Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 8.43

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

8.43.1

इ॒मे विप्र॑स्य वे॒धसो॑ अ॒ग्नेरस्तृ॑तयज्वनः ।
गिर॒ स्तोमा॑स ईरते ॥

ਇਹ ਵਿਪ੍ਰ ਅਤੇ ਵੇਧਸ ਦੇ ਸਤੋਤਰ; ਯੱਗ ਕਦੇ ਨਾ ਰੋਕਣ ਵਾਲੇ ਅਗਨੀ ਵੱਲ ਬਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸਤੁਤੀਆਂ ਭੇਜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

8.43.2

अस्मै॑ ते प्रति॒हर्य॑ते॒ जात॑वेदो॒ विच॑र्षणे ।
अग्ने॒ जना॑मि सुष्टु॒तिम् ॥

ਹੇ ਜਾਤਵੇਦ, ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ ਅਗਨੀ! ਤੇਰੇ ਲਈ ਹੀ ਇਹ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਭੇਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਅਗਨੀ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਸੋਹਣੀ ਸਤੁਤੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

8.43.3

आ॒रो॒का इ॑व॒ घेदह॑ ति॒ग्मा अ॑ग्ने॒ तव॒ त्विषः॑ ।
द॒द्भिर्वना॑नि बप्सति ॥

ਬਲਦੇ ਅੰਗਾਰਾਂ ਵਾਂਗ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੇਰੀਆਂ ਤਿੱਖੀਆਂ ਲਾਟਾਂ ਆਪਣੇ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਜੰਗਲਾਂ ਨੂੰ ਨਿਗਲਦੀਆਂ ਹਨ।

8.43.4

हर॑यो धू॒मके॑तवो॒ वात॑जूता॒ उप॒ द्यवि॑ ।
यत॑न्ते॒ वृथ॑ग॒ग्नयः॑ ॥

ਹਵਾ ਨਾਲ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ, ਧੂੰਏਂ ਦੀ ਝੰਡੀ ਵਾਲੇ ਭੂਰੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਂਗ, ਅਗਨੀਆਂ ਅਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਜ਼ੋਰ ਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

8.43.5

ए॒ते त्ये वृथ॑ग॒ग्नय॑ इ॒द्धासः॒ सम॑दृक्षत ।
उ॒षसा॑मिव के॒तवः॑ ॥

ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਬਾਲੇ ਗਏ ਇਹ ਅਗਨੀ ਇਕੱਠੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ, ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ ਵਾਂਗ।

8.43.6

कृ॒ष्णा रजां॑सि पत्सु॒तः प्र॒याणे॑ जा॒तवे॑दसः ।
अ॒ग्निर्यद्रोध॑ति॒ क्षमि॑ ॥

ਜਾਤਵੇਦ ਅਗਨੀ ਆਪਣੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਚੱਲਦਾ ਜਦੋਂ ਕਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਾਸ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

8.43.7

धा॒सिं कृ॑ण्वा॒न ओष॑धी॒र्बप्स॑द॒ग्निर्न वा॑यति ।
पुन॒र्यन्तरु॑णी॒रपि॑ ॥

ਅਗਨੀ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਿਵਾਸ ਬਣਾ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਵਗਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਫਿਰ ਤਰੁਣ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

8.43.8

जि॒ह्वाभि॒रह॒ नन्न॑मद॒र्चिषा॑ जञ्जणा॒भव॑न् ।
अ॒ग्निर्वने॑षु रोचते ॥

ਆਪਣੀਆਂ ਜੀਭਾਂ (ਲਾਟਾਂ) ਨਾਲ ਉਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਝੁਕਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੀ ਲਾਟ ਨਾਲ, ਚਟਚਟਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ; ਅਗਨੀ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।

8.43.9

अ॒प्स्व॑ग्ने॒ सधि॒ष्टव॒ सौष॑धी॒रनु॑ रुध्यसे ।
गर्भे॒ सञ्जा॑यसे॒ पुनः॑ ॥

ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੇਰਾ ਆਸਨ ਹੈ; ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਨਾਲ ਤੂੰ ਬਲਦਾ ਹੈਂ; ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਤੂੰ ਫਿਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ।

8.43.10

उद॑ग्ने॒ तव॒ तद्घृ॒ताद॒र्ची रो॑चत॒ आहु॑तम् ।
निंसा॑नं जु॒ह्वो॑ मुखे॑ ॥

ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੇਰੀ ਉਹ ਲਾਟ ਘਿਓ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠ ਕੇ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਹੁਤੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ; ਜੁਹੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਨਿਗਲਦੀ ਹੋਈ।

8.43.11

उ॒क्षान्ना॑य व॒शान्ना॑य॒ सोम॑पृष्ठाय वे॒धसे॑ ।
स्तोमै॑र्विधेमा॒ग्नये॑ ॥

ਜਿਸਦਾ ਭੋਜਨ ਪਕਾਇਆ ਚੌਲ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਭੋਜਨ ਗਾਂ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਪਿੱਠ ਸੋਮ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੈ, ਉਸ ਗਿਆਨੀ ਲਈ; ਸਤੋਤਰਾਂ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਅਰਪੀਏ।

8.43.12

उ॒त त्वा॒ नम॑सा व॒यं होत॒र्वरे॑ण्यक्रतो ।
अग्ने॑ स॒मिद्भि॑रीमहे ॥

ਅਤੇ ਤੈਨੂੰ ਅਸੀਂ ਨਮਸਕਾਰ ਨਾਲ, ਹੇ ਹੋਤਾ, ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਸਮਿਧਾਂ ਨਾਲ ਪੁਕਾਰਦੇ ਹਾਂ।

8.43.13

उ॒त त्वा॑ भृगु॒वच्छु॑चे मनु॒ष्वद॑ग्न आहुत ।
अ॒ङ्गि॒र॒स्वद्ध॑वामहे ॥

ਹੇ ਤੇਜਸਵੀ, ਆਹੂਤ ਅਗਨੀ, ਭ੍ਰਿਗੂਆਂ ਵਾਂਗ ਅਤੇ ਮਨੂ ਵਾਂਗ, ਅੰਗਿਰਸਾਂ ਵਾਂਗ ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਪੁਕਾਰਦੇ ਹਾਂ।

8.43.14

त्वं ह्य॑ग्ने अ॒ग्निना॒ विप्रो॒ विप्रे॑ण॒ सन्त्स॒ता ।
सखा॒ सख्या॑ समि॒ध्यसे॑ ॥

ਤੂੰ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਅਗਨੀ ਨਾਲ ਵਿਪਰ ਬਣ ਕੇ, ਵਿਪਰ ਨਾਲ ਸੱਚ ਰੂਪ ਵਿੱਚ; ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਕੇ ਮਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਤੂੰ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ।

8.43.15

स त्वं विप्रा॑य दा॒शुषे॑ र॒यिं दे॑हि सह॒स्रिण॑म् ।
अग्ने॑ वी॒रव॑ती॒मिष॑म् ॥

ਉਹ ਤੂੰ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਵਿਪਰ ਅਤੇ ਦਾਤੇ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਧਨ ਦੇ; ਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਅੰਨ ਦੇ।

8.43.16

अग्ने॒ भ्रातः॒ सह॑स्कृत॒ रोहि॑दश्व॒ शुचि॑व्रत ।
इ॒मं स्तोमं॑ जुषस्व मे ॥

ਹੇ ਅਗਨੀ, ਹੇ ਭਰਾ, ਹੇ ਬਲ ਨਾਲ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਲਾਲ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਸ਼ੁੱਧ ਵਰਤ ਵਾਲੇ, ਮੇਰੀ ਇਹ ਉਸਤਤ ਕਬੂਲ ਕਰ।

8.43.17

उ॒त त्वा॑ग्ने॒ मम॒ स्तुतो॑ वा॒श्राय॑ प्रति॒हर्य॑ते ।
गो॒ष्ठं गाव॑ इवाशत ॥

ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਮੇਰੀ ਉਸਤਤ ਵਾਸ਼ਰ ਲਈ ਅੱਗੇ ਲਿਆਂਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਗਾਵਾਂ ਗੋਹਾਲ ਵੱਲ ਦੌੜਦੀਆਂ ਜਿਵੇਂ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਪਹੁੰਚਦੀਆਂ ਹਨ।

8.43.18

तुभ्यं॒ ता अ॑ङ्गिरस्तम॒ विश्वाः॑ सुक्षि॒तयः॒ पृथ॑क् ।
अग्ने॒ कामा॑य येमिरे ॥

ਹੇ ਅੰਗਿਰਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਉੱਤਮ ਨਿਵਾਸ ਤੇਰੇ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਝੁਕਦੇ ਹਨ।

8.43.19

अ॒ग्निं धी॒भिर्म॑नी॒षिणो॒ मेधि॑रासो विप॒श्चितः॑ ।
अ॒द्म॒सद्या॑य हिन्विरे ॥

ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਮੇਧਾਵੀ ਅਤੇ ਵਿਵੇਕੀ ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸਤੁਤੀਆਂ ਨਾਲ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਯੱਗਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਹੋਵੇ।

8.43.20

तं त्वामज्मे॑षु वा॒जिनं॑ तन्वा॒ना अ॑ग्ने अध्व॒रम् ।
वह्निं॒ होता॑रमीळते ॥

ਹੇ ਅਗਨੀ, ਯੱਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਲਵਾਨ ਤੈਨੂੰ ਸਲਾਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਤੂੰ ਹੀ ਵਾਹਕ ਅਤੇ ਹੋਤਾ ਹੈਂ।

8.43.21

पु॒रु॒त्रा हि स॒दृङ्ङसि॒ विशो॒ विश्वा॒ अनु॑ प्र॒भुः ।
स॒मत्सु॑ त्वा हवामहे ॥

ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਸਮਾਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲਾ ਹੈਂ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਪਰਜਾਵਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਹੈਂ; ਲੜਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਾਂ।

8.43.22

तमी॑ळिष्व॒ य आहु॑तो अ॒ग्निर्वि॒भ्राज॑ते घृ॒तैः ।
इ॒मं नः॑ शृणव॒द्धव॑म् ॥

ਆਹੂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਘਿਉ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਉਸ ਅਗਨੀ ਦੀ ਉਸਤਤਿ ਕਰ; ਉਹ ਸਾਡੀ ਇਸ ਪੁਕਾਰ ਨੂੰ ਸੁਣੇ।

8.43.23

तं त्वा॑ व॒यं ह॑वामहे शृ॒ण्वन्तं॑ जा॒तवे॑दसम् ।
अग्ने॒ घ्नन्त॒मप॒ द्विषः॑ ॥

ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਜਾਤਵੇਦਾ ਤੈਨੂੰ ਅਸੀਂ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਾਂ; ਹੇ ਅਗਨੀ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੂੰ।

8.43.24

वि॒शां राजा॑न॒मद्भु॑त॒मध्य॑क्षं॒ धर्म॑णामि॒मम् ।
अ॒ग्निमी॑ळे॒ स उ॑ श्रवत् ॥

ਪਰਜਾਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਅਦਭੁਤ, ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਸ਼ ਇਸ ਅਗਨੀ ਦੀ ਮੈਂ ਉਸਤਤਿ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਸੁਣੇ।

8.43.25

अ॒ग्निं वि॒श्वायु॑वेपसं॒ मर्यं॒ न वा॒जिनं॑ हि॒तम् ।
सप्तिं॒ न वा॑जयामसि ॥

ਸਭ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ, ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਬਲਵਾਨ ਅਤੇ ਪਿਆਰੇ ਉਸ ਨੂੰ, ਦੌੜ ਦੀ ਘੋੜੀ ਵਾਂਗ, ਅਸੀਂ ਬਲ ਲਈ ਸੱਦਦੇ ਹਾਂ।

8.43.26

घ्नन्मृ॒ध्राण्यप॒ द्विषो॒ दह॒न्रक्षां॑सि वि॒श्वहा॑ ।
अग्ने॑ ति॒ग्मेन॑ दीदिहि ॥

ਹੇ ਅਗਨੀ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ, ਵੈਰੀ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਕੇ ਦੂਰ ਕਰਦਾ, ਸਦਾ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭਸਮ ਕਰਦਾ, ਤਿੱਖੀ ਲਾਟ ਨਾਲ ਚਮਕ।

8.43.27

यं त्वा॒ जना॑स इन्ध॒ते म॑नु॒ष्वद॑ङ्गिरस्तम ।
अग्ने॒ स बो॑धि मे॒ वचः॑ ॥

ਹੇ ਅੰਗਿਰਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਗਨੀ, ਮਨੂ ਵਾਂਗ ਲੋਕ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਬਾਣੀ ਨੂੰ ਜਾਣ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ।

8.43.28

यद॑ग्ने दिवि॒जा असि॑ अप्सु॒जा वा॑ सहस्कृत ।
तं त्वा॑ गी॒र्भिर्ह॑वामहे ॥

ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੂੰ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਜੰਮਿਆ ਹੋਵੇਂ ਜਾਂ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਬਲ ਨਾਲ ਰਚੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਤੈਨੂੰ ਅਸੀਂ ਸਤੁਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸੱਦਦੇ ਹਾਂ।

8.43.29

तुभ्यं॒ घेत्ते जना॑ इ॒मे विश्वाः॑ सुक्षि॒तयः॒ पृथ॑क् ।
धा॒सिं हि॑न्व॒न्त्यत्त॑वे ॥

ਤੇਰੇ ਲਈ ਹੀ, ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ, ਇਹ ਸੁਖ ਨਾਲ ਵੱਸਦੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ, ਤੂੰ ਖਾਣ ਲਈ ਆਸਣ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।

8.43.30

ते घेद॑ग्ने स्वा॒ध्यो॑ अहा॒ विश्वा॑ नृ॒चक्ष॑सः ।
तर॑न्तः स्याम दु॒र्गहा॑ ॥

ਹੇ ਅਗਨੀ, ਉਹੀ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਚੰਗੇ ਗਿਆਨੀ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦਿਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਹੋ ਕੇ, ਔਖੇ ਰਾਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਅਸੀਂ ਹੋਈਏ।

8.43.31

अ॒ग्निं म॒न्द्रं पु॑रुप्रि॒यं शी॒रं पा॑व॒कशो॑चिषम् ।
हृ॒द्भिर्म॒न्द्रेभि॑रीमहे ॥

ਮਨਮੋਹਕ, ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ, ਤਿੱਖੇ ਅਤੇ ਪਾਵਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਹਿਰਦਿਆਂ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਭਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪੁਕਾਰਦੇ ਹਾਂ।

8.43.32

स त्वम॑ग्ने वि॒भाव॑सुः सृ॒जन्त्सूर्यो॒ न र॒श्मिभिः॑ ।
शर्ध॒न्तमां॑सि जिघ्नसे ॥

ਤੂੰ ਹੀ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਵਿਭਾਵਸੂ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਰਚਦਾ ਹੋਇਆ, ਹਨੇਰਿਆਂ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।

8.43.33

तत्ते॑ सहस्व ईमहे दा॒त्रं यन्नोप॒दस्य॑ति ।
त्वद॑ग्ने॒ वार्यं॒ वसु॑ ॥

ਹੇ ਬਲਵਾਨ, ਤੇਰਾ ਉਹ ਦਾਨ—ਜੋ ਘਟਦਾ ਨਹੀਂ—ਅਸੀਂ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ; ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਹੀ ਵਰਣ ਯੋਗ ਧਨ ਮਿਲੇ।