ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 10.86
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
10.86.1
वि हि सोतो॒रसृ॑क्षत॒ नेन्द्रं॑ दे॒वम॑मंसत॒ यत्राम॑दद्वृ॒षाक॑पिर् ।
अ॒र्यः पु॒ष्टेषु॒ मत्स॑खा॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਸੋਮ ਨਿਚੋੜਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਦੇਵਤਾ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਧਾਰਿਆ, ਤਾਂ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਿ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ। ਧਨਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਮ-ਮਿੱਤਰ ਇੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।
10.86.2
परा॒ ही॑न्द्र॒ धाव॑सि वृ॒षाक॑पे॒रति॒ व्यथिः॒ नो अह॒ प्र वि॑न्दसि ।
अ॒न्यत्र॒ सोम॑पीतये॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਿ ਤੋਂ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ; ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ। ਸੋਮ ਪੀਣ ਦੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦਾ। ਧਨਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।
10.86.3
किम॒यं त्वां वृ॒षाक॑पिश्च॒कार॒ हरि॑तो मृ॒गः यस्मा॑ इर॒स्यसीदु॒ नु ।
अ॒र्यो वा॑ पुष्टि॒मद्वसु॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਇਹ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਿ ਤੈਨੂੰ ਕਿਉਂ ਏਦਾਂ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ? ਸੁਨਹਿਰੀ ਹਰਨ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਉਸ ਲਈ ਤਰਸਦਾ ਹੈਂ। ਜਾਂ ਧਨਵਾਨ ਅਰੀ ਦਾ ਪੋਸ਼ਕ ਧਨ ਤੈਨੂੰ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ? ਧਨਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।
10.86.4
यमि॒मं त्वं वृ॒षाक॑पिं प्रि॒यमि॑न्द्राभि॒रक्ष॑सि॒ श्वा न्व॑स्य जम्भिषद् ।
अपि॒ कर्णे॑ वराह॒युर्विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਹੇ ਇੰਦਰ, ਜਿਸ ਪਿਆਰੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਿ ਦੀ ਤੂੰ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਉਸ ਲਈ ਕੁੱਤਾ ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਕੋਲ ਸੂਰ ਲੱਭਦਾ ਹੋਇਆ ਉਸਨੂੰ ਕੱਟੇ। ਧਨਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।
10.86.5
प्रि॒या त॒ष्टानि॑ मे क॒पिर्व्य॑क्ता॒ व्य॑दूदुष॒त्शिरो॒ न्व॑स्य राविषं ।
न सु॒गं दु॒ष्कृते॑ भुवं॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਅੰਗ ਕਪਿ ਨੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇਆਮ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤੇ; ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਉਹ ਹਿਲਾ ਕੇ ਪੁੱਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬੁਰੇ ਲਈ ਮੈਂ ਸੁਖਦਾਈ ਨਾ ਬਣਾਂ। ਧਨਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।
10.86.6
न मत्स्त्री सु॑भ॒सत्त॑रा॒ न सु॒याशु॑तरा भुव॒न्न मत्प्रति॑च्यवीयसी ।
न सक्थ्युद्य॑मीयसी॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਪਤੀ ਨੂੰ ਵੱਧ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਇਸਤਰੀ ਨਹੀਂ, ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਾਵਲੀ ਵੀ ਨਹੀਂ; ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਜਲਦੀ ਮੂੰਹ ਫੇਰਨ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ, ਪੱਟ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ। ਧਨਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।
10.86.7
उ॒वे अ॑म्ब सुलाभिके॒ यथे॑वा॒ङ्ग भ॑वि॒ष्यति॑ भ॒सन्मे॑ अम्ब॒ सक्थि॑ मे ।
शिरो॑ मे॒ वी॑व हृष्यति॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਹੇ ਮਾਤਾ ਸੁਲਾਭਿਕਾ! ਮੈਂ ਪੁਕਾਰਦੀ ਹਾਂ; ਮੇਰਾ ਅੰਗ ਜਿਵੇਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਹੇ ਮਾਤਾ, ਮੇਰੀ ਪੱਟ ਕੰਬਦੀ ਹੈ। ਮੇਰਾ ਸਿਰ ਜਿਵੇਂ ਵੱਖਰਾ ਹੋ ਕੇ ਕੰਬਦਾ ਹੈ; ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.8
किं सु॑बाहो स्वङ्गुरे॒ पृथु॑ष्टो॒ पृथु॑जाघने॒ किं शू॑रपत्नि न॒स्त्वम् ।
अ॒भ्य॑मीषि वृ॒षाक॑पिं॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਹੇ ਸੋਹਣੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੀ, ਸੋਹਣੇ ਕੁੱਲ੍ਹਿਆਂ ਵਾਲੀ, ਚੌੜੀਆਂ ਪੱਟਾਂ ਵਾਲੀ! ਹੇ ਵੀਰ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਤੂੰ ਕਿਉਂ? ਤੂੰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪੀ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਸਤਾਉਂਦੀ ਹੈਂ? ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.9
अ॒वीरा॑मिव॒ माम॒यं श॒रारु॑र॒भि म॑न्यते उ॒ताहम॑स्मि वी॒रिणी॑ ।
इन्द्र॑पत्नी म॒रुत्स॑खा॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਇਹ ਗਿੱਦੜ ਮੈਨੂੰ ਵੀਰਤਾ-ਹੀਣ ਵਾਂਗ ਸਮਝਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਮੈਂ ਵੀਰ-ਪਤਨੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਇੰਦਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹਾਂ, ਮਰੁਤਾਂ ਦੀ ਸਖੀ ਹਾਂ। ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.10
सं॒हो॒त्रं स्म॑ पु॒रा नारी॒ सम॑नं॒ वाव॑ गच्छति वे॒धा ऋ॒तस्य॑ वी॒रिणी॑ ।
इन्द्र॑पत्नी महीयते॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਔਰਤ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀ ਸੀ; ਰਿਤ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੀ ਗਿਆਨੀ, ਵੀਰ-ਪਤਨੀ ਵੀ। ਇੰਦਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਮਹਿਮਾ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.11
इ॒न्द्रा॒णीमा॒सु नारि॑षु सु॒भगा॑म॒हम॑श्रवं न॒ह्य॑स्या अप॒रं च॒न ।
ज॒रसा॒ मर॑ते॒ पति॒र्विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਇਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਇੰਦਰਾਣੀ ਨੂੰ ਸੁਭਾਗਣ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ; ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਮਰਦਾ; ਪਤੀ ਬੁਢਾਪੇ ਨਾਲ ਮਰਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.12
नाहमि॑न्द्राणि रारण॒ सख्यु॑र्वृ॒षाक॑पेर्ऋ॒ते यस्ये॒दमप्यं॑ ह॒विः ।
प्रि॒यं दे॒वेषु॒ गच्छ॑ति॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਹੇ ਇੰਦਰਾਣੀ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪੀ ਨਾਮ ਦੇ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੀ; ਉਸਦਾ ਇਹ ਪੀਣ-ਭਾਗ ਅਤੇ ਹਵਿ ਹੈ। ਉਹ ਪਿਆਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.13
वृषा॑कपायि॒ रेव॑ति॒ सुपु॑त्र॒ आदु॒ सुस्नु॑षे॒ घस॑त्त॒ इन्द्र॑ उ॒क्षणः॑ ।
प्रि॒यं का॑चित्क॒रं ह॒विर्विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਾਯੀ, ਧਨਵਤੀ, ਸੁਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੀ! ਇੰਦਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਲਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖਾਵੇ; ਪਿਆਰੀ, ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹਵਿ — ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.14
उ॒क्ष्णो हि मे॒ पञ्च॑दश सा॒कं पच॑न्ति विंश॒तिमु॒ताहम॑द्मि॒ पीव॒ इद् ।
उ॒भा कु॒क्षी पृ॑णन्ति मे॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੇ ਲਈ ਪੰਦਰਾਂ ਤੇ ਵੀਹ ਬਲਦ ਇਕੱਠੇ ਪਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮੈਂ ਵੀ ਚਰਬੀ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਮੇਰੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਕੁੱਖਾਂ ਭਰਦੇ ਹਨ — ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.15
वृ॒ष॒भो न ति॒ग्मशृ॑ङ्गो अ॒न्तर्यू॒थेषु॒ रोरु॑वन्म॒न्थस्त॑ इन्द्र॒ शं हृ॒दे ।
यं ते॑ सु॒नोति॑ भाव॒युर्विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਬਲਦ ਵਾਂਗ, ਤਿੱਖੇ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਝੁੰਡਾਂ ਵਿਚ ਗਰਜਦਾ — ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰਾ ਮਦਮਸਤ ਸੋਮ ਦਿਲ ਦੇ ਸੁਖ ਲਈ ਹੈ। ਭਲਾ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਜੋ ਨਿਚੋੜਦਾ ਹੈ — ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.16
न सेशे॒ यस्य॒ रम्ब॑ते अन्त॒रा स॒क्थ्या॑ कपृ॒त्सेदी॑शे॒ यस्य॑ रोम॒शं ।
नि॒षे॒दुषो॑ वि॒जृम्भ॑ते॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਪੱਟਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜੋ ਉੱਠਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਾਲਕ ਨਹੀਂ; ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਰੋਮਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਮਾਲਕ ਨਹੀਂ। ਬੈਠੇ ਦੀ ਉਬਾਸੀ — ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.17
न सेशे॒ यस्य॑ रोम॒शं नि॑षे॒दुषो॑ वि॒जृम्भ॑ते॒ सेदी॑शे॒ यस्य॒ रम्ब॑ते ।
अ॒न्त॒रा स॒क्थ्या॑ कपृ॒त्विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਬੈਠੇ ਰੋਮਾਂ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਉਬਾਸੀ ਵਾਲਾ ਵੀ ਮਾਲਕ ਨਹੀਂ; ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਪੱਟਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੁਝ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਉਹ ਵੀ ਮਾਲਕ ਨਹੀਂ — ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.18
अ॒यमि॑न्द्र वृ॒षाक॑पिः॒ पर॑स्वन्तं ह॒तं वि॑दत॒सिं सू॒नां नवं॑ च॒रुम् ।
आदेध॒स्यान॒ आचि॑तं॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਹੇ ਇੰਦਰ, ਇਹ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਿ ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਹੋਇਆ (ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ) — ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਤਲਵਾਰ, ਨਵਾਂ ਚਰੂ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਬਾਲਣ ਦੇ ਢੇਰ ਤੋਂ (ਅੱਗ) ਉੱਠਦੀ ਹੈ — ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.19
अ॒यमे॑मि वि॒चाक॑शद्विचि॒न्वन्दास॒मार्यं॒ पिबा॑मि पाक॒सुत्व॑नो ।
अ॒भि धीर॑मचाकशं॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਇਹ ਮੈਂ ਤੁਰਦਾ ਹਾਂ, ਦਾਸ ਅਤੇ ਆਰਿਆ ਨੂੰ ਲੱਭਦਾ ਤੇ ਵੇਖਦਾ ਹੋਇਆ; ਪੱਕੇ ਯਗਿਆਂ ਨਾਲ ਸੋਮ ਕੱਢਣ ਵਾਲੇ ਦਾ ਸੋਮ ਮੈਂ ਪੀਂਦਾ ਹਾਂ। ਉਸ ਧੀਰ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵੇਖਿਆ; ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.20
धन्व॑ च॒ यत्कृ॒न्तत्रं॑ च॒ कति॑ स्वि॒त्ता वि योज॑ना॒ नेदी॑यसो वृषाकपे ।
अस्त॒मेहि॑ गृ॒हाँ उप॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਜੋ ਕੱਟਣ ਵਾਲਾ ਹਥਿਆਰ — ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਕਿੰਨੇ ਯੋਜਨ ਦੂਰ ਹਨ? ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਿ, ਘਰ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਆ, ਘਰਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ; ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.21
पुन॒रेहि॑ वृषाकपे सुवि॒ता क॑ल्पयावहै॒ य ए॒ष स्व॑प्न॒नंश॑नः ।
अस्त॒मेषि॑ प॒था पुन॒र्विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਫਿਰ ਵਾਪਸ ਆ, ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਿ; ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਭਲਾਈ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰੀਏ, ਜੋ ਇਹ ਨੀਂਦ ਚੁਰਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਤੂੰ ਉਸੇ ਰਾਹ ਰਾਹੀਂ ਫਿਰ ਘਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ; ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.22
यदुद॑ञ्चो वृषाकपे गृ॒हमि॒न्द्राज॑गन्तन॒ क्व॑ स्य पु॑ल्व॒घो मृ॒गः ।
कम॑गञ्जन॒योप॑नो॒ विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾਕਪਿ, ਤੂੰ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਘਰ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ — ਹੇ ਇੰਦਰ, ਉਹ ਧੱਬਿਆਂ ਵਾਲਾ ਹਿਰਨ ਕਿੱਥੇ ਹੈ? ਸੰਤਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਕਿਸ ਪਾਸੇ ਗਿਆ? ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਇੰਦਰ ਹੈ।
10.86.23
पर्शु॑र्ह॒ नाम॑ मान॒वी सा॒कं स॑सूव विंश॒तिं भ॒द्रं भ॑ल॒ त्यस्या॑ अभूद् ।
यस्या॑ उ॒दर॒माम॑य॒द्विश्व॑स्मा॒दिन्द्र॒ उत्त॑रः ॥
ਪਾਰਸ਼ੂ ਨਾਮ ਦੀ ਮਾਨੁਸ਼ੀ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਇਕੱਠਿਆਂ ਵੀਹ ਸੰਤਾਨਾਂ ਜਨਮ ਦਿੱਤੀਆਂ; ਉਸ ਭਲੀ ਲਈ ਇਹ ਹੋਇਆ। ਜਿਸ ਦਾ ਪੇਟ ਰੋਗੀ ਹੋਇਆ — ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਇੰਦਰ ਹੈ।