Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

ऋग्वेद · सूक्त 1.30

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

1.30.1

आ व॒ इन्द्रं॒ क्रिविं॑ यथा वाज॒यन्तः॑ श॒तक्र॑तुम् ।
मंहि॑ष्ठं सिञ्च॒ इन्दु॑भिः ॥

हे विजय इच्छिणाऱ्यांनो, वृषभासारख्या शतकर्मा इंद्राकडे या; त्या महानाला सोमबिंदूंनी अभिषिक्त करा.

1.30.2

श॒तं वा॒ यः शुची॑नां स॒हस्रं॑ वा॒ समा॑शिराम् ।
एदु॑ नि॒म्नं न री॑यते ॥

शंभर किंवा हजार शुद्ध सोमबिंदू एकत्र करणाऱ्यांचा रस तो स्वीकारतो; खालच्या भूमीकडे वाहणाऱ्या पाण्याप्रमाणे ते त्याच्याकडे सहज वाहतात.

1.30.3

सं यन्मदा॑य शु॒ष्मिण॑ ए॒ना ह्य॑स्यो॒दरे॑ ।
स॒मु॒द्रो न व्यचो॑ द॒धे ॥

तो आनंद व बलासाठी सोम प्याला असता, ते बिंदू त्याच्या उदरात एकत्र होतात; समुद्र विशाल आकाश धारण करतो तसा तो त्याला धारण करतो.

1.30.4

अ॒यमु॑ ते॒ सम॑तसि क॒पोत॑ इव गर्भ॒धिम् ।
वच॒स्तच्चि॑न्न ओहसे ॥

हा सोम तुझ्यासाठी कबुतराप्रमाणे पूर्णपणे हलत आहे; म्हणून आमची ही वाणीही तू स्वीकार.

1.30.5

स्तो॒त्रं रा॑धानां पते॒ गिर्वा॑हो वीर॒ यस्य॑ ते ।
विभू॑तिरस्तु सू॒नृता॑ ॥

हे धनांच्या स्वामी, स्तोत्रांनी वाहिलेल्या वीरा! ज्याचे स्तोत्र तुझे आहे, त्याच्यासाठी तुझी महिमा उदार दानाने फलित होवो.

1.30.6

ऊ॒र्ध्वस्ति॑ष्ठा न ऊ॒तये॑ अ॒स्मिन्वाजे॑ शतक्रतो ।
सम॒न्येषु॑ ब्रवावहै ॥

हे शतकर्मा! या संग्रामात आमच्या रक्षणासाठी तू उंच उभा राहा; इतरांमध्ये आपण दोघे एकत्र बोलूया.

1.30.7

योगे॑योगे त॒वस्त॑रं॒ वाजे॑वाजे हवामहे ।
सखा॑य॒ इन्द्र॑मू॒तये॑ ॥

प्रत्येक संग्रामात, प्रत्येक बक्षीस-स्पर्धेत आम्ही सर्वात बलवान इंद्राला पाचारतो. हे मित्रांनो, संरक्षणासाठी इंद्राला बोलवा.

1.30.8

आ घा॑ गम॒द्यदि॒ श्रव॑त्सह॒स्रिणी॑भिरू॒तिभिः॑ ।
वाजे॑भि॒रुप॑ नो॒ हव॑म् ॥

त्याने ऐकले तर खरोखर हजारो साहाय्यांसह आणि बलांसह तो आमच्याकडे येवो.

1.30.9

अनु॑ प्र॒त्नस्यौक॑सो हु॒वे तु॑विप्र॒तिं नर॑म् ।
यं ते॒ पूर्वं॑ पि॒ता हु॒वे ॥

प्राचीन निवासाच्या मागोमाग, अत्यंत प्रज्ञावान त्या नेत्याला मी बोलावतो; पूर्वी तुझ्या पित्याने त्याला बोलावले.

1.30.10

तं त्वा॑ व॒यं वि॑श्ववा॒रा शा॑स्महे पुरुहूत ।
सखे॑ वसो जरि॒तृभ्यः॑ ॥

त्या तुला, सर्वविजयी आम्ही स्तवतो; हे अनेकांनी आवाहिलेल्या, हे मित्रा, हे धनदात्या, स्तोत्रकर्त्यांसाठी.

1.30.11

अ॒स्माकं॑ शि॒प्रिणी॑नां॒ सोम॑पाः सोम॒पाव्ना॑म् ।
सखे॑ वज्रि॒न्त्सखी॑नाम् ॥

हे सोमपायी, आमच्या तेजस्वी प्रजांमधील सोमपान करणाऱ्यांमध्ये, हे मित्रा, हे वज्रधारी, मित्रांमध्ये.

1.30.12

तथा॒ तद॑स्तु सोमपाः॒ सखे॑ वज्रि॒न्तथा॑ कृणु ।
यथा॑ त उ॒श्मसी॒ष्टये॑ ॥

तसेच होवो, हे सोमपायी; हे मित्रा, हे वज्रधारी, आम्ही तुझी इच्छा करतो तसे कर.

1.30.13

रे॒वती॑र्नः सध॒माद॒ इन्द्रे॑ सन्तु तु॒विवा॑जाः ।
क्षु॒मन्तो॒ याभि॒र्मदे॑म ॥

इंद्राच्या सान्निध्यातील आनंदसभेत आमच्यासाठी त्या धनसंपन्न आणि बलवान असोत; त्यांच्यामुळे आम्ही हर्षित होऊ.

1.30.14

आ घ॒ त्वावा॒न्त्मना॒प्तः स्तो॒तृभ्यो॑ धृष्णविया॒नः ।
ऋ॒णोरक्षं॒ न च॒क्र्योः॑ ॥

तुझ्यासारखा (दाता) स्वतःच्या बळाने प्राप्त होऊन, स्तोत्रकर्त्यांसाठी येऊन, हे धृष्णो, मार्ग खुला कर; चाकांसाठी आस खुली होते तसा.

1.30.15

आ यद्दुवः॑ शतक्रत॒वा कामं॑ जरितॄ॒णाम् ।
ऋ॒णोरक्षं॒ न शची॑भिः ॥

हे शतकर्मा, जेव्हा तू अर्पण आणि स्तोत्रकर्त्यांची इच्छा स्वीकारतोस, तेव्हा शक्तींनी मार्ग खुला कर; चाकांसाठी आस खुली होते तसा.

1.30.16

शश्व॒दिन्द्रः॒ पोप्रु॑थद्भिर्जिगाय॒ नान॑दद्भिः॒ शाश्व॑सद्भि॒र्धना॑नि ।
स नो॑ हिरण्यर॒थं दं॒सना॑वा॒न्त्स नः॑ सनि॒ता स॒नये॒ स नो॑ (ऽ)दात् ॥

इंद्राने नेहमी पुढे सरणाऱ्या, गर्जणाऱ्या आणि धापा टाकणाऱ्यांसह धन जिंकले. तोच आम्हाला सुवर्णरथ आणि दानशीलता देणारा; तोच विजेता-दाता, लाभासाठी त्याने आम्हाला द्यावे.

1.30.17

आश्वि॑ना॒वश्वा॑वत्ये॒षा या॑तं॒ शवी॑रया ।
गोम॑द्दस्रा॒ हिर॑ण्यवत् ॥

हे अश्विनौ, अश्ववान अन्नासह आणि बलासह इकडे या; हे दस्रौ, गाई आणि सोन्याने भरलेले होऊन या.

1.30.18

स॒मा॒नयो॑जनो॒ हि वां॒ रथो॑ दस्रा॒वम॑र्त्यः ।
स॒मु॒द्रे अ॑श्वि॒नेय॑ते ॥

तुमच्या दोघांचा रथ समान जोखडाने जोडलेला आहे; हे दस्रौ, तो अमर आहे; हे अश्विनौ, तो समुद्रात चालतो.

1.30.19

न्य॑घ्न्यस्य॑ मू॒र्धनि॑ च॒क्रं रथ॑स्य येमथुः ।
परि॒ द्याम॒न्यदी॑यते ॥

हे अश्विनौ, तुम्ही दोघांनी अघ्न्या रथाच्या माथ्यावर चाक खाली आणून धरले आहे; दुसरे आकाशाभोवती फिरते.

1.30.20

कस्त॑ उषः कधप्रिये भु॒जे मर्तो॑ अमर्त्ये ।
कं न॑क्षसे विभावरि ॥

हे उषे, हे कद्धप्रिये, हे अमर्त्ये, तुझ्या उपभोगासाठी कोणता मर्त्य (येईल)? हे विभावरी, तू कोणाला पाहतेस?

1.30.21

व॒यं हि ते॒ अम॑न्महि॒ आन्ता॒दा प॑रा॒कात् ।
अश्वे॒ न चि॑त्रे अरुषि ॥

आम्ही तुला मनात आठवतो — जवळून असो वा दुरून; हे (उषे), घोडीसारखी, हे तेजस्विनी, हे लालसर.

1.30.22

त्वं त्येभि॒रा ग॑हि॒ वाजे॑भिर्दुहितर्दिवः ।
अ॒स्मे र॒यिं नि धा॑रय ॥

हे दिवाची कन्ये, तू त्या (धनांसह) इकडे ये; आमच्यासाठी धन स्थिर कर.