ऋग्वेद · सूक्त 8.103
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.103.1
अद॑र्शि गातु॒वित्त॑मो॒ यस्मि॑न्व्र॒तान्या॑द॒धुः ।
उपो॒ षु जा॒तमार्य॑स्य॒ वर्ध॑नम॒ग्निं न॑क्षन्त नो॒ गिरः॑ ॥
मार्ग शोधण्यात सर्वोत्तम असा अग्नी प्रकट झाला; ज्याच्यात देवांनी व्रते स्थापिली. आर्यासाठी जन्मलेल्या, वाढवणाऱ्या अग्नीपर्यंत आमची स्तोत्रे पोहोचली आहेत.
8.103.2
प्र दैवो॑दासो अ॒ग्निर्दे॒वाँ अच्छा॒ न म॒ज्मना॑ ।
अनु॑ मा॒तरं॑ पृथि॒वीं वि वा॑वृते त॒स्थौ नाक॑स्य॒ सान॑वि ॥
दैवोदासाचा अग्नी आपल्या बलाने देवांकडे पुढे सरकतो. माता विस्तीर्ण पृथ्वीभोवती तो पसरला; आकाशाच्या शिखरावर तो उभा राहिला.
8.103.3
यस्मा॒द्रेज॑न्त कृ॒ष्टय॑श्च॒र्कृत्या॑नि कृण्व॒तः ।
स॒ह॒स्र॒सां मे॒धसा॑ताविव॒ त्मना॒ग्निं धी॒भिः स॑पर्यत ॥
ज्याच्यामुळे प्रजा कंपते; कर्म करणारेही. सहस्रदात्याला मिळवण्याच्या स्पर्धेप्रमाणे, स्वतःच्या स्वभावाने विचारांनी अग्नीची पूजा करा.
8.103.4
प्र यं रा॒ये निनी॑षसि॒ मर्तो॒ यस्ते॑ वसो॒ दाश॑त् ।
स वी॒रं ध॑त्ते अग्न उक्थशं॒सिनं॒ त्मना॑ सहस्रपो॒षिण॑म् ॥
हे वसो, संपत्तीसाठी तू ज्या मर्त्याला पुढे नेतोस, जो तुला अर्पण करतो, तो स्तुती करणारा वीर मिळवतो. हे अग्नी, तो आपल्या स्वभावानेच हजारांचे पोषण करणारा पुत्र मिळवतो.
8.103.5
स दृ॒ळ्हे चि॑द॒भि तृ॑णत्ति॒ वाज॒मर्व॑ता॒ स ध॑त्ते॒ अक्षि॑ति॒ श्रवः॑ ।
त्वे दे॑व॒त्रा सदा॑ पुरूवसो॒ विश्वा॑ वा॒मानि॑ धीमहि ॥
तो भक्कम किल्लाही फोडतो; घोड्यासह बळ मिळवतो. तो अक्षय कीर्ती मिळवतो. हे पुरुवसो, तुझ्यात, देवांमध्ये सदैव, आम्ही सर्व संपत्ती धारण करो.
8.103.6
यो विश्वा॒ दय॑ते॒ वसु॒ होता॑ म॒न्द्रो जना॑नाम् ।
मधो॒र्न पात्रा॑ प्रथ॒मान्य॑स्मै॒ प्र स्तोमा॑ यन्त्य॒ग्नये॑ ॥
सर्व संपत्ती देणाऱ्या, लोकांना आनंदित करणाऱ्या होत्या अग्नीकडे मधाच्या पात्रांप्रमाणे पहिली स्तोत्रे जातात; अग्नीकडे जातात.
8.103.7
अश्वं॒ न गी॒र्भी र॒थ्यं॑ सु॒दान॑वो मर्मृ॒ज्यन्ते॑ देव॒यवः॑ ।
उ॒भे तो॒के तन॑ये दस्म विश्पते॒ पर्षि॒ राधो॑ म॒घोना॑म् ॥
रथाला योग्य अश्वाला सजवावे तसे, दानशूर आणि देवभक्त स्तुतिगीतांनी अग्नीला अलंकृत करतात. हे अद्भुता, हे सर्व प्रजांच्या स्वामी, दोघांसाठी, संततीसाठी आणि वंशासाठी दात्यांचे धन आम्हाला दे.
8.103.8
प्र मंहि॑ष्ठाय गायत ऋ॒ताव्ने॑ बृह॒ते शु॒क्रशो॑चिषे ।
उप॑स्तुतासो अ॒ग्नये॑ ॥
अत्यंत श्रेष्ठ, ऋताचा रक्षक, महान आणि तेजस्वी ज्वाला असलेल्या अग्नीसाठी गा. हे जवळ स्तवलेल्यांनो, अग्नीसाठी (स्तुती करा).
8.103.9
आ वं॑सते म॒घवा॑ वी॒रव॒द्यशः॒ समि॑द्धो द्यु॒म्न्याहु॑तः ।
कु॒विन्नो॑ अस्य सुम॒तिर्नवी॑यसी॒ अच्छा॒ वाजे॑भिरा॒गम॑त् ॥
दानशूर स्वामी वीर संततीसह कीर्ती देवो. चांगला प्रज्वलित, तेजस्वी, आहुतींनी पोषित असा तो आमच्याकडे येवो; त्याची नवी कृपाबुद्धी बल आणि धनासह आम्हाला लाभो.
8.103.10
प्रेष्ठ॑मु प्रि॒याणां॑ स्तु॒ह्या॑सा॒वाति॑थिम् ।
अ॒ग्निं रथा॑नां॒ यम॑म् ॥
प्रियांमध्ये अत्यंत प्रिय असलेल्याची निश्चितच स्तुती कर. हे आसावा, अतिथी अग्नीची, रथांचा नियंता यमासारख्या अग्नीची स्तुती कर.
8.103.11
उदि॑ता॒ यो निदि॑ता॒ वेदि॑ता॒ वसु॒ आ य॒ज्ञियो॑ व॒वर्त॑ति ।
दु॒ष्टरा॒ यस्य॑ प्रव॒णे नोर्मयो॑ धि॒या वाजं॒ सिषा॑सतः ॥
आवाहन केलेला, ठेवलेली संपत्ती जाणणारा, यज्ञयोग्य असा तो अग्नी त्या धनाकडे वळतो. ज्याच्या प्रवाहाच्या लाटा ओलांडणे कठीण आहे, तो बुद्धीने बलपुरस्कार इच्छिणाऱ्यांसाठी (धन) आणतो.
8.103.12
मा नो॑ हृणीता॒मति॑थि॒र्वसु॑र॒ग्निः पु॑रुप्रश॒स्त ए॒षः ।
यः सु॒होता॑ स्वध्व॒रः ॥
अतिथी, धनरूप, अत्यंत प्रशंसित असा हा अग्नी आम्हाला इजा करू नये; तो उत्तम होता आणि सुयज्ञ करणारा आहे.
8.103.13
मो ते रि॑ष॒न्ये अच्छो॑क्तिभिर्व॒सोऽग्ने॒ केभि॑श्चि॒देवैः॑ ।
की॒रिश्चि॒द्धि त्वामीट्टे॑ दू॒त्या॑य रा॒तह॑व्यः स्वध्व॒रः ॥
हे वसू अग्नी, जे स्तुती आणि यज्ञकर्मांनी तुला प्रसन्न करतात ते नष्ट न होवोत. स्तोताही दूत म्हणून तुझीच स्तुती करतो; तो आहुती देणारा, उत्तम यज्ञ करणारा आहे.
8.103.14
आग्ने॑ याहि म॒रुत्स॑खा रु॒द्रेभिः॒ सोम॑पीतये ।
सोभ॑र्या॒ उप॑ सुष्टु॒तिं मा॒दय॑स्व॒ स्व॑र्णरे ॥
हे अग्नी, मरुतांचा सखा होऊन, रुद्रांसह सोमपानासाठी इकडे ये. सोभरीच्या उत्तम स्तुतीजवळ येऊन स्वर्गलोकात आनंदित हो.