ଭଗବଦ୍ ଗୀତା · ଅଧ୍ୟାୟ 7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.1
मय्यासक्तमनाः पार्थ योगं युञ्जन्मदाश्रयः ।
असंशयं समग्रं मां यथा ज्ञास्यसि तच्छृणु ॥ ७.१ ॥
ଶ୍ରୀଭଗବାନ କହିଲେ: ହେ ପାର୍ଥ, ମୋଠାରେ ଆସକ୍ତ ମନ ରଖି, ମୋର ଆଶ୍ରୟ ନେଇ ଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସ କରି ତୁମେ କିପରି ନିଃସନ୍ଦେହରେ ମୋତେ ସମଗ୍ର ରୂପେ ଜାଣିବ, ତାହା ଶୁଣ।
7.2
ज्ञानं तेऽहं सविज्ञानमिदं वक्ष्याम्यशेषतः ।
यज्ज्ञात्वा नेह भूयोऽन्यज्ज्ञातव्यमवशिष्यते ॥ ७.२ ॥
ମୁଁ ତୁମକୁ ବିଜ୍ଞାନ ସହିତ ଏହି ଜ୍ଞାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିବି, ଯାହାକୁ ଜାଣିଲେ ଏଠାରେ ଆଉ କିଛି ଜାଣିବାକୁ ବାକି ରହେ ନାହିଁ।
7.3
मनुष्याणां सहस्रेषु कश्चिद्यतति सिद्धये ।
यततामपि सिद्धानां कश्चिन्मां वेत्ति तत्त्वतः ॥ ७.३ ॥
ହଜାର ହଜାର ମଣିଷଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କେହି ଜଣେ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରେ; ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ସିଦ୍ଧଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ କେହି ଜଣେ ହିଁ ମୋତେ ତତ୍ତ୍ୱତଃ ଜାଣେ।
7.4
भूमिरापोऽनलो वायुः खं मनो बुद्धिरेव च ।
अहङ्कार इतीयं मे भिन्ना प्रकृतिरष्टधा ॥ ७.४ ॥
ପୃଥିବୀ, ଜଳ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, ଆକାଶ, ମନ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ଅହଂକାର — ଏହିପରି ମୋର ପ୍ରକୃତି ଆଠ ପ୍ରକାରରେ ବିଭକ୍ତ।
7.5
अपरेयमितस्त्वन्यां प्रकृतिं विद्धि मे पराम् ।
जीवभूतां महाबाहो ययेदं धार्यते जगत् ॥ ७.५ ॥
ଏହା ମୋର ଅପରା ପ୍ରକୃତି; ହେ ମହାବାହୁ, ଏହାଠାରୁ ଭିନ୍ନ ମୋର ଜୀବରୂପା ପରା ପ୍ରକୃତିକୁ ଜାଣ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏହି ଜଗତ ଧାରଣ କରାଯାଏ।
7.6
एतद्योनीनि भूतानि सर्वाणीत्युपधारय ।
अहं कृत्स्नस्य जगतः प्रभवः प्रलयस्तथा ॥ ७.६ ॥
ଜାଣିରଖ ଯେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଏହି ଦୁଇ ପ୍ରକୃତିରୁ ହିଁ ଉତ୍ପନ୍ନ। ମୁଁ ହିଁ ସମଗ୍ର ଜଗତର ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ପ୍ରଳୟ।
7.7
मत्तः परतरं नान्यत्किञ्चिदस्ति धनञ्जय ।
मयि सर्वमिदं प्रोतं सूत्रे मणिगणा इव ॥ ७.७ ॥
ହେ ଧନଞ୍ଜୟ, ମୋଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଉ କିଛି ନାହିଁ। ସୂତାରେ ଗୁନ୍ଥା ମଣିଗୁଡ଼ିକ ପରି ଏହି ସମସ୍ତ ମୋଠାରେ ଗୁନ୍ଥା ହୋଇଛି।
7.8
रसोऽहमप्सु कौन्तेय प्रभास्मि शशिसूर्ययोः ।
प्रणवः सर्ववेदेषु शब्दः खे पौरुषं नृषु ॥ ७.८ ॥
ହେ କୌନ୍ତେୟ, ମୁଁ ଜଳରେ ରସ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରଭା, ସମସ୍ତ ବେଦରେ ପ୍ରଣବ (ଓଁ), ଆକାଶରେ ଶବ୍ଦ ଏବଂ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଠାରେ ପୌରୁଷ ଅଟେ।
7.9
पुण्यो गन्धः पृथिव्यां च तेजश्चास्मि विभावसौ ।
जीवनं सर्वभूतेषु तपश्चास्मि तपस्विषु ॥ ७.९ ॥
ମୁଁ ପୃଥିବୀରେ ପବିତ୍ର ଗନ୍ଧ ଏବଂ ଅଗ୍ନିରେ ତେଜ; ମୁଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଠାରେ ଜୀବନ ଏବଂ ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ଠାରେ ତପସ୍ୟା ଅଟେ।
7.10
बीजं मां सर्वभूतानां विद्धि पार्थ सनातनम् ।
बुद्धिर्बुद्धिमतामस्मि तेजस्तेजस्विनामहम् ॥ ७.१० ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ମୋତେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ସନାତନ ବୀଜ ବୋଲି ଜାଣ। ମୁଁ ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କ ବୁଦ୍ଧି ଏବଂ ତେଜସ୍ୱୀଙ୍କ ତେଜ ଅଟେ।
7.11
बलं बलवतां चाहं कामरागविवर्जितम् ।
धर्माविरुद्धो भूतेषु कामोऽस्मि भरतर्षभ ॥ ७.११ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ବଳବାନଙ୍କର କାମ ଓ ରାଗ ରହିତ ବଳ, ଏବଂ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଠାରେ ଧର୍ମର ଅବିରୋଧୀ କାମ ଅଟେ।
7.12
ये चैव सात्त्विका भावा राजसास्तामसाश्च ये ।
मत्त एवेति तान्विद्धि नत्वहं तेषु ते मयि ॥ ७.१२ ॥
ଏବଂ ଯେଉଁସବୁ ସାତ୍ତ୍ୱିକ, ରାଜସିକ ଓ ତାମସିକ ଭାବ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକ ମୋଠାରୁ ହିଁ ଉତ୍ପନ୍ନ ବୋଲି ଜାଣ। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ସେଗୁଡ଼ିକରେ ନାହିଁ, ସେଗୁଡ଼ିକ ମୋଠାରେ ଅଛନ୍ତି।
7.13
त्रिभिर्गुणमयैर्भावैरेभिः सर्वमिदं जगत् ।
मोहितं नाभिजानाति मामेभ्यः परमव्ययम् ॥ ७.१३ ॥
ଏହି ତିନି ଗୁଣମୟ ଭାବଦ୍ୱାରା ମୋହିତ ଏହି ସମଗ୍ର ଜଗତ, ଏମାନଙ୍କଠାରୁ ପର ଓ ଅବ୍ୟୟ ମୋତେ ଜାଣେ ନାହିଁ।
7.14
दैवी ह्येषा गुणमयी मम माया दुरत्यया ।
मामेव ये प्रपद्यन्ते मायामेतां तरन्ति ते ॥ ७.१४ ॥
ମୋର ଏହି ଗୁଣମୟୀ ଦୈବୀ ମାୟା ଦୁସ୍ତର। ଯେଉଁମାନେ କେବଳ ମୋର ଶରଣ ନିଅନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ମାୟାକୁ ପାର ହୁଅନ୍ତି।
7.15
न मां दुष्कृतिनो मूढाः प्रपद्यन्ते नराधमाः ।
माययापहृतज्ञाना आसुरं भावमाश्रिताः ॥ ७.१५ ॥
ଦୁଷ୍କର୍ମୀ, ମୂଢ଼, ନରାଧମ, ମାୟା ଯାହାଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ହରଣ କରିଛି ଓ ଯେଉଁମାନେ ଆସୁରୀ ଭାବର ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମୋର ଶରଣ ନିଅନ୍ତି ନାହିଁ।
7.16
चतुर्विधा भजन्ते मां जनाः सुकृतिनोऽर्जुन ।
आर्तो जिज्ञासुरर्थार्थी ज्ञानी च भरतर्षभ ॥ ७.१६ ॥
ହେ ଅର୍ଜୁନ, ଚାରି ପ୍ରକାର ପୁଣ୍ୟବାନ ଲୋକ ମୋତେ ଭଜନ୍ତି: ଆର୍ତ୍ତ, ଜିଜ୍ଞାସୁ, ଅର୍ଥାର୍ଥୀ ଓ ଜ୍ଞାନୀ, ହେ ଭରତର୍ଷଭ।
7.17
तेषां ज्ञानी नित्ययुक्त एकभक्तिर्विशिष्यते ।
प्रियो हि ज्ञानिनोऽत्यर्थमहं स च मम प्रियः ॥ ७.१७ ॥
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିତ୍ୟଯୁକ୍ତ ଓ ଏକନିଷ୍ଠ ଭକ୍ତିଯୁକ୍ତ ଜ୍ଞାନୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। କାରଣ ଜ୍ଞାନୀଙ୍କୁ ମୁଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ ଏବଂ ସେ ମଧ୍ୟ ମୋର ପ୍ରିୟ।
7.18
उदाराः सर्व एवैते ज्ञानी त्वात्मैव मे मतम् ।
आस्थितः स हि युक्तात्मा मामेवानुत्तमां गतिम् ॥ ७.१८ ॥
ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ଉଦାର, କିନ୍ତୁ ଜ୍ଞାନୀ ମୋର ଆତ୍ମା ହିଁ, ଏହା ମୋର ମତ। କାରଣ ସେହି ଯୁକ୍ତାତ୍ମା ସର୍ବୋତ୍ତମ ଗତିରୂପ ମୋଠାରେ ହିଁ ସ୍ଥିତ।
7.19
बहूनां जन्मनामन्ते ज्ञानवान्मां प्रपद्यते ।
वासुदेवः सर्वमिति स महात्मा सुदुर्लभः ॥ ७.१९ ॥
ବହୁ ଜନ୍ମର ଶେଷରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ୟକ୍ତି 'ବାସୁଦେବ ହିଁ ସବୁ' ବୋଲି ଜାଣି ମୋର ଶରଣ ନିଏ। ଏପରି ମହାତ୍ମା ଅତି ଦୁର୍ଲଭ।
7.20
कामैस्तैस्तैर्हृतज्ञानाः प्रपद्यन्तेऽन्यदेवताः ।
तं तं नियममास्थाय प्रकृत्या नियताः स्वया ॥ ७.२० ॥
ନାନା କାମନା ଦ୍ୱାରା ଯାହାଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ହରଣ ହୋଇଛି, ସେମାନେ ନିଜ ସ୍ୱଭାବର ବଶ ହୋଇ, ସେହି ସେହି ନିୟମ ପାଳନ କରି ଅନ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କ ଶରଣ ନିଅନ୍ତି।
7.21
यो यो यां यां तनुं भक्तः श्रद्धयार्चितुमिच्छति ।
तस्य तस्याचलां श्रद्धां तामेव विदधाम्यहम् ॥ ७.२१ ॥
ଯେଉଁ ଯେଉଁ ଭକ୍ତ ଯେଉଁ ଯେଉଁ ରୂପକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ପୂଜା କରିବାକୁ ଚାହେଁ, ସେହି ସେହି ଭକ୍ତର ସେହି ଶ୍ରଦ୍ଧାକୁ ହିଁ ମୁଁ ଅଚଳ କରିଦିଏ।
7.22
स तया श्रद्धया युक्तस्तस्याराधनमीहते ।
लभते च ततः कामान्मयैव विहितान् हि तान् ॥ ७.२२ ॥
ସେହି ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ସେ ତାହାର ଆରାଧନା କରେ, ଏବଂ ତାହାଠାରୁ ନିଜ କାମନା ପ୍ରାପ୍ତ କରେ — ଯାହା ପ୍ରକୃତରେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ବିଧାନ କରାଯାଇଥାଏ।
7.23
अन्तवत्तु फलं तेषां तद्भवत्यल्पमेधसाम् ।
देवान्देवयजो यान्ति मद्भक्ता यान्ति मामपि ॥ ७.२३ ॥
କିନ୍ତୁ ସେହି ଅଳ୍ପବୁଦ୍ଧି ଲୋକଙ୍କ ସେହି ଫଳ ନଶ୍ୱର। ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜକମାନେ ଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି, ଆଉ ମୋର ଭକ୍ତମାନେ ମୋତେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
7.24
अव्यक्तं व्यक्तिमापन्नं मन्यन्ते मामबुद्धयः ।
परं भावमजानन्तो ममाव्ययमनुत्तमम् ॥ ७.२४ ॥
ଅଜ୍ଞାନୀମାନେ ମୋର ଅବିନାଶୀ ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ ପରମ ଭାବକୁ ନ ଜାଣି, ଅବ୍ୟକ୍ତ ମୋତେ ବ୍ୟକ୍ତ ରୂପ ପ୍ରାପ୍ତ ବୋଲି ମନେ କରନ୍ତି।
7.25
नाहं प्रकाशः सर्वस्य योगमायासमावृतः ।
मूढोऽयं नाभिजानाति लोको मामजमव्ययम् ॥ ७.२५ ॥
ଯୋଗମାୟାରେ ଆବୃତ ମୁଁ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରକାଶିତ ନୁହେଁ। ଏହି ମୂଢ଼ ଜଗତ ଅଜନ୍ମା ଓ ଅବିନାଶୀ ମୋତେ ଜାଣେ ନାହିଁ।
7.26
वेदाहं समतीतानि वर्तमानानि चार्जुन ।
भविष्याणि च भूतानि मां तु वेद न कश्चन ॥ ७.२६ ॥
ହେ ଅର୍ଜୁନ, ଅତୀତ, ବର୍ତ୍ତମାନ ଓ ଭବିଷ୍ୟତର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ମୁଁ ଜାଣେ, କିନ୍ତୁ ମୋତେ କେହି ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ।
7.27
इच्छाद्वेषसमुत्थेन द्वन्द्वमोहेन भारत ।
सर्वभूतानि संमोहं सर्गे यान्ति परन्तप ॥ ७.२७ ॥
ହେ ଭାରତ, ହେ ପରନ୍ତପ, ଇଚ୍ଛା ଓ ଦ୍ୱେଷରୁ ଜାତ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱମୋହ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଜନ୍ମ ସମୟରେ ହିଁ ମୋହଗ୍ରସ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
7.28
येषां त्वन्तगतं पापं जनानां पुण्यकर्मणाम् ।
ते द्वन्द्वमोहनिर्मुक्ता भजन्ते मां दृढव्रताः ॥ ७.२८ ॥
କିନ୍ତୁ ଯେଉଁ ପୁଣ୍ୟକର୍ମୀ ଲୋକଙ୍କର ପାପ ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି, ସେମାନେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱମୋହରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଦୃଢ଼ବ୍ରତ ସହ ମୋତେ ଭଜନ୍ତି।
7.29
जरामरणमोक्षाय मामाश्रित्य यतन्ति ये ।
ते ब्रह्म तद्विदुः कृत्स्नमध्यात्मं कर्म चाखिलम् ॥ ७.२९ ॥
ଯେଉଁମାନେ ମୋର ଆଶ୍ରୟ ନେଇ ଜରା ଓ ମରଣରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଯତ୍ନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସେହି ବ୍ରହ୍ମକୁ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଧ୍ୟାତ୍ମକୁ ଓ ସମସ୍ତ କର୍ମକୁ ଜାଣନ୍ତି।
7.30
साधिभूताधिदैवं मां साधियज्ञं च ये विदुः ।
प्रयाणकालेऽपि च मां ते विदुर्युक्तचेतसः ॥ ७.३० ॥
ଯେଉଁମାନେ ମୋତେ ଅଧିଭୂତ, ଅଧିଦୈବ ଓ ଅଧିଯଜ୍ଞ ସହିତ ଜାଣନ୍ତି, ସେହି ଯୁକ୍ତଚିତ୍ତ ଲୋକେ ପ୍ରୟାଣକାଳରେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ଜାଣନ୍ତି।