Yajurveda · Adhyāya 31
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
31.1
सहस्रशीर्षा पुरुषः सहस्राक्षः सहस्रपात् ।
स भूमिꣳ सर्वत स्पृत्वात्य् अतिष्ठद् दशाङ्गुलम् ॥ ३१.१ ॥
El Varón (Puruṣa) tiene mil cabezas, mil ojos y mil pies. Envolviendo la tierra por todos lados, se alza más allá de ella por diez dedos.
31.2
पुरुषऽएवेदꣳ सर्वं यद् भूतं यच् च भाव्यम् ।
उतामृतत्वस्येशानो यद् अन्नेनातिरोहति ॥ ३१.२ ॥
Todo lo que ha sido y lo que será es Puruṣa. Él es el señor de la inmortalidad, quien se eleva por medio del alimento.
31.3
एतावान् अस्य महिमातो ज्यायाꣳश् च पूरुषः ।
पादो ऽस्य विश्वा भूतानि त्रिपाद् अस्यामृतं दिवि ॥ ३१.३ ॥
Tal es su grandeza; Puruṣa es aún mayor. Un cuarto de él son todos los seres; tres cuartos de él son lo inmortal en el cielo.
31.4
त्रिपाद् ऊर्ध्व उद् ऐत् पुरुषः पादो ऽस्येहाभवत् पुनः ।
ततो विष्वङ् व्यक्रामत् साशनानशने ऽ अभि ॥ ३१.४ ॥
Tres cuartos de él se elevaron; un cuarto de Puruṣa surgió de nuevo aquí. Luego se extendió por todas partes, sobre los seres que comen y los que no comen.
31.5
तस्माद् विराड् अजायत विराजो ऽ अधि पूरुषः ।
स जातो ऽ अत्य् अरिच्यत पश्चाद् भूमिम् अथो पुरः ॥ ३१.५ ॥
De él nació Virāj; sobre Virāj apareció Puruṣa. Nacido, sobrepasó la tierra por detrás y también por delante.
31.6
तस्माद् यज्ञात् सर्वहुतः सम्भृतं पृषदाज्यम् ।
पशूꣳस् ताꣳश् चक्रे वायव्यान् आरण्या ग्राम्याश् च ये ॥ ३१.६ ॥
De aquel sacrificio totalmente ofrecido se reunieron el yogur cuajado y la mantequilla clarificada; para Vāyu creó aquellos animales, los salvajes y los domésticos.
31.7
तस्माद् यज्ञात् सर्वहुत ऽ ऋचः सामानि जज्ञिरे ।
छन्दाꣳसि जज्ञिरे तस्माद् यजुस् तस्माद् अजायत ॥ ३१.७ ॥
De aquel sacrificio totalmente ofrecido nacieron los versos (ṛc) y los cantos (sāman); de él nacieron los metros, de él nació la fórmula sacrificial (yajus).
31.8
तस्माद् अश्वा ऽ अजायन्त ये के चोभयादतः ।
गावो ह जज्ञिरे तस्मात् तस्माज् जाता ऽ अजावयः ॥ ३१.८ ॥
De aquello nacieron los caballos, y cuantos tienen dientes en ambas mandíbulas. De aquello nacieron las vacas; de aquello nacieron las cabras y las ovejas.
31.9
तं यज्ञं बर्हिषि प्रौक्षन् पुरुषं जातम् अग्रतः ।
तेन देवा ऽ अयजन्त साध्या ऽ ऋषयश् च ये ॥ ३१.९ ॥
Rociaron aquel sacrificio, al Puruṣa nacido, primero sobre la hierba sagrada. Con él sacrificaron los dioses, los Sādhyas y los videntes.
31.10
यत् पुरुषं व्य् अदधुः कतिधा व्यकल्पयन् ।
मुखं किम् अस्य कौ बाहू का ऊरू पादा ऽ उच्येते ॥ ३१.१० ॥
Cuando dividieron al Puruṣa, ¿en cuántas partes lo dispusieron? ¿Qué se dice que es su boca, qué sus dos brazos, qué sus dos muslos y qué sus dos pies?
31.11
ब्राह्मणो ऽस्य मुखम् आसीद् बाहू राजन्यः कृतः ।
ऊरू तद् अस्य यद् वैश्यः पद्भ्याꣳ शूद्रो ऽ अजायत ॥ ३१.११ ॥
El brahmán fue su boca; el rājanya (guerrero) fue hecho de sus brazos. El vaiśya es sus muslos; de sus pies nació el śūdra.
31.12
चन्द्रमा मनसो जातश् चक्षोः सूर्यो ऽ अजायत ।
श्रोत्राद् वायुश् च प्राणश् च मुखाद् अग्निर् अजायत ॥ ३१.१२ ॥
De la mente nació la luna, y del ojo nació el sol. Del oído surgieron el viento y el aliento, y de la boca nació el fuego.
31.13
नाभ्या ऽ आसीद् अन्तरिक्षꣳ शीर्ष्णो द्यौः सम् अवर्तत ।
पद्भ्यां भूमिर् दिशः श्रोत्रात् तथा लोकाꣳऽ अकल्पयन् ॥ ३१.१३ ॥
Del ombligo surgió el espacio intermedio; de la cabeza surgió el cielo. De los pies la tierra, del oído las direcciones; así dispusieron los mundos.
31.14
यत् पुरुषेण हविषा देवा यज्ञम् अतन्वत ।
वसन्तो ऽस्यासीद् आज्यं ग्रीष्म ऽ इध्मः शरद् धविः ॥ ३१.१४ ॥
Cuando los dioses realizaron el sacrificio con Puruṣa como oblación, la primavera fue su ājya, el verano su idhma y el otoño la havis.
31.15
सप्तास्यासन् परिधयस् त्रिः सप्त समिधः कृताः ।
देवा यद् यज्ञं तन्वाना ऽ अबध्नन् पुरुषं पशुम् ॥ ३१.१५ ॥
Siete paridhis fueron dispuestos alrededor, y veintiún samidhas fueron preparadas, cuando los dioses, extendiendo el sacrificio, ataron a Puruṣa como víctima.
31.16
यज्ञेन यज्ञम् अयजन्त देवास् तानि धर्माणि प्रथमान्य् आसन् ।
ते ह नाकं महिमानः सचन्त यत्र पूर्वे साध्याः सन्ति देवाः ॥ ३१.१६ ॥
Los dioses realizaron el sacrificio mediante el sacrificio; esas fueron las primeras leyes. Gloriosos, alcanzaron aquel cielo donde habitan los antiguos dioses Sādhya.
31.17
अद्भ्यः सम्भृतः पृथिव्यै रसाच् च विश्वकर्मणः सम् अवर्तताग्रे ।
तस्य त्वष्टा विदधद् रूपम् एति तन् मर्त्यस्य देवत्वम् आजानम् अग्रे ॥ ३१.१७ ॥
De las aguas, de la esencia de la tierra, del Creador de todo, surgió primero. Tvaṣṭṛ avanza dando forma a su figura; a aquel mortal nacido primero le fue otorgada la divinidad.
31.18
वेदाहम् एतं पुरुषं महान्तम् आदित्यवर्णं तमसः परस्तात् ।
तम् एव विदित्वाति मृत्युम् एति नान्यः पन्था विद्यते ऽयनाय ॥ ३१.१८ ॥
Conozco a este gran Puruṣa, de color de sol, más allá de las tinieblas. Solo conociéndole se pasa más allá de la muerte; no hay otro camino para ir.
31.19
प्रजापतिश् चरति गर्भे ऽअन्तर् अजायमानो बहुधा वि जायते ।
तस्य योनिं परि पश्यन्ति धीरास् तस्मिन् ह तस्थुर् भुवनानि विश्वा ॥ ३१.१९ ॥
Prajāpati se mueve dentro del vientre; aunque no nacido, nace de muchas maneras. Los sabios contemplan su origen; en él permanecen todos los mundos.
31.20
यो देवेभ्य ऽ आतपति यो देवानां पुरोहितः ।
पूर्वो यो देवेभ्यो जातो नमो रुचाय ब्राह्मये ॥ ३१.२० ॥
Quien resplandece para los dioses, sacerdote de los dioses, nacido antes que los dioses — homenaje al resplandor del brahman.
31.21
रुचं ब्राह्म्यं जनयन्तो देवा ऽ अग्रे तद् अब्रुवन् ।
यस् त्वैवं ब्राह्मणो विद्यात् तस्य देवा ऽ असन् वशे ॥ ३१.२१ ॥
Los dioses, al producir el resplandor del brahman, dijeron al principio: el brahmán que así conoce, los dioses estarían bajo su control.
31.22
श्रीश् च ते लक्ष्मीश् च पत्न्याव् अहोरात्रे पार्श्वे नक्षत्राणि रूपम् अश्विनौ व्यात्ताम् ।
इष्णन्न् इषाणामुं म ऽ इषाण सर्वलोकं म ऽ इषाण ॥ ३१.२२ ॥
Śrī y Lakṣmī son tus esposas; día y noche tus costados; las constelaciones tu forma; los Aśvin están abiertos. Deseando, concédeme eso; concédeme todos los mundos.