ઋગ્વેદ · સૂક્ત 1.91
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.91.1
त्वं सो॑म॒ प्र चि॑कितो मनी॒षा त्वं रजि॑ष्ठ॒मनु॑ नेषि॒ पन्था॑म् ।
तव॒ प्रणी॑ती पि॒तरो॑ न इन्दो दे॒वेषु॒ रत्न॑मभजन्त॒ धीराः॑ ॥
હે સોમ, તેં તારી બુદ્ધિથી માર્ગ જાણ્યો; સીધા પંથે તું અમને લઈ જાય છે. તારા માર્ગદર્શનથી અમારા પિતૃઓ અને ધીર ઋષિઓ દેવોમાં ધન પામ્યા.
1.91.2
त्वं सो॑म॒ क्रतु॑भिः सु॒क्रतु॑र्भू॒स्त्वं दक्षैः॑ सु॒दक्षो॑ वि॒श्ववे॑दाः ।
त्वं वृषा॑ वृष॒त्वेभि॑र्महि॒त्वा द्यु॒म्नेभि॑र्द्यु॒म्न्य॑भवो नृ॒चक्षाः॑ ॥
હે સોમ, તારા સંકલ્પોથી તું સુસંકલ્પી થયો; તારી કુશળતાથી તું દક્ષ અને સર્વજ્ઞ થયો. તું વૃષભ છે, તારી વીર્યશક્તિ, મહિમા અને તેજથી તેજસ્વી બનીને મનુષ્યોને જોનાર થયો.
1.91.3
राज्ञो॒ नु ते॒ वरु॑णस्य व्र॒तानि॑ बृ॒हद्ग॑भी॒रं तव॑ सोम॒ धाम॑ ।
शुचि॒ष्ट्वम॑सि प्रि॒यो न मि॒त्रो द॒क्षाय्यो॑ अर्य॒मेवा॑सि सोम ॥
રાજા વરુણના વિધાનો અને હે સોમ, તારું ધામ વિશાળ અને ગહન છે. તું પવિત્ર છે, પ્રિય મિત્રની જેમ સન્માનનીય છે; હે સોમ, તું અર્યમા જેવો છે.
1.91.4
या ते॒ धामा॑नि दि॒वि या पृ॑थि॒व्यां या पर्व॑ते॒ष्वोष॑धीष्व॒प्सु ।
तेभि॑र्नो॒ विश्वैः॑ सु॒मना॒ अहे॑ळ॒न्राज॑न्त्सोम॒ प्रति॑ ह॒व्या गृ॑भाय ॥
સ્વર્ગમાં, પૃથ્વી પર, પર્વતોમાં, ઔષધિઓમાં અને જળમાં જે તારાં ધામો છે — તે સર્વ સાથે, હે સોમ, પ્રસન્ન મનથી, હે રાજા સોમ, હાનિ વિના અમારી આહુતિઓ સ્વીકાર.
1.91.5
त्वं सो॑मासि॒ सत्प॑ति॒स्त्वं राजो॒त वृ॑त्र॒हा ।
त्वं भ॒द्रो अ॑सि॒ क्रतुः॑ ॥
તું સોમ છે, સજ્જનોનો સ્વામી; તું રાજા છે અને વૃત્રનો હંતા પણ તું જ. તું કલ્યાણકારી છે, તું જ સંકલ્પ છે.
1.91.6
त्वं च॑ सोम नो॒ वशो॑ जी॒वातुं॒ न म॑रामहे ।
प्रि॒यस्तो॑त्रो॒ वन॒स्पतिः॑ ॥
તું પણ, હે સોમ, અમારે વશ રહે; અમે જીવીએ, મરીએ નહિ. તારી સ્તુતિ પ્રિય છે, હે વનસ્પતિ.
1.91.7
त्वं सो॑म म॒हे भगं॒ त्वं यून॑ ऋताय॒ते ।
दक्षं॑ दधासि जी॒वसे॑ ॥
હે સોમ, મહાનતા માટે તું સંપત્તિ આપે છે; ઋતનું પાલન કરનાર યુવાનને જીવવા માટે બળ તું આપે છે.
1.91.8
त्वं नः॑ सोम वि॒श्वतो॒ रक्षा॑ राजन्नघाय॒तः ।
न रि॑ष्ये॒त्त्वाव॑तः॒ सखा॑ ॥
હે સોમ, હે રાજા, દુષ્ટોથી ચારે બાજુથી અમારું રક્ષણ કર; તારા જેવો મિત્ર ધરાવનાર કોઈ નાશ પામતો નથી.
1.91.9
सोम॒ यास्ते॑ मयो॒भुव॑ ऊ॒तयः॒ सन्ति॑ दा॒शुषे॑ ।
ताभि॑र्नोऽवि॒ता भ॑व ॥
હે સોમ, દાતા માટે તારામાં રહેલાં સુખદાયી રક્ષણો દ્વારા તું અમારો રક્ષક થા.
1.91.10
इ॒मं य॒ज्ञमि॒दं वचः॑ जुजुषा॒ण उ॒पाग॑हि ।
सोम॒ त्वं नो॑ वृ॒धे भ॑व ॥
આ યજ્ઞ અને આ સ્તુતિને સ્વીકારીને પાસે આવ; હે સોમ, અમારી વૃદ્ધિ માટે તું થા.
1.91.11
सोम॑ गी॒र्भिष्ट्वा॑ व॒यं व॒र्धया॑मो वचो॒विदः॑ ।
सु॒मृ॒ळी॒को न॒ आ वि॑श ॥
હે સોમ, વાણી જાણનારા અમે સ્તોત્રોથી તને વધારીએ છીએ; ઉદાર હાથવાળો થઈને અમારામાં પ્રવેશ કર.
1.91.12
ग॒य॒स्फानो॑ अमीव॒हा व॑सु॒वित्पु॑ष्टि॒वर्ध॑नः ।
सु॒मि॒त्रः सो॑म नो भव ॥
હે સોમ, યશ આપનાર, રોગ દૂર કરનાર, ધન શોધનાર, પોષણ વધારનાર, ઉત્તમ મિત્ર, તું અમારા માટે થા.
1.91.13
सोम॑ रार॒न्धि नो॑ हृ॒दि गावो॒ न यव॑से॒ष्वा ।
मर्य॑ इव॒ स्व ओ॒क्ये॑ ॥
હે સોમ, અમારા હૃદયને આનંદિત કર, જેમ ગાયો ચરાણમાં આનંદ પામે છે, જેમ યુવાન પોતાના ઘરમાં આનંદ પામે છે.
1.91.14
यः सो॑म स॒ख्ये तव॑ रा॒रण॑द्देव॒ मर्त्यः॑ ।
तं दक्षः॑ सचते क॒विः ॥
હે સોમ, હે દેવ, તારી મિત્રતામાં જે મર્ત્ય માણસ તને આનંદિત કરે છે, તેને કુશળતા અને જ્ઞાની કવિ વળગી રહે છે.
1.91.15
उ॒रु॒ष्या णो॑ अ॒भिश॑स्तेः॒ सोम॒ नि पा॒ह्यंह॑सः ।
सखा॑ सु॒शेव॑ एधि नः ॥
હે સોમ, નિંદાના દોષથી અમને મુક્ત કર; પાપથી અમારું રક્ષણ કર; અમારો મિત્ર અને કલ્યાણકારી થા.
1.91.16
आ प्या॑यस्व॒ समे॑तु ते वि॒श्वतः॑ सोम॒ वृष्ण्य॑म् ।
भवा॒ वाज॑स्य संग॒थे ॥
હે સોમ, ભરાઈને વધ; ચારે બાજુથી તારું વીર્ય તારામાં આવે; બળની સ્પર્ધામાં તું રહે.
1.91.17
आ प्या॑यस्व मदिन्तम॒ सोम॒ विश्वे॑भिर॒ंशुभिः॑ ।
भवा॑ नः सु॒श्रव॑स्तमः॒ सखा॑ वृ॒धे ॥
હે અત્યંત આનંદદાયક સોમ, તારાં બધાં ટીપાં સાથે ભરાઈને વધ; અમારી વૃદ્ધિ માટે અત્યંત કીર્તિમાન મિત્ર થા.
1.91.18
सं ते॒ पयां॑सि॒ समु॑ यन्तु॒ वाजाः॒ सं वृष्ण्या॑न्यभिमाति॒षाहः॑ ।
आ॒प्याय॑मानो अ॒मृता॑य सोम दि॒वि श्रवां॑स्युत्त॒मानि॑ धिष्व ॥
તારા દૂધ-રસ અમારી સાથે મળો, બળો પણ મળો, શત્રુઓને હટાવનારનું વીર્ય પણ મળો; હે સોમ, અમરત્વ માટે વધીને સ્વર્ગમાં ઉત્તમ કીર્તિ સ્થાપ.
1.91.19
या ते॒ धामा॑नि ह॒विषा॒ यज॑न्ति॒ ता ते॒ विश्वा॑ परि॒भूर॑स्तु य॒ज्ञम् ।
ग॒य॒स्फानः॑ प्र॒तर॑णः सु॒वीरोऽवी॑रहा॒ प्र च॑रा सोम॒ दुर्या॑न् ॥
હે સોમ, તારા માટે હવિથી જે ધામોમાં યજન થાય છે, તે બધાં તારા યજ્ઞનું રક્ષણ કરો. શત્રુહંતા, પાર ઉતારનાર, ઉત્તમ પુત્રોવાળા, શત્રુરહિત થઈને હે સોમ, દ્વારો તરફ આગળ વધ.
1.91.20
सोमो॑ धे॒नुं सोमो॒ अर्व॑न्तमा॒शुं सोमो॑ वी॒रं क॑र्म॒ण्यं॑ ददाति ।
सा॒द॒न्यं॑ विद॒थ्यं॑ स॒भेयं॑ पितृ॒श्रव॑णं॒ यो ददा॑शदस्मै ॥
સોમ ધેનુ આપે છે, સોમ વેગવાન ઘોડો આપે છે, સોમ કર્મઠ વીર આપે છે. જે તેને દાન આપે છે, તેને સોમ ઘર, સ્પર્ધાને યોગ્ય, સભાને યોગ્ય અને પિતૃઓની કીર્તિ આપે છે.
1.91.21
अषा॑ळ्हं यु॒त्सु पृत॑नासु॒ पप्रिं॑ स्व॒र्षाम॒प्सां वृ॒जन॑स्य गो॒पाम् ।
भ॒रे॒षु॒जां सु॑क्षि॒तिं सु॒श्रव॑सं॒ जय॑न्तं॒ त्वामनु॑ मदेम सोम ॥
હે સોમ, યુદ્ધો અને સેનાઓમાં અજેય, સિંચનાર, સ્વર્ગના સ્વામી, જળો અને બળદુર્ગના રક્ષક, બાણધારી, સુખનિવાસી, સુકીર્તિવાળા, જીતનારા, તારી પાછળ અમે આનંદ પામીએ.
1.91.22
त्वमि॒मा ओष॑धीः सोम॒ विश्वा॒स्त्वम॒पो अ॑जनय॒स्त्वं गाः ।
त्वमा त॑तन्थो॒र्व॑न्तरि॑क्षं॒ त्वं ज्योति॑षा॒ वि तमो॑ ववर्थ ॥
તેં જ આ બધી ઔષધિઓ ઉત્પન્ન કરી, હે સોમ; તેં જ જળો ઉત્પન્ન કર્યા, તેં જ ગાયો ઉત્પન્ન કરી. તેં જ વિશાળ અંતરિક્ષ પાથર્યું; તેં જ પ્રકાશથી અંધકાર દૂર કર્યો.
1.91.23
दे॒वेन॑ नो॒ मन॑सा देव सोम रा॒यो भा॒गं स॑हसावन्न॒भि यु॑ध्य ।
मा त्वा त॑न॒दीशि॑षे वी॒र्य॑स्यो॒भये॑भ्यः॒ प्र चि॑कित्सा॒ गवि॑ष्टौ ॥
દિવ્ય મનથી અમારા માટે ધનનો ભાગ મેળવવા, હે દેવ સોમ, હે બળવાન, સંઘર્ષ કર. તને કોઈ રોકી ન શકે; તું બળનો સ્વામી છે. બંને પક્ષો માટે, હે ગોધનસમૃદ્ધ, ધ્યાન આપ.