Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 6.47

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

6.47.1

स्वा॒दुष्किला॒यं मधु॑माँ उ॒तायं ती॒व्रः किला॒यं रस॑वाँ उ॒तायम् ।
उ॒तो न्व॑स्य प॑पि॒वांस॒मिन्द्रं॒ न कश्च॒न स॑हत आह॒वेषु॑ ॥

ਇਹ ਸੋਮ ਮਿੱਠਾ ਹੈ, ਮਧੂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੀਖਣ ਹੈ, ਰਸ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਇੰਦਰ ਨੇ ਇਹ ਪੀਤਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹਰਾ ਸਕਦਾ।

6.47.2

अ॒यं स्वा॒दुरि॒ह मदि॑ष्ठ आस॒ यस्येन्द्रो॑ वृत्र॒हत्ये॑ म॒माद॑ ।
पु॒रूणि॒ यश्च्यौ॒त्ना शम्ब॑रस्य॒ वि न॑व॒तिं नव॑ च दे॒ह्यो॑ हन् ॥

ਇਹ ਮਿੱਠਾ ਸੋਮ ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਹਰਸ਼ਦਾਇਕ ਸੀ; ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਬੱਧ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਇਸ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ। ਜਿਸ ਨੇ ਸ਼ੰਬਰ ਦੇ ਅਨੇਕ ਕਿਲ੍ਹੇ, ਨੜਿਆਨਵੇਂ, ਤੋੜ ਸੁੱਟੇ।

6.47.3

अ॒यं मे॑ पी॒त उदि॑यर्ति॒ वाच॑म॒यं म॑नी॒षामु॑श॒तीम॑जीगः ।
अ॒यं षळु॒र्वीर॑मिमीत॒ धीरो॒ न याभ्यो॒ भुव॑नं॒ कच्च॒नारे ॥

ਮੇਰਾ ਪੀਤਾ ਇਹ ਸੋਮ ਬਾਣੀ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਚਾਹਵਾਨ ਮਨੀਸ਼ਾ ਨੂੰ ਵੀ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨੀ ਵਾਂਗ ਇਹ ਛੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਲੋਕ ਮਾਪਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਲੋਕ ਦੂਰ ਨਹੀਂ।

6.47.4

अ॒यं स यो व॑रि॒माणं॑ पृथि॒व्या व॒र्ष्माणं॑ दि॒वो अकृ॑णोद॒यं सः ।
अ॒यं पी॒यूषं॑ ति॒सृषु॑ प्र॒वत्सु॒ सोमो॑ दाधारो॒र्व॑न्तरि॑क्षम् ॥

ਧਰਤੀ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਮਹਾਨ ਆਕਾਰ ਜਿਸ ਨੇ ਬਣਾਇਆ, ਉਹ ਇਹ ਹੈ; ਇਹ ਹੀ ਉਹ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸੋਮ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਵਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਸੋਮ ਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਨੂੰ ਧਾਰਿਆ।

6.47.5

अ॒यं वि॑दच्चित्र॒दृशी॑क॒मर्णः॑ शु॒क्रस॑द्मनामु॒षसा॒मनी॑के ।
अ॒यं म॒हान्म॑ह॒ता स्कम्भ॑ने॒नोद्द्याम॑स्तभ्नाद्वृष॒भो म॒रुत्वा॑न् ॥

ਇਸ ਨੇ ਉਸ ਅਦਭੁਤ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਜਲ-ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਪਾਇਆ, ਜੋ ਸ਼ੁਕ੍ਰ-ਵਾਸੀ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਹਜ਼ੂਰੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਹੈ; ਆਪਣੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਥੰਮ੍ਹ-ਬਲ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਥਾਮੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਮਰੁਤਾਂ ਨਾਲ ਹੈ।

6.47.6

धृ॒षत्पि॑ब क॒लशे॒ सोम॑मिन्द्र वृत्र॒हा शू॑र सम॒रे वसू॑नाम् ।
माध्यं॑दिने॒ सव॑न॒ आ वृ॑षस्व रयि॒स्थानो॑ र॒यिम॒स्मासु॑ धेहि ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਵੀਰ, ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਕਲਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੋਮ ਪੀ। ਹੇ ਵੀਰ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਧਨਾਂ ਲਈ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਸਵਨ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਬਲਵਾਨ ਹੋ; ਧਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਧਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ।

6.47.7

इन्द्र॒ प्र णः॑ पुरए॒तेव॑ पश्य॒ प्र नो॑ नय प्रत॒रं वस्यो॒ अच्छ॑ ।
भवा॑ सुपा॒रो अ॑तिपार॒यो नो॒ भवा॒ सुनी॑तिरु॒त वा॒मनी॑तिः ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਸਾਡੇ ਅੱਗੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਆਗੂ ਵਾਂਗ ਵੇਖੋ; ਸਾਨੂੰ ਧਨ ਵੱਲ ਹੋਰ ਅੱਗੇ ਲੈ ਚੱਲੋ। ਸਾਡੇ ਲਈ ਚੰਗੇ ਰਖਵਾਲੇ ਅਤੇ ਪਾਰ ਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਣੋ; ਚੰਗੇ ਰਾਹ-ਦਰਸ਼ਕ ਅਤੇ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਣੋ।

6.47.8

उ॒रुं नो॑ लो॒कमनु॑ नेषि वि॒द्वान्त्स्व॑र्व॒ज्ज्योति॒रभ॑यं स्व॒स्ति ।
ऋ॒ष्वा त॑ इन्द्र॒ स्थवि॑रस्य बा॒हू उप॑ स्थेयाम शर॒णा बृ॒हन्ता॑ ॥

ਗਿਆਨੀ ਹੋ ਕੇ ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਵਿਸ਼ਾਲ ਲੋਕ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ; ਸੂਰਜ-ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਾਲੀ ਜੋਤ, ਨਿਰਭੈਤਾ ਅਤੇ ਕਲਿਆਣ। ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ, ਵੱਡੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਕੋਲ ਅਸੀਂ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਈਏ; ਉਹ ਸ਼ਰਣ ਹਨ।

6.47.9

वरि॑ष्ठे न इन्द्र व॒न्धुरे॑ धा॒ वहि॑ष्ठयोः शताव॒न्नश्व॑यो॒रा ।
इष॒मा व॑क्षी॒षां वर्षि॑ष्ठां॒ मा न॑स्तारीन्मघव॒न्रायो॑ अ॒र्यः ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਸਾਨੂੰ ਵੱਡੇ ਰਥ-ਦੰਡੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖੋ, ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਦੋ ਵਾਹਕ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ। ਹੇ ਸ਼ਤਧਨ, ਅੰਨ ਲਿਆਓ; ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅੰਨ ਲਿਆਓ। ਹੇ ਦਾਨੀ, ਵੈਰੀ ਦਾ ਧਨ ਸਾਨੂੰ ਪਾਰ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇਵੇ।

6.47.10

इन्द्र॑ मृ॒ळ मह्यं॑ जी॒वातु॑मिच्छ चो॒दय॒ धिय॒मय॑सो॒ न धारा॑म् ।
यत्किं चा॒हं त्वा॒युरि॒दं वदा॑मि॒ तज्जु॑षस्व कृ॒धि मा॑ दे॒वव॑न्तम् ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ; ਜੀਵਨ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰੋ, ਲੋਹੇ ਦੀ ਧਾਰ ਵਾਂਗ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰੋ। ਤੈਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਮੈਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਇੱਥੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਬੂਲ ਕਰੋ; ਮੈਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਲਾ ਬਣਾਓ।

6.47.11

त्रा॒तार॒मिन्द्र॑मवि॒तार॒मिन्द्रं॒ हवे॑हवे सु॒हवं॒ शूर॒मिन्द्र॑म् ।
ह्वया॑मि श॒क्रं पु॑रुहू॒तमिन्द्रं॑ स्व॒स्ति नो॑ म॒घवा॑ धा॒त्विन्द्रः॑ ॥

ਰਖਿਅਕ ਇੰਦਰ ਨੂੰ, ਸਹਾਇਕ ਇੰਦਰ ਨੂੰ, ਹਰ ਪੁਕਾਰ ਉੱਤੇ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਬੁਲਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸੂਰਬੀਰ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪੁਕਾਰਦਾ ਹਾਂ। ਬਲਵਾਨ, ਬਹੁਤ ਵਾਰ ਪੁਕਾਰੇ ਗਏ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਪੁਕਾਰਦਾ ਹਾਂ; ਧਨਵਾਨ ਇੰਦਰ ਸਾਨੂੰ ਕਲਿਆਣ ਦੇਵੇ।

6.47.12

इन्द्रः॑ सु॒त्रामा॒ स्ववाँ॒ अवो॑भिः सुमृळी॒को भ॑वतु वि॒श्ववे॑दाः ।
बाध॑तां॒ द्वेषो॒ अभ॑यं कृणोतु सु॒वीर्य॑स्य॒ पत॑यः स्याम ॥

ਇੰਦਰ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਚੰਗੀ ਸਹਾਇਤਾ ਵਾਲਾ, ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਿਰਪਾਲੂ, ਸਰਬਗਿਆਤਾ ਹੋਵੇ; ਉਹ ਵੈਰ ਨੂੰ ਭਜਾਵੇ ਅਤੇ ਨਿਰਭੈਤਾ ਬਣਾਵੇ। ਚੰਗੀ ਸੂਰਬੀਰਤਾ ਵਾਲੇ ਦੇ ਅਸੀਂ ਸੁਆਮੀ ਹੋਈਏ।

6.47.13

तस्य॑ व॒यं सु॑म॒तौ य॒ज्ञिय॒स्यापि॑ भ॒द्रे सौ॑मन॒से स्या॑म ।
स सु॒त्रामा॒ स्ववाँ॒ इन्द्रो॑ अ॒स्मे आ॒राच्चि॒द्द्वेषः॑ सनु॒तर्यु॑योतु ॥

ਯਜ੍ਞ ਦੇ ਯੋਗ੍ਯ ਉਸ ਦੇਵ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਸੌਮਨਸ੍ਯ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਰਹੀਏ। ਸੁਤ੍ਰਾਮਾ, ਧਨਵਾਨ ਇੰਦਰ ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਵੈਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੂਰ ਕਰੇ।

6.47.14

अव॒ त्वे इ॑न्द्र प्र॒वतो॒ नोर्मिर्गिरो॒ ब्रह्मा॑णि नि॒युतो॑ धवन्ते ।
उ॒रू न राधः॒ सव॑ना पु॒रूणि॑ अ॒पो गा व॑ज्रिन्युवसे॒ समिन्दू॑न् ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰੇ ਵੱਲ ਵਹਾਅ ਤੋਂ ਲਹਿਰ ਵਾਂਗ ਸਤੁਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵਾਂਗ ਦੌੜਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਵਜ੍ਰਧਾਰੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਧਨ ਵਾਂਗ ਅਨੇਕ ਯੱਗਾਂ ਨਾਲ ਤੂੰ ਪਾਣੀਆਂ, ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਸੋਮ-ਬੂੰਦਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।

6.47.15

क ईं॑ स्तव॒त्कः पृ॑णा॒त्को य॑जाते॒ यदु॒ग्रमिन्म॒घवा॑ वि॒श्वहावे॑त् ।
पादा॑विव प्र॒हर॑न्न॒न्यम॑न्यं कृ॒णोति॒ पूर्व॒मप॑रं॒ शची॑भिः ॥

ਉਸ ਉਗ੍ਰ, ਮਘਵਾਨ ਇੰਦਰ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੌਣ ਕਰੇ, ਕੌਣ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰੇ, ਕੌਣ ਯਜਨ ਕਰੇ? ਉਹ ਸਦਾ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਵਾਂਗ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਪਹਿਲੇ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਅਤੇ ਪਿੱਛਲੇ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਕਰਦਾ ਹੈ।

6.47.16

शृ॒ण्वे वी॒र उ॒ग्रमु॑ग्रं दमा॒यन्न॒न्यम॑न्यमतिनेनी॒यमा॑नः ।
ए॒ध॒मा॒न॒द्विळु॒भय॑स्य॒ राजा॑ चोष्कू॒यते॒ विश॒ इन्द्रो॑ मनु॒ष्या॑न् ॥

ਵੀਰ ਇੰਦਰ, ਜੋ ਉਗ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਦਬਾਉਂਦਾ ਅਗਾਂਹ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਦੋਹਾਂ ਧਿਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਇੰਦਰ ਮਨੁੱਖੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

6.47.17

परा॒ पूर्वे॑षां स॒ख्या वृ॑णक्ति वि॒तर्तु॑राणो॒ अप॑रेभिरेति ।
अना॑नुभूतीरवधून्वा॒नः पू॒र्वीरिन्द्रः॑ श॒रद॑स्तर्तरीति ॥

ਪਹਿਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮਿੱਤਰਤਾਈਆਂ ਨੂੰ ਉਹ ਤੋੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਪਾਰ ਜਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਪਿੱਛਲਿਆਂ ਨਾਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਣਅਨੁਭਵੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਝਾੜ ਕੇ ਇੰਦਰ ਬਹੁਤ ਸਾਲ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

6.47.18

रू॒पंरू॑पं॒ प्रति॑रूपो बभूव॒ तद॑स्य रू॒पं प्र॑ति॒चक्ष॑णाय ।
इन्द्रो॑ मा॒याभिः॑ पुरु॒रूप॑ ईयते यु॒क्ता ह्य॑स्य॒ हर॑यः श॒ता दश॑ ॥

ਰੂਪ ਤੋਂ ਰੂਪ ਤੱਕ ਉਹ ਪ੍ਰਤਿਰੂਪ ਹੋਇਆ; ਉਸਦਾ ਉਹ ਰੂਪ ਵੇਖਣ ਲਈ। ਇੰਦਰ ਆਪਣੀਆਂ ਮਾਇਆਵਾਂ ਨਾਲ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਦੇ ਰੱਥ ਵਿੱਚ ਸੌ ਅਤੇ ਦਸ ਹਰੀ ਘੋੜੇ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।

6.47.19

यु॒जा॒नो ह॒रिता॒ रथे॒ भूरि॒ त्वष्टे॒ह रा॑जति ।
को वि॒श्वाहा॑ द्विष॒तः पक्ष॑ आसत उ॒तासी॑नेषु सू॒रिषु॑ ॥

ਇੱਥੇ ਤਵਸ਼ਟਾ ਰਥ ਵਿੱਚ ਦੋ ਹਰੇ ਘੋੜੇ ਜੋੜ ਕੇ ਬਹੁਤ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਕਿਹੜਾ ਪੱਖ ਸਦਾ ਰਹੇਗਾ, ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਕਿਰਿਆ ਬੈਠੇ ਤੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਰਹੇਗਾ?

6.47.20

अ॒ग॒व्यू॒ति क्षेत्र॒माग॑न्म देवा उ॒र्वी स॒ती भूमि॑रंहूर॒णाभू॑त् ।
बृह॑स्पते॒ प्र चि॑कित्सा॒ गवि॑ष्टावि॒त्था स॒ते ज॑रि॒त्र इ॑न्द्र॒ पन्था॑म् ॥

ਹੇ ਦੇਵਤਿਓ, ਅਸੀਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਚਰਾਗਾਹ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਹਾਂ; ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਧਰਤੀ ਰੁਕਾਵਟ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਹੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ, ਗਊਆਂ ਵਾਲੇ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ; ਹੇ ਇੰਦਰ, ਗਾਇਕ ਲਈ ਏਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਹ ਬਣਾ।

6.47.21

दि॒वेदि॑वे स॒दृशी॑र॒न्यमर्धं॑ कृ॒ष्णा अ॑सेध॒दप॒ सद्म॑नो॒ जाः ।
अह॑न्दा॒सा वृ॑ष॒भो व॑स्न॒यन्तो॒दव्र॑जे व॒र्चिनं॒ शम्ब॑रं च ॥

ਦਿਨੋਂ-ਦਿਨ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਦਿੱਖ ਵਾਲੀਆਂ (ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ) ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਉਹ ਅੱਗੇ ਧੱਕਦਾ ਹੈ; ਕਾਲੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟਿਕਾਣੇ ਤੋਂ ਭਜਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬਲਵਾਨ ਇੰਦਰ ਨੇ ਮੇਘ-ਜਲ ਛੱਡਣ ਸਮੇਂ ਦੋ ਪਿਆਸੇ ਦਾਸਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਅਤੇ ਚਮਕਦੇ ਸ਼ੰਬਰ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ।

6.47.22

प्र॒स्तो॒क इन्नु राध॑सस्त इन्द्र॒ दश॒ कोश॑यी॒र्दश॑ वा॒जिनो॑ऽदात् ।
दिवो॑दासादतिथि॒ग्वस्य॒ राधः॑ शाम्ब॒रं वसु॒ प्रत्य॑ग्रभीष्म ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰੇ ਦਾਨ ਦਾ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਮਿਲਿਆ; ਤੂੰ ਦਸ ਭਾਂਡੇ ਅਤੇ ਦਸ ਬਲਵਾਨ ਘੋੜੇ ਦਿੱਤੇ। ਦਿਵੋਦਾਸ ਤੋਂ, ਅਤਿਥਿਗਵ ਦੇ ਦਾਨ ਵਜੋਂ, ਅਸੀਂ ਸ਼ੰਬਰ ਦਾ ਧਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

6.47.23

दशाश्वा॒न्दश॒ कोशा॒न्दश॒ वस्त्राधि॑भोजना ।
दशो॑ हिरण्यपि॒ण्डान्दिवो॑दासादसानिषम् ॥

ਦਸ ਘੋੜੇ, ਦਸ ਭਾਂਡੇ, ਢੱਕਣਾਂ ਵਾਲੇ ਦਸ ਵਸਤਰ, ਅਤੇ ਦਸ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਤਕਤੀਆਂ—ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਦਿਵੋਦਾਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।

6.47.24

दश॒ रथा॒न्प्रष्टि॑मतः श॒तं गा अथ॑र्वभ्यः ।
अ॒श्व॒थः पा॒यवे॑ऽदात् ॥

ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜਾਏ ਦਸ ਰਥ ਅਤੇ ਸੌ ਗਾਵਾਂ ਅਥਰਵਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ; ਅਸ਼ਵੱਥ ਨੇ ਪਾਯੂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ।

6.47.25

महि॒ राधो॑ वि॒श्वज॑न्यं॒ दधा॑नान् ।
भ॒रद्वा॑जान्त्सार्ञ्ज॒यो अ॒भ्य॑यष्ट ॥

ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਭਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਧਨ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਸ੍ਰੰਜਯ ਨੇ ਭਰਦਵਾਜਾਂ ਦਾ ਯਜ્ઞ ਰਾਹੀਂ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ।

6.47.26

वन॑स्पते वी॒ड्व॑ङ्गो॒ हि भू॒या अ॒स्मत्स॑खा प्र॒तर॑णः सु॒वीरः॑ ।
गोभिः॒ संन॑द्धो असि वी॒ळय॑स्वास्था॒ता ते॑ जयतु॒ जेत्वा॑नि ॥

ਹੇ ਵਨਸਪਤੀ, ਤੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਵੀਡ੍ਵੰਗ ਹੈਂ; ਸਾਡਾ ਮਿੱਤਰ, ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਵੀਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋ। ਗਊਆਂ (ਕਿਰਨਾਂ) ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਤੂੰ ਤੇਜਸਵੀ ਹੈਂ; ਅਡੋਲ ਖੜ੍ਹਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਜਿੱਤੇ, ਜਿੱਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ।

6.47.27

दि॒वस्पृ॑थि॒व्याः पर्योज॒ उद्भृ॑तं॒ वन॒स्पति॑भ्यः॒ पर्याभृ॑तं॒ सहः॑ ।
अ॒पामो॒ज्मानं॒ परि॒ गोभि॒रावृ॑त॒मिन्द्र॑स्य॒ वज्रं॑ ह॒विषा॒ रथं॑ यज ॥

ਦਿਊਲੋਕ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉਠਾਇਆ ਬਲ, ਬਨਸਪਤੀਆਂ ਤੋਂ ਲਿਆਂਦੀ ਸ਼ਕਤੀ; ਜਲਾਂ ਦੇ ਬਲਵਾਨ ਨੂੰ, ਗਊਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਨੂੰ — ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਜ੍ਰ ਅਤੇ ਰੱਥ ਨੂੰ ਹਵਿਸ ਨਾਲ ਯਜ્ઞ ਕਰ।

6.47.28

इन्द्र॑स्य॒ वज्रो॑ म॒रुता॒मनी॑कं मि॒त्रस्य॒ गर्भो॒ वरु॑णस्य॒ नाभिः॑ ।
सेमां नो॑ ह॒व्यदा॑तिं जुषा॒णो देव॑ रथ॒ प्रति॑ ह॒व्या गृ॑भाय ॥

ਇੰਦਰ ਦਾ ਵਜ੍ਰ, ਮਰੁਤਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ, ਮਿੱਤਰ ਦਾ ਗਰਭ, ਵਰੁਣ ਦੀ ਨਾਭੀ — ਉਹ ਹੀ ਸਾਡਾ ਇਹ ਹਵਿ-ਦਾਨ ਸਵੀਕਾਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਦੇਵ, ਹੇ ਰੱਥ, ਸਾਡੇ ਹਵਿਸ਼ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ।

6.47.29

उप॑ श्वासय पृथि॒वीमु॒त द्यां पु॑रु॒त्रा ते॑ मनुतां॒ विष्ठि॑तं॒ जग॑त् ।
स दु॑न्दुभे स॒जूरिन्द्रे॑ण दे॒वैर्दू॒राद्दवी॑यो॒ अप॑ सेध॒ शत्रू॑न् ॥

ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਗੂੰਜਾ ਦੇ; ਬਹੁਤ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਥਿਰ ਸੰਸਾਰ ਸੋਚੇ। ਹੇ ਦੁੰਦੁਭੀ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਭਜਾ ਦੇ।

6.47.30

आ क्र॑न्दय॒ बल॒मोजो॑ न॒ आ धा॒ नि ष्ट॑निहि दुरि॒ता बाध॑मानः ।
अप॑ प्रोथ दुन्दुभे दु॒च्छुना॑ इ॒त इन्द्र॑स्य मु॒ष्टिर॑सि वी॒ळय॑स्व ॥

ਬਲ ਅਤੇ ਓਜ ਨਾਲ ਗਰਜ; ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ। ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਭਜਾਉਂਦਾ ਗੜਗੜਾਹਟ ਕਰ। ਹੇ ਦੁੰਦੁਭੀ, ਦੁਸ਼ਟ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇਥੋਂ ਧੱਕਾ ਦੇ; ਤੂੰ ਇੰਦਰ ਦੀ ਮੁੱਠੀ ਹੈਂ — ਵੀਰ ਬਣ।

6.47.31

आमूर॑ज प्र॒त्याव॑र्तये॒माः के॑तु॒मद्दु॑न्दु॒भिर्वा॑वदीति ।
समश्व॑पर्णा॒श्चर॑न्ति नो॒ नरो॑ अ॒स्माक॑मिन्द्र र॒थिनो॑ जयन्तु ॥

ਉਹਨਾਂ (ਵੈਰੀਆਂ) ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਮੋੜ ਦਿਓ; ਵੇਖੋ, ਝੰਡੇ ਵਾਲੇ ਦੁੰਦੁਭੀ ਵੱਜ ਰਹੇ ਹਨ। ਹੇ ਇੰਦਰ, ਘੋੜੇ-ਖੰਭ ਝੰਡਿਆਂ ਵਾਲੇ ਸਾਡੇ ਰਥੀ ਵੀਰ ਇਕੱਠੇ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਜਿੱਤਣ।