Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ଋଗ୍ବେଦ · ସୂକ୍ତ 4.2

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

4.2.1

यो मर्त्ये॑ष्व॒मृत॑ ऋ॒तावा॑ दे॒वो दे॒वेष्व॑र॒तिर्नि॒धायि॑ ।
होता॒ यजि॑ष्ठो म॒ह्ना शु॒चध्यै॑ ह॒व्यैर॒ग्निर्मनु॑ष ईर॒यध्यै॑ ॥

ମର୍ତ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅମର, ଋତର ରକ୍ଷକ, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବ ଅଗ୍ନି ଅଜେୟ ଭାବରେ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ନିଜ ମହିମାରେ ସର୍ବାଧିକ ଯଜନୀୟ ହୋତା ରୂପେ ସେ ଜ୍ବଳନ୍ତ ହେବା ପାଇଁ ଏବଂ ମନୁଙ୍କ ହବ୍ୟରେ ପ୍ରେରିତ ହେବା ପାଇଁ ସ୍ଥାପିତ।

4.2.2

इ॒ह त्वं सू॑नो सहसो नो अ॒द्य जा॒तो जा॒ताँ उ॒भयाँ॑ अ॒न्तर॑ग्ने ।
दू॒त ई॑यसे युयुजा॒न ऋ॑ष्व ऋजुमु॒ष्कान्वृष॑णः शु॒क्रांश्च॑ ॥

ଏଠାରେ, ହେ ସହସ୍‌ର ପୁତ୍ର, ଆଜି ତୁମେ ଜନ୍ମିଛ; ହେ ଅଗ୍ନି, ଜନ୍ମିତ ଓ ଜନ୍ମିବାକୁ ଥିବା ଉଭୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ଆମର ଦୂତ ହୋଇ ଯାଉଛ। ହେ ବଳବାନ, ସିଧା ଗମନକାରୀ, ବୃଷଭ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳଗଣଙ୍କୁ ତୁମେ ଯୋଡ଼ୁଛ।

4.2.3

अत्या॑ वृध॒स्नू रोहि॑ता घृ॒तस्नू॑ ऋ॒तस्य॑ मन्ये॒ मन॑सा॒ जवि॑ष्ठा ।
अ॒न्तरी॑यसे अरु॒षा यु॑जा॒नो यु॒ष्मांश्च॑ दे॒वान्विश॒ आ च॒ मर्ता॑न् ॥

ବଢ଼ୁଥିବା ସେ ଦୁଇ, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ, ଘୃତବାହୀ — ଋତର ଆଦେଶକୁ ମୁଁ ମନରେ ଚିନ୍ତା କରେ; ସେହି ଦୁଇ ସବୁଠାରୁ ବେଗବାନ। ସେହି ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ଦୁଇଙ୍କୁ ଯୋଡ଼ି ତୁମେ ମଧ୍ୟରେ ଯାଉଛ; ତୁମକୁ, ଦେବତାଙ୍କୁ, ଲୋକଙ୍କୁ ଓ ମର୍ତ୍ୟଙ୍କୁ।

4.2.4

अ॒र्य॒मणं॒ वरु॑णं मि॒त्रमे॑षा॒मिन्द्रा॒विष्णू॑ म॒रुतो॑ अ॒श्विनो॒त ।
स्वश्वो॑ अग्ने सु॒रथः॑ सु॒राधा॒ एदु॑ वह सुह॒विषे॒ जना॑य ॥

ଅର୍ଯମା, ବରୁଣ ଓ ମିତ୍ରଙ୍କୁ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ (ଆଣ); ଇନ୍ଦ୍ର-ବିଷ୍ଣୁ, ମରୁତ୍‌ ଓ ଅଶ୍ୱିନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ। ହେ ଅଗ୍ନି, ସୁନ୍ଦର ଅଶ୍ୱ, ସୁନ୍ଦର ରଥ ଓ ସୁନ୍ଦର ଆହୁତିଯୁକ୍ତ, ସୁନ୍ଦର ଆହ୍ୱାନକାରୀ ମନୁଷ୍ୟ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଆଣ।

4.2.5

गोमाँ॑ अ॒ग्नेऽवि॑माँ अ॒श्वी य॒ज्ञो नृ॒वत्स॑खा॒ सद॒मिद॑प्रमृ॒ष्यः ।
इळा॑वाँ ए॒षो अ॑सुर प्र॒जावा॑न्दी॒र्घो र॒यिः पृ॑थुबु॒ध्नः स॒भावा॑न् ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ଗାଈରେ ସମୃଦ୍ଧ, ମେଷରେ ସମୃଦ୍ଧ, ଅଶ୍ୱରେ ସମୃଦ୍ଧ ଏ ଯଜ୍ଞ ମନୁଷ୍ୟର ବନ୍ଧୁ; ସଦା ଅକ୍ଷୟ। ଖାଦ୍ୟରେ ସମୃଦ୍ଧ ଏହା, ହେ ଅସୁର, ସନ୍ତାନରେ ସମୃଦ୍ଧ ହେଉ; ଦୀର୍ଘ ଧନ, ବିସ୍ତୃତ ଭିତ୍ତି, ସଭାରେ ସମୃଦ୍ଧ ହେଉ।

4.2.6

यस्त॑ इ॒ध्मं ज॒भर॑त्सिष्विदा॒नो मू॒र्धानं॑ वा त॒तप॑ते त्वा॒या ।
भुव॒स्तस्य॒ स्वत॑वाँः पा॒युर॑ग्ने॒ विश्व॑स्मात्सीमघाय॒त उ॑रुष्य ॥

ଯିଏ ତୁମ ପାଇଁ ଇନ୍ଧନ ଆଣେ, ଉତ୍ସାହୀ, କିମ୍ବା ତୁମ ଦ୍ୱାରା ନିଜ ମସ୍ତକ ଉତ୍ତପ୍ତ କରେ — ତାହାର କଲ୍ୟାଣର ରକ୍ଷକ ହୁଅ, ହେ ଅଗ୍ନି। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅପାୟରୁ, ଦୁଷ୍ଟର ଦୁର୍ବୃତ୍ତିରୁ ତାହାକୁ ରକ୍ଷା କର।

4.2.7

यस्ते॒ भरा॒दन्नि॑यते चि॒दन्नं॑ नि॒शिष॑न्म॒न्द्रमति॑थिमु॒दीर॑त् ।
आ दे॑व॒युरि॒नध॑ते दुरो॒णे तस्मि॑न्र॒यिर्ध्रु॒वो अ॑स्तु॒ दास्वा॑न् ॥

ଯିଏ ତୁମ ପାଇଁ ଅନ୍ନ ଆଣେ, ଏବଂ ଭୋଜନକାରୀ ନିକଟକୁ ମଧୁର ଅତିଥି ରୂପେ ତୁମକୁ ପଠାଏ, ଦେବତାଙ୍କୁ ଚାହୁଁଥିବା ସେ କାଠ ପାତ୍ରରେ ତୁମକୁ ଜ୍ଵଳାଏ; ସେହି ଦାତାଙ୍କ ପାଖରେ ସ୍ଥିର ଧନ ରହୁ।

4.2.8

यस्त्वा॑ दो॒षा य उ॒षसि॑ प्र॒शंसा॑त्प्रि॒यं वा॑ त्वा कृ॒णव॑ते ह॒विष्मा॑न् ।
अश्वो॒ न स्वे दम॒ आ हे॒म्यावा॒न्तमंह॑सः पीपरो दा॒श्वांस॑म् ॥

ଯିଏ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ତୁମକୁ ସ୍ତୁତି କରେ, ଉଷାରେ ତୁମକୁ ସ୍ତୁତି କରେ, କିମ୍ବା ହବିଷ୍ୟ ସହିତ ତୁମକୁ ପ୍ରିୟ କରେ, ସେ ନିଜ ଘରେ ଘୋଡ଼ା ପରି ରହୁ; ହେ ଅଗ୍ନି, ସେହି ଦାତାଙ୍କୁ ପାପରୁ ରକ୍ଷା କର।

4.2.9

यस्तुभ्य॑मग्ने अ॒मृता॑य॒ दाश॒द्दुव॒स्त्वे कृ॒णव॑ते य॒तस्रु॑क् ।
न स रा॒या श॑शमा॒नो वि यो॑ष॒न्नैन॒मंहः॒ परि॑ वरदघा॒योः ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ଯିଏ ଅମରତ୍ୱ ପାଇଁ ତୁମକୁ ହବିଷ୍ୟ ଦିଏ, ତୁମ ସେବା କରେ, ଯାହାର ସ୍ରୁଚ୍ ଉଠା ହୋଇଛି, ସେ ଧନ ସହିତ ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ ବିୟୁକ୍ତ ନ ହେଉ; ପାପ ତାକୁ ଧରି ନ ପାରୁ, ଦୁଷ୍ଟର ପାପ ତାକୁ ଘେରି ନ ପାରୁ।

4.2.10

यस्य॒ त्वम॑ग्ने अध्व॒रं जुजो॑षो दे॒वो मर्त॑स्य॒ सुधि॑तं॒ ररा॑णः ।
प्री॒तेद॑स॒द्धोत्रा॒ सा य॑वि॒ष्ठासा॑म॒ यस्य॑ विध॒तो वृ॒धासः॑ ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ଯାହାର ଯଜ୍ଞକୁ ତୁମେ ଆନନ୍ଦରେ ଗ୍ରହଣ କର, ହେ ଦେବ, ମର୍ତ୍ୟକୁ ସୁବ୍ୟବସ୍ଥିତ ଦାନ ଦେଇ; ସେହି ହୋତ୍ର କର୍ମ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସଫଳ ହେଉ। ହେ ଯବିଷ୍ଠ, ଯାହାର ବିଧାନରେ ସେମାନେ ବଢ଼ନ୍ତି, ସେହି ସମର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆମେ ହେଉ।

4.2.11

चित्ति॒मचि॑त्तिं चिनव॒द्वि वि॒द्वान्पृ॒ष्ठेव॑ वी॒ता वृ॑जि॒ना च॒ मर्ता॑न् ।
रा॒ये च॑ नः स्वप॒त्याय॑ देव॒ दितिं॑ च॒ रास्वादि॑तिमुरुष्य ॥

ସେହି ଜ୍ଞାନୀ ଜ୍ଞାନ ଓ ଅଜ୍ଞାନକୁ ଭଲ ଭାବେ ପୃଥକ କରୁ, ପିଠି ପରି; ଏବଂ ମର୍ତ୍ୟମାନଙ୍କ ବଙ୍କା ପାପପଥକୁ ମଧ୍ୟ। ହେ ଦେବ, ଆମକୁ ଧନ ଓ ଭଲ ସନ୍ତାନ ଦିଅ; ଦିତିକୁ ଦିଅ, ଅଦିତିକୁ ବିସ୍ତୃତ କର।

4.2.12

क॒विं श॑शासुः क॒वयोऽद॑ब्धा निधा॒रय॑न्तो॒ दुर्या॑स्वा॒योः ।
अत॒स्त्वं दृश्याँ॑ अग्न ए॒तान्प॒ड्भिः प॑श्ये॒रद्भु॑ताँ अ॒र्य एवैः॑ ॥

ଅବାଧିତ କବିମାନେ କବିଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ଆୟୁଙ୍କ କଠିନ ଦ୍ୱାରରେ ତାକୁ ସ୍ଥାପନ କରି; ତେଣୁ ହେ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଏହି ଦେଖିବାଯୋଗ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପାଦରେ ଦେଖ, ଆର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଆଖିରେ ଅଦ୍ଭୁତମାନଙ୍କୁ ଦେଖ।

4.2.13

त्वम॑ग्ने वा॒घते॑ सु॒प्रणी॑तिः सु॒तसो॑माय विध॒ते य॑विष्ठ ।
रत्नं॑ भर शशमा॒नाय॑ घृष्वे पृ॒थु श्च॒न्द्रमव॑से चर्षणि॒प्राः ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଉତ୍ତମ ପଥପ୍ରଦର୍ଶକ। ହେ ଯୁବତମ, ସୋମ ନିଷ୍କାଶନକାରୀ ଓ ଯଜ୍ଞକାରୀ ଏବଂ ସ୍ତୁତିକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ, ହେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ରକ୍ଷା ପାଇଁ ବିଶାଳ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଧନ ଆଣ, ହେ ମଣିଷକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବା ଅଗ୍ନି।

4.2.14

अधा॑ ह॒ यद्व॒यम॑ग्ने त्वा॒या प॒ड्भिर्हस्ते॑भिश्चकृ॒मा त॒नूभिः॑ ।
रथं॒ न क्रन्तो॒ अप॑सा भु॒रिजो॑र्ऋ॒तं ये॑मुः सु॒ध्य॑ आशुषा॒णाः ॥

ତା'ପରେ, ହେ ଅଗ୍ନି, ଆମେ ତୁମ ସହିତ ପାଦରେ, ହାତରେ, ଶରୀରରେ ଯାହା କରିଛୁ, ତାହା ଦ୍ୱାରା ରଥ ପରି କର୍ମରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲୁ; ଅନେକ ପ୍ରକାରର ଦୁଇଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଋତକୁ ଧରି ରଖିଲୁ, ଉତ୍ସୁକ ଓ ପ୍ରୟାସୀ ଜ୍ଞାନୀମାନେ।

4.2.15

अधा॑ मा॒तुरु॒षसः॑ स॒प्त विप्रा॒ जाये॑महि प्रथ॒मा वे॒धसो॒ नॄन् ।
दि॒वस्पु॒त्रा अङ्गि॑रसो भवे॒माद्रिं॑ रुजेम ध॒निनं॑ शु॒चन्तः॑ ॥

ତା'ପରେ ମାତା ଉଷାଠାରୁ ସାତ ଜ୍ଞାନୀ ହୋଇ ଆମେ ଜନ୍ମ ନେଉ, ପୂର୍ବର ନେତା ଦ୍ରଷ୍ଟାମାନଙ୍କ ପରି; ଆକାଶର ପୁତ୍ର ଅଙ୍ଗିରସ ହେଉ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପଥର ଭାଙ୍ଗିବା, ଧନୀର।

4.2.16

अधा॒ यथा॑ नः पि॒तरः॒ परा॑सः प्र॒त्नासो॑ अग्न ऋ॒तमा॑शुषा॒णाः ।
शुचीद॑य॒न्दीधि॑तिमुक्थ॒शासः॒ क्षामा॑ भि॒न्दन्तो॑ अरु॒णीरप॑ व्रन् ॥

ସେତେବେଳେ ଆମର ଦୂରବର୍ତ୍ତୀ, ପ୍ରାଚୀନ ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନେ, ଋତ ଖୋଜି ପ୍ରୟାସ କରି, ହେ ଅଗ୍ନି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦୀପ୍ତି ଆଡ଼କୁ ଗଲେ; ସ୍ତୋତ୍ରପାଠକମାନେ ପୃଥିବୀକୁ ବିଦାରି ରକ୍ତିମ ଉଷାଙ୍କୁ ଖୋଲିଲେ।

4.2.17

सु॒कर्मा॑णः सु॒रुचो॑ देव॒यन्तोऽयो॒ न दे॒वा जनि॑मा॒ धम॑न्तः ।
शु॒चन्तो॑ अ॒ग्निं व॑वृ॒धन्त॒ इन्द्र॑मू॒र्वं गव्यं॑ परि॒षद॑न्तो अग्मन् ॥

ଶୁଭକର୍ମ କରୁଥିବା, ସୁନ୍ଦର ଦୀପ୍ତିଯୁକ୍ତ, ଦେବତାଙ୍କୁ ଚାହୁଁଥିବା, ଲୌହ ପରି; ଦେବତାମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଜନ୍ମରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ହୋଇ; ଅଗ୍ନିକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ବଢ଼ାଇ, ବିସ୍ତୃତ ଗାଈମାନଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ସେମାନେ ଗଲେ, ଚାରିପାଶେ ଘେରି।

4.2.18

आ यू॒थेव॑ क्षु॒मति॑ प॒श्वो अ॑ख्यद्दे॒वानां॒ यज्जनि॒मान्त्यु॑ग्र ।
मर्ता॑नां चिदु॒र्वशी॑रकृप्रन्वृ॒धे चि॑द॒र्य उप॑रस्या॒योः ॥

ପଲର ପ୍ରାଣୀ ପରି, ହେ ଉଗ୍ର, ଦେବତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲା। ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ବିସ୍ତୃତ ଉଷାମାନେ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଭୟ ହେଲେ; ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ, ଆର୍ଯ୍ୟଙ୍କ, ଉପରସଙ୍କ ଆୟୁର।

4.2.19

अक॑र्म ते॒ स्वप॑सो अभूम ऋ॒तम॑वस्रन्नु॒षसो॑ विभा॒तीः ।
अनू॑नम॒ग्निं पु॑रु॒धा सु॑श्च॒न्द्रं दे॒वस्य॒ मर्मृ॑जत॒श्चारु॒ चक्षुः॑ ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ଆମେ ତୁମର ସତ୍କର୍ମୀ ଉପାସକ ହୋଇଛୁ; ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଉଷାମାନଙ୍କ ସହିତ ଆମେ ଋତର ପଥରେ ଚାଲିଛୁ। ଅନେକ ରୂପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ, ଦେବତାଙ୍କର ସୁନ୍ଦର ଆଖିକୁ ସେମାନେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରନ୍ତି।

4.2.20

ए॒ता ते॑ अग्न उ॒चथा॑नि वेधो॒ अवो॑चाम क॒वये॒ ता जु॑षस्व ।
उच्छो॑चस्व कृणु॒हि वस्य॑सो नो म॒हो रा॒यः पु॑रुवार॒ प्र य॑न्धि ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ହେ ଜ୍ଞାନୀ, ଏହି ସ୍ତୋତ୍ରବାଣୀ ଆମେ ତୁମ ପାଇଁ, କବି ପାଇଁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଛୁ; ସେଗୁଡ଼ିକ ଗ୍ରହଣ କର। ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହୁଅ, ଆମ ପାଇଁ ଧନକାମୀ ହୁଅ, ହେ ବହୁବରଦାତା, ମହାନ ଧନ ଆମ ଆଡ଼କୁ ଆଣ।