ऋग्वेद · सूक्त 8.69
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.69.1
प्रप्र॑ वस्त्रि॒ष्टुभ॒मिषं॑ म॒न्दद्वी॑रा॒येन्द॑वे ।
धि॒या वो॑ मे॒धसा॑तये॒ पुरं॒ध्या वि॑वासति ॥
हे उपासकांनो, उन्मत्त वीरांचा स्वामी इंद्र आणि इंदु यांच्यासाठी त्रिष्टुभ् छंदाचे अन्न पुढे न्या. तुमची बुद्धी व ज्ञान मिळविण्यासाठी, कवींच्या प्रेरणेने तो तुम्हाला इच्छितो.
8.69.2
न॒दं व॒ ओद॑तीनां न॒दं योयु॑वतीनाम् ।
पतिं॑ वो॒ अघ्न्या॑नां धेनू॒नामि॑षुध्यसि ॥
दूध देणाऱ्या गायींचा गर्जनाध्वनी तूच, तरुण गायींचा गर्जनाध्वनीही तूच. तुमचा स्वामी, न मारल्या जाणाऱ्या दुभत्या गायींचा अधिपती, तुलाच धारण करतो.
8.69.3
ता अ॑स्य॒ सूद॑दोहसः॒ सोमं॑ श्रीणन्ति॒ पृश्न॑यः ।
जन्म॑न्दे॒वानां॒ विश॑स्त्रि॒ष्वा रो॑च॒ने दि॒वः ॥
त्याचे गोड दूध असलेले ते प्रवाह सोमाला शुद्ध करतात, ते ठिपक्यांचे प्रवाह. देवांच्या जन्मात, तिन्ही लोकांत, स्वर्गाच्या प्रकाशात लोक (त्याची स्थापना करतात).
8.69.4
अ॒भि प्र गोप॑तिं गि॒रा इन्द्र॑मर्च॒ यथा॑ वि॒दे ।
सू॒नुं स॒त्यस्य॒ सत्प॑तिम् ॥
गीताने गोपती इंद्राकडे पुढे जाऊन त्याची स्तुती करा, म्हणजे मला कळेल. सत्याचा पुत्र, सत्पुरुषांचा स्वामी (त्याची स्तुती करा).
8.69.5
आ हर॑यः ससृज्रि॒रेऽरु॑षी॒रधि॑ ब॒र्हिषि॑ ।
यत्रा॒भि सं॒नवा॑महे ॥
येथे घोडे (इंद्राच्या रथाला) जुंपले गेले आहेत, ते तांबूस घोडे, दर्भाच्या आसनावर. जिथे आम्ही दोघे एकत्र आवाहन करतो.
8.69.6
इन्द्रा॑य॒ गाव॑ आ॒शिरं॑ दुदु॒ह्रे व॒ज्रिणे॒ मधु॑ ।
यत्सी॑मुपह्व॒रे वि॒दत् ॥
इंद्रासाठी गायींनी गोड दूध दोहले, वज्रधारी इंद्रासाठी. आवाहनाच्या ठिकाणी त्याला ते मिळते तेव्हा.
8.69.7
उद्यद्ब्र॒ध्नस्य॑ वि॒ष्टपं॑ गृ॒हमिन्द्र॑श्च॒ गन्व॑हि ।
मध्वः॑ पी॒त्वा स॑चेवहि॒ त्रिः स॒प्त सख्युः॑ प॒दे ॥
बलवानाच्या उंच निवासाकडे आणि घराकडे इंद्र आणि मी दोघे गेलो; मधुर सोम प्राशन करून मित्राच्या स्थानी तीन वेळा सात वेळा एकत्र बसलो.
8.69.8
अर्च॑त॒ प्रार्च॑त॒ प्रिय॑मेधासो॒ अर्च॑त ।
अर्च॑न्तु पुत्र॒का उ॒त पुरं॒ न धृ॒ष्ण्व॑र्चत ॥
स्तुती करा, पुढे होऊन स्तुती करा, हे प्रियमेधांनो, स्तुती करा; पुत्रांनीही स्तुती करावी, हे धाडसी, किल्ल्याप्रमाणे स्तुती करा.
8.69.9
अव॑ स्वराति॒ गर्ग॑रो गो॒धा परि॑ सनिष्वणत् ।
पिङ्गा॒ परि॑ चनिष्कद॒दिन्द्रा॑य॒ ब्रह्मोद्य॑तम् ॥
गर्गर खाली गर्जतो, गोधा सभोवती आवाज करते; पिंगा सभोवती उसळते, इंद्रासाठी उंचावलेली प्रार्थना.
8.69.10
आ यत्पत॑न्त्ये॒न्यः॑ सु॒दुघा॒ अन॑पस्फुरः ।
अ॒प॒स्फुरं॑ गृभायत॒ सोम॒मिन्द्रा॑य॒ पात॑वे ॥
ते धावत येऊन पडतात, सहज दुभणारे, बंधनरहित; उसळणारा तो थेंब घ्या — इंद्राने पिण्यासाठी सोम.
8.69.11
अपा॒दिन्द्रो॒ अपा॑द॒ग्निर्विश्वे॑ दे॒वा अ॑मत्सत॒ वरु॑ण॒ इदि॒ह क्ष॑यत् ।
तमापो॑ अ॒भ्य॑नूषत व॒त्सं सं॒शिश्व॑रीरिव ॥
इंद्राने प्राशन केले, अग्नीने प्राशन केले; सर्व देव आनंदले; येथे वरुणाने राज्य करावे. त्याच्याकडे पाणी आनंदाने निनादले, वासराकडे हंबरणाऱ्या गाईंप्रमाणे.
8.69.12
सु॒दे॒वो अ॑सि वरुण॒ यस्य॑ ते स॒प्त सिन्ध॑वः ।
अ॒नु॒क्षर॑न्ति का॒कुदं॑ सू॒र्म्यं॑ सुषि॒रामि॑व ॥
हे वरुणा, तू उत्तम देव आहेस; तुझ्या सात नद्या वाहतात; छिद्रयुक्त पात्राप्रमाणे, तुझ्या वाहत्या मार्गात त्या धावतात.
8.69.13
यो व्यतीँ॒रफा॑णय॒त्सुयु॑क्ताँ॒ उप॑ दा॒शुषे॑ ।
त॒क्वो ने॒ता तदिद्वपु॑रुप॒मा यो अमु॑च्यत ॥
दात्यासाठी सुजोडलेल्या लगामा जो सोडवतो — तो चपळ नेताच आपल्याच त्या रूपात, उपमेप्रमाणे, मुक्त झाला.
8.69.14
अतीदु॑ श॒क्र ओ॑हत॒ इन्द्रो॒ विश्वा॒ अति॒ द्विषः॑ ।
भि॒नत्क॒नीन॑ ओद॒नं प॒च्यमा॑नं प॒रो गि॒रा ॥
पराक्रमी इंद्र सर्व शत्रूंना ओलांडो; गीताने दूर, शिजणारा ओदन कनीनाने फोडो.
8.69.15
अ॒र्भ॒को न कु॑मार॒को अधि॑ तिष्ठ॒न्नवं॒ रथ॑म् ।
स प॑क्षन्महि॒षं मृ॒गं पि॒त्रे मा॒त्रे वि॑भु॒क्रतु॑म् ॥
लहान मूल किंवा मुलगा नव्या रथावर उभा राहतो तसे, तो म्हैस आणि हरिण पिता-मातेसाठी, महान कर्म करणाऱ्यासाठी मिळवो.
8.69.16
आ तू सु॑शिप्र दम्पते॒ रथं॑ तिष्ठा हिर॒ण्यय॒मध॑ द्यु॒क्षं स॑चेवहि ।
स॒हस्र॑पादमरु॒षं स्व॑स्ति॒गाम॑ने॒हस॑म् ॥
हे सुनिक्षेपी, हे गृहपती, निश्चितच या सोन्याच्या रथावर उभा राहा; तेव्हा आपण दोघे हजार पायांच्या, तांबड्या, कल्याणकारी, अहिंसित त्या रथाशी संयुक्त होऊ.
8.69.17
तं घे॑मि॒त्था न॑म॒स्विन॒ उप॑ स्व॒राज॑मासते ।
अर्थं॑ चिदस्य॒ सुधि॑तं॒ यदेत॑व आव॒र्तय॑न्ति दा॒वने॑ ॥
त्यालाच खरोखर नम्र उपासक अशा प्रकारे स्वराज्याजवळ बसतात; याचे सुव्यवस्थित प्रयोजनही आहे, ज्यासाठी दानासाठी ते त्याला पुन्हा प्रवृत्त करतात.
8.69.18
अनु॑ प्र॒त्नस्यौक॑सो प्रि॒यमे॑धास एषाम् ।
पूर्वा॒मनु॒ प्रय॑तिं वृ॒क्तब॑र्हिषो हि॒तप्र॑यस आशत ॥
प्राचीन निवासाचे अनुसरण करून हे प्रियमेध, पूर्वीच्या मार्गाचे अनुसरण करून, बर्हिस गवत बाजूला सारून, प्रिय अर्पणे असलेले होऊन पोहोचले.