الأوبانيشاد · Bṛhadāraṇyaka 1.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Bṛhadāraṇyaka 1.5.1
(सप्तान्नब्राह्मणं वा संवर्गविद्याब्राह्मणम्)
यत्सप्तान्नानि मेधया तपसाजनयत्पिता ।
एकमस्य साधारणं द्वे देवानभाजयत् ।
त्रीण्यात्मनेऽकुरुत पशुभ्य एकं प्रायच्छत् ।
तस्मिन् सर्वं प्रतिष्ठितं यच्च प्राणिति यच्च न ।
कस्मात्तानि न क्षीयन्ते अद्यमानानि सर्वदा ।
यो वै तामक्षितिं वेद सोऽन्नमत्ति प्रतीकेन ।
स देवानपिगच्छति स ऊऋजमुपजीवति ।
इति श्लोकाः ॥ १.५.१ ॥
(براهمانا الأطعمة السبعة، أو براهمانا معرفة السامفارغا.) من الأطعمة السبعة التي أنتجها الأب بالحكمة والتقشف، جعل واحدًا منها مشتركًا؛ وقسم اثنين للآلهة؛ وصنع ثلاثة لنفسه؛ وأعطى واحدًا للحيوانات. وفيها يثبت كل ما يتنفس وما لا يتنفس. لماذا لا تنقص وهي تُؤكل دائمًا؟ من يعرف تلك الخلود يأكل الطعام رمزيًا. يبلغ الآلهة ويعيش على القوة. وهذه هي الأبيات.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.2
यत्सप्तान्नानि मेधया तपसाजनयत्पितेति ।
मेधया हि तपसाजनयत्पितैकमस्य साधारणमिति ।
इदमेवास्य तत्साधारणमन्नं यदिदमद्यते ।
स य एतदुपास्ते न स पाप्मनो व्यावर्तते ।
मिश्रं ह्येतत् ।
द्वे देवानभाजयदिति ।
हुतं च प्रहुतं च ।
तस्माद्देवेभ्यो जुह्वति च प्र च जुह्वति ।
अथो आहुर्दर्शपूर्णमासाविति ।
तस्मान्नेष्टियाजुकः स्यात् ।
पशुभ्य एकं प्रायच्छदिति ।
तत्पयः ।
पयो ह्येवाग्रे मनुष्याश्च पशवश्चोपजीवन्ति ।
तस्मात्कुमारं जातं घृतं वैवाग्रे प्रतिलेहयन्ति स्तनं वानुधापयन्ति ।
अथ वत्सं जातमाहुस्तृणादिति ।
तस्मिन् सर्वं प्रतिष्ठितं यच्च प्राणिति यच्च नेति ।
पयसि हीदं सर्वं प्रतिष्ठितं यच्च प्राणिति यच्च न ।
तद्यदिदमाहुः संवत्सरं पयसा जुह्वदप पुनर्मृत्युं जयतीति ।
न तथा विद्यात् ।
यदहरेव जुहोति तदहः पुनर्मृत्युमपजयत्येवं विद्वान् ।
सर्वं हि देवेभ्योऽन्नाद्यं प्रयच्छति ।
कस्मात्तानि न क्षीयन्ते अद्यमानानि सर्वदेति ।
पुरुषो वा अक्षितिः ।
स हीदमन्नं पुनः पुनर्जनयते ।
यो वैतामक्षितिं वेदेति ।
पुरुषो वा अक्षितिः ।
स हीदमन्नं धियाधिया जनयते कर्मभिः ।
यद्धैतन्न कुर्यात्क्षीयेत ह ।
सोऽन्नमत्ति प्रतीकेनेति ।
मुखं प्रतीकं मुखेनेत्येतत् ।
स देवानपिगच्छति स ऊर्जमुपजीवतीति प्रशंसा ॥ १.५.२ ॥
يتحدث هذا المقطع عن الأطعمة السبعة التي أنتجها الأب بالحكمة والتقشف. بالحكمة والتقشف جعل الأب طعامًا واحدًا مشتركًا لجميع الناس؛ وهذا هو الطعام المشترك الذي يؤكل. من تأمل في هذا ابتعد عن الشر. إنه مختلط، لأنه قسم للآلهة قسمين: القربان المصبوب في النار والقربان المنثور. ولذلك تُقدَّم القرابين للآلهة، المصبوبة والمنثورة. ويقول بعضهم إنه ينبغي أداء طقوس الهلال والبدر، فلا ينبغي أن يكون المرء من مؤدي قرابين الإشتي. أعطى الحيوانات جزءًا، وهو اللبن. فاللبن أول ما يقوم به معاش البشر والحيوان. ولذلك عند ولادة الطفل يجعلونه يلعق السمن أو يرضعونه الثدي، ويقال للعجل حين يولد: ليأكل العشب. وفيه قد استقر كل ما يتنفس وكل ما لا يتنفس. وفي اللبن قد استقر كل ما يتنفس وكل ما لا يتنفس. ومن قال إن تقديم اللبن سنة كاملة يغلب الموت المتكرر فلا يُصدَّق. ومن يقدّم كل يوم يغلب الموت المتكرر في ذلك اليوم نفسه؛ هكذا يفعل العارف. يقدم للآلهة كل الطعام الذي يؤكل. فلماذا لا تنقص وهي تؤكل دائمًا؟ إن البوروشا وحده لا يفنى. إنه يُنتج هذا الطعام مرارًا وتكرارًا. ومن عرف هذه الأبدية يفعل مثله. البوروشا وحده لا يفنى؛ إنه يُنتج هذا الطعام فكرةً بعد فكرة، بالأفعال. فلو لم يفعل ذلك لنفد. يأكل الطعام متخذًا الفم وسيلة؛ الفم هو الوسيلة، وبالفم. يبلغ الآلهة ويحيا بالقوة. وهذا مدح.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.3
त्रीण्यात्मनेऽकुरुतेति
मनो वाचं प्राणं तान्यात्मनेऽकुरुत ।
अन्यत्रमना अभूवं नादर्शमन्यत्रमना अभूवं नाश्रौषमिति मनसा ह्येव पश्यति मनसा शृणोति ।
कामः संकल्पो विचिकित्सा श्रद्धाश्रद्धा धृतिरधृतिर्ह्रीर्धीर्भीरित्येतत्सर्वं मन एव ।
तस्मादपि पृष्ठत उपस्पृष्टो मनसा विजानाति ।
यः कश्च शब्दो वागेव सा ।
एषा ह्यन्तं आयत्तैषा हि न ।
प्राणोऽपानो व्यान उदानः समानोऽन इत्येतत्सर्वं प्राण एव ।
एतन्मयो वा अयमात्मा ।
वाङ्मयो मनोमयः प्राणमयः ॥ १.५.३ ॥
صنع ثلاثة للذات: العقل والكلام والنفَس (prāṇa). لم أرَ لأن عقلي كان في مكان آخر، ولم أسمع لأن عقلي كان في مكان آخر — إذ إنما يُرى بالعقل ويُسمع بالعقل. الرغبة والعزم والشك والإيمان وعدم الإيمان والثبات وعدم الثبات والحياء والفهم والخوف — كل هذا ليس إلا العقل. ولهذا حتى إذا لُمس من الخلف يُعرف بالعقل. وأيّ صوت كان فهو الكلام؛ ينتهي إليه ويعتمد عليه. النفَس (prāṇa) والنفَس الهابط (apāna) والمنتشر (vyāna) والصاعد (udāna) والمعتدل (samāna) والطعام — كل هذا ليس إلا النفَس. وهذه الذات حقًا مصنوعة من هذه: مصنوعة من الكلام، مصنوعة من العقل، مصنوعة من النفَس.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.4
त्रयो लोका एत एव ।
वागेवायं लोको मनोऽन्तरिक्षलोकः प्राणोऽसौ लोकः ॥ १.५.४ ॥
هذه هي العوالم الثلاثة حقًا. الكلام هو هذا العالم (الأرض)؛ والعقل هو عالم الجو المتوسط؛ والنفَس (prāṇa) هو ذلك العالم (العالم السماوي).
Bṛhadāraṇyaka 1.5.5
त्रयो वेदा एत एव ।
वागेवर्ग्वेदो मनो यजुर्वेदः प्राणः सामवेदः ॥ १.५.५ ॥
هذه هي الvedas الثلاثة حقًا. الكلام هو الرِّغ فيدا، والعقل هو اليَجُر فيدا، والنفَس (prāṇa) هو السّاما فيدا.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.6
देवा पितरो मनुष्या एत एव ।
वागेव देवा मनः पितरः, प्राणो मानुष्याः ॥ १.५.६ ॥
هؤلاء هم الآلهة والأسلاف والبشر حقًا. الكلام هو الآلهة، والعقل هو الأسلاف، والنفَس (prāṇa) هو البشر.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.7
पिता माता प्रजैत एव ।
मन एव पिता वाङ्माता प्राणः प्रजा ॥ १.५.७ ॥
الأب والأم والذرية — هذه بعينها. العقل هو الأب، والكلام هو الأم، والبرانا هي الذرية.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.8
विज्ञातं विजिज्ञास्यमविज्ञातमेत एव ।
यत्किञ्च विज्ञातं वाचस्तद्रूपम् ।
वाग्घि विज्ञाता ।
वागेनं तद्भूत्वावति ॥ १.५.८ ॥
المعلوم، والمراد معرفته، والمجهول — هذه بعينها. كل ما هو معلوم فهو على صورة الكلام، لأن الكلام هو العارف. وبأن يصير على تلك الصورة يحفظه الكلام.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.9
यत्किञ्च विजिज्ञास्यं मनसस्तद्रूपम् ।
मनो हि विजिज्ञास्यम् ।
मन एनं तद्भूत्वावति ॥ १.५.९ ॥
كل ما ينبغي معرفته فهو على صورة العقل، لأن العقل هو المراد معرفته. وبأن يصير على تلك الصورة يحفظه العقل.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.10
यत्किञ्चाविज्ञातं प्राणस्य तद्रूपम् ।
प्राणो ह्यविज्ञातः ।
प्राण एनं तद्भूत्वावति ॥ १.५.१० ॥
كل ما هو مجهول فهو على صورة البرانا، لأن البرانا هي المجهول. وبأن تصير على تلك الصورة تحفظه البرانا.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.11
तस्यै वाचः पृथिवी शरीरम् ।
ज्योतीरूपमयमग्निः ।
तद्यावत्येव वाक्तावती पृथिवी तावानयमग्निः ॥ १.५.११ ॥
الأرض هي جسد هذا الكلام. وهذه النار ذات صورة النور. بقدر ما يمتد الكلام تمتد الأرض، وبقدر الأرض تكون هذه النار.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.12
अथैतस्य मनसो द्यौः शरीरम् ।
ज्योतीरूपमसावादित्यः ।
तद्यावदेव मनस्तावती द्यौस्तावानसावादित्यः ।
तौ मिथुनं समैताम् ।
ततः प्राणोऽजायत ।
स इन्द्रः ।
स एषोऽसपत्नः ।
द्वितीयो वै सपत्नः ।
नास्य सपत्नो भवति य एवं वेद ॥ १.५.१२ ॥
ثم إن جسد هذا العقل هو السماء. وذلك الآديتيا (الشمس)، الذي له صورة النور، هو صورته. بقدر ما يمتد العقل تمتد السماء، وبقدر السماء يكون ذلك الآديتيا. اجتمع هذان زوجين، ومنهما وُلد النفس الحيوي (براna). وهو إندرا. وهو هذا الذي لا منازع له، لأن الثاني هو المنازع. ومن عرف هكذا فلا منازع له.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.13
अथैतस्य प्राणस्यापः शरीरम् ।
ज्योतीरूपमसौ चन्द्रः ।
तद्यावानेव प्राणस्तावत्य आपस्तावानसौ चन्द्रः ।
त एते सर्व एव समाः सर्वेऽनन्ताः ।
स यो हैतानन्तवत उपास्तेऽन्तवन्तं स लोकं जयति ।
अथ यो हैताननन्तानुपास्तेऽनन्तं स लोकं जयति ॥ १.५.१३ ॥
ثم إن جسد هذا النفس الحيوي (براna) هو الماء. وذلك القمر، الذي له صورة النور، هو صورته. بقدر ما يمتد النفس تمتد المياه، وبقدر المياه يكون ذلك القمر. هذه كلها متساوية، وكلها لا نهاية لها. من عبدها على أنها محدودة فاز بعالم محدود، أما من عبدها على أنها لا نهاية لها فاز بعالم لا نهاية له.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.14
स एष संवत्सरः प्रजापतिष्षोडशकलः ।
तस्य रात्रय एव पञ्चदश कला ।
ध्रुवैवास्य षोडशी कला ।
स रात्रिभिरेवा च पूर्यतेऽप च क्षीयते ।
सोऽमावास्यां रात्रिमेतया षोडश्या कलया सर्वमिदं प्राणभृदनुप्रविश्य ततः प्रातर्जायते ।
तस्मादेतां रात्रिं प्राणभृतः प्राणं न विच्छिन्द्यादपि कृकलासस्यैतस्या एव देवताया अपचित्यै ॥ १.५.१४ ॥
هذه السنة هي براجاباتي ذو الأجزاء الستة عشر. أجزاؤه الخمسة عشر هي الليالي، وجزؤه السادس عشر ثابت. إنه يزيد وينقص مع الليالي وحدها. وفي ليلة المحاق يدخل في جميع الكائنات الحية بهذا الجزء السادس عشر، ثم يولد من جديد عند الصباح. لذلك لا ينبغي في تلك الليلة قطع نفس كائن حي، ولا حتى نفس السحلية، إكراماً لهذا الإله نفسه.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.15
यो वै स संवत्सरः प्रजापतिः षोडशकलोऽयमेव स योऽयमेवंवित्पुरुषः ।
तस्य वित्तमेव पञ्चदश कलाः ।
आत्मैवास्य षोडशी कला ।
स वित्तेनैवा च पूर्यतेऽप च क्षीयते ।
तदेतन्नभ्यं यदयमात्मा ।
प्रधिर्वित्तम् ।
तस्माद्यद्यपि सर्वज्यानिं जीयत आत्मना चेज्जीवति प्रधिनागादित्येवाहुः ॥ १.५.१५ ॥
ذلك السنة، وهي براجاباتي، لها ستة عشر جزءًا. وهذا عينه هو، والإنسان الذي يعرفه هكذا هو أيضًا هو. ثروته هي أجزاؤه الخمسة عشر؛ والآتمان هو جزؤه السادس عشر. يمتلئ بالثروة ويتناقص بها أيضًا. هذا الآتمان هو المحور، والثروة هي إطار العجلة. لذلك، حتى لو غلب المرء كل شيء، فإن بقي الآتمان حيًّا يقال إنه ذهب مع الإطار.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.16
अथ त्रयो वाव लोका मनुष्यलोकः पितृलोको देवलोक इति ।
सोऽयं मनुष्यलोकः पुत्रेणैव जय्यो नान्येन कर्मणा ।
कर्मणा पितृलोकः ।
विद्यया देवलोकः ।
देवलोको वै लोकानां श्रेष्ठः ।
तस्माद्विद्यां प्रशंसन्ति ॥ १.५.१६ ॥
إذن هناك ثلاثة عوالم: عالم البشر، وعالم الآباء، وعالم الآلهة. هذا العالم البشري لا يُكسب إلا بالابن، لا بعمل آخر. عالم الآباء يُكسب بالعمل الطقسي، وعالم الآلهة بالمعرفة. وعالم الآلهة هو حقًا أفضل العوالم. لذلك يمدحون المعرفة.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.17
अथातः सम्प्रत्तिः ।
यदा प्रैष्यन्मन्यतेऽथ पुत्रमाह त्वं ब्रह्म त्वं यज्ञस्त्वं लोक इति ।
स पुत्रः प्रत्याहाहं ब्रह्माहं यज्ञोऽहं लोक इति ।
यद्वै किञ्चानूक्तं तस्य सर्वस्य ब्रह्मेत्येकता ।
ये वै के च यज्ञास्तेषां सर्वेषां यज्ञ इत्येकता ।
ये वै के च लोकास्तेषां सर्वेषां लोक इत्येकता ।
एतावद्वा इदं सर्वम् ।
एतन्मा सर्वं सन्नयमितो भुनजदिति ।
तस्मात्पुत्रमनुशिष्टं लोक्यमाहुः ।
तस्मादेनमनुशासति ।
स यदैवंविदस्माल्लोकात्प्रैत्यथैभिरेव प्राणैः सह पुत्रमाविशति ।
स यद्यनेन किञ्चिदक्ष्णया कृतं भवति तस्मादेनं सर्वस्मात्पुत्रो मुञ्चति तस्मात्पुत्रो नाम ।
स पुत्रेणैवास्मिल्लोके प्रतितिष्ठति ।
अथैनमेते देवाः प्राणा अमृता आविशन्ति ॥ १.५.१७ ॥
أما الآن فالفقرة عن تسليم البيت: عندما يظن الأب أنه سيرحل، يقول لابنه: "أنت البراهمان، أنت القربان، أنت العالم." فيجيب الابن: "أنا البراهمان، أنا القربان، أنا العالم." وحدة كل ما قيل هي البراهمان؛ ووحدة كل القرابين هي القربان؛ ووحدة كل العوالم هي العالم. وهذا الكل ليس إلا بمقدار هذا. "ليكن هذا كله لي، وليتمتع به من هنا." لذلك يُدعى الابن المتعلَّم "فاتح العوالم"، ولذلك يُعلَّم. فإذا رحل من هذا العالم من يعرف هكذا، دخل في ابنه بهذه الأنفاس نفسها. فإن كان قد أخطأ في شيء، حرّره الابن من ذلك كله؛ ولذلك سُمّي الابن (بوترا). وبالابن وحده يثبت في هذا العالم. ثم تدخل فيه هذه الأنفاس الإلهية الخالدة.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.18
पृथिव्यै चैनमग्नेश्च दैवी वागाविशति ।
सा वै दैवी वाग्यया यद्यदेव वदति तत्तद्भवति ॥ १.५.१८ ॥
ويدخل فيه أيضًا الكلام الإلهي، من الأرض ومن النار. وذلك الكلام الإلهي هو الذي به يصير كل ما يقوله.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.19
दिवश्चैनमादित्याच्च दैवं मन आविशति ।
तद्वै दैवं मनो येनानन्द्येव भवत्यथो न शोचति ॥ १.५.१९ ॥
يدخل فيه العقل الإلهي من السماء ومن الشمس. وذلك العقل الإلهي هو الذي به يصير الإنسان مبتهجاً ولا يحزن.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.20
अद्भ्यश्चैनं चन्द्रमसश्च दैवः प्राण आविशति ।
स वै दैवः प्राणो यः संचरंश्चासंचरंश्च न व्यथतेऽथो न रिष्यति ।
स एष एवंवित्सर्वेषां भूतानामात्मा भवति ।
यथैषा देवतैवं सः ।
यथैतां देवतां सर्वाणि भूतान्यवन्त्येवं हैवंविदं सर्वाणि भूतान्यवन्ति ।
यदु किञ्चेमाः प्रजाः शोचन्त्यमैवासां तद्भवति ।
पुण्यमेवामुं गच्छति ।
न ह वै देवान् पापं गच्छति ॥ १.५.२० ॥
ومن الماء ومن القمر أيضاً يدخل فيه النَّفَس الإلهي (برانا). وهذا النَّفَس الإلهي هو ما لا يضطرب ولا يهلك، سواء كان متحركاً أو غير متحرك. ومن يعرف هكذا يصير آتمان جميع الكائنات. كما أن هذا الإله هو، كذلك هو. وكما تلوذ جميع الكائنات بهذا الإله، كذلك تلوذ جميع الكائنات بمن يعرف هكذا. وما تحزن عليه هذه الخلائق يبتعد عنه. إنه يذهب إلى الاستحقاق وحده؛ ولا يذهب الشر إلى الآلهة.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.21
अथातो व्रतमीमांसा ।
प्रजापतिर्ह कर्माणि ससृजे ।
तानि सृष्टान्यन्योऽन्येनास्पर्धन्त ।
वदिष्याम्येवाहमिति वाग्दध्रे ।
द्रक्ष्याम्यहमिति चक्षुः ।
श्रोष्याम्यहमिति श्रोत्रम् ।
एवमन्यानि कर्माणि यथाकर्मम् ।
तानि मृत्युः श्रमो भूत्वोपयेमे ।
तान्याप्नोत् ।
तान्याप्त्वा मृत्युरवारुन्ध ।
तस्माच्छ्राम्यत्येव वाक् ।
श्राम्यति चक्षुः ।
श्राम्यति श्रोत्रम् ।
अथेममेव नाप्नोत्योऽयं मध्यमः प्राणः ।
तानि ज्ञातुं दध्रिरे ।
अयं वै नः श्रेष्ठो यः संचरंश्चासंचरंश्च न व्यथतेऽथो न रिष्यति ।
हन्तास्यैव सर्वे रूपं भवामेति ।
त एतस्यैव सर्वे रूपमभवन् ।
तस्मादेत एतेनाख्यायन्ते प्राणा इति ।
तेन ह वाव तत्कुलमाचक्षते यस्मिन् कुले भवति य एवं वेद ।
य उ हैवंविदा स्पर्धतेऽनुशुष्यति ।
अनुशुष्य हैवान्ततो म्रियत इत्यध्यात्मम् ॥ १.५.२१ ॥
والآن، فلنتأمل في الوَرَع. خلق براجاباتي الوظائف (كرمان)، فلما خُلقت تنافست فيما بينها. فقال الكلام: «سأتكلم»، وقالت العين: «سأرى»، وقالت الأذن: «سأسمع»، وكذلك سائر الوظائف بحسب وظيفتها. فأتاها الموت في صورة الإعياء فأمسكها وقبض عليها. ولما ظفر بها قهرها. لذلك يكلُّ الكلام وتكلُّ العين وتكلُّ الأذن، ولكنه لا يدرك النَّفَس الأوسط منها. فعزموا على معرفته: «هذا فينا أفضل، إذ يتحرك أو لا يتحرك لا يضطرب ولا يهلك. هيا، لنصر جميعاً صورة هذا». فصارت كلها صورة ذلك، ولذلك سُمّيت بهذا الاسم: «الأنفاس» (برانا). ويقال لبيت الذي يولد فيه من يعرف هكذا إنه يُسمّى به. ومن نافس من يعرف هكذا جفّ؛ وبعد الجفاف يموت في النهاية. هذا هو التعليم في شأن الذات.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.22
अथाधिदेवतं
ज्वलिष्याम्येवाहमित्यग्निर्दध्रे ।
तप्स्याम्यहमित्यादित्यः ।
भास्याम्यहमिति चन्द्रमाः ।
एवमन्या देवता यथादेवतम् ।
स यथैषां प्राणानां मध्यमः प्राण एवमेतासां देवतानां वायुः ।
म्लोचन्ति ह्यन्या देवता न वायुः ।
सैषानस्तमिता देवता यद्वायुः ॥ १.५.२२ ॥
والآن في شأن الآلهة (أديدَيْفَتَم): «سأحترق أنا حقاً»، عزمت النار. «سأُسخّن»، قالت الشمس. «سأُضيء»، قال القمر. وكذلك سائر الآلهة، كلٌّ بحسب ألوهيته. فكما أن النَّفَس الأوسط بين هذه الأنفاس، فكذلك الريح (فايو) بين هذه الآلهة. فالآلهة الأخرى تغيب، أما الريح فلا تغيب. وتلك الريح هي الإله الذي لا يغيب أبداً.
Bṛhadāraṇyaka 1.5.23
अथैष श्लोको भवति
यतश्चोदेति सूर्योऽस्तं यत्र च गच्छतीति ।
प्राणाद्वा एष उदेति प्राणेऽस्तमेति ।
तं देवाश्चक्रिरे धर्मं स एवाद्य स उ श्व इति ।
यद्वा एतेऽमुर्ह्यध्रियन्त तदेवाप्यद्य कुर्वन्ति ।
तस्मादेकमेव व्रतं चरेत्प्राण्याच्चैवापान्याच्च ।
नेन्मा पाप्मा मृत्युराप्नवदिति ।
यद्यु चरेत्समापिपयिषेत्तेनो एतस्यै देवतायै सायुज्यं सलोकतां जयति ॥ १.५.२३ ॥
هنا بيت من الشلوكا: من حيث تشرق الشمس وإلى حيث تغرب. فهي حقا تشرق من البرانا، وتغرب في البرانا. وقد جعلتها الآلهة قانونا: «هي اليوم، وهي غدا». وما فعله هؤلاء بالأمس يفعلونه اليوم أيضا. ولذلك ينبغي التزام نذر واحد، نذر الشهيق والزفير، لئلا يبلغه الشر والموت. ومن أراد إتمامه نال الاتحاد بذلك الإله ومشاركة عالمه.