ఉపనిషత్తులు · Bṛhadāraṇyaka 6.4
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
Bṛhadāraṇyaka 6.4.1
चतुर्थं ब्राह्मणम् (पुत्रमन्थकर्मब्राह्मणम्)
एषां वै भूतानां पृथिवी रसः ।
पृथिव्या आपः ।
अपामोषधयः ।
ओषधीनां पुष्पाणि ।
पुष्पाणां फलानि ।
फलानां पुरुषः ।
पुरुषस्य रेतः ॥ ६.४.१ ॥
ఈ జీవుల రసం భూమి. భూమి రసం జలం. జలం రసం ఓషధులు. ఓషధుల రసం పుష్పాలు. పుష్పాల రసం ఫలాలు. ఫలాల రసం పురుషుడు. పురుషుని రసం రేతస్సు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.2
स ह प्रजापतिरीक्षां चक्रे हन्तास्मै प्रतिष्ठां कल्पयानीति स स्त्रियं ससृजे ।
तां सृष्ट्वाध उपास्त ।
तस्मात्स्त्रियमध उपासीत ।
स एतं प्राञ्चं ग्रावाणमात्मन एव समुदपारयत् ।
तेनैनामभ्यसृजत ॥ ६.४.२ ॥
ఆ ప్రజాపతి ఆలోచించాడు, 'సరే, దీనికి ఒక ఆధారాన్ని ఏర్పరుస్తాను.' అప్పుడు ఒక స్త్రీని సృష్టించాడు. ఆమెను సృష్టించి ఆమె కింది భాగాన్ని ఉపాసించాడు. అందువల్ల స్త్రీని కిందిభాగంలో ఉపాసించాలి. అతడు తనలోనుంచే తూర్పు ముఖంగా ఉన్న ఈ రాతిని వెలికితీశాడు; దానితోనే ఆమెను సృజించాడు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.3
तस्या वेदिरुपस्थः ।
लोमानि बर्हिश् ।
चर्माधिषवणे ।
समिद्धो मध्यतस्तौ मुष्कौ ।
स यावान् ह वै वाजपेयेन यजमनस्य लोको भवति तावानस्य लोको भवति ।
य एवं विद्वानधोपहासं चरत्यासां स्त्रीणां सुकृतं वृङ्क्ते ।
अथ य इदमविद्वानधोपहासं चरत्यास्य स्त्रियः सुकृतं वृञ्जते ॥ ६.४.३ ॥
ఆమె వేది ఆమె ఒడి; ఆమె రోమాలు బర్హిస్ (దర్భ); ఆమె చర్మం అధిషవణ (సోమం పిండే రాళ్ళు); మధ్యలో ప్రజ్వలించే అగ్ని ఆ రెండు వృషణాలు. వాజపేయ యాగం చేసే యజమానికి ఎంత విస్తృతమైన లోకం ఉంటుందో, అంతటి లోకం దీనిని తెలిసి కిందిభాగాన్ని అపహసించేవానికి కూడా ఉంటుంది; అతడు ఈ స్త్రీల సుకృతాన్ని హరిస్తాడు. కాని దీనిని తెలియక కిందిభాగాన్ని అపహసించేవాని స్త్రీలు అతని సుకృతాన్ని హరిస్తారు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.4
एतद्ध स्म वै तद्विद्वानुद्दालक आरुणिराह ।
एतद्ध स्म वै तद्विद्वान्नाको मौद्गल्य आह ।
एतद्ध स्म वै तद्विद्वान् कुमारहारित आह बहवो मर्या ब्राह्मनायना निरिन्द्रिया विसुकृतोऽस्माल्लोकात्प्रयन्ति य इदमविद्वांसोऽधोपहासं चरन्तीति ।
बहु वा इदं सुप्तस्य वा जाग्रतो वा रेतः स्कन्दति ॥ ६.४.४ ॥
ఇది ఉద్దాలకుడు ఆరుణి తెలిసి చెప్పాడు. ఇది నాకుడు మౌద్గల్యుడు తెలిసి చెప్పాడు. ఇది కుమారహారీతుడు తెలిసి చెప్పాడు: 'బ్రాహ్మణ వంశంలో జన్మించిన అనేకమంది మనుషులు, దీనిని తెలియక కిందిభాగాన్ని అపహసించేవారై, ఇంద్రియహీనులుగా సుకృతహీనులుగా ఈ లోకాన్ని విడిచిపోతారు.' ఇంకా, నిద్రిస్తున్న లేదా మేల్కొని ఉన్న మనిషి నుండి చాలా రేతస్సు స్రవిస్తుంది.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.5
तदभिमृशेदनु वा मन्त्रयेत यन्मेऽद्य रेतः पृथिवीमस्कान्त्सीद्यदोषधीरप्यसरद्यदपः ।
इदमहं तद्रेत आददे ।
पुनर्मामैतु इन्द्रियं पुनस्तेजः पुनर्भगः ।
पुनरग्निर्धिष्ण्या यथास्थानं कल्पन्ताम् ।
इत्यनामिकाङ्गुष्ठाभ्यामादायान्तरेण स्तनौ वा भ्रुवौ वा निमृज्यात् ॥ ६.४.५ ॥
దానిని తాకి, లేదా తరువాత మంత్రం పఠించాలి: "నేడు నా రేతస్సు భూమిపై పడినది, ఓషధులలో, జలములలో ప్రవహించినది — ఆ రేతస్సును నేను తిరిగి గ్రహిస్తున్నాను. ఇంద్రియం నా వద్దకు తిరిగి రావాలి, తేజస్సు తిరిగి రావాలి, భగము తిరిగి రావాలి. అగ్ని, ధిష్ణ్యాలు తమ స్థానాల్లో తిరిగి అమర్చబడాలి." అని పలికి, ఉంగరపువేలు మరియు బొటనవేలుతో తీసుకుని, స్తనాల మధ్య లేదా కనుబొమ్మల మధ్య తుడవాలి.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.6
अथ यद्युदक आत्मानं पश्येत्तदभिमन्त्रयेत मयि तेज इन्द्रियं यशो द्रविणं सुकृतमिति ।
श्रीर्ह वा एषा स्त्रीणां यन्मलोद्वासाः ।
तस्मान्मलोद्वाससं यशस्विनीमभिक्रम्योपमन्त्रयेत ॥ ६.४.६ ॥
అతడు నీటిలో తన ప్రతిబింబాన్ని చూస్తే, దానిపై మంత్రం పఠించాలి: "నాలో తేజస్సు, ఇంద్రియం, యశస్సు, ధనం, సుకృతం ఉండాలి." నిజానికి ఇది స్త్రీల శ్రీ — మలిన వస్త్రాలు ధరించిన స్థితి. కాబట్టి మలిన వస్త్రాలు ధరించిన యశస్విని స్త్రీ వద్దకు వెళ్ళి ఆమెను అభ్యర్థించాలి.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.7
सा चेदस्मै न दद्यात्काममेनामवक्रिणीयात् ।
सा चेदस्मै नैव दद्यात्काममेनां यष्ट्या वा पाणिना वोपहत्यातिक्रामेत् ।
इन्द्रियेन ते यशसा यश आदद इति ।
अयशा एव भवति ॥ ६.४.७ ॥
ఆమె అతనికి కామాన్ని ఇవ్వకపోతే, ఆమెను బలవంతం చేయాలి. ఆమె పూర్తిగా ఇవ్వకపోతే, కర్రతో లేదా చేతితో కొట్టి, బలవంతంగా ఆమెను అధిగమించాలి — "నీ ఇంద్రియంతో, నీ యశస్సుతో నేను యశస్సును గ్రహిస్తున్నాను." అలా చేసేవాడు అయశస్వి అవుతాడు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.8
सा चेदस्मै दद्यादिन्द्रियेण ते यशसा यश आदधामीति ।
यशस्विनावेव भवतः ॥ ६.४.८ ॥
ఆమె అతనికి ఇస్తే (అతడు పలకాలి): "నీ ఇంద్రియంతో, నీ యశస్సుతో నేను యశస్సును స్థాపిస్తున్నాను." అప్పుడు ఇద్దరూ యశస్విలు అవుతారు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.9
स यामिच्छेत् कामयेत मेति तस्यामर्थं निष्ठाय मुखेन मुखं संधायोपस्थमस्या अभिमृश्य जपेत्
अङ्गादङ्गात्संभवसि हृदयादधिजायसे ।
स त्वमङ्गकषायोऽसि दिग्धविद्धामिव मादयेमाममूं मयीति ॥ ६.४.९ ॥
ఆమెను కోరి 'ఈమె నాది కావాలి' అనే సంకల్పంతో, నోటితో నోటిని కలిపి, ఆమె ఉపస్థను తాకి ఇలా జపించాలి: 'నీవు అంగం నుండి అంగానికి పుడతావు; హృదయం నుండి జన్మిస్తావు. నీవు అంగాల సారమైనవి; విషం పూసిన బాణంతో గుచ్చబడినదానిలా, ఈమెను, ఆమెను నాలో మత్తెక్కించు.'
Bṛhadāraṇyaka 6.4.10
अथ यामिच्छेन्न गर्भं दधीतेति तस्यामर्थं निष्ठाय मुखेन मुखं संधायाभिप्राण्यापान्यात् ।
इन्द्रियेण ते रेतसा रेत आदद इति ।
अरेता एव भवति ॥ ६.४.१० ॥
తరువాత, ఎవరిని కోరి ఆమె గర్భం ధరించకూడదని భావిస్తాడో, ఆమె కోసం సంకల్పం స్థిరపరచి, నోటితో నోటిని కలిపి, ప్రాణాన్ని పీల్చి వదిలి, 'నీ ఇంద్రియంతో, నీ రేతస్సుతో నీ రేతస్సును నేను గ్రహిస్తున్నాను' అని అనాలి. ఇలా చేసేవాడు రేతస్సు లేనివాడే అవుతాడు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.11
अथ यामिच्छेद्दधीतेति तस्यामर्थं निष्ठाय मुखेन मुखं संधायापान्याभिप्राण्यात् ।
इन्द्रियेण ते रेतसा रेत आदधामीति ।
गर्भिण्येव भवति ॥ ६.४.११ ॥
తరువాత, ఎవరిని కోరి ఆమె గర్భం ధరించాలని భావిస్తాడో, ఆమె కోసం సంకల్పం స్థిరపరచి, నోటితో నోటిని కలిపి, ముందు ప్రాణాన్ని వదిలి తరువాత పీల్చి, 'నీ ఇంద్రియంతో, నీ రేతస్సుతో నేను నీలో రేతస్సును నిలుపుతున్నాను' అని అనాలి. ఇలా చేస్తే ఆమె గర్భవతే అవుతుంది.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.12
अथ यस्य जायायै जारः स्यात्तं चेद्द्विष्यादामपात्रेऽग्निमुपसमाधाय प्रतिलोमं शरबर्हिः स्तीर्त्वा तस्मिन्नेताः शरभृष्टीः प्रतिलोमाः सर्पिषाक्ता जुहुयात् ।
मम समिद्धेऽहौषीः ।
प्राणापानौ त आददेऽसाविति ।
मम समिद्धेऽहौषीः ।
पुत्रपशूंस्त आददेऽसाविति ।
मम समिद्धेऽहौषीः ।
इष्टासुकृते त आददेऽसाविति ।
मम समिद्धेऽहौषीः ।
अशापराकाशौ त आददेऽसाविति ।
स वा एष निरिन्द्रियो विसुकृतोऽस्माल्लोकाद्प्रैति यमेवंविद्ब्राह्मणः शपति ।
तस्मादेवंवित्श्रोत्रियस्य दारेण नोपहासमिच्छेत् ।
उत ह्येवंवित्परो भवति ॥ ६.४.१२ ॥
ఇప్పుడు, ఎవరి భార్యకు జారుడు ఉంటాడో, అతడిని భర్త ద్వేషిస్తే, పచ్చి పాత్రలో అగ్నిని నిలిపి, తలకిందులుగా పరిచిన శరబర్హి గడ్డిపై, నెయ్యి పూసిన తలకిందుల శర-గడ్డి కొమ్మలతో ఇలా హోమం చేయాలి: 'నా మండే అగ్నిలో నీవు హోమం చేశావు. అతని ప్రాణాపానాలను నేను గ్రహిస్తున్నాను, ఫలానా వాడిది.' 'నా మండే అగ్నిలో నీవు హోమం చేశావు. అతని పుత్రపశువులను నేను గ్రహిస్తున్నాను, ఫలానా వాడిది.' 'నా మండే అగ్నిలో నీవు హోమం చేశావు. అతని ఇష్టాపూర్తాలను నేను గ్రహిస్తున్నాను, ఫలానా వాడిది.' 'నా మండే అగ్నిలో నీవు హోమం చేశావు. అతని ఆశను ఆకాంక్షను నేను గ్రహిస్తున్నాను, ఫలానా వాడిది.' ఇలాంటి వాడు నిశ్చయంగా ఇంద్రియహీనుడై, సుకృతహీనుడై ఈ లోకం నుండి వెళ్ళిపోతాడు; ఇలా తెలిసిన బ్రాహ్మణుడు ఎవరినైతే శపిస్తాడో వాడే. కాబట్టి ఇలా తెలిసిన శ్రోత్రియుని భార్యతో ఉపహాసం కోరకూడదు; ఎందుకంటే ఇలా తెలిసినవాడు మరింత ఉన్నతుడవుతాడు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.13
अथ यस्य जायामार्तवं विन्देत्त्र्यहं कंसे न पिबेत् ।
अहतवासाः ।
नैनां वृषलो न वृषल्यपहन्यात् ।
त्रिरात्रान्त आप्लुत्य व्रीहीनवघातयेत् ॥ ६.४.१३ ॥
ఎవరి భార్యకు ఋతుకాలం వస్తుందో, అతడు మూడు రోజులు కంచు పాత్రలో త్రాగకూడదు. కొత్త వస్త్రం ధరించాలి. నీచ పురుషుడు గాని నీచ స్త్రీ గాని ఆమెను హాని చేయకూడదు. మూడు రాత్రుల చివర స్నానం చేసి వడ్లను దంచించాలి.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.14
स य इच्छेत् पुत्रो मे शुक्लो जायेत वेदमनुब्रुवीत सर्वमायुरियादिति क्षीरौदनं पाचयित्वा सर्पिष्मन्तमश्नीयाताम् ।
ईश्वरौ जनयितवै ॥ ६.४.१४ ॥
'నా కుమారుడు తెల్లగా జన్మించాలి, వేదాన్ని పఠించాలి, పూర్ణాయువు పొందాలి' అని కోరినవాడు, పాలలో వండిన అన్నాన్ని నేతితో కలిపి ఇద్దరూ తినాలి. వారు సంతానం కనగల సమర్థులు అవుతారు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.15
अथ य इच्छेत् पुत्रो मे कपिलः पिङ्गलो जायेत द्वौ वेदावनुब्रुवीत सर्वमायुरियादिति दध्योदनं पाचयित्वा सर्पिष्मन्तमश्नीयाताम् ।
ईश्वरौ जनयितवै ॥ ६.४.१५ ॥
'నా కుమారుడు గోధుమ-ఎరుపు వర్ణంతో జన్మించాలి, రెండు వేదాలు పఠించాలి, పూర్ణాయువు పొందాలి' అని కోరినవాడు, పెరుగుతో కలిపిన అన్నాన్ని నేతితో కలిపి ఇద్దరూ తినాలి. వారు సంతానం కనగల సమర్థులు అవుతారు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.16
अथ य इच्छेत् पुत्रो मे श्यामो लोहिताक्षो जायेत त्रीन् वेदाननुब्रुवीत सर्वमायुरियादिति उदौदनं पाचयित्वा सर्पिष्मन्तमश्नीयाताम् ।
ईश्वरौ जनयितवै ॥ ६.४.१६ ॥
'నా కుమారుడు నల్లని వర్ణంతో, ఎర్రని కన్నులతో జన్మించాలి, మూడు వేదాలు పఠించాలి, పూర్ణాయువు పొందాలి' అని కోరినవాడు, నీటిలో వండిన అన్నాన్ని నేతితో కలిపి ఇద్దరూ తినాలి. వారు సంతానం కనగల సమర్థులు అవుతారు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.17
अथ य इच्छेद् दुहिता मे पण्डिता जायेत सर्वमायुरियादिति तिलौदनं पाचयित्वा सर्पिष्मन्तमश्नीयाताम् ।
ईश्वरौ जनयितवै ॥ ६.४.१७ ॥
ఇప్పుడు, నాకు విద్వాంసురాలైన కూతురు పుట్టి పూర్ణాయుష్షు పొందాలని కోరేవాడు నువ్వుల అన్నం వండి నెయ్యితో తినాలి. ఇద్దరూ సంతానాన్ని కనగలరు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.18
अथ य इच्छेत् पुत्रो मे पण्डितो विगीतः समितिंगमः शुश्रूषितां वाचं भाषिता जायेत सर्वान् वेदाननुब्रुवीत सर्वमायुरियादिति मांसौदनं पाचयित्वा सर्पिष्मन्तमश्नीयाताम् ।
ईश्वरौ जनयितवाइ ।
औक्षेण वार्षभेण वा ॥ ६.४.१८ ॥
ఇప్పుడు, నాకు విద్వాంసుడు, ప్రఖ్యాతుడు, సభలకు వెళ్లేవాడు, విన్న వాక్కు పలికేవాడు, అన్ని వేదాలను పఠించేవాడు, పూర్ణాయుష్షు పొందే కొడుకు పుట్టాలని కోరేవాడు మాంసపు అన్నం వండి నెయ్యితో తినాలి. ఇద్దరూ సంతానాన్ని కనగలరు. ఎద్దు లేదా దున్న మాంసంతో.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.19
अथाभिप्रातरेव स्थालीपाकावृताज्यं चेष्टित्वा स्थालीपाकस्योपघातं जुहोत्यग्नये स्वाहानुमतये स्वाहा देवाय सवित्रे सत्यप्रसवाय स्वाहेति ।
हुत्वोद्धृत्य प्राश्नाति ।
प्राश्येतरस्याः प्रयच्छति ।
प्रक्षाल्य पाणी उदपात्रं पूरयित्वा तेनैनां त्रिरभ्युक्षति
उत्तिष्ठातो विश्वावसोऽन्यामिच्छ प्रपूर्व्याम् ।
सं जायां पत्या सहेति ॥ ६.४.१९ ॥
ఇప్పుడు, ఉదయమే స్థాలీ-పాకం చుట్టూ నెయ్యి పోసి, స్థాలీ-పాకంలో కొంత భాగాన్ని తీసుకుని హోమం చేస్తాడు: 'అగ్నికి స్వాహా, అనుమతికి స్వాహా, సత్యప్రసవుడైన సవితృ దేవునికి స్వాహా.' హోమం చేసి, తీసి తింటాడు. తిన్న తర్వాత మరొకరికి ఇస్తాడు. చేతులు కడిగి, నీళ్ల పాత్ర నింపి, దానితో ఆమెను మూడుసార్లు చల్లుతాడు: 'లెమ్ము, విశ్వావసూ, పాతదైన మరొకదాన్ని కోరుకో; భర్తతో కలిసి భార్యతో ఉండు.'
Bṛhadāraṇyaka 6.4.20
अथैनामभिपद्यते अमोऽहमस्मि सा त्वम् ।
सा त्वमस्यमोऽहम् ।
सामाहमस्मि ऋक्त्वम् ।
द्यौरहं पृथिवी त्वम् ।
तावेहि संरभावहै सह रेतो दधावहै ।
पुंसे पुत्राय वित्तय इति ॥ ६.४.२० ॥
ఇప్పుడు ఆమె దగ్గరకు వెళ్తాడు: 'నేను అమః (ప్రాణశక్తి), నీవు ఆమె; నీవు ఆమె, నీవు దీని అమః. నేను సామం, నీవు ఋక్. నేను ద్యౌ, నీవు పృథివి. రా, మనిద్దరం కలుద్దాం, కలిసి బీజాన్ని ధరిద్దాం, పురుషుని కోసం, కుమారుని కోసం, సంపద కోసం.'
Bṛhadāraṇyaka 6.4.21
अथास्या ऊरू विहापयति विजिहीथां द्यावापृथिवी इति ।
तस्यामर्थं निष्ठाय मुखेन मुखं संधाय त्रिरेनामनुलोमामनुमार्ष्टि
विष्णुर्योनिं कल्पयतु त्वष्टा रूपाणि पिंशतु ।
आ सिञ्चतु प्रजापतिर्धाता गर्भं दधातु ते ।
गर्भं धेहि सिनीवालि गर्भं धेहि पृथुष्टुके ।
गर्भं ते अश्विनौ देवावाधत्तां पुष्करस्रजौ ॥ ६.४.२१ ॥
అప్పుడు ఆమె తొడలను విడదీస్తాడు, "ద్యావాపృథివీ, తెరుచుకోండి" అని అంటూ. ఆమెలో తన ఉద్దేశ్యాన్ని నిలిపి, ముఖంతో ముఖం కలిపి, మూడుసార్లు ఆమెను సహజ దిశలో నిమురుతాడు. విష్ణువు గర్భాశయాన్ని సిద్ధం చేయుగాక; త్వష్ట రూపాలను తీర్చిదిద్దుగాక. ప్రజాపతి చిలకరించుగాక; ధాత గర్భాన్ని ఉంచుగాక. ఓ సినీవాలీ, గర్భాన్ని ధరించు; ఓ పృథుష్టుకా, గర్భాన్ని ధరించు. పద్మమాలలు ధరించిన ఇద్దరు అశ్వినీ దేవతలు నీ గర్భాన్ని స్థిరపరచుగాక.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.22
हिरण्मयी अरणी याभ्यां निर्मन्थतामश्विनौ ।
तं ते गर्भं हवामहे दशमे मासि सूतये ।
यथाग्निगर्भा पृथिवी यथा द्यौरैन्द्रेण गर्भिणी ।
वायुर्दिशां यथा गर्भ एवं गर्भं दधामि तेऽसाविति ॥ ६.४.२२ ॥
బంగారు అరణులు, వాటితో అశ్వినీ దేవతలు మథనం చేశారు. ఆ నీ గర్భాన్ని పదవ మాసంలో జన్మం కోసం మేము ఆహ్వానిస్తాము. భూమి అగ్నిని గర్భంలో కలిగి ఉన్నట్లు, ద్యౌ ఇంద్రుని వల్ల గర్భిణి అయినట్లు, వాయువు దిక్కులకు గర్భమైనట్లు, అలాగే నీలో గర్భాన్ని ఉంచుతాను, ఓ ఫలానా.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.23
सोष्यन्तीमद्भिरभ्युक्षति
यथा वायुः पुष्करिणीं समिङ्गयति सर्वतः ।
एवा ते गर्भ एजतु सहावैतु जरायुणा ।
इन्द्रस्यायं व्रजः कृतः सार्गलः सपरिश्रयः ।
तमिन्द्र निर्जहि गर्भेण सावरां सहेति ॥ ६.४.२३ ॥
ప్రసవించబోయే స్త్రీపై నీటితో చిలకరిస్తాడు. వాయువు పుష్కరిణిని అన్ని వైపుల నుండి కదిలించినట్లు, నీ గర్భం కదలుగాక; మాయతో కలిసి బయటకు రావుగాక. ఇది ఇంద్రుడు నిర్మించిన దొడ్డి, గడియ, ఆధారంతో ఉన్నది. ఓ ఇంద్రా, గర్భంతో దానిని పగలగొట్టు, ప్రసవంతో అది తెరుచుకోవాలి.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.24
जातेऽग्निमुपसमाधायाङ्क आधाय कंसे पृषदाज्यं संनीय पृषदाज्यस्योपघातं जुहोति
अस्मिन्सहस्रं पुष्यासमेधमानः स्वे गृहे ।
अस्योपसन्द्यां मा छैत्सीत्प्रजया च पशुभिश्च स्वाहा ।
मयि प्राणांस्त्वयि मनसा जुहोमि स्वाहा ।
यत्कर्मणात्यरीरिचं यद्वा न्यूनमिहाकरम् ।
अग्निष्टत्स्विष्टकृद्विद्वान् स्विष्टं सुहुतं करोतु नः स्वाहेति ॥ ६.४.२४ ॥
బిడ్డ పుట్టినప్పుడు అగ్నిని దగ్గర ఉంచి, ఒడిలో పెట్టి, కంచు పాత్రలో పృషదాజ్యాన్ని కలిపి, పృషదాజ్యంలో కొంత ఆహుతి చేస్తాడు: "ఈ (శిశువు)లో నేను వేయి రెట్లు వృద్ధి చెందుదును, నా ఇంట్లో అభివృద్ధి చెందుతూ. దీని సమక్షంలో సంతానం, పశువుల నుండి నన్ను వేరు చేయవద్దు. స్వాహా. నాలోని ప్రాణాలను, నీలో మనస్సుతో హోమం చేస్తాను. స్వాహా. నేను చేసిన కర్మలో అధికమైనది లేదా ఇక్కడ తక్కువైనది, స్విష్టకృత్ అయిన విద్వాంసుడైన అగ్ని దానిని మనకు చక్కని ఆహుతిగా, చక్కని యజ్ఞంగా చేయుగాక. స్వాహా."
Bṛhadāraṇyaka 6.4.25
अथास्य दक्षिणं कर्णमभिनिधाय वाग्वागिति त्रिः ।
अथ दधि मधु घृतं संनीयानन्तर्हितेन जातरूपेण प्राशयति ।
भूस्ते दधामि भुवस्ते दधामि स्वस्ते दधामि भूर्भुवः स्वः सर्वं त्वयि दधामीति ॥ ६.४.२५ ॥
అప్పుడు అతని కుడి చెవి దగ్గర నోరు ఉంచి 'వాక్, వాక్' అని మూడుసార్లు అంటాడు. తరువాత పెరుగు, తేనె, నెయ్యి కలిపి, విడదీయని బంగారంతో అతనికి తినిపిస్తాడు. 'భూమిని నీలో ఉంచుతున్నాను, భువస్సును నీలో ఉంచుతున్నాను, స్వస్సును నీలో ఉంచుతున్నాను; భూః భువః స్వః, అన్నీ నీలో ఉంచుతున్నాను' అని అంటాడు.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.26
अथास्य नाम करोति वेदोऽसीति ।
तदस्यैतद्गुह्यमेव नाम भवति ॥ ६.४.२६ ॥
తరువాత అతనికి పేరు పెడతాడు: 'నువ్వు వేదం.' ఇదే అతని రహస్య నామం అవుతుంది.
Bṛhadāraṇyaka 6.4.27
अथैनं मात्रे प्रदाय स्तनं प्रयच्छति यस्ते स्तनः शशयो यो मयोभूर्यो रत्नधा वसुविद्यः सुदत्रः ।
येन विश्वा पुष्यसि वार्याणि सरस्वति तमिह धातवे करिति ॥ ६.४.२७ ॥
తరువాత బిడ్డను తల్లికి అప్పగించి, ఆమె స్తనాన్ని అతనికి ఇస్తాడు: 'ఓ సరస్వతి, నీ ఏ స్తనం పోషించేదో, శుభాన్ని ఇచ్చేదో, రత్నాలను ధరించేదో, ధనాన్ని ఇచ్చేదో, మంచి దానశీలమైనదో, దానివల్ల నువ్వు అన్ని ఇష్టమైన వస్తువులను పోషిస్తావో, అదే ఇక్కడ ఇతనికి పోషణ కోసం చేయి.'
Bṛhadāraṇyaka 6.4.28
अथास्य मातरमभिमन्त्रयते इलासि मैत्रावरुणी वीरे वीरमजीजनत् ।
सा त्वं वीरवती भव यास्मान् वीरवतोऽकरदिति ।
तं वा एतमाहुः अतिपिता बताभूः ।
अतिपितामहो बताभूः ।
परमां बत काष्ठां प्राप श्रिया यशसा ब्रह्मवर्चसेन ।
य एवंविदो ब्राह्मणस्य पुत्रो जायत इति ॥ ६.४.२८ ॥
తరువాత అతని తల్లిని మంత్రంతో సంబోధిస్తాడు: 'నువ్వు ఇళ, మైత్రావరుణి; వీరుని నుండి వీరుడిని కన్నావు. నువ్వు వీరవతి అవు; మమ్మల్ని వీరులతో నిండినవారిగా చేసినదానా.' దీని గురించి వారు అంటారు: 'నువ్వు తండ్రిని మించినవాడివయ్యావు, నిజంగా; తాతను మించినవాడివయ్యావు, నిజంగా; నిజంగా పరమ లక్ష్యాన్ని చేరుకున్నావు, శ్రీ, యశస్సు, బ్రహ్మవర్చస్సుతో.' ఇలా తెలిసిన బ్రాహ్మణుని కుమారుడు జన్మిస్తాడు.