Upaniṣads · Bṛhadāraṇyaka 1.4
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Bṛhadāraṇyaka 1.4.1
(पुरुषविधब्राह्मणम् /आत्मब्राह्मणम् /सृष्टिब्राह्मणम् )
आत्मैवेदमग्र आसीत्पुरुषविधः ।
सोऽनुवीक्ष्य नान्यदात्मनोऽपश्यत् ।
सोऽहमस्मीत्यग्रे व्याहरत् ।
ततोऽहंनामाभवत् ।
तस्मादप्येतर्ह्यामन्त्रितोऽहमयमित्येवाग्र उक्त्वाथान्यन्नाम प्रब्रूते यदस्य भवति ।
स यत्पूर्वोऽस्मात्सर्वस्मात्सर्वान् पाप्मन औषत्तस्मात्पुरुषः ।
ओषति ह वै स तं योऽस्मात्पूर्वो बुभूषति य एवं वेद ॥ १.४.१ ॥
(Brāhmaṇa da forma de pessoa / Brāhmaṇa do ātman / Brāhmaṇa da criação) No princípio, isto era apenas o ātman, na forma de pessoa (puruṣa). Olhando ao redor, não viu nada além de si mesmo. Primeiro disse: "Eu sou." Dali veio o nome "eu" (aham). Por isso, mesmo agora, quando alguém é chamado, primeiro diz "eu sou este" e então pronuncia o outro nome que lhe pertence. Porque queimou todos os males antes de todos os outros, é "puruṣa" (pessoa). Queima quem deseja estar antes dele; assim é para quem assim sabe.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.2
सोऽबिभेत्तस्मादेकाकी बिभेति ।
स हायमीक्षां चक्रे, यन्मदन्यन्नास्ति कस्मान्नु बिभेमीति ।
तत एवास्य भयं वीयाय ।
कस्माद्ध्यभेष्यत् ।
द्वितीयाद्वै भयं भवति ॥ १.४.२ ॥
Ele teve medo. Por isso quem está só tem medo. Refletiu: "Não há nada além de mim. Por que, então, deveria temer?" Então seu medo se dissipou. Por que, afinal, teria medo? O medo surge apenas de um segundo.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.3
स वै नैव रेमे ।
तस्मादेकाकी न रमते ।
स द्वितीयमैच्छत् ।
स हैतावानास यथा स्त्रीपुमांसौ सम्परिष्वक्तौ ।
स इममेवात्मानं द्वेधापातयत् ।
ततः पतिश्च पत्नी चाभवताम् ।
तस्मादिदमर्धबृगलमिव स्व इति ह स्माह याज्ञवल्क्यः ।
तस्मादयमाकाशः स्त्रिया पूर्यत एव ।
तां समभवत् ।
ततो मनुष्या अजायन्त ॥ १.४.३ ॥
Ele não encontrou prazer. Por isso quem está só não encontra prazer. Desejou um segundo. Tornou-se como um homem e uma mulher abraçados. Dividiu este mesmo ātman em dois. Daí surgiram marido e mulher. Por isso Yājñavalkya disse: isto é como metade de uma concha, a própria metade. Por isso este espaço é preenchido por uma mulher. Uniu-se a ela, e dali nasceram os seres humanos.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.4
सो हेयमीक्षां चक्रे कथं नु मात्मन एव जनयित्वा सम्भवति ।
हन्त तिरोऽसानीति ।
सा गौरभवद्वृषभ इतरः ।
तां समेवाभवत् ।
ततो गावोऽजायन्त ।
वडवेतराभवदश्ववृष इतरः ।
गर्दभीतरा गर्दभ इतरः ।
तां समेवाभवत् ।
तत एकशफमजायत ।
अजेतराभवद्बस्त इतरः ।
अविरितरा मेष इतरः ।
तां समेवाभवत् ।
ततोऽजावयो ऽजायन्त ।
एवमेव यदिदं किञ्च मिथुनमा पिपीलिकाभ्यस्तत्सर्वमसृजत ॥ १.४.४ ॥
Ele refletiu: como posso nascer produzindo apenas de mim mesmo? Pois bem, que eu me oculte. Ela tornou-se vaca, e o outro, touro. Uniu-se a ela, e dali nasceram as vacas. Ela tornou-se égua e o outro, garanhão; tornou-se jumenta e o outro, jumento. Uniu-se a ela, e dali nasceram os animais de casco único. Ela tornou-se cabra e o outro, bode; tornou-se ovelha e o outro, carneiro. Uniu-se a ela, e dali nasceram cabras e ovelhas. Assim criou todo par que existe, até a formiga.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.5
सोऽवेदहं वाव सृष्टिरस्म्यहं हीदं सर्वमसृक्षीति ।
ततः सृष्टिरभवत् ।
सृष्ट्यां हास्यैतस्यां भवति य एवं वेद ॥ १.४.५ ॥
Ele soube: de fato eu sou a criação, pois criei tudo isto. Então houve criação. Quem assim sabe torna-se nesta criação.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.6
अथेत्यभ्यमन्थत् ।
स मुखाच्च योनेर्हस्ताभ्यां चाग्निमसृजत ।
तस्मादेतदुभयमलोमकमन्तरतः ।
अलोमका हि योनिरन्तरतः ।
तद्यदिदमाहुरमुं यजामुं यजेत्येकैकं देवमेतस्यैव सा विसृष्टिः ।
एष उ ह्येव सर्वे देवाः ।
अथ यत्किञ्चेदमार्द्रं तद्रेतसोऽसृजत ।
तदु सोम ।
एतावद्वा इदं सर्वमन्नं चैवान्नादश्च ।
सोम एवान्नमग्निरन्नादः ।
सैषा ब्रह्मणोऽतिसृष्टिः ।
यच्छ्रेयसो देवानसृजताथ यन्मर्त्यः सन्नमृतानसृजत तस्मादतिसृष्टिर् ।
अतिसृष्ट्यां हास्यैतस्यां भवति य एवं वेद ॥ १.४.६ ॥
Então ele esfregou. De sua boca, do ventre e de suas mãos criou o fogo. Por isso estes dois são sem pelos por dentro, pois o ventre é sem pelos por dentro. Quanto ao que se diz: 'Sacrifica a este, sacrifica àquele', cada deus é apenas sua emissão, pois ele mesmo é todos os deuses. O que aqui é úmido ele criou do sêmen; isso é Soma. Tudo isto é alimento e o que come o alimento: Soma é alimento, Agni o que come. Esta é a criação excessiva de Brahman, pois criou os deuses excelentes e depois, sendo mortal, criou os imortais; por isso é uma criação excessiva. Quem assim sabe torna-se nesta criação excessiva.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.7
तद्धेदं तर्ह्यव्याकृतमासीत् ।
तन्नामरूपाभ्यामेव व्याक्रियतासौ नामायमिदंरूप इति ।
तदिदमप्येतर्हि नामरूपाभ्यामेव व्याक्रियत असौ नामायमिदंरूप इति ।
स एष इह प्रविष्ट आ नखाग्रेभ्यो यथा क्षुरः क्षुरधानेऽवहितः स्याद्विश्वम्भरो वा विश्वम्भरकुलाये ।
तं न पश्यन्ति ।
अकृत्स्नो हि सः प्राणन्नेव प्राणो नाम भवति ।
वदन् वाक्पश्यंश्चक्षुः शृण्वञ्छ्रोत्रं मन्वानो मनः ।
तान्यस्यैतानि कर्मनामान्येव ।
स योऽत एकैकमुपास्ते न स वेद ।
अकृत्स्नो ह्येषोऽत एकैकेन भवति ।
आत्मेत्येवोपासीत ।
अत्र ह्येते सर्व एकं भवन्ति ।
तदेतत्पदनीयमस्य सर्वस्य यदयमात्मा ।
अनेन ह्येतत्सर्वं वेद ।
यथा ह वै पदेनानुविन्देदेवं कीर्तिं श्लोकं विन्दते य एवं वेद ॥ १.४.७ ॥
Isto estava antes não diferenciado. Diferenciou-se somente por nome e forma, dizendo: 'este é o que tem este nome e esta forma'. Mesmo agora se diferencia somente por nome e forma. Ele entrou aqui até as pontas das unhas, como uma navalha guardada em sua bainha, ou como Viśvambhara (o fogo) em seu ninho. Não o veem, pois ele é incompleto. Ao respirar chama-se respiração (prāṇa); ao falar, fala; ao ver, olho; ao ouvir, ouvido; ao pensar, mente. Estes são apenas nomes de suas ações. Quem o venera em cada um separadamente não o conhece, pois por cada um ele fica incompleto. Deve-se, pois, venerá-lo apenas como ātman, pois nele todos estes se tornam um. Este é o rastro de tudo, isto é, este ātman. Por ele se conhece tudo, como se encontra o perdido seguindo suas pegadas. Quem assim conhece obtém fama e renome.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.8
तदेतत्प्रेयः पुत्रात्प्रेयो वित्तात्प्रेयोऽन्यस्मात्सर्वस्मादन्तरतरं यदयमात्मा ।
स योऽन्यमात्मनः प्रियं ब्रुवाणं ब्रूयात्प्रियं रोत्स्यतीतीश्वरो ह तथैव स्यात् ।
आत्मानमेव प्रियमुपासीत ।
स य आत्मानमेव प्रियमुपास्ते न हास्य प्रियं प्रमायुकं भवति ॥ १.४.८ ॥
Este ātman é mais querido que um filho, mais querido que a riqueza, mais querido que todas as outras coisas, e mais íntimo que tudo. Se alguém dissesse a quem chama querido algo distinto de seu ātman: 'Teu querido perecerá', assim sucederia de fato. Deve-se venerar o ātman somente como querido. Quem venera o ātman somente como querido, seu querido não perece.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.9
तदाहुर्यद्ब्रह्मविद्यया सर्वं भविष्यन्तो मनुष्या मन्यन्ते ।
किमु तद्ब्रह्मावेद्यस्मात्तत्सर्वमभवदिति ॥ १.४.९ ॥
Diz-se: os homens que vão tornar-se tudo pelo conhecimento do brahman pensam assim. Mas o que é esse brahman não conhecido, do qual tudo isso surgiu?
Bṛhadāraṇyaka 1.4.10
ब्रह्म वा इदमग्र आसीत् ।
तदात्मानमेवावेत् ।
अहं ब्रह्मास्मीति ।
तस्मात्तत्सर्वमभवत् ।
तद्यो यो देवानां प्रत्यबुध्यत स एव तदभवत् ।
तथर्षीनाम् ।
तथा मनुष्याणाम् ।
तद्धैतत्पश्यन्नृषिर्वामदेवः प्रतिपेदेऽहं मनुरभवं सूर्यश्चेति ।
तदिदमप्येतर्हि य एवं वेदाहं ब्रह्मास्मीति स इदं सर्वं भवति ।
तस्य ह न देवाश्चनाभूत्या ईशते ।
आत्मा ह्येषां स भवति ।
अथ योऽन्यां देवतामुपास्तेऽन्योऽसावन्योऽहमस्मीति न स वेद ।
यथा पशुरेवं स देवानाम् ।
यथा ह वै बहवः पशवो मनुष्यं भुञ्ज्युरेवमेकैकः पुरुषो देवान् भुनक्ति ।
एकस्मिन्नेव पशावादीयमानेऽप्रियं भवति किमु बहुषु ।
तस्मादेषां तन्न प्रियं यदेतन्मनुष्या विद्युः ॥ १.४.१० ॥
No princípio, isto era apenas brahman. Conhecia somente a si mesmo, dizendo: "Eu sou brahman." Por isso tornou-se todas as coisas. Quem, entre os deuses, despertou para isso tornou-se exatamente isso; do mesmo modo entre os videntes e entre os humanos. Vendo isso, o vidente Vāmadeva compreendeu: "Tornei-me Manu e tornei-me o sol." Ainda agora, quem assim sabe, "Eu sou brahman", torna-se tudo isso. Os deuses não podem impedir sua prosperidade, pois ele se torna o seu ātman. Mas quem adora outra divindade, pensando "Ele é um, eu sou outro", não sabe. Ele é como um animal para os deuses. Assim como muitos animais servem de alimento ao homem, cada pessoa serve de alimento aos deuses. Se apenas um animal for tomado, isso é desagradável; quanto mais se muitos forem tomados. Por isso não agrada aos deuses que os humanos saibam disso.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.11
ब्रह्म वा इदमग्र आसीदेकमेव ।
तदेकं सन्न व्यभवत् ।
तच्छ्रेयो रूपमत्यसृजत क्षत्रं, यान्येतानि देवत्रा क्षत्राणीन्द्रो वरुणः सोमो रुद्रः पर्जन्यो यमो मृत्युरीशान इति ।
तस्मात्क्षत्रात्परं नास्ति ।
तस्माद्ब्राह्मणः क्षत्रियं अधस्तादुपास्ते राजसूये ।
क्षत्र एव तद्यशो दधाति ।
सैषा क्षत्रस्य योनिर्यद्ब्रह्म ।
तस्माद्यद्यपि राजा परमतां गच्छति ब्रह्मैवान्तत उपनिश्रयति स्वां योनिम् ।
य उ एनं हिनस्ति स्वां स योनिमृच्छति ।
स पापीयान् भवति यथा श्रेयांसं हिंसित्वा ॥ १.४.११ ॥
No princípio, isto era apenas brahman, uno. Sendo uno, não prosperou. Então criou uma forma superior, o kṣatra, os poderes régios entre os deuses: Indra, Varuṇa, Soma, Rudra, Parjanya, Yama, a Morte e Īśāna. Por isso nada é mais elevado que o kṣatra. Por essa razão o brâmane, na consagração real, honra o kṣatriya, pondo-o abaixo de si. Somente no kṣatra ele estabelece a sua glória. Esta é a origem do kṣatra, que é brahman. Assim, mesmo que um rei alcance a mais alta posição, no fim ele se refugia no próprio brahman, sua origem. Quem o prejudica destrói a sua própria origem e se torna mais perverso, como aquele que matou um homem superior.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.12
स नैव व्यभवत् ।
स विशमसृजत ।
यान्येतानि देवजातानि गणश आख्यायन्ते वसवो रुद्रा आदित्या विश्वे देवा मरुत इति ॥ १.४.१२ ॥
Ainda assim não prosperou. Então criou o vis, o povo, a classe do povo comum. Estas classes de deuses, nomeadas por grupos: os Vasus, os Rudras, os Ādityas, os Viśve Devāḥ e os Maruts.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.13
स नैव व्यभवत् ।
स शौद्रं वर्णमसृजत पूषणम् ।
इयं वै पूषा ।
इयं हीदं सर्वं पुष्यति यदिदं किञ्च ॥ १.४.१३ ॥
Ainda assim não prosperou. Então criou a classe dos śūdras e Pūṣan. Esta terra é Pūṣan, pois nutre tudo o que existe aqui.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.14
स नैव व्यभवत् ।
तच्छ्रेयो रूपमत्यसृजत धर्मम् ।
तदेतत्क्षत्रस्य क्षत्रं यद्धर्मः ।
तस्माद्धर्मात्परं नास्ति ।
अथो अबलीयान् बलीयांसमाशंसते धर्मेण ।
यथा राज्ञैवम् ।
यो वै स धर्मः सत्यं वै तत् ।
तस्मात्सत्यं वदन्तमाहुर्धर्मं वदतीति ।
धर्मं वा वदन्तं सत्यं वदतीति ।
एतद्ध्येवैतदुभयं भवति ॥ १.४.१४ ॥
Ele não prosperou plenamente. Então criou uma forma superior, o dharma. Isso é o poder do poder governante, que é o dharma. Por isso não há nada superior ao dharma. Além disso, o fraco busca vencer o forte por meio do dharma, como se fosse por meio de um rei. O que é dharma é, na verdade, satya. Por isso dizem de quem fala a verdade que fala o dharma, e de quem fala o dharma que fala a verdade. Ambos são, de fato, um só.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.15
तदेतद्ब्रह्म क्षत्रं विट्शूद्रः ।
तदग्निनैव देवेषु ब्रह्माभवद्ब्राह्मणो मनुष्येषु, क्षत्रियेण क्षत्रियः, वैश्येन वैश्यः, शूद्रेण शूद्रः ।
तस्मादग्नावेव देवेषु लोकमिच्छन्ते ब्राह्मणे मनुष्येषु ।
एताभ्यां हि रूपाभ्यां ब्रह्माभवत् ।
अथ यो ह वा अस्माल्लोकात्स्वं लोकमदृष्ट्वा प्रैति स एनमविदितो न भुनक्ति यथा वेदो वाननूक्तोऽन्यद्वा कर्माकृतम् ।
यदि ह वा अप्यनेवंविन्महत्पुण्यं कर्म करोति तद्धास्यान्ततः क्षीयत एव ।
आत्मानमेव लोकमुपासीत ।
स य आत्मानमेव लोकमुपास्ते न हास्य कर्म क्षीयते ।
अस्माद्ध्येवात्मनो यद्यत्कामयते तत्तत्सृजते ॥ १.४.१५ ॥
Isto é brahman, o kṣatra, o viś e o śūdra. Pelo fogo somente brahman tornou-se brahman entre os deuses; entre os humanos tornou-se o brāhmaṇa. Pelo kṣatriya tornou-se kṣatriya, pelo vaiśya vaiśya, pelo śūdra śūdra. Por isso os homens desejam um mundo entre os deuses somente no fogo, e entre os humanos no brāhmaṇa. Foi por essas duas formas que brahman veio a ser. Quem parte deste mundo sem ver o seu próprio mundo, sem conhecê-lo, não o desfruta, como um Veda não recitado ou uma ação não feita. Mesmo que quem não sabe assim realize uma grande ação meritória, ela no fim se esgota. Deve-se meditar no ātman somente como mundo. Quem medita no ātman somente como mundo, sua ação não se esgota; pois deste ātman somente ele cria tudo o que deseja.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.16
अथो अयं वा आत्मा सर्वेषां भूतानां लोकः ।
स यज्जुहोति यद्यजते तेन देवानां लोकः ।
अथ यदनुब्रूते तेन ऋषीणाम् ।
अथ यत्पितृभ्यो निपृणाति यत्प्रजामिच्छते तेन पितॄणाम् ।
अथ यन्मनुष्यान् वासयते यदेभ्योऽशनं ददाति तेन मनुष्याणाम् ।
अथ यत्पशुभ्यस्तृणोदकं विन्दति तेन पशूनाम् ।
यदस्य गृहेषु श्वापदा वयांस्या पिपीलिकाभ्य उपजीवन्ति तेन तेषां लोकः ।
यथा ह वै स्वाय लोकायारिष्टिमिच्छेत् ।
एवं हैवंविदे सर्वदा सर्वाणि भूतान्यरिष्टिमिच्छन्ति ।
तद्वा एतद्विदितं मीमांसितम् ॥ १.४.१६ ॥
Além disso, este ātman é o mundo de todos os seres. Quem oferece oblações e sacrifícios, por isso é o mundo dos deuses; quem recita, por isso é o mundo dos sábios; quem oferece alimento e libação aos antepassados e deseja descendência, por isso é o mundo dos antepassados; quem dá morada aos humanos e lhes dá alimento, por isso é o mundo dos humanos; quem encontra capim e água para os animais, por isso é o mundo dos animais. As feras, aves e formigas que vivem de suas casas são o mundo deles. Assim como alguém deseja o bem para o seu próprio mundo, assim para quem sabe desta maneira todos os seres sempre desejam o bem. Isto foi de fato conhecido e ponderado.
Bṛhadāraṇyaka 1.4.17
आत्मैवेदमग्र आसीदेक एव ।
सोऽकामयत जाया मे स्यादथ प्रजायेय ।
अथ वित्तं मे स्यादथ कर्म कुर्वीयेति ।
एतावान् वै कामः ।
नेच्छंश्चनातो भूयो विन्देत् ।
तस्मादप्येतर्ह्येकाकी कामयते जाया मे स्यादथ प्रजायेयाथ वित्तं मे स्यादथ कर्म कुर्वीयेति ।
स यावदप्येतेषामेकैकं न प्राप्नोत्यकृत्स्न एव तावन्मन्यते ।
तस्यो कृत्स्नता ।
मन एवास्यात्मा ।
वाग्जाया ।
प्राणः प्रजा ।
चक्षुर्मानुषं वित्तम् ।
चक्षुषा हि तद्विन्दते ।
श्रोत्रं दैवम् ।
श्रोत्रेण हि तच्छृणोति ।
आत्मैवास्य कर्म ।
आत्मना हि कर्म करोति ।
स एष पाङ्क्तो यज्ञः ।
पाङ्क्तः पशुः ।
पाङ्क्तः पुरुषः ।
पाङ्क्तमिदं सर्वं यदिदं किञ्च ।
तदिदं सर्वमाप्नोति य एवं वेद ॥ १.४.१७ ॥
No princípio isto era apenas o ātman, único. Ele desejou: que haja para mim uma esposa, então terei descendência; que haja para mim riqueza, então realizarei a ação. Tal é, de fato, o desejo. Mesmo desejando, não se obtém mais do que isso. Por isso, mesmo agora, quem está só deseja: que haja para mim uma esposa, para que eu tenha descendência; que haja para mim riqueza, para que eu realize a ação. Enquanto não obtém cada uma delas, considera-se incompleto. Sua completude é esta: a mente é seu ātman, a fala é sua esposa, o sopro (prāṇa) é sua descendência, o olho é sua riqueza humana, pois pelo olho a obtém; o ouvido é sua riqueza divina, pois pelo ouvido a escuta; o ātman é sua ação, pois pelo ātman age. Este é o sacrifício da fileira de cinco; o animal é a fileira de cinco; a pessoa é a fileira de cinco. Tudo isto que existe é a fileira de cinco. Quem assim conhece obtém tudo isto.