ฤคเวท · สูกตะ 1.164
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.164.1
अ॒स्य वा॒मस्य॑ पलि॒तस्य॒ होतु॒स्तस्य॒ भ्राता॑ मध्य॒मो अ॒स्त्यश्नः॑ ।
तृ॒तीयो॒ भ्राता॑ घृ॒तपृ॑ष्ठो अ॒स्यात्रा॑पश्यं वि॒श्पतिं॑ स॒प्तपु॑त्रम् ॥
พี่น้องทั้งสามของผู้ทรงปัญญาแก่ผู้นี้ คนกลางคือ และคนที่สามมีหลังเปล่งประกายด้วยเนยใส ที่นี่ข้าพเจ้าได้เห็นเจ้าแห่งประชาชนผู้มีบุตรเจ็ดคน
1.164.2
स॒प्त यु॑ञ्जन्ति॒ रथ॒मेक॑चक्र॒मेको॒ अश्वो॑ वहति स॒प्तना॑मा ।
त्रि॒नाभि॑ च॒क्रम॒जर॑मन॒र्वं यत्रे॒मा विश्वा॒ भुव॒नाधि॑ त॒स्थुः ॥
เจ็ดตัวเทียมรถล้อเดียว ม้าตัวเดียวที่มีเจ็ดชื่อลากรถนั้น ล้อสามดุมที่ไม่แก่และไม่เสื่อม ซึ่งโลกทั้งปวงตั้งอยู่บนนั้น
1.164.3
इ॒मं रथ॒मधि॒ ये स॒प्त त॒स्थुः स॒प्तच॑क्रं स॒प्त व॑ह॒न्त्यश्वाः॑ ।
स॒प्त स्वसा॑रो अ॒भि सं न॑वन्ते॒ यत्र॒ गवां॒ निहि॑ता स॒प्त नाम॑ ॥
เจ็ดตนที่ยืนอยู่บนรถคันนี้ มีล้อเจ็ดล้อ ม้าเจ็ดตัวลากรถนั้น พี่น้องหญิงเจ็ดคนเคลื่อนมาพร้อมกันไปทางรถนั้น ที่ซึ่งชื่อทั้งเจ็ดของโคถูกวางไว้
1.164.4
को द॑दर्श प्रथ॒मं जाय॑मानमस्थ॒न्वन्तं॒ यद॑न॒स्था बिभ॑र्ति ।
भूम्या॒ असु॒रसृ॑गा॒त्मा क्व॑ स्वि॒त्को वि॒द्वांस॒मुप॑ गा॒त्प्रष्टु॑मे॒तत् ॥
ใครเล่าได้เห็นสิ่งแรกที่เกิดขึ้น ซึ่งไม่มีกระดูกแต่ทรงสิ่งที่มีกระดูกไว้ได้ ลมหายใจ เลือด และอาตมันของแผ่นดินอยู่ที่ไหน ใครจะไปหาผู้รู้เพื่อถามเรื่องนี้
1.164.5
पाकः॑ पृच्छामि॒ मन॒सावि॑जानन्दे॒वाना॑मे॒ना निहि॑ता प॒दानि॑ ।
व॒त्से ब॒ष्कयेऽधि॑ स॒प्त तन्तू॒न्वि त॑त्निरे क॒वय॒ ओत॒वा उ॑ ॥
ข้าพเจ้าไม่รู้ จึงถามด้วยใจว่า ก้าวเหล่านี้ของเทวดาถูกวางไว้ที่ไหน บนลูกโคและเชือกหมุน ด้ายเจ็ดเส้นถูกขึงออก กวีทั้งหลายขึงเส้นยืนเพื่อทอ
1.164.6
अचि॑कित्वाञ्चिकि॒तुष॑श्चि॒दत्र॑ क॒वीन्पृ॑च्छामि वि॒द्मने॒ न वि॒द्वान् ।
वि यस्त॒स्तम्भ॒ षळि॒मा रजां॑सि अ॒जस्य॑ रू॒पे किमपि॑ स्वि॒देक॑म् ॥
ทั้งที่รู้อยู่ ณ ที่นี้ ทั้งที่ยังไม่รู้ ข้าพเจ้าถามกวีผู้รู้เพื่อให้รู้ว่า ใครเป็นผู้แยกภูมิทั้งหกนี้ออกจากกันอย่างมั่นคง ในรูปของผู้ไม่เกิด นั่นคือสิ่งเดียวอย่างแท้จริงหรือ
1.164.7
इ॒ह ब्र॑वीतु॒ य ई॑म॒ङ्ग वेदा॒स्य वा॒मस्य॒ निहि॑तं प॒दं वेः ।
शी॒र्ष्णः क्षी॒रं दु॑ह्रते॒ गावो॑ अस्य व॒व्रिं वसा॑ना उद॒कं प॒दापुः॑ ॥
ขอให้ผู้ที่รู้เรื่องนี้จริงกล่าวที่นี่เถิด เท้าของนกแห่งวามะถูกวางไว้แล้ว จากศีรษะโคทั้งหลายรีดนมน้ำนม สวมผ้าคลุมไว้ พวกมันดื่มน้ำด้วยเท้า
1.164.8
मा॒ता पि॒तर॑मृ॒त आ ब॑भाज धी॒त्यग्रे॒ मन॑सा॒ सं हि ज॒ग्मे ।
सा बी॑भ॒त्सुर्गर्भ॑रसा॒ निवि॑द्धा॒ नम॑स्वन्त॒ इदु॑पवा॒कमी॑युः ॥
มารดาได้แบ่งปันบิดาไว้ในฤตะ ตั้งแต่แรกเริ่มนางได้ร่วมกับเขาด้วยความคิดและใจ นางผู้น่าเกรงขาม ถูกผูกไว้ด้วยน้ำในครรภ์ ผู้นอบน้อมได้มาถึงถ้อยคำแห่งการบูชา
1.164.9
यु॒क्ता मा॒तासी॑द्धु॒रि दक्षि॑णाया॒ अति॑ष्ठ॒द्गर्भो॑ वृज॒नीष्व॒न्तः ।
अमी॑मेद्व॒त्सो अनु॒ गाम॑पश्यद्विश्वरू॒प्यं॑ त्रि॒षु योज॑नेषु ॥
มารดาถูกเทียมที่แอกของการบูชาทางขวา ครรภ์ยืนอยู่ภายในคอกทั้งหลาย ลูกโคตามแม่โคไป เห็นสิ่งที่มีรูปหลากหลายในสามระยะทาง
1.164.10
ति॒स्रो मा॒तॄस्त्रीन्पि॒तॄन्बिभ्र॒देक॑ ऊ॒र्ध्वस्त॑स्थौ॒ नेमव॑ ग्लापयन्ति ।
म॒न्त्रय॑न्ते दि॒वो अ॒मुष्य॑ पृ॒ष्ठे वि॑श्व॒विदं॒ वाच॒मवि॑श्वमिन्वाम् ॥
ผู้หนึ่งทรงมารดาสามคนและบิดาสามคน ยืนอยู่สูง ทั้งหลายไม่อาจทำให้เขาล้มลงได้ บนหลังสวรรค์นั้น พวกเขาสนทนากันถึงวาจาที่รู้ทั้งหมด และยังมีวาจาที่ไม่รู้ด้วย
1.164.11
द्वाद॑शारं न॒हि तज्जरा॑य॒ वर्व॑र्ति च॒क्रं परि॒ द्यामृ॒तस्य॑ ।
आ पु॒त्रा अ॑ग्ने मिथु॒नासो॒ अत्र॑ स॒प्त श॒तानि॑ विंश॒तिश्च॑ तस्थुः ॥
ล้อสิบสองซี่นั้นไม่ได้มีไว้เพื่อความเสื่อม ล้อแห่งฤตะหมุนรอบท้องฟ้า โอ อัคนี ที่นี่มีบุตรคู่ฝาแฝดยืนอยู่ เจ็ดร้อยกับยี่สิบ
1.164.12
पञ्च॑पादं पि॒तरं॒ द्वाद॑शाकृतिं दि॒व आ॑हुः॒ परे॒ अर्धे॑ पुरी॒षिण॑म् ।
अथे॒मे अ॒न्य उप॑रे विचक्ष॒णं स॒प्तच॑क्रे॒ षळ॑र आहु॒रर्पि॑तम् ॥
คนทั้งหลายกล่าวถึงบิดาผู้มีห้าเท้า มีสิบสองรูปร่าง ผู้อยู่ในซีกไกลของสวรรค์ ส่วนผู้อื่นในซีกใกล้กล่าวถึงผู้เห็นทั่วถึงที่ถูกตรึงอยู่บนรถเจ็ดล้อหกซี่
1.164.13
पञ्चा॑रे च॒क्रे प॑रि॒वर्त॑माने॒ तस्मि॒न्ना त॑स्थु॒र्भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ।
तस्य॒ नाक्ष॑स्तप्यते॒ भूरि॑भारः स॒नादे॒व न शी॑र्यते॒ सना॑भिः ॥
ในล้อห้าซี่ที่หมุนรอบ สรรพภูตทั้งปวงตั้งอยู่ ดุมของมันแบกภาระมากมายย่อมร้อนผ่าว แต่มันก็ไม่เสื่อมลงพร้อมซี่ล้อของมัน
1.164.14
सने॑मि च॒क्रम॒जरं॒ वि वा॑वृत उत्ता॒नायां॒ दश॑ यु॒क्ता व॑हन्ति ।
सूर्य॑स्य॒ चक्षू॒ रज॑सै॒त्यावृ॑तं॒ तस्मि॒न्नार्पि॑ता॒ भुव॑नानि॒ विश्वा॑ ॥
ล้อไร้วัยพร้อมขอบล้อหมุนแยกออกไป ม้าสิบตัวที่เทียมไว้ลากมันบนสิ่งที่ถูกขึงออก ดวงตาแห่งดวงอาทิตย์มาพร้อมแสงที่ห่อหุ้ม และในนั้นโลกทั้งปวงถูกตรึงอยู่
1.164.15
सा॒कं॒जानां॑ स॒प्तथ॑माहुरेक॒जं षळिद्य॒मा ऋष॑यो देव॒जा इति॑ ।
तेषा॑मि॒ष्टानि॒ विहि॑तानि धाम॒शः स्था॒त्रे रे॑जन्ते॒ विकृ॑तानि रूप॒शः ॥
ในหมู่ผู้เกิดพร้อมกัน เรียกองค์ที่เจ็ด ส่วนหกองค์ที่เกิดเดี่ยวคือยมะและฤๅษี เกิดจากเทวดา ปรารถนาและการกระทำที่กำหนดไว้ของพวกเขา ถูกวางไว้ในทุกที่ สำหรับผู้ที่ยืนอยู่ พวกเขาสั่นไหว ถูกแปรรูปไปตามรูปแบบต่างๆ
1.164.16
स्त्रियः॑ स॒तीस्ताँ उ॑ मे पुं॒स आ॑हुः॒ पश्य॑दक्ष॒ण्वान्न वि चे॑तद॒न्धः ।
क॒विर्यः पु॒त्रः स ई॒मा चि॑केत॒ यस्ता वि॑जा॒नात्स पि॒तुष्पि॒तास॑त् ॥
แม้ข้าพเจ้าเป็นหญิง พวกเขาเรียกข้าพเจ้าว่าชาย ให้ผู้มีตาเห็นเถิด แต่ให้คนตาบอดอย่าแยกแยะออก บุตรผู้ฉลาดรู้ดี ให้ผู้ที่รู้จักพวกมันเป็นบิดาแม้ของบิดา
1.164.17
अ॒वः परे॑ण प॒र ए॒नाव॑रेण प॒दा व॒त्सं बिभ्र॑ती॒ गौरुद॑स्थात् ।
सा क॒द्रीची॒ कं स्वि॒दर्धं॒ परा॑गा॒त्क्व॑ स्वित्सूते न॒हि यू॒थे अ॒न्तः ॥
ด้วยองค์ที่อยู่ไกลเบื้องล่าง ด้วยองค์ที่ใกล้นี้ ด้วยเท้า โคที่อุ้มลูกโคลุกขึ้นแล้ว นางหันข้างไปยังซีกใด จึงไปไกลเพียงนั้น และนางคลอดที่ไหน ไม่ใช่ในฝูงแน่นอน
1.164.18
अ॒वः परे॑ण पि॒तरं॒ यो अ॑स्यानु॒वेद॑ प॒र ए॒नाव॑रेण ।
क॒वी॒यमा॑नः॒ क इ॒ह प्र वो॑चद्दे॒वं मनः॒ कुतो॒ अधि॒ प्रजा॑तम् ॥
ด้วยองค์ที่อยู่ไกลเบื้องล่าง ด้วยองค์ที่ใกล้นี้ ใครเล่าที่รู้จักบิดาของสิ่งนี้ ใครเล่าที่เป็นผู้รู้ จะกล่าวถึงเทพองค์นั้นที่นี่ ใจของเทพเกิดขึ้นจากที่ใด
1.164.19
ये अ॒र्वाञ्च॒स्ताँ उ॒ परा॑च आहु॒र्ये परा॑ञ्च॒स्ताँ उ॑ अ॒र्वाच॑ आहुः ।
इन्द्र॑श्च॒ या च॒क्रथुः॑ सोम॒ तानि॑ धु॒रा न यु॒क्ता रज॑सो वहन्ति ॥
ผู้ที่อยู่ใกล้เรียกพวกเขาว่าไกล และผู้ที่อยู่ไกลเรียกพวกเขาว่าใกล้ โอ โสมะ การกระทำที่ท่านทั้งสองร่วมกับอินทร์ ทำให้ท้องฟ้าถูกลากไปเหมือนม้าที่เทียมกับคาน
1.164.20
द्वा सु॑प॒र्णा स॒युजा॒ सखा॑या समा॒नं वृ॒क्षं परि॑ षस्वजाते ।
तयो॑र॒न्यः पिप्प॑लं स्वा॒द्वत्ति॒ अन॑श्नन्न॒न्यो अ॒भि चा॑कशीति ॥
นกสองตัวงามปีกเดียวกัน เป็นคู่เทียมและสหาย โอบกอดต้นไม้ต้นเดียวกัน ตัวหนึ่งกินผลมะเดื่อที่หวาน อีกตัวไม่กิน เพียงดูอยู่
1.164.21
यत्रा॑ सुप॒र्णा अ॒मृत॑स्य भा॒गमनि॑मेषं वि॒दथा॑भि॒स्वर॑न्ति ।
इ॒नो विश्व॑स्य॒ भुव॑नस्य गो॒पाः स मा॒ धीरः॒ पाक॒मत्रा वि॑वेश ॥
ที่ซึ่งนกสองตัวอันงดงามขับร้องถึงส่วนแห่งอมตะด้วยบทเพลงที่ไม่หลับตา ที่นั่นผู้พิทักษ์ผู้ฉลาดของสรรพสัตว์ทั้งปวง ผู้เป็นปราชญ์ ได้ให้ข้าพเจ้าผู้เป็นปราชญ์เข้าไปยังผลไม้ที่สุกงอมแล้ว ณ ที่นี้
1.164.22
यस्मि॑न्वृ॒क्षे म॒ध्वदः॑ सुप॒र्णा नि॑वि॒शन्ते॒ सुव॑ते॒ चाधि॒ विश्वे॑ ।
तस्येदा॑हुः॒ पिप्प॑लं स्वा॒द्वग्रे॒ तन्नोन्न॑श॒द्यः पि॒तरं॒ न वेद॑ ॥
บนต้นไม้ที่นกผู้ดื่มน้ำหวานทั้งหลายเข้าไปพักอาศัยและให้ผลออกมา เขากล่าวกันว่าผลมะเดื่อรสหวานลูกแรกเป็นของต้นนั้น ขออย่าให้ผู้ที่ไม่รู้จักบิดาทำลายมันเลย
1.164.23
यद्गा॑य॒त्रे अधि॑ गाय॒त्रमाहि॑तं॒ त्रैष्टु॑भाद्वा॒ त्रैष्टु॑भं नि॒रत॑क्षत ।
यद्वा॒ जग॒ज्जग॒त्याहि॑तं प॒दं य इत्तद्वि॒दुस्ते अ॑मृत॒त्वमा॑नशुः ॥
เมื่อคายตรีถูกวางไว้บนคายตรี หรือตริษฏุภถูกดึงออกมาจากตริษฏุภ หรือเท้าของชคตีถูกตั้งไว้ในชคตี ผู้ที่รู้เรื่องนี้ย่อมบรรลุความเป็นอมตะ
1.164.24
गा॒य॒त्रेण॒ प्रति॑ मिमीते अ॒र्कम॒र्केण॒ साम॒ त्रैष्टु॑भेन वा॒कम् ।
वा॒केन॑ वा॒कं द्वि॒पदा॒ चतु॑ष्पदा॒क्षरे॑ण मिमते स॒प्त वाणीः॑ ॥
ด้วยคายตรีเขาย่อมวัดบทสวด ด้วยบทสวดวัดสามเวท ด้วยตริษฏุภวัดวาจา ด้วยวาจาวัดวาจา ด้วยพยางค์สองเท้าและสี่เท้าเขาย่อมวัดวาณีทั้งเจ็ด
1.164.25
जग॑ता॒ सिन्धुं॑ दि॒व्य॑स्तभायद्रथंत॒रे सूर्यं॒ पर्य॑पश्यत् ।
गा॒य॒त्रस्य॑ स॒मिध॑स्ति॒स्र आ॑हु॒स्ततो॑ म॒ह्ना प्र रि॑रिचे महि॒त्वा ॥
ด้วยชคตีเขายึดมหาสมุทรไว้ในสวรรค์ ในรถันตระเขาเห็นดวงอาทิตย์รอบด้านทั้งหมด มีไม้ก่อไฟสามท่อนของคายตรีที่เขากล่าวถึง จากนั้นด้วยความยิ่งใหญ่ของเขา เขาก็เหนือกว่าทุกสิ่งในความยิ่งใหญ่
1.164.26
उप॑ ह्वये सु॒दुघां॑ धे॒नुमे॒तां सु॒हस्तो॑ गो॒धुगु॒त दो॑हदेनाम् ।
श्रेष्ठं॑ स॒वं स॑वि॒ता सा॑विषन्नो अ॒भी॑द्धो घ॒र्मस्तदु॒ षु प्र वो॑चम् ॥
ข้าพเจ้าเรียกโคผู้ให้น้ำนมดีนี้มาใกล้ ขอให้ผู้มีมือชำนาญรีดนมนางเถิด ขอให้สวิตฤประทานแรงผลักดันอันประเสริฐแก่พวกเรา ข้าพเจ้าจะกล่าวถึงน้ำร้อนที่ก่อไฟแล้วอย่างดี
1.164.27
हि॒ङ्कृ॒ण्व॒ती व॑सु॒पत्नी॒ वसू॑नां व॒त्समि॒च्छन्ती॒ मन॑सा॒भ्यागा॑त् ।
दु॒हाम॒श्विभ्यां॒ पयो॑ अ॒घ्न्येयं सा व॑र्धतां मह॒ते सौभ॑गाय ॥
นางคำรามเสียงฮิง ผู้เป็นนายแห่งทรัพย์ทั้งหลาย ปรารถนาลูกโคของนางด้วยใจ จึงเดินมาที่นี่ ขอให้นางรีดน้ำนมที่ไม่อาจถูกทำร้ายให้แก่อัศวินทั้งสอง และขอให้นางเจริญงอกงามเพื่อโชคลาภอันยิ่งใหญ่
1.164.28
गौर॑मीमे॒दनु॑ व॒त्सं मि॒षन्तं॑ मू॒र्धानं॒ हिङ्ङ॑कृणो॒न्मात॒वा उ॑ ।
सृक्वा॑णं घ॒र्मम॒भि वा॑वशा॒ना मिमा॑ति मा॒युं पय॑ते॒ पयो॑भिः ॥
โคร้องหาลูกโคที่กระโดดโลดเต้น นางคำรามด้วยศีรษะ และร้องเสียงเช่นกัน นางร้องครวญหาน้ำร้อนที่เปล่งประกาย นางร้องเรียกและดื่มน้ำนมด้วยนมที่ให้มา
1.164.29
अ॒यं स शि॑ङ्क्ते॒ येन॒ गौर॒भीवृ॑ता॒ मिमा॑ति मा॒युं ध्व॒सना॒वधि॑ श्रि॒ता ।
सा चि॒त्तिभि॒र्नि हि च॒कार॒ मर्त्यं॑ वि॒द्युद्भव॑न्ती॒ प्रति॑ व॒व्रिमौ॑हत ॥
นี่คือเสียงที่โคซึ่งถูกล้อมไว้ร้องออกมา ยืนอยู่บนถุงลมทั้งสองร้องเรียก นางด้วยความคิดของนางได้ทำให้มนุษย์ผู้ตายลงอย่างแท้จริง เมื่อกลายเป็นสายฟ้า นางได้ฟาดลงไปยังสิ่งที่กว้างใหญ่
1.164.30
अ॒नच्छ॑ये तु॒रगा॑तु जी॒वमेज॑द्ध्रु॒वं मध्य॒ आ प॒स्त्या॑नाम् ।
जी॒वो मृ॒तस्य॑ चरति स्व॒धाभि॒रम॑र्त्यो॒ मर्त्ये॑ना॒ सयो॑निः ॥
เขานอนนิ่งไม่เคลื่อนไหว สิ่งที่มีชีวิตแห่งการเคลื่อนที่เร็ว เคลื่อนไหวไปถึงศูนย์กลางที่มั่นคงของที่อยู่อาศัย สิ่งที่มีชีวิตของผู้ตายเดินไปด้วยพลังของตนเอง อมตะเป็นพี่น้องร่วมครรภ์เดียวกันกับมรรตยะ
1.164.31
अप॑श्यं गो॒पामनि॑पद्यमान॒मा च॒ परा॑ च प॒थिभि॒श्चर॑न्तम् ।
स स॒ध्रीचीः॒ स विषू॑ची॒र्वसा॑न॒ आ व॑रीवर्ति॒ भुव॑नेष्व॒न्तः ॥
ข้าพเจ้าได้เห็นผู้พิทักษ์ที่ไม่ตกลง ผู้เคลื่อนไปตามทางทั้งไปและกลับ เขาสวมเครื่องนุ่งห่มที่แผ่ออกไปทั้งสองข้าง และหมุนวนอยู่ภายในโลกทั้งหลาย
1.164.32
य ईं॑ च॒कार॒ न सो अ॒स्य वे॑द॒ य ईं॑ द॒दर्श॒ हिरु॒गिन्नु तस्मा॑त् ।
स मा॒तुर्योना॒ परि॑वीतो अ॒न्तर्ब॑हुप्र॒जा निरृ॑ति॒मा वि॑वेश ॥
ผู้ที่ทำมันขึ้นก็ไม่รู้จักมัน ผู้ที่เห็นมันก็รู้น้อยยิ่งกว่านั้น ถูกห่อหุ้มอยู่ภายในครรภ์ของมารดา มีลูกหลานมากมาย ได้เข้าไปสู่ความเสื่อมสลาย
1.164.33
द्यौर्मे॑ पि॒ता ज॑नि॒ता नाभि॒रत्र॒ बन्धु॑र्मे मा॒ता पृ॑थि॒वी म॒हीयम् ।
उ॒त्ता॒नयो॑श्च॒म्वो॑र्योनि॑र॒न्तरत्रा॑ पि॒ता दु॑हि॒तुर्गर्भ॒माधा॑त् ॥
ฟ้าคือบิดาผู้ให้กำเนิดข้าพเจ้า ที่นี่คือสะดือ ปฐพีคือมารดาของข้าพเจ้า ญาติของข้าพเจ้า ผู้ยิ่งใหญ่นี้ ระหว่างถ้วยทั้งสองที่แผ่ออก ในครรภ์ บิดาได้วางทารกของบุตรีไว้
1.164.34
पृ॒च्छामि॑ त्वा॒ पर॒मन्तं॑ पृथि॒व्याः पृ॒च्छामि॒ यत्र॒ भुव॑नस्य॒ नाभिः॑ ।
पृ॒च्छामि॑ त्वा॒ वृष्णो॒ अश्व॑स्य॒ रेतः॑ पृ॒च्छामि॑ वा॒चः प॑र॒मं व्यो॑म ॥
ข้าพเจ้าถามท่านว่าปลายสุดของแผ่นดินอยู่ที่ไหน ข้าพเจ้าถามว่าสะดือของโลกอยู่ที่ใด ข้าพเจ้าถามท่านถึงเชื้อของวัวกระทิงและม้าตัวผู้ ข้าพเจ้าถามถึงท้องฟ้าอันสูงสุดของวาจา
1.164.35
इ॒यं वेदिः॒ परो॒ अन्तः॑ पृथि॒व्या अ॒यं य॒ज्ञो भुव॑नस्य॒ नाभिः॑ ।
अ॒यं सोमो॒ वृष्णो॒ अश्व॑स्य॒ रेतो॑ ब्र॒ह्मायं वा॒चः प॑र॒मं व्यो॑म ॥
แท่นบูชานี้คือปลายสุดของแผ่นดิน พิธียัญนี้คือสะดือของโลก โสมนี้คือเชื้อของวัวกระทิงและม้าตัวผู้ พรหมนี้คือท้องฟ้าอันสูงสุดของวาจา
1.164.36
स॒प्तार्ध॑ग॒र्भा भुव॑नस्य॒ रेतो॒ विष्णो॑स्तिष्ठन्ति प्र॒दिशा॒ विध॑र्मणि ।
ते धी॒तिभि॒र्मन॑सा॒ ते वि॑प॒श्चितः॑ परि॒भुवः॒ परि॑ भवन्ति वि॒श्वतः॑ ॥
เจ็ดสิ่งที่มีครรภ์ครึ่งหนึ่งเป็นเชื้อของโลก ยืนอยู่ในทิศทั้งหลายตามกฎอันกำหนดไว้ของวิษณุ ด้วยความคิดและด้วยใจ ปราชญ์เหล่านั้นกลายเป็นผู้ครอบคลุมรอบด้านทุกทิศทาง
1.164.37
न वि जा॑नामि॒ यदि॑वे॒दमस्मि॑ नि॒ण्यः संन॑द्धो॒ मन॑सा चरामि ।
य॒दा माग॑न्प्रथम॒जा ऋ॒तस्यादिद्वा॒चो अ॑श्नुवे भा॒गम॒स्याः ॥
ข้าพเจ้าไม่รู้แจ้งว่าข้าพเจ้าคืออะไร ข้าพเจ้าเร่รอนไปด้วยใจที่ถูกผูกไว้ ซ่อนเร้นอยู่ เมื่อบุตรหัวปีแห่งระเบียบจักรวาลมาถึงข้าพเจ้า ข้าพเจ้าจึงได้รับส่วนแห่งวาจานี้
1.164.38
अपा॒ङ्प्राङे॑ति स्व॒धया॑ गृभी॒तो अम॑र्त्यो॒ मर्त्ये॑ना॒ सयो॑निः ।
ता शश्व॑न्ता विषू॒चीना॑ वि॒यन्ता॒ न्य॑न्यं चि॒क्युर्न नि चि॑क्युर॒न्यम् ॥
เขาไปทั้งทางลงและทางไปข้างหน้าด้วยพลังของตน ถูกยึดไว้เป็นอมตะ มีครรภ์เดียวกันกับมรรตยะ สองสิ่งนี้เคลื่อนไหวเป็นนิรันดร์และแยกห่างจากกัน ได้รับรู้ซึ่งกันและกัน แต่ก็ยังไม่รู้จักซึ่งกันและกัน
1.164.39
ऋ॒चो अ॒क्षरे॑ पर॒मे व्यो॑म॒न्यस्मि॑न्दे॒वा अधि॒ विश्वे॑ निषे॒दुः ।
यस्तन्न वेद॒ किमृ॒चा क॑रिष्यति॒ य इत्तद्वि॒दुस्त इ॒मे समा॑सते ॥
ในพยางค์อมตะของบทสวด ในท้องฟ้าอันสูงสุดและกว้างใหญ่ ซึ่งเทพทั้งปวงนั่งอยู่ ผู้ที่ไม่รู้สิ่งนั้นจะทำอะไรด้วยบทสวดได้ เพียงผู้ที่รู้สิ่งนั้นเท่านั้นที่นั่งรวมกันอยู่ที่นี่
1.164.40
सू॒य॒व॒साद्भग॑वती॒ हि भू॒या अथो॑ व॒यं भग॑वन्तः स्याम ।
अ॒द्धि तृण॑मघ्न्ये विश्व॒दानीं॒ पिब॑ शु॒द्धमु॑द॒कमा॒चर॑न्ती ॥
ขอให้ได้รับพระพรจากหญ้าดีเถิด เพราะเช่นนั้นพวกเราจึงจะได้รับพรด้วย โอ้ผู้ไม่อาจถูกทำร้ายได้ ขอกินหญ้าได้ทุกเมื่อ และดื่มน้ำบริสุทธิ์ขณะเดินไปมาเถิด
1.164.41
गौ॒रीर्मि॑माय सलि॒लानि॒ तक्ष॑ती॒ एक॑पदी द्वि॒पदी॒ सा चतु॑ष्पदी ।
अ॒ष्टाप॑दी॒ नव॑पदी बभू॒वुषी॑ स॒हस्रा॑क्षरा पर॒मे व्यो॑मन् ॥
โคนางหนึ่งร้องก้องอยู่ ขณะที่นางกำลังหล่อหลอมน้ำทั้งหลาย นางมีหนึ่งเท้า มีสองเท้า ต่อมามีสี่เท้า มีแปดเท้า มีเก้าเท้า และในห้วงอวกาศอันสูงสุด นางได้เป็นผู้มีพันอักษร
1.164.42
तस्याः॑ समु॒द्रा अधि॒ वि क्ष॑रन्ति॒ तेन॑ जीवन्ति प्र॒दिश॒श्चत॑स्रः ।
ततः॑ क्षरत्य॒क्षरं॒ तद्विश्व॒मुप॑ जीवति ॥
จากนางนั้น มหาสมุทรทั้งหลายไหลออกมา ด้วยนางนั้น ทิศทั้งสี่จึงดำรงชีวิตอยู่ จากที่นั้น สิ่งอมตะไหลออกมา ด้วยสิ่งอมตะนั้น สรรพสิ่งทั้งปวงจึงดำรงชีวิตอยู่
1.164.43
श॒क॒मयं॑ धू॒ममा॒राद॑पश्यं विषू॒वता॑ प॒र ए॒नाव॑रेण ।
उ॒क्षाणं॒ पृश्नि॑मपचन्त वी॒रास्तानि॒ धर्मा॑णि प्रथ॒मान्या॑सन् ॥
ข้าพเจ้าเห็นควันนั้นแต่ไกล ซึ่งแผ่ไปทั่วด้านหนึ่ง และต่ำกว่าอีกด้านหนึ่ง บรรดาวีรบุรุษได้ปรุงวัวผู้และวัวลายจุด ธรรมเหล่านั้นเป็นธรรมอันแรกเริ่ม
1.164.44
त्रयः॑ के॒शिन॑ ऋतु॒था वि च॑क्षते संवत्स॒रे व॑पत॒ एक॑ एषाम् ।
विश्व॒मेको॑ अ॒भि च॑ष्टे॒ शची॑भि॒र्ध्राजि॒रेक॑स्य ददृशे॒ न रू॒पम् ॥
มีผู้มีขนสามตนปรากฏในฤดูกาลของตน ในปีหนึ่งมีตนหนึ่งในพวกเขาหว่านพืช ผู้เดียวมองเห็นทั้งหมดด้วยอำนาจของตน แสงของผู้เดียวปรากฏ แต่รูปของเขาไม่ปรากฏ
1.164.45
च॒त्वारि॒ वाक्परि॑मिता प॒दानि॒ तानि॑ विदुर्ब्राह्म॒णा ये म॑नी॒षिणः॑ ।
गुहा॒ त्रीणि॒ निहि॑ता॒ नेङ्ग॑यन्ति तु॒रीयं॑ वा॒चो म॑नु॒ष्या॑ वदन्ति ॥
วาจามีสี่ก้าวที่วัดได้ พวกพราหมณ์ผู้มีปัญญารู้จักก้าวเหล่านั้น สามก้าวซ่อนอยู่ในถ้ำ ไม่เคลื่อนไหว ส่วนก้าวที่สี่ของวาจา มนุษย์กล่าวกัน
1.164.46
इन्द्रं॑ मि॒त्रं वरु॑णम॒ग्निमा॑हु॒रथो॑ दि॒व्यः स सु॑प॒र्णो ग॒रुत्मा॑न् ।
एकं॒ सद्विप्रा॑ बहु॒धा व॑दन्ति अ॒ग्निं य॒मं मा॑त॒रिश्वा॑नमाहुः ॥
พวกเขาเรียกพระองค์ว่าอินทร์ มิตร วรุณ อัคนี และพระองค์ผู้นั้นคือผู้ทรงสิ่งเทพ ผู้มีปีกงาม ผู้มีปีกหนัก สิ่งที่เป็นหนึ่งเดียว ผู้มีปัญญาทั้งหลายกล่าวด้วยหลายนาม พวกเขาเรียกว่าอัคนี ยมะ มาตริศวัน
1.164.47
कृ॒ष्णं नि॒यानं॒ हर॑यः सुप॒र्णा अ॒पो वसा॑ना॒ दिव॒मुत्प॑तन्ति ।
त आव॑वृत्र॒न्त्सद॑नादृ॒तस्यादिद्घृ॒तेन॑ पृथि॒वी व्यु॑द्यते ॥
ผู้นำทางสีดำ นกสีเหลืองปีกงามบินขึ้นสู่สวรรค์ โดยสวมน้ำอยู่ พวกมันหันกลับจากที่ประทับแห่งระเบียบจักรวาล และด้วยเนยใสนั้นเอง แผ่นดินจึงชุ่มชื้น
1.164.48
द्वाद॑श प्र॒धय॑श्च॒क्रमेकं॒ त्रीणि॒ नभ्या॑नि॒ क उ॒ तच्चि॑केत ।
तस्मि॑न्त्सा॒कं त्रि॑श॒ता न श॒ङ्कवो॑ अर्पि॒ताः ष॒ष्टिर्न च॑लाच॒लासः॑ ॥
ซี่ล้อสิบสองซี่ วงล้อหนึ่งวง ดุมสามดุม ใครเล่าจะรู้เรื่องนั้นได้แท้จริง ในวงล้อนั้น มีสามร้อยสิ่งยึดติดอยู่ด้วยกันเหมือนสลัก หกสิบสิ่งเหมือนของที่เคลื่อนไหวได้ ยึดติดอยู่
1.164.49
यस्ते॒ स्तनः॑ शश॒यो यो म॑यो॒भूर्येन॒ विश्वा॒ पुष्य॑सि॒ वार्या॑णि ।
यो र॑त्न॒धा व॑सु॒विद्यः सु॒दत्रः॒ सर॑स्वति॒ तमि॒ह धात॑वे कः ॥
ข้าแต่พระสรัสวดี เต้านมอันเหี่ยวแห้งของพระองค์ อันให้ความสุข และเป็นที่ซึ่งพระองค์บำรุงสิ่งที่น่าปรารถนาทั้งปวง ผู้ประทานขุมทรัพย์ ผู้พบทรัพย์ ผู้ประทานของขวัญอันดี ขอให้เต้านมนั้นไหลมาที่นี่เพื่อให้ดื่มเถิด
1.164.50
य॒ज्ञेन॑ य॒ज्ञम॑यजन्त दे॒वास्तानि॒ धर्मा॑णि प्रथ॒मान्या॑सन् ।
ते ह॒ नाकं॑ महि॒मानः॑ सचन्त॒ यत्र॒ पूर्वे॑ सा॒ध्याः सन्ति॑ दे॒वाः ॥
เทวดาทั้งหลายบูชายัญด้วยยัญ ธรรมเหล่านั้นเป็นธรรมอันแรกเริ่ม ท่านผู้ยิ่งใหญ่เหล่านั้นย่อมได้ไปถึงสวรรค์ ที่ซึ่งเทวดาสาธยะผู้เป็นบรรพชนอยู่
1.164.51
स॒मा॒नमे॒तदु॑द॒कमुच्चैत्यव॒ चाह॑भिः ।
भूमिं॑ प॒र्जन्या॒ जिन्व॑न्ति॒ दिवं॑ जिन्वन्त्य॒ग्नयः॑ ॥
น้ำนี้เป็นของร่วมกัน ย่อมพุ่งขึ้นสูง และลงมาตามวันเวลาด้วย เมฆฝนทำให้แผ่นดินชุ่มชื้น ไฟทั้งหลายทำให้ท้องฟ้าชุ่มชื้น
1.164.52
दि॒व्यं सु॑प॒र्णं वा॑य॒सं बृ॒हन्त॑म॒पां गर्भं॑ दर्श॒तमोष॑धीनाम् ।
अ॒भी॒प॒तो वृ॒ष्टिभि॑स्त॒र्पय॑न्तं॒ सर॑स्वन्त॒मव॑से जोहवीमि ॥
ข้าพเจ้าขอเรียกหาผู้เป็นทิพย์ มีปีกงาม ยิ่งใหญ่ ผู้เป็นครรภ์ของน้ำ และส่วนอันงดงามของพืชพรรณ เป็นเจ้าแห่งน้ำ ผู้ให้ความชุ่มชื้นด้วยฝน คือสรัสวัต เพื่อการคุ้มครอง