อุปนิษัท · Praśna 1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Praśna 1.1
ॐ सुकेशा च भारद्वाजः शैब्यश्च सत्यकामः सौर्यायणी
च गार्ग्यः कौसल्यश्चाश्वलायनो भार्गवो वैदर्भिः कबन्धी
कात्यायनस्ते हैते ब्रह्मपरा ब्रह्मनिष्ठाः परं
ब्रह्मान्वेषमाणा एष ह वै तत्सर्वं वक्ष्यतीति ते ह
समित्पाणयो भगवन्तं पिप्पलादमुपसन्नाः ॥ १.१ ॥
โอม สุเกศา ภารทวาชะ ไศพยะ สัตยกามะ เซารยายณี คารคยะ เการศัลยะ อัศวลายนะ ภารควะ ไวทรภิ และกพันธี กาตยายนะ ทั้งหมดนี้มุ่งอยู่ที่พรหมัน ตั้งมั่นในพรหมัน และแสวงหาพรหมันสูงสุด จึงคิดว่า "ท่านจะบอกเราทุกสิ่งนั้น" ด้วยถือฟืนในมือ พวกเขาเข้าไปหาพระปิปปลาทผู้ทรงเกียรติ
Praśna 1.2
तन् ह स ऋषिरुवच भूय एव तपसा ब्रह्मचर्येण श्रद्धया
संवत्सरं संवत्स्यथ
यथाकामं प्रश्नान् पृच्छत यदि विज्ञास्यामः सर्वं ह वो
वक्ष्याम इति ॥ १.२ ॥
ฤๅษีองค์นั้นตรัสแก่พวกเขาว่า "จงอยู่ต่อไปอีกหนึ่งปีด้วยตบะ การถือพรหมจรรย์ และศรัทธา แล้วจงถามคำถามใดก็ได้ตามที่ปรารถนา หากเรารู้ เราจะบอกทุกสิ่งแก่พวกเจ้า"
Praśna 1.3
अथ कबन्धी कत्यायन उपेत्य पप्रच्छ ।
भगवन् कुते ह वा इमाः प्रजाः प्रजायन्त इति ॥ १.३ ॥
ครั้งนั้น กพันธี กาตยายนะ เข้าไปถามว่า "ข้าแต่ท่านผู้ทรงเกียรติ สรรพสัตว์เหล่านี้เกิดมาจากไหนหนอ"
Praśna 1.4
तस्मै स होवाच प्रजाकामो वै प्रजापतिः स तपोऽतप्यत
स तपस्तप्त्वा स मिथुनमुत्पादयते ।
रयिं च प्रणं
चेत्येतौ मे बहुधा प्रजाः करिष्यत इति ॥ १.४ ॥
ฤๅษีตอบเขาว่า "ประชาบดีผู้ปรารถนาบุตร ได้บำเพ็ญตบะ เมื่อบำเพ็ญตบะแล้ว ก็ให้กำเนิดคู่หนึ่งคือ รยิ (วัตถุ) และ ปรณ (ลมหายใจชีวิต) โดยคิดว่า 'คู่นี้จะสร้างสัตว์ทั้งหลายให้แก่เราในหลายรูปแบบ'"
Praśna 1.5
आदित्यो ह वै प्राणो रयिरेव चन्द्रमा रयिर्वा एतत्
सर्वं यन्मूर्तं चामूर्तं च तस्मान्मूर्तिरेव रयिः ॥ १.५ ॥
แท้จริงดวงอาทิตย์คือปรณ และดวงจันทร์คือรยิ สิ่งทั้งปวงที่มีรูปและไม่มีรูปคือรยินี้เอง เพราะฉะนั้นสิ่งที่มีรูปจึงคือรยิ
Praśna 1.6
अथादित्य उदयन्यत्प्राचीं दिशं प्रविशति तेन प्राच्यान्
प्राणान् रश्मिषु सन्निधत्ते ।
यद्दक्षिणां यत् प्रतीचीं
यदुदीचीं
यदधो यदूर्ध्वं यदन्तरा दिशो यत् सर्वं प्रकाशयति
तेन सर्वान् प्राणान् रश्मिषु सन्निधत्ते ॥ १.६ ॥
เมื่อดวงอาทิตย์ขึ้นและเข้าสู่ทิศตะวันออก ก็ประดิษฐานปรณทั้งหลายของทิศตะวันออกไว้ในรังสี ทุกสิ่งที่ส่องสว่างทิศใต้ ทิศตะวันตก ทิศเหนือ ทิศเบื้องล่าง ทิศเบื้องบน และทิศระหว่างกลาง ทั้งหมดนั้นย่อมส่องสว่าง ด้วยเหตุนั้นดวงอาทิตย์ก็ประดิษฐานปรณทั้งปวงไว้ในรังสี
Praśna 1.7
स एष वैश्वानरो विश्वरुपः प्राणोऽग्निरुदयते ।
तदेतदृचाऽभ्युक्तम् ॥ १.७ ॥
ผู้นั้นคือไวศวานระ มีรูปทุกรูป คือปรณ คือไฟ ที่ลุกโชนขึ้น เรื่องนี้มีบทกลอนหนึ่งกล่าวไว้
Praśna 1.8
विश्वरूपं हरिणं जातवेदसं
परायणं ज्योतिरेकं तपन्तम् ।
सहस्ररश्मिः शतधा वर्तमानः
प्राणः प्रजानामुदयत्येष सूर्यः ॥ १.८ ॥
ผู้มีรูปทุกรูป สีทอง ผู้รู้ทุกสิ่งที่เกิด เป็นที่พึ่งสูงสุด เป็นแสงเดียว ผู้แผดเผา มีพันรังสี แผ่ไปนับร้อยทาง คือปรณของสัตว์ทั้งหลาย ดวงอาทิตย์นี้ขึ้นมา
Praśna 1.9
संवत्सरो वै प्रजापतिस्तस्यायने दक्षिणं चोत्तरं च ।
तद्ये ह वै तदिष्टापूर्ते कृतमित्युपासते ते चान्द्रमसमेव
लोकमभिजयन्ते ।
त एव पुनरावर्तन्ते तस्मादेत ऋषयः
प्रजाकामा दक्षिणं प्रतिपद्यन्ते ।
एष ह वै रयिर्यः
पितृयाणः ॥ १.९ ॥
แท้จริงปีคือประชาบดี ทางของปีนั้นมีสองคือทางใต้และทางเหนือ ผู้ที่บูชาโดยเชื่อว่าการบูชายัญและการทำบุญสร้างกุศลได้กระทำแล้ว ย่อมได้เพียงโลกของพระจันทร์ แล้วก็กลับมาเกิดอีก เพราะฉะนั้นฤๅษีเหล่านี้ผู้ปรารถนาบุตรจึงเดินทางใต้ นี่คือรยิ คือทางของบรรพบุรุษ (ปิตฤยาณะ)
Praśna 1.10
अथोत्तरेण तपसा ब्रह्मचर्येण श्रद्धया
विद्ययाऽऽत्मानमन्विष्यादित्यमभिजयन्ते ।
एतद्वै
प्राणानामायतनमेतदमृतमभयमेतत् परायणमेतस्मान्न
पुनरावर्तन्त इत्येष निरोधस्तदेष श्लोकः ॥ १.१० ॥
ส่วนผู้ที่แสวงหาอาตมันด้วยทางเหนือ ด้วยตบะ การถือพรหมจรรย์ ศรัทธา และความรู้ ย่อมได้ไปถึงดวงอาทิตย์ นี่คือที่อยู่ของลมหายใจทั้งหลาย นี่คืออมตะ ไร้ภัย นี่คือจุดหมายสูงสุด ผู้ไปถึงที่นั้นย่อมไม่กลับมาอีก นี่คือการหยุดยั้ง (นิโรธ) และมีบทกลอนหนึ่งกล่าวไว้ในเรื่องนี้
Praśna 1.11
पञ्चपादं पितरं द्वादशाकृतिं
दिव आहुः परे अर्धे पुरीषिणम् ।
अथेमे अन्य उ परे विचक्षणं
सप्तचक्रे षडर आहुरर्पितमिति ॥ १.११ ॥
บิดาผู้มีห้าเท้า สิบสองรูป เต็มไปด้วยน้ำ ในส่วนไกลเหนือท้องฟ้า นักปราชญ์เรียกท่านเช่นนั้น และนักปราชญ์อีกพวกหนึ่งเรียกท่านว่า ผู้มีล้อเจ็ด ซี่ล้อหก ผูกติดอยู่ในนั้น
Praśna 1.12
मासो वै प्रजापतिस्तस्य कृष्णपक्ष एव रयिः
शुक्लः प्रणस्तस्मादेत ऋषयः शुक्ल इष्टं कुर्वन्तीतर
इतरस्मिन् ॥ १.१२ ॥
เดือนคือประชาบดี ปักษ์มืดของเดือนนั้นคือรยิ ปักษ์สว่างคือปรณ เพราะฉะนั้นฤๅษีเหล่านี้จึงบูชายัญในปักษ์สว่าง ส่วนอีกพวกหนึ่งทำในอีกปักษ์หนึ่ง
Praśna 1.13
अहोरात्रो वै प्रजापतिस्तस्याहरेव प्राणो रात्रिरेव रयिः
प्राणं वा एते प्रस्कन्दन्ति ये दिवा रत्या संयुज्यन्ते
ब्रह्मचर्यमेव तद्यद्रात्रौ रत्या संयुज्यन्ते ॥ १.१३ ॥
วันและคืนคือประชาบดี วันของท่านคือปรณ คืนของท่านคือรยิ ผู้ที่ร่วมประเวณีในเวลากลางวันย่อมทำให้ปรณไหลออกไป ส่วนการร่วมประเวณีในเวลากลางคืนนั้นคือพรหมจรรย์
Praśna 1.14
अन्नं वै प्रजापतिस्ततो ह वै तद्रेतस्तस्मादिमाः प्रजाः
प्रजायन्त इति ॥ १.१४ ॥
อาหารคือประชาบดี จากอาหารนั้นเกิดเรตัส (น้ำอสุจิ) และเพราะฉะนั้นสัตว์ทั้งหลายจึงเกิดขึ้น
Praśna 1.15
तद्ये ह वै तत् प्रजापतिव्रतं चरन्ति ते मिथुनमुत्पादयन्ते ।
तेषामेवैष ब्रह्मलोको येषां तपो ब्रह्मचर्यं येषु सत्यं
प्रतिष्टितम् ॥ १.१५ ॥
ผู้ที่ปฏิบัติวัตรของประชาบดีนั้น ย่อมให้กำเนิดคู่หนึ่ง พรหมโลกนี้เป็นของผู้ที่มีตบะและพรหมจรรย์ และผู้ที่สัตย์จริงตั้งมั่นอยู่ในตน
Praśna 1.16
तेषामसौ विरजो ब्रह्मलोको न येषु जिह्ममनृतं न
माया चेति ॥ १.१६ ॥
พรหมโลกอันปราศจากมลทินนั้น เป็นของผู้ที่ไม่มีความคดโกง ไม่มีความเท็จ และไม่มีมายา