ऋग्वेद · सूक्त 1.23
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.23.1
ती॒व्राः सोमा॑स॒ आ ग॑हि आ॒शीर्व॑न्तः सु॒ता इ॒मे ।
वायो॒ तान्प्रस्थि॑तान्पिब ॥
हे वायू, हे तीक्ष्ण सोमरस, दुधात मिसळलेले, पिळलेले आहेत. ये आणि पुढे ठेवलेले हे पी.
1.23.2
उ॒भा दे॒वा दि॑वि॒स्पृशा॑ इन्द्रवा॒यू ह॑वामहे ।
अ॒स्य सोम॑स्य पी॒तये॑ ॥
आकाशाला स्पर्श करणाऱ्या त्या दोन देवांना, इंद्र आणि वायूला, या सोमपानासाठी आम्ही बोलावतो.
1.23.3
इ॒न्द्र॒वा॒यू म॑नो॒जुवा॒ विप्रा॑ हवन्त ऊ॒तये॑ ।
स॒ह॒स्रा॒क्षा धि॒यस्पती॑ ॥
मनातून जन्मलेल्या इंद्र आणि वायूला, संरक्षणासाठी ज्ञानी बोलावतात, हजार डोळ्यांचे, बुद्धीचे स्वामी.
1.23.4
मि॒त्रं व॒यं ह॑वामहे॒ वरु॑णं॒ सोम॑पीतये ।
ज॒ज्ञा॒ना पू॒तद॑क्षसा ॥
सोमपानासाठी आम्ही मित्राला आणि वरुणाला बोलावतो, जन्मतःच शुद्ध बुद्धीचे.
1.23.5
ऋ॒तेन॒ यावृ॑ता॒वृधा॑वृ॒तस्य॒ ज्योति॑ष॒स्पती॑ ।
ता मि॒त्रावरु॑णा हुवे ॥
ऋताने ऋताचे वर्धक, प्रकाशाचे स्वामी असलेल्या त्या दोन मित्र-वरुणांना मी बोलावतो.
1.23.6
वरु॑णः प्रावि॒ता भु॑वन्मि॒त्रो विश्वा॑भिरू॒तिभिः॑ ।
कर॑तां नः सु॒राध॑सः ॥
वरुण रक्षक होवो, मित्र सर्व साहाय्यांसह. त्यांनी आम्हांस उत्तम धनवान करावे.
1.23.7
म॒रुत्व॑न्तं हवामह॒ इन्द्र॒मा सोम॑पीतये ।
स॒जूर्ग॒णेन॑ तृम्पतु ॥
मरुतांसह असलेल्या इंद्राला सोमपानासाठी आम्ही येथे बोलावतो. तो आपल्या गणासह तृप्त होवो.
1.23.8
इन्द्र॑ज्येष्ठा॒ मरु॑द्गणा॒ देवा॑सः॒ पूष॑रातयः ।
विश्वे॒ मम॑ श्रुता॒ हव॑म् ॥
इंद्राला अग्रस्थानी मानणाऱ्या मरुद्गणांनो, पूषाप्रमाणे धन देणाऱ्या देवांनो, तुम्ही सर्वजण माझी हाक ऐका.
1.23.9
ह॒त वृ॒त्रं सु॑दानव॒ इन्द्रे॑ण॒ सह॑सा यु॒जा ।
मा नो॑ दुः॒शंस॑ ईशत ॥
हे उदार देवांनो, इंद्रासह युक्त झालेल्या सामर्थ्याने वृत्राचा वध करा. दुर्भाषी आमच्यावर सत्ता गाजवू नये.
1.23.10
विश्वा॑न्दे॒वान्ह॑वामहे म॒रुतः॒ सोम॑पीतये ।
उ॒ग्रा हि पृश्नि॑मातरः ॥
सोमपानासाठी आम्ही सर्व देव आणि मरुतांना बोलावतो; कारण ते पराक्रमी आहेत, पृश्नीचे पुत्र आहेत.
1.23.11
जय॑तामिव तन्य॒तुर्म॒रुता॑मेति धृष्णु॒या ।
यच्छुभं॑ या॒थना॑ नरः ॥
विजयी मरुतांच्या गर्जनेप्रमाणे ते धैर्याने येते; हे नरांनो, तुम्ही कल्याणकारी मार्गाने जाता तेव्हा.
1.23.12
ह॒स्का॒राद्वि॒द्युत॒स्परि॒ अतो॑ जा॒ता अ॑वन्तु नः ।
म॒रुतो॑ मृळयन्तु नः ॥
त्या शस्त्रापासून व विजेपासून, चहूबाजूंनी जन्मलेल्यांनी आमचे रक्षण करावे. मरुतांनी आम्हाला आनंदित करावे.
1.23.13
आ पू॑षञ्चि॒त्रब॑र्हिष॒माघृ॑णे ध॒रुणं॑ दि॒वः ।
आजा॑ न॒ष्टं यथा॑ प॒शुम् ॥
हे पूषन्, विचित्र दर्भासनवान्, हे तेजस्वी! स्वर्गाचा धारक इकडे आण, जसा गुराखी हरवलेली गाय परत आणतो.
1.23.14
पू॒षा राजा॑न॒माघृ॑णि॒रप॑गूळ्हं॒ गुहा॑ हि॒तम् ।
अवि॑न्दच्चि॒त्रब॑र्हिषम् ॥
पूषन्ने गुहेत लपवून ठेवलेल्या राजाला शोधून काढले — विचित्र दर्भासनवान, तेजस्वी.
1.23.15
उ॒तो स मह्य॒मिन्दु॑भिः॒ षड्यु॒क्ताँ अ॑नु॒सेषि॑धत् ।
गोभि॒र्यवं॒ न च॑र्कृषत् ॥
आणि तो माझ्यासाठी सोमबिंदूंसह सहा जुंपलेले (रथ) एकामागून एक हाकतो; गायींसह जव नांगरतात तसे.
1.23.16
अ॒म्बयो॑ य॒न्त्यध्व॑भिर्जा॒मयो॑ अध्वरीय॒ताम् ।
पृ॒ञ्च॒तीर्मधु॑ना॒ पयः॑ ॥
पाणी मार्गांनी वाहते; यज्ञ करणाऱ्यांच्या भगिनी मधासह दूध ठिबकवत भरतात.
1.23.17
अ॒मूर्या उप॒ सूर्ये॒ याभि॑र्वा॒ सूर्यः॑ स॒ह ।
ता नो॑ हिन्वन्त्वध्व॒रम् ॥
सूर्याजवळ असलेल्या, किंवा ज्यांच्यासह सूर्यही आहे, त्या (जलांनी) आमच्या यज्ञाला प्रेरणा द्यावी.
1.23.18
अ॒पो दे॒वीरुप॑ ह्वये॒ यत्र॒ गावः॒ पिब॑न्ति नः ।
सिन्धु॑भ्यः॒ कर्त्वं॑ ह॒विः ॥
देवी जलांना मी आवाहन करतो, जिथे आमच्या गायी पितात; नद्यांसाठी हविष्य अर्पिले जावे.
1.23.19
अ॒प्स्व॑न्तर॒मृत॑म॒प्सु भे॑ष॒जम॒पामु॒त प्रश॑स्तये ।
देवा॒ भव॑त वा॒जिनः॑ ॥
पाण्यात अमृत आहे, पाण्यात औषध आहे; पाण्याच्या स्तुतीसाठी, हे देवांनो, तुम्ही बलवान व्हा.
1.23.20
अ॒प्सु मे॒ सोमो॑ अब्रवीद॒न्तर्विश्वा॑नि भेष॒जा ।
अ॒ग्निं च॑ वि॒श्वश॑म्भुव॒माप॑श्च वि॒श्वभे॑षजीः ॥
पाण्यात सोम मला म्हणाला: सर्व औषधे आत आहेत; सर्वांचे कल्याण करणारा अग्नी आणि सर्व रोग बरे करणारी पाणी.
1.23.21
आपः॑ पृणी॒त भे॑ष॒जं वरू॑थं त॒न्वे॑ मम॑ ।
ज्योक्च॒ सूर्यं॑ दृ॒शे ॥
हे जलांनो, माझ्या शरीरासाठी औषध व रक्षण आणा; दीर्घायुष्यासाठी आणि सूर्य पाहण्यासाठी (मला शक्ती द्या).
1.23.22
इ॒दमा॑पः॒ प्र व॑हत॒ यत्किं च॑ दुरि॒तं मयि॑ ।
यद्वा॒हम॑भिदु॒द्रोह॒ यद्वा॑ शे॒प उ॒तानृ॑तम् ॥
हे जलांनो, माझ्यातील जे काही पाप आहे ते वाहून न्या — मी कुणाला दुखावले असेल, शाप दिला असेल किंवा असत्य बोललो असेन तर.
1.23.23
आपो॑ अ॒द्यान्व॑चारिषं॒ रसे॑न॒ सम॑गस्महि ।
पय॑स्वानग्न॒ आ ग॑हि॒ तं मा॒ सं सृ॑ज॒ वर्च॑सा ॥
हे जलांनो, आज मी (तुमच्याकडे) गेलो; रसाने आम्ही एकरूप झालो. हे अग्नी, पोषक (दुधाळ) होऊन ये; मला तेजाशी जोड.
1.23.24
सं मा॑ग्ने॒ वर्च॑सा सृज॒ सं प्र॒जया॒ समायु॑षा ।
वि॒द्युर्मे॑ अस्य दे॒वा इन्द्रो॑ विद्यात्स॒ह ऋषि॑भिः ॥
हे अग्नी, मला तेजाशी जोड; संततीशी, आयुष्याशी जोड. माझ्यासाठी देव आणि इंद्र ऋषींसह ते जाणोत.