Upaniṣads · Praśna 1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Praśna 1.1
ॐ सुकेशा च भारद्वाजः शैब्यश्च सत्यकामः सौर्यायणी
च गार्ग्यः कौसल्यश्चाश्वलायनो भार्गवो वैदर्भिः कबन्धी
कात्यायनस्ते हैते ब्रह्मपरा ब्रह्मनिष्ठाः परं
ब्रह्मान्वेषमाणा एष ह वै तत्सर्वं वक्ष्यतीति ते ह
समित्पाणयो भगवन्तं पिप्पलादमुपसन्नाः ॥ १.१ ॥
Oṃ. Sukeśā, Bhāradvāja, Śaibya Satyakāma, Sauryāyaṇī Gārgya, Kauśalya Āśvalāyana, Bhārgava Vaidarbhi y Kabandhī Kātyāyana: todos ellos, dedicados a brahman, firmemente establecidos en brahman y buscando el brahman supremo, pensaron: «Él nos dirá todo», y con leña sagrada en las manos se acercaron al venerable Pippalāda.
Praśna 1.2
तन् ह स ऋषिरुवच भूय एव तपसा ब्रह्मचर्येण श्रद्धया
संवत्सरं संवत्स्यथ
यथाकामं प्रश्नान् पृच्छत यदि विज्ञास्यामः सर्वं ह वो
वक्ष्याम इति ॥ १.२ ॥
Aquel sabio les dijo: «Permaneced otro año en austeridad, en la disciplina del celibato y con fe. Preguntad lo que deseéis. Si lo sabemos, os lo diremos todo».
Praśna 1.3
अथ कबन्धी कत्यायन उपेत्य पप्रच्छ ।
भगवन् कुते ह वा इमाः प्रजाः प्रजायन्त इति ॥ १.३ ॥
Entonces Kabandhī Kātyāyana se acercó y preguntó: «Venerable, ¿de dónde nacen en verdad estas criaturas?»
Praśna 1.4
तस्मै स होवाच प्रजाकामो वै प्रजापतिः स तपोऽतप्यत
स तपस्तप्त्वा स मिथुनमुत्पादयते ।
रयिं च प्रणं
चेत्येतौ मे बहुधा प्रजाः करिष्यत इति ॥ १.४ ॥
Él le dijo: «Prajāpati, deseando descendencia, practicó la austeridad. Tras practicarla, produjo una pareja: la materia (rayi) y el aliento de vida (prāṇa), pensando: "Estos dos harán criaturas para mí de muchas maneras"».
Praśna 1.5
आदित्यो ह वै प्राणो रयिरेव चन्द्रमा रयिर्वा एतत्
सर्वं यन्मूर्तं चामूर्तं च तस्मान्मूर्तिरेव रयिः ॥ १.५ ॥
Ciertamente el sol es prāṇa, y la luna es rayi. Todo lo que tiene forma y lo que no la tiene es rayi; por eso lo que tiene forma es rayi.
Praśna 1.6
अथादित्य उदयन्यत्प्राचीं दिशं प्रविशति तेन प्राच्यान्
प्राणान् रश्मिषु सन्निधत्ते ।
यद्दक्षिणां यत् प्रतीचीं
यदुदीचीं
यदधो यदूर्ध्वं यदन्तरा दिशो यत् सर्वं प्रकाशयति
तेन सर्वान् प्राणान् रश्मिषु सन्निधत्ते ॥ १.६ ॥
Luego el sol, al salir, entra en la región oriental; por ello coloca en sus rayos los prāṇas orientales. Y lo que ilumina el sur, el oeste, el norte, lo de abajo, lo de arriba y lo intermedio, todo ello: por eso coloca en sus rayos todos los prāṇas.
Praśna 1.7
स एष वैश्वानरो विश्वरुपः प्राणोऽग्निरुदयते ।
तदेतदृचाऽभ्युक्तम् ॥ १.७ ॥
Él, este Vaiśvānara, de todas las formas, el prāṇa, se alza como fuego. Sobre esto se ha dicho un verso.
Praśna 1.8
विश्वरूपं हरिणं जातवेदसं
परायणं ज्योतिरेकं तपन्तम् ।
सहस्ररश्मिः शतधा वर्तमानः
प्राणः प्रजानामुदयत्येष सूर्यः ॥ १.८ ॥
El de todas las formas, dorado, omnisciente, el supremo refugio, la luz única, el que calienta, de mil rayos, que permanece de cien modos, el prāṇa de los seres: este sol se alza.
Praśna 1.9
संवत्सरो वै प्रजापतिस्तस्यायने दक्षिणं चोत्तरं च ।
तद्ये ह वै तदिष्टापूर्ते कृतमित्युपासते ते चान्द्रमसमेव
लोकमभिजयन्ते ।
त एव पुनरावर्तन्ते तस्मादेत ऋषयः
प्रजाकामा दक्षिणं प्रतिपद्यन्ते ।
एष ह वै रयिर्यः
पितृयाणः ॥ १.९ ॥
El año es Prajāpati; sus dos caminos son el del sur y el del norte. Quienes lo veneran, creyendo que se han realizado el sacrificio y las obras pías, conquistan solo el mundo lunar, y regresan de nuevo. Por eso estos videntes que desean descendencia toman el camino del sur. Este es el camino material, el camino de los padres (pitṛyāṇa).
Praśna 1.10
अथोत्तरेण तपसा ब्रह्मचर्येण श्रद्धया
विद्ययाऽऽत्मानमन्विष्यादित्यमभिजयन्ते ।
एतद्वै
प्राणानामायतनमेतदमृतमभयमेतत् परायणमेतस्मान्न
पुनरावर्तन्त इत्येष निरोधस्तदेष श्लोकः ॥ १.१० ॥
Pero por el camino del norte —mediante la austeridad, la disciplina de castidad, la fe y el conocimiento, habiendo buscado el ātman— ganan el sol. Este es el asiento de los alientos vitales; esto es lo inmortal, lo sin temor, esta es la meta suprema. De allí no vuelven de nuevo: esta es la contención (nirodha). Sobre ello existe este verso.
Praśna 1.11
पञ्चपादं पितरं द्वादशाकृतिं
दिव आहुः परे अर्धे पुरीषिणम् ।
अथेमे अन्य उ परे विचक्षणं
सप्तचक्रे षडर आहुरर्पितमिति ॥ १.११ ॥
Al padre de cinco pies y doce formas, lleno de aguas en la mitad lejana más allá del cielo, lo llaman. Y estos otros sabios lo llaman aquel de siete ruedas y seis radios, en el cual está fijado.
Praśna 1.12
मासो वै प्रजापतिस्तस्य कृष्णपक्ष एव रयिः
शुक्लः प्रणस्तस्मादेत ऋषयः शुक्ल इष्टं कुर्वन्तीतर
इतरस्मिन् ॥ १.१२ ॥
El mes es Prajāpati; su quincena oscura es en verdad lo material (rayi), y la quincena luminosa es el aliento vital (prāṇa). Por eso estos videntes realizan el sacrificio en la quincena luminosa, y los otros en la otra.
Praśna 1.13
अहोरात्रो वै प्रजापतिस्तस्याहरेव प्राणो रात्रिरेव रयिः
प्राणं वा एते प्रस्कन्दन्ति ये दिवा रत्या संयुज्यन्ते
ब्रह्मचर्यमेव तद्यद्रात्रौ रत्या संयुज्यन्ते ॥ १.१३ ॥
El día y la noche son en verdad Prajāpati. Su día es el prāṇa, y su noche es rayi (la materia). Quienes se unen en la unión sexual de día dejan escapar el prāṇa. Unirse en la unión sexual de noche es brahmacarya.
Praśna 1.14
अन्नं वै प्रजापतिस्ततो ह वै तद्रेतस्तस्मादिमाः प्रजाः
प्रजायन्त इति ॥ १.१४ ॥
El alimento es en verdad Prajāpati. De él surge aquella semilla (retas), y por eso nacen estas criaturas.
Praśna 1.15
तद्ये ह वै तत् प्रजापतिव्रतं चरन्ति ते मिथुनमुत्पादयन्ते ।
तेषामेवैष ब्रह्मलोको येषां तपो ब्रह्मचर्यं येषु सत्यं
प्रतिष्टितम् ॥ १.१५ ॥
Quienes observan aquel voto de Prajāpati engendran una pareja. Este mundo de Brahman pertenece a aquellos en quienes hay tapas y brahmacarya, y en quienes la verdad está establecida.
Praśna 1.16
तेषामसौ विरजो ब्रह्मलोको न येषु जिह्ममनृतं न
माया चेति ॥ १.१६ ॥
Aquel mundo de Brahman sin mancha pertenece a quienes no tienen rectitud torcida, ni falsedad, ni māyā.