ अधय॒त्पीप्या॑नाः ।
वृष्णे॑ स॒पत्नी॒ शुच॑ये॒ सब॑न्धू उ॒भे अ॑स्मै मनु॒ष्ये॑ नि पा॑हि ॥
પિતા અને જનનીનો ગર્ભ તેણે ધારણ કર્યો; એકલો તે વધતી અનેકને પોષે છે. વૃષભ માટે બે સપત્નીઓ, શુચિ માટે બે બંધુઓ — બંને આ માણસ માટે — તેનું રક્ષણ કર.
3.1.11
उ॒रौ म॒हाँ अ॑निबा॒धे व॑व॒र्धापो॑ अ॒ग्निं य॒शसः॒ सं हि पू॒र्वीः ।
ऋ॒तस्य॒ योना॑वशय॒द्दमू॑ना जामी॒नाम॒ग्निर॒पसि॒ स्वसॄ॑णाम् ॥
વિશાળ, અવરોધ વગરના અંતરિક્ષમાં મહાન અગ્નિ વધ્યો; જળો અને અનેક તેજસ્વી ધારાઓ અગ્નિને એકઠો કરી વધારે છે. ઋતના ગર્ભમાં તે દમનકર્તા સૂતો; બહેનોના કર્મમાં અગ્નિ છે.
3.1.12
अ॒क्रो न ब॒भ्रिः स॑मि॒थे म॒हीनां॑ दिदृ॒क्षेयः॑ सू॒नवे॒ भाऋ॑जीकः ।
उदु॒स्रिया॒ जनि॑ता॒ यो ज॒जाना॒पां गर्भो॒ नृत॑मो य॒ह्वो अ॒ग्निः ॥
મહાન સભામાં અગ્નિની જેમ પીળાશ પડતો, પુત્રને જોવા ઇચ્છતો, તેજસ્વી વાળવાળો — ઉષાઓને જન્મ આપનાર, જળનો ગર્ભ, અત્યંત વીર મહાન અગ્નિ.
3.1.13
अ॒पां गर्भं॑ दर्श॒तमोष॑धीनां॒ वना॑ जजान सु॒भगा॒ विरू॑पम् ।
दे॒वास॑श्चि॒न्मन॑सा॒ सं हि ज॒ग्मुः पनि॑ष्ठं जा॒तं त॒वसं॑ दुवस्यन् ॥
પાણીનો ગર્ભ, દર્શનીય અગ્નિને ઔષધિઓ અને વનોએ શુભ રીતે અનેક રૂપવાળો જન્મ આપ્યો. દેવો મનથી ખરેખર એકત્ર થયા, પાણીમાં સ્થિત, જન્મેલા બળવાનની સેવા કરવાની ઇચ્છાથી.
3.1.14
बृ॒हन्त॒ इद्भा॒नवो॒ भाऋ॑जीकम॒ग्निं स॑चन्त वि॒द्युतो॒ न शु॒क्राः ।
गुहे॑व वृ॒द्धं सद॑सि॒ स्वे अ॒न्तर॑पा॒र ऊ॒र्वे अ॒मृतं॒ दुहा॑नाः ॥
મહાન કિરણો અગ્નિને વળગે છે, ચમકતી વીજળીની જેમ. ગુફામાં છુપાયેલાની જેમ વધેલાને પોતાના આસનમાં, અપાર વિસ્તારમાં, અમૃત દોહતા.
3.1.15
ईळे॑ च त्वा॒ यज॑मानो ह॒विर्भि॒रीळे॑ सखि॒त्वं सु॑म॒तिं निका॑मः ।
दे॒वैरवो॑ मिमीहि॒ सं ज॑रि॒त्रे रक्षा॑ च नो॒ दम्ये॑भि॒रनी॑कैः ॥
હું તને સ્તુતિ કરું છું, યજ્ઞ કરનાર તરીકે, આહુતિઓ સાથે. મૈત્રી અને સારી કૃપાની ઇચ્છા રાખી હું સ્તુતિ કરું છું. દેવોની સહાય સ્તોતાને સારી રીતે આપ, અને વશમાં આવેલાં બળો સાથે અમારું રક્ષણ કર.
3.1.16
उ॒प॒क्षे॒तार॒स्तव॑ सुप्रणी॒तेऽग्ने॒ विश्वा॑नि॒ धन्या॒ दधा॑नाः ।
सु॒रेत॑सा॒ श्रव॑सा॒ तुञ्ज॑माना अ॒भि ष्या॑म पृतना॒यूँरदे॑वान् ॥
હે ઉત્તમ નેતા અગ્નિ, તારા રક્ષકો બધું ધન ધારણ કરે છે. ઉત્તમ સંતાન અને કીર્તિ સાથે ગર્જતા, યુદ્ધ ઇચ્છતા અદેવ સૈન્યોને અમે જીતીએ.
3.1.17
आ दे॒वाना॑मभवः के॒तुर॑ग्ने म॒न्द्रो विश्वा॑नि॒ काव्या॑नि वि॒द्वान् ।
प्रति॒ मर्ताँ॑ अवासयो॒ दमू॑ना॒ अनु॑ दे॒वान्र॑थि॒रो या॑सि॒ साध॑न् ॥
હે અગ્નિ, તું દેવોનો ધ્વજ બન્યો, આનંદ આપનાર અને બધું કાવ્યજ્ઞાન જાણનાર. મરણશીલોને ઘરોમાં સ્થિર કરે છે, રથી બનીને દેવો સાથે યજ્ઞ સિદ્ધ કરતો ચાલે છે.
3.1.18
नि दु॑रो॒णे अ॒मृतो॒ मर्त्या॑नां॒ राजा॑ ससाद वि॒दथा॑नि॒ साध॑न् ।
घृ॒तप्र॑तीक उर्वि॒या व्य॑द्यौद॒ग्निर्विश्वा॑नि॒ काव्या॑नि वि॒द्वान् ॥
અમર અગ્નિ મરણશીલોના દ્વારે બેઠો, રાજા તરીકે, યજ્ઞકર્મો સિદ્ધ કરતો. ઘી જેવા તેજસ્વી મુખવાળો અગ્નિ વિસ્તારમાં ઝળહળ્યો, બધું કાવ્યજ્ઞાન જાણતો.
3.1.19
आ नो॑ गहि स॒ख्येभिः॑ शि॒वेभि॑र्म॒हान्म॒हीभि॑रू॒तिभिः॑ सर॒ण्यन् ।
अ॒स्मे र॒यिं ब॑हु॒लं संत॑रुत्रं सु॒वाचं॑ भा॒गं य॒शसं॑ कृधी नः ॥
હે અગ્નિ, મહાન તું, મૈત્રી અને કલ્યાણકારી રક્ષણો સાથે અહીં આવ. અમને પાર ઉતારનારું પુષ્કળ ધન, મધુર વાણી અને યશનો ભાગ આપ.
3.1.20
ए॒ता ते॑ अग्ने॒ जनि॑मा॒ सना॑नि॒ प्र पू॒र्व्याय॒ नूत॑नानि वोचम् ।
म॒हान्ति॒ वृष्णे॒ सव॑ना कृ॒तेमा जन्म॑ञ्जन्म॒न्निहि॑तो जा॒तवे॑दाः ॥
હે અગ્નિ, તારા આ જન્મો અને જૂનાં કર્મો હું પ્રાચીન માટે નવેસરથી કહું છું. વૃષા માટે આ મહાન યજ્ઞો કરાયા; દરેક જન્મમાં જાતવેદા સ્થાપિત થયો.
3.1.21
जन्म॑ञ्जन्म॒न्निहि॑तो जा॒तवे॑दाः वि॒श्वामि॑त्रेभिरिध्यते॒ अज॑स्रः ।
तस्य॑ व॒यं सु॑म॒तौ य॒ज्ञिय॒स्यापि॑ भ॒द्रे सौ॑मन॒से स्या॑म ॥
દરેક જન્મમાં સ્થાપિત જાતવેદા વિશ્વામિત્રો દ્વારા પ્રજ્વલિત થાય છે; તે અથાક છે. યજ્ઞાર્હ એવા તેની સુમતિમાં અમે પણ કલ્યાણ અને સૌમનસ્યમાં રહીએ.
3.1.22
इ॒मं य॒ज्ञं स॑हसाव॒न्त्वं नो॑ देव॒त्रा धे॑हि सुक्रतो॒ ररा॑णः ।
प्र यं॑सि होतर्बृह॒तीरिषो॒ नोऽग्ने॒ महि॒ द्रवि॑ण॒मा य॑जस्व ॥
હે સહસ્વાન, અમારા આ યજ્ઞને દેવો વચ્ચે સ્થાપ; હે સુક્રતુ, દાનશીલ થા. હે હોતા, અમને વિસ્તૃત અન્ન આપ; હે અગ્નિ, મહાન ધન અહીં લાવી અર્પણ કર.
3.1.23
इळा॑मग्ने पुरु॒दंसं॑ स॒निं गोः श॑श्वत्त॒मं हव॑मानाय साध ।
स्यान्नः॑ सू॒नुस्तन॑यो वि॒जावाग्ने॒ सा ते॑ सुम॒तिर्भू॑त्व॒स्मे ॥
હે અગ્નિ, બહુકર્મા ઇળાનું દાન—ગાયોની અત્યંત સ્થિર ભેટ—બોલાવનાર માટે સિદ્ધ કર. અમને પુત્ર અને સંતતિ થાય; હે અગ્નિ, તારી તે સુમતિ અમારા પર રહે.