यजुर्वेद · अध्याय 26
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
26.1
अग्निश् च पृथिवी च संनते ते मे सं नमताम् अदः ।
वायुश् चाऽन्तरिक्षं च संनते ते मे सं नमताम् अदः ।
ऽ आदित्यश् च द्यौश् च संनते ते मे सं नमताम् अदः ।
ऽ आपश् च वरुणश् च संनते ते मे सं नमताम् अदः ।
सप्त सꣳसदो ऽ अष्टमी भूतसाधनी ।
सकामाꣳ२ऽ अध्वनस् कुरु संज्ञानम् अस्तु मे ऽमुना ॥ २६.१ ॥
अग्नी आणि पृथ्वी, तुम्ही दोघे एकमेकांपुढे नम्र व्हा; ते माझ्यासाठी नम्र होवोत. वायू आणि अंतरिक्ष, तुम्ही दोघे एकमेकांपुढे नम्र व्हा; ते माझ्यासाठी नम्र होवोत. आदित्य आणि द्यौ, तुम्ही दोघे एकमेकांपुढे नम्र व्हा; ते माझ्यासाठी नम्र होवोत. जल आणि वरुण, तुम्ही दोघे एकमेकांपुढे नम्र व्हा; ते माझ्यासाठी नम्र होवोत. सात सभा आणि आठवी, जी प्राण्यांना सिद्ध करते, मार्गाच्या इच्छा पूर्ण करा; माझ्याशी सामंजस्य असो.
26.2
यथेमां वाचं कल्याणीम् आवदानि जनेभ्यः ।
ब्रह्मराजन्याभ्याꣳ शूद्राय चार्याय च स्वाय चारणाय ।
प्रियो देवानां दक्षिणायै दातुर् इह भूयासम् अयं मे कामः सम् ऋध्यताम् उप मादो नमतु ॥ २६.२ ॥
मी ही कल्याणकारी वाणी लोकांना सांगतो तसे — ब्राह्मण आणि क्षत्रिय यांना, शूद्राला, आर्याला, आपल्या माणसांना व अतिथीला — देवांचा प्रिय आणि दक्षिणा देणारा मी येथे होवो; माझी ही इच्छा पूर्ण होवो, ती माझ्याजवळ नम्र होवो.
26.3
बृहस्पते ऽ अति यद् अर्यो ऽ अर्हाद् द्युमद् विभाति क्रतुमज् जनेषु ।
यद् दीदयच्छवस ऽ ऋतप्रजात तद् अस्मासु द्रविणं धेहि चित्रम् ।
उपयामगृहीतो ऽसि बृहस्पतये त्वा ।
एष ते योनिर् बृहस्पतये त्वा ॥ २६.३ ॥
हे बृहस्पते, मनुष्यांमध्ये योग्य स्वामी म्हणून तेजस्वी असलेल्या तुला, बळाने प्रकाशणाऱ्या, ऋतापासून जन्मलेल्या, ते अद्भुत धन आम्हांस दे. तू उपयाम पात्राने गृहीत आहेस; हे तुझे स्थान आहे, बृहस्पतीसाठी तुला (ग्रहण करतो).
26.4
इन्द्र गोमन्न् इहा याहि पिबा सोमꣳ शतक्रतो ।
विद्यद्भिर् ग्रावभिः सुतम् ।
उपयामगृहीतो ऽसीन्द्राय त्वा गोमते ।
ऽ एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा गोमते ॥ २६.४ ॥
हे इंद्रा, गोधनयुक्ता, इथे ये; हे शतक्रतो, विजेसारख्या दगडांनी पिळलेला सोम पी. तू उपयाम पात्राने गृहीत आहेस; हे तुझे स्थान आहे, गोधनवान इंद्रासाठी तुला (ग्रहण करतो).
26.5
इन्द्रा याहि वृत्रहन् पिबा सोमꣳ शतक्रतो ।
गोमद्भिर् ग्रावभिः सुतम् ।
उपयामगृहीतो ऽसीन्द्राय त्वा गोमते ।
ऽ एष ते योनिर् इन्द्राय त्वा गोमते ॥ २६.५ ॥
हे इंद्रा, ये; हे वृत्रहन्ता, हे शतक्रतो, गोधनयुक्त दगडांनी पिळलेला सोम पी. तू उपयाम पात्राने गृहीत आहेस; हे तुझे स्थान आहे, गोधनवान इंद्रासाठी तुला (ग्रहण करतो).
26.6
ऋतावानं वैश्वानरम् ऋतस्य ज्योतिषस् पतिम् ।
अजस्रं घर्मम् ईमहे ।
उपयामगृहीतो ऽसि वैश्वानराय त्वा ।
एष ते योनिर् वैश्वानराय त्वा ॥ २६.६ ॥
ऋतवान वैश्वानराला, ऋताच्या तेजाच्या स्वामीला, अखंड उष्णतेसाठी (घर्म) आम्ही प्रार्थना करतो. तू उपयाम पात्राने गृहीत आहेस; हे तुझे स्थान आहे, वैश्वानरासाठी तुला (ग्रहण करतो).
26.7
वैश्वानरस्य सुमतौ स्याम राजा हि कं भुवनानाम् अभिश्रीः ।
इतो जातो विश्वम् इदं वि चष्टे वैश्वानरो यतते सूर्येण ।
उपयामगृहीतो ऽसि वैश्वानराय त्वा ।
एष ते योनिर् वैश्वानराय त्वा ॥ २६.७ ॥
आपण वैश्वानराच्या कृपेत राहू; तो भुवनांचा राजा आहे, सर्वांवर तेजस्वी. येथून जन्मलेला तो हे संपूर्ण विश्व पाहतो; वैश्वानर सूर्याबरोबर प्रयत्न करतो. तू उपयाम-पात्राने गृहीत आहेस; वैश्वानरासाठी तुला. हे तुझे स्थान आहे; वैश्वानरासाठी तुला.
26.8
वैश्वानरो न ऽ ऊतय ऽ आ प्र यातु परावतः ।
अग्निर् उक्थेन वाहसा ।
उपयामगृहीतो ऽसि वैश्वानराय त्वा ।
एष ते योनिर् वैश्वानराय त्वा ॥ २६.८ ॥
वैश्वानर आमच्या रक्षणासाठी दुरून येथे येवो; स्तोत्राने वाहून नेणारा अग्नी (येवो). तू उपयाम-पात्राने गृहीत आहेस; वैश्वानरासाठी तुला. हे तुझे स्थान आहे; वैश्वानरासाठी तुला.
26.9
अग्निर् ऋषिः पवमानः पाञ्चजन्यः पुरोहितः ।
तम् ईमहे महागयम् ।
उपयामगृहीतो ऽस्य् अग्नये त्वा वर्चसे ।
ऽ एष ते योनिर् अग्नये त्वा वर्चसे ॥ २६.९ ॥
अग्नी ऋषी, पावन करणारा, पाञ्चजन्य, पुरोहित आहे; त्या महा-आतिथ्य असलेल्या (अग्नी)ची आम्ही याचना करतो. तू उपयाम-पात्राने गृहीत आहेस; तेजासाठी अग्नीसाठी तुला. हे तुझे स्थान आहे; तेजासाठी अग्नीसाठी तुला.
26.10
महाꣳ२ऽ इन्द्रो वज्रहस्तः षोडशी शर्म यच्छतु ।
हन्तु पाप्मानं यो ऽस्मान् द्वेष्टि ।
उपयामगृहीतो ऽसि महेन्द्राय त्वा ।
एष ते योनिर् महेन्द्राय त्वा ॥ २६.१० ॥
महान इंद्र, हाती वज्र धारण करणारा, षोडशी, आश्रय देवो; जो आमचा द्वेष करतो त्याचे पाप नष्ट करो. तू उपयाम-पात्राने गृहीत आहेस; महेंद्रासाठी तुला. हे तुझे स्थान आहे; महेंद्रासाठी तुला.
26.11
तं वो दस्मम् ऋतीषहं वसोर् मन्दानम् अन्धसः ।
अभि वत्सं न स्वसरेषु धेनव ऽ इन्द्रं गीर्भिर् नवामहे ॥ २६.११ ॥
तुमच्या त्या अद्भुत, शत्रुजेत्या, धनाधिपती, सोमाने आनंदित झालेल्या इंद्राला, गायी आपल्या वासराकडे धावतात तसे, आम्ही स्तोत्रांनी हाक मारतो.
26.12
यद् वाहिष्ठं तद् अग्नये बृहद् अर्च विभावसो ।
महिषीव त्वद् रयिस् त्वद् वाजा ऽ उद् ईरते ॥ २६.१२ ॥
जे सर्वात वाहक (हविर्वाहक) आहे, ते अग्नीसाठी महान स्तोत्र म्हणून गा, हे विभावसो; तुझ्यापासूनच संपत्ती उदयाला येते, राणीप्रमाणे; तुझ्यापासूनच बळे प्रकट होतात.
26.13
एह्य् ऊ षु ब्रवाणि ते ऽग्न ऽ इत्थेतरा गिरः ।
एभिर् वर्धास ऽ इन्दुभिः ॥ २६.१३ ॥
ये, मी तुला नीट सांगेन, हे अग्नी, अशाच इतर स्तोत्रवाणीही; या सोमबिंदूंनी तू वाढ पाव.
26.14
ऋतवस् ते यज्ञं वि तन्वन्तु मासा रक्षन्तु ते हविः ।
संवत्सरस् ते यज्ञं दधातु नः प्रजां च परि पातु नः ॥ २६.१४ ॥
ऋतू तुझा यज्ञ विस्तारोत, महिने तुझ्या हविर्ची रक्षा करोत; संवत्सर तुझा यज्ञ आमच्यासाठी स्थापित करो, आणि आमच्या प्रजेचेही सर्वतः रक्षण करो.
26.15
उपह्वरे गिरीणाꣳ संगमे च नदीनाम् ।
धिया विप्रो ऽ अजायत ॥ २६.१५ ॥
पर्वतांच्या कुहरात आणि नद्यांच्या संगमावर, बुद्धीने (प्रेरित) विप्र जन्मला.
26.16
उच्चा ते जातम् अन्धसो दिवि सद् भूम्य् आ ददे ।
उग्रꣳ शर्म महि श्रवः ॥ २६.१६ ॥
उंचावर जन्मलेला तुझा सोम, जो द्युलोकात स्थित आहे, त्याला मी भूमीवरून ग्रहण करतो; तो उग्र आश्रय आणि महान कीर्ती आहे.
26.17
स न ऽ इन्द्राय यज्यवे वरुणाय मरुद्भ्यः ।
वरिवोवित् परि स्रव ॥ २६.१७ ॥
यज्ञयोग्य इंद्र, वरुण आणि मरुतांसाठी आमच्यासाठी धन जाणणारा होऊन तो वाहो.
26.18
एना विश्वान्य् अर्य ऽ आ द्युम्नानि मानुषाणाम् ।
सिषासन्तो वनामहे ॥ २६.१८ ॥
यांच्या योगे मानवांची सर्व तेजस्वी धने मिळवू इच्छून आम्ही याचना करतो.
26.19
अनु वीरैर् अनु पुष्यास्म गोभिर् अन्व् अश्वैर् अनु सर्वेण पुष्टैः ।
अनु द्विपदानु चतुष्पदा वयं देवा नो यज्ञम् ऋतुथा नयन्तु ॥ २६.१९ ॥
वीरांसह, गाईंसह, अश्वांसह, सर्व पुष्टीसह आम्ही समृद्ध होवो; द्विपाद आणि चतुष्पाद प्राण्यांसह आम्ही समृद्ध होवो. देव आमचा यज्ञ ऋतूनुसार पुढे नेवोत.
26.20
अग्ने पत्नीर् इहा वह देवानाम् उशतीर् उप ।
त्वष्टारꣳ सोमपीतये ॥ २६.२० ॥
हे अग्नी, येथे देवांच्या इच्छुक पत्नींना जवळ आण; सोमपानासाठी त्वष्ट्याला आण.
26.21
अभि यज्ञं गृणीहि नो ग्नावो नेष्टः पिब ऽ ऋतुना ।
त्वꣳ हि रत्नधा ऽ असि ॥ २६.२१ ॥
आमच्या यज्ञाकडे आवाहन कर; हे नेष्ट्या, ऋतूनुसार पिब, कारण तूच रत्नांचा दाता आहेस.
26.22
द्रविणोदाः पिपीषति जुहोत प्र च तिष्ठत ।
नेष्ट्राद् ऋतुभिर् इष्यत ॥ २६.२२ ॥
धनदाता तृप्त होऊ इच्छितो; आहुती द्या आणि उभे रहा. नेष्ट्याकडून ऋतूंनुसार प्रेरित व्हा.
26.23
तवायꣳ सोमस् त्वम् एह्य् अर्वाङ्छश्वत्तमꣳ सुमना ऽ अस्य पाहि ।
अस्मिन् यज्ञे बर्हिष्य् आ निषद्या दधिष्वेमं जठर ऽ इन्दुम् इन्द्र ॥ २६.२३ ॥
हा सोम तुझा आहे. इथे ये, अत्यंत प्राचीन आणि प्रसन्न मनाच्या, हे प्राशन कर. या यज्ञात दर्भावर बसून हा सोमबिंदू पोटात धारण कर, हे इंद्रा.
26.24
अमेव नः सुहवा ऽ आ हि गन्तन नि बर्हिषि सदतना रणिष्टन ।
अथा मन्दस्व जुजुषाणो ऽ अन्धसस् त्वष्टर् देवेभिर् जनिभिः सुमद्गणः ॥ २६.२४ ॥
आमच्या जवळच असल्याप्रमाणे, सहज आवाहन करण्यायोग्य, येथे या. दर्भावर बसा व आनंदित व्हा. त्वष्टा, सोमाचा आस्वाद घेत देव व बांधवांसह, आनंदी गणासह प्रसन्न हो.
26.25
स्वादिष्ठया मदिष्ठया पवस्व सोम धारया ।
इन्द्राय पातवे सुतः ॥ २६.२५ ॥
अत्यंत गोड, अत्यंत आनंददायी धारेने वाहा, सोमा. इंद्राने प्राशन करण्यासाठी पिळला गेलेला.
26.26
रक्षोहा विश्वचर्षणिर् अभि योनिम् अयोहतम् ।
द्रुणा सधस्थम् आसदत् ॥ २६.२६ ॥
राक्षसांचा नाशक, सर्व मानवांना पाहणारा, लोखंडाने ठोकलेल्या योनीकडे. लाकडी पात्रासह सधस्थावर बसला.