ऋग्वेद · सूक्त 8.13
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.13.1
इन्द्रः॑ सु॒तेषु॒ सोमे॑षु॒ क्रतुं॑ पुनीत उ॒क्थ्य॑म् ।
वि॒दे वृ॒धस्य॒ दक्ष॑सो म॒हान्हि षः ॥
इंद्र पिळलेल्या सोमांमध्ये स्तुत्य संकल्प शुद्ध करो. बलवानाचे सामर्थ्य त्याने मिळवले आहे, कारण तो महान आहे.
8.13.2
स प्र॑थ॒मे व्यो॑मनि दे॒वानां॒ सद॑ने वृ॒धः ।
सु॒पा॒रः सु॒श्रव॑स्तमः॒ सम॑प्सु॒जित् ॥
तो प्रथम आकाशात, देवांच्या आसनावर वाढतो. उत्तम रक्षक, अत्यंत कीर्तिमान आणि जलजेता तोच आहे.
8.13.3
तम॑ह्वे॒ वाज॑सातय॒ इन्द्रं॒ भरा॑य शु॒ष्मिण॑म् ।
भवा॑ नः सु॒म्ने अन्त॑मः॒ सखा॑ वृ॒धे ॥
विजयी धन मिळवण्यासाठी, त्या बलवान इंद्राला मी आवाहन करतो. आमच्या कल्याणात अत्यंत जवळचा मित्र होऊन, वृद्धीसाठी तुम्ही असा.
8.13.4
इ॒यं त॑ इन्द्र गिर्वणो रा॒तिः क्ष॑रति सुन्व॒तः ।
म॒न्दा॒नो अ॒स्य ब॒र्हिषो॒ वि रा॑जसि ॥
हे इंद्रा, हे स्तोत्रांच्या स्वामी, हे दान सोम पिळणाऱ्यासाठी वाहते. या दर्भासनावर आनंदित होऊन तुम्ही तेजाने चमकता.
8.13.5
नू॒नं तदि॑न्द्र दद्धि नो॒ यत्त्वा॑ सु॒न्वन्त॒ ईम॑हे ।
र॒यिं न॑श्चि॒त्रमा भ॑रा स्व॒र्विद॑म् ॥
हे इंद्रा, खरोखर आम्ही सोम पिळून तुझ्याकडे मागतो ते दे. आमच्यासाठी अद्भुत धन आण, जे स्वर्गप्रकाश मिळवून देणारे असो.
8.13.6
स्तो॒ता यत्ते॒ विच॑र्षणिरतिप्रश॒र्धय॒द्गिरः॑ ।
व॒या इ॒वानु॑ रोहते जु॒षन्त॒ यत् ॥
तुझा गायक, अत्यंत विवेकी, स्तोत्रे वेगाने उठवतो, तेव्हा ती पक्ष्यांसारखी वर उडतात, जेव्हा तू त्यांचा स्वीकार करतोस.
8.13.7
प्र॒त्न॒वज्ज॑नया॒ गिरः॑ शृणु॒धी ज॑रि॒तुर्हव॑म् ।
मदे॑मदे ववक्षिथा सु॒कृत्व॑ने ॥
हे इंद्रा, पुरातन पद्धतीने स्तुतिगीते उत्पन्न कर आणि स्तोत्याची हाक ऐक. प्रत्येक सोममदात तू सत्कर्म्या यजमानासाठी इच्छा धरली आहेस.
8.13.8
क्रीळ॑न्त्यस्य सू॒नृता॒ आपो॒ न प्र॒वता॑ य॒तीः ।
अ॒या धि॒या य उ॒च्यते॒ पति॑र्दि॒वः ॥
त्याचे सुंदर रस वाहत्या पाण्याप्रमाणे खेळतात. याच बुद्धीने तो द्युलोकाचा स्वामी म्हटला जातो.
8.13.9
उ॒तो पति॒र्य उ॒च्यते॑ कृष्टी॒नामेक॒ इद्व॒शी ।
न॒मो॒वृ॒धैर॑व॒स्युभिः॑ सु॒ते र॑ण ॥
आणि लोकांचा एकमेव नियंता म्हणून ओळखला जाणारा तो स्वामी, नमस्कार करणाऱ्यांसह आणि संरक्षण मागणाऱ्यांसह सोम गाळताना आनंद घेवो.
8.13.10
स्तु॒हि श्रु॒तं वि॑प॒श्चितं॒ हरी॒ यस्य॑ प्रस॒क्षिणा॑ ।
गन्ता॑रा दा॒शुषो॑ गृ॒हं न॑म॒स्विनः॑ ॥
इंद्राची, प्रख्यात आणि विवेकी अशा त्याची स्तुती कर. ज्याचे दोन हरी-घोडे पुढे जाऊन दात्याच्या आणि नमस्कार करणाऱ्याच्या घरी पोहोचतात.
8.13.11
तू॒तु॒जा॒नो म॑हेम॒तेऽश्वे॑भिः प्रुषि॒तप्सु॑भिः ।
आ या॑हि य॒ज्ञमा॒शुभिः॒ शमिद्धि ते॑ ॥
हे महामती, वेगाने धावणाऱ्या शिंपडलेल्या घोड्यांसह यज्ञाकडे ये; तुझ्यासाठीच खरोखर सुख आहे.
8.13.12
इन्द्र॑ शविष्ठ सत्पते र॒यिं गृ॒णत्सु॑ धारय ।
श्रवः॑ सू॒रिभ्यो॑ अ॒मृतं॑ वसुत्व॒नम् ॥
हे इंद्रा, हे अत्यंत बलवान, हे सत्पते, स्तोत्यांमध्ये संपत्ती स्थिर कर; ज्ञानी कवींना कीर्ती आणि संपत्ती देणारे अमरत्व दे.
8.13.13
हवे॑ त्वा॒ सूर॒ उदि॑ते॒ हवे॑ म॒ध्यंदि॑ने दि॒वः ।
जु॒षा॒ण इ॑न्द्र॒ सप्ति॑भिर्न॒ आ ग॑हि ॥
सूर्योदयाला मी तुला बोलावतो, आकाशाच्या मध्यान्हीलाही बोलावतो. हे इंद्रा, प्रसन्न होऊन तुझ्या घोड्यांसह आमच्याकडे ये.
8.13.14
आ तू ग॑हि॒ प्र तु द्र॑व॒ मत्स्वा॑ सु॒तस्य॒ गोम॑तः ।
तन्तुं॑ तनुष्व पू॒र्व्यं यथा॑ वि॒दे ॥
इकडे ये, खरोखर पुढे ये, वेगाने धाव. गायींनी समृद्ध अशा पिळलेल्या सोमाने आनंदित हो. प्राचीन धागा जाणला जाईल असा पसर.
8.13.15
यच्छ॒क्रासि॑ परा॒वति॒ यद॑र्वा॒वति॑ वृत्रहन् ।
यद्वा॑ समु॒द्रे अन्ध॑सोऽवि॒तेद॑सि ॥
तू दूर असतोस तेव्हा, हे शक्तिमान, जवळ असतोस तेव्हा, हे वृत्रहन्ता, किंवा समुद्रात सोमाजवळ असतोस तेव्हा, तूच रक्षक आहेस.
8.13.16
इन्द्रं॑ वर्धन्तु नो॒ गिर॒ इन्द्रं॑ सु॒तास॒ इन्द॑वः ।
इन्द्रे॑ ह॒विष्म॑ती॒र्विशो॑ अराणिषुः ॥
आमची स्तोत्रे इंद्राला वाढवोत. पिळलेले सोमबिंदू इंद्राला वाढवोत. इंद्रात हविर्युक्त लोक आनंदित झाले.
8.13.17
तमिद्विप्रा॑ अव॒स्यवः॑ प्र॒वत्व॑तीभिरू॒तिभिः॑ ।
इन्द्रं॑ क्षो॒णीर॑वर्धयन्व॒या इ॑व ॥
त्याच इंद्राला ज्ञानी कवींनी, संरक्षण इच्छून, दूरच्या मदतींनी खरोखर वाढवले. पक्ष्यांप्रमाणे त्यांनी दोन्ही लोक इंद्रात वाढवले.
8.13.18
त्रिक॑द्रुकेषु॒ चेत॑नं दे॒वासो॑ य॒ज्ञम॑त्नत ।
तमिद्व॑र्धन्तु नो॒ गिरः॑ स॒दावृ॑धम् ॥
त्रिकद्रुकांमध्ये देवांनी चेतना स्थापली आणि यज्ञ विस्तारला. सदैव वाढवणाऱ्यालाच आमची स्तोत्रे वाढवोत.
8.13.19
स्तो॒ता यत्ते॒ अनु॑व्रत उ॒क्थान्यृ॑तु॒था द॒धे ।
शुचिः॑ पाव॒क उ॑च्यते॒ सो अद्भु॑तः ॥
तुझ्याप्रती निष्ठावान असलेला स्तोता ऋतूनुसार स्तोत्रे अर्पण करतो, तेव्हा तो शुद्ध आणि पावन म्हणून गौरविला जातो; तो अद्भुत आहे.
8.13.20
तदिद्रु॒द्रस्य॑ चेतति य॒ह्वं प्र॒त्नेषु॒ धाम॑सु ।
मनो॒ यत्रा॒ वि तद्द॒धुर्विचे॑तसः ॥
रुद्राचे ते महान रूप तो प्राचीन निवासस्थानांत जाणतो; जिथे विवेकी जनांनी आपले मन ठेवले, तिथेच त्यांनी ते ठेवले.
8.13.21
यदि॑ मे स॒ख्यमा॒वर॑ इ॒मस्य॑ पा॒ह्यन्ध॑सः ।
येन॒ विश्वा॒ अति॒ द्विषो॒ अता॑रिम ॥
तू माझी मैत्री जपलीस आणि या सोमरसाचे रक्षण केलेस, तर त्याद्वारे आम्ही सर्व शत्रूंना पार करू.
8.13.22
क॒दा त॑ इन्द्र गिर्वणः स्तो॒ता भ॑वाति॒ शंत॑मः ।
क॒दा नो॒ गव्ये॒ अश्व्ये॒ वसौ॑ दधः ॥
हे इंद्रा, स्तोत्रांच्या स्वामी! तुझा स्तोता केव्हा अत्यंत शांतिदायक होईल? आणि तू आम्हांला गायी, घोडे आणि धन यांत केव्हा स्थापित करशील?
8.13.23
उ॒त ते॒ सुष्टु॑ता॒ हरी॒ वृष॑णा वहतो॒ रथ॑म् ।
अ॒जु॒र्यस्य॑ म॒दिन्त॑मं॒ यमीम॑हे ॥
तुझे सुप्रशंसित, बलवान दोन तपकिरी घोडे रथ ओढतात; त्या अजर देवाच्या अत्यंत आनंददायी रथाची आम्ही याचना करतो.
8.13.24
तमी॑महे पुरुष्टु॒तं य॒ह्वं प्र॒त्नाभि॑रू॒तिभिः॑ ।
नि ब॒र्हिषि॑ प्रि॒ये स॑द॒दध॑ द्वि॒ता ॥
अनेकांनी आवाहन केलेल्या त्या महान इंद्राला आम्ही प्राचीन संरक्षणांसह याचतो; तो प्रिय दर्भावर दोनदा बसो.
8.13.25
वर्ध॑स्वा॒ सु पु॑रुष्टुत॒ ऋषि॑ष्टुताभिरू॒तिभिः॑ ।
धु॒क्षस्व॑ पि॒प्युषी॒मिष॒मवा॑ च नः ॥
अनेकांनी स्तविलेल्या इंद्रा, ऋषींच्या स्तुतींनी आणि तुझ्या साहाय्याने चांगला वाढ. आमच्यासाठी पुष्ट करणारे अन्न दोहून खाली पाठव.
8.13.26
इन्द्र॒ त्वम॑वि॒तेद॑सी॒त्था स्तु॑व॒तो अ॑द्रिवः ।
ऋ॒तादि॑यर्मि ते॒ धियं॑ मनो॒युज॑म् ॥
हे इंद्रा, तूच खरोखर स्तुती करणाऱ्याचा सहाय्यक आहेस. हे दगड धारण करणाऱ्या, ऋतानुसार मनाने जोडलेली स्तुती मी तुझ्याकडे पाठवतो.
8.13.27
इ॒ह त्या स॑ध॒माद्या॑ युजा॒नः सोम॑पीतये ।
हरी॑ इन्द्र प्र॒तद्व॑सू अ॒भि स्व॑र ॥
येथे, सोमपानासाठी त्या दोघांना जोडून, हे इंद्रा, वेगाने दान देणाऱ्या दोन हरी घोड्यांकडे गर्जना कर.
8.13.28
अ॒भि स्व॑रन्तु॒ ये तव॑ रु॒द्रासः॑ सक्षत॒ श्रिय॑म् ।
उ॒तो म॒रुत्व॑ती॒र्विशो॑ अ॒भि प्रयः॑ ॥
तुझे रुद्र म्हणजे मरुत गर्जोत; ते तेजात सहभागी होवोत. मरुतांसह प्रजाही अर्पणांकडे गर्जोत.
8.13.29
इ॒मा अ॑स्य॒ प्रतू॑र्तयः प॒दं जु॑षन्त॒ यद्दि॒वि ।
नाभा॑ य॒ज्ञस्य॒ सं द॑धु॒र्यथा॑ वि॒दे ॥
याच्या या विस्तारणाऱ्या ज्वाला स्वर्गात पदाचा आनंद घेतल्या तेव्हा, यज्ञाच्या नाभीत जाणूनबुजून त्यांना एकत्र ठेवले.
8.13.30
अ॒यं दी॒र्घाय॒ चक्ष॑से॒ प्राचि॑ प्रय॒त्य॑ध्व॒रे ।
मिमी॑ते य॒ज्ञमा॑नु॒षग्वि॒चक्ष्य॑ ॥
हा दीर्घ दृष्टीसाठी, पूर्वेकडे जाणाऱ्या (सूर्याच्या) समोर यज्ञात, क्रमाने पाहून यज्ञाचे मापन करतो.
8.13.31
वृषा॒यमि॑न्द्र ते॒ रथ॑ उ॒तो ते॒ वृष॑णा॒ हरी॑ ।
वृषा॒ त्वं श॑तक्रतो॒ वृषा॒ हवः॑ ॥
हे इंद्रा, हा तुझा रथ वीर्यवान आहे, आणि तुझे दोन वीर्यवान हरी अश्वही वीर्यवान आहेत. हे शतक्रतो, तू वीर्यवान आहेस; आवाहनही वीर्यवान आहे.
8.13.32
वृषा॒ ग्रावा॒ वृषा॒ मदो॒ वृषा॒ सोमो॑ अ॒यं सु॒तः ।
वृषा॑ य॒ज्ञो यमिन्व॑सि॒ वृषा॒ हवः॑ ॥
दाबणारा दगड वीर्यवान आहे, मद वीर्यवान आहे, येथे पिळलेला सोम वीर्यवान आहे. तू प्रेरित करतोस तो यज्ञ वीर्यवान आहे; आवाहनही वीर्यवान आहे.
8.13.33
वृषा॑ त्वा॒ वृष॑णं हुवे॒ वज्रि॑ञ्चि॒त्राभि॑रू॒तिभिः॑ ।
वा॒वन्थ॒ हि प्रति॑ष्टुतिं॒ वृषा॒ हवः॑ ॥
वीर्यवान तुला, वीर्यवान अशा तुला मी हाक मारतो; हे वज्रधारी, तेजस्वी साहाय्यांसह. खरोखर तू प्रत्युत्तरी स्तुती जिंकली आहेस; आवाहन वीर्यवान आहे.