ಯಜುರ್ವೇದ · ಅಧ್ಯಾಯ 14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.1
ध्रुवक्षितिर् ध्रुवयोनिर् ध्रुवासि ध्रुवं योनिम् आ सीद साधुया ।
उख्यस्य केतुं प्रथमं जुषाणा ।
अश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ॥ १४.१ ॥
ನೀನು ಸ್ಥಿರ ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ ಗರ್ಭವುಳ್ಳವಳು; ಸ್ಥಿರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೋ. ಉಖ್ಯದ ಮೊದಲ ಧ್ವಜವನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾ. ಅಶ್ವಿನರಾದ ಅಧ್ವರ್ಯುಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಲಿ.
14.2
कुलायिनी घृतवती पुरंधिः स्योने सीद सदने पृथिव्याः ।
अभि त्वा रुद्रा वसवो गृणन्त्व् इमा ब्रह्म पीपिहि सौभगाय ।
अश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ॥ १४.२ ॥
ಗೂಡುಳ್ಳವಳೇ, ತುಪ್ಪದಿಂದ ತುಂಬಿದವಳೇ, ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಧರಿಸುವವಳೇ, ಭೂಮಿಯ ಸುಖಾಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೋ. ರುದ್ರರು ಮತ್ತು ವಸುಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಲಿ; ಸೌಭಾಗ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸು. ಅಶ್ವಿನರಾದ ಅಧ್ವರ್ಯುಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಲಿ.
14.3
स्वैर् दक्षैर् दक्षपितेह सीद देवानाꣳ सुम्ने बृहते रणाय ।
पितेवैधि सूनव ऽ आ सुशेवा स्वावेशा तन्वा सं विशस्व ।
अश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ॥ १४.३ ॥
ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಬಲಗಳಿಂದ, ಕೌಶಲ್ಯದ ಒಡೆಯನೇ, ಇಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೋ; ದೇವತೆಗಳ ಮಹಾ ಅನುಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಆನಂದಕ್ಕಾಗಿ. ತಂದೆಯಂತಾಗು, ಮಗನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹಿತಕರನಾಗಿ; ನಿನ್ನ ದೇಹದಿಂದ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸು. ಅಶ್ವಿನರಾದ ಅಧ್ವರ್ಯುಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಲಿ.
14.4
पृथिव्याः पुरीषम् अस्य् अप्सो नाम तां त्वा विश्वे ऽ अभि गृणन्तु देवाः ।
स्तोमपृष्ठा घृतवतीह सीद प्रजावद् अस्मे द्रविणा यजस्व ।
अश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ॥ १४.४ ॥
ನೀನು ಭೂಮಿಯ ಪೂರ್ಣತೆ; ಅಪ್ಸಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನವಳು. ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಲಿ. ಸ್ತೋಮವನ್ನು ಬೆನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡು, ತುಪ್ಪದಿಂದ ತುಂಬಿದವಳಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೋ; ನಮಗೆ ಮಕ್ಕಳೊಡನೆ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಕೊಡು. ಅಶ್ವಿನರಾದ ಅಧ್ವರ್ಯುಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಲಿ.
14.5
अदित्यास् त्वा पृष्ठे सादयाम्य् अन्तरिक्षस्य धर्त्रीं विष्टम्भनीं दिशामधिपत्नीं भुवनानामूर्मिर् द्रप्सो ऽ अपाम् असि विश्वकर्मा त ऽ ऋषिः ।
अश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ॥ १४.५ ॥
ಅದಿತಿಯ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ನಿನ್ನನ್ನು ಇಡುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ಅಂತರಿಕ್ಷವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವವಳು, ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವವಳು, ಲೋಕಗಳ ಅಧಿಪತ್ನಿ. ನೀನು ನೀರಿನ ಅಲೆ ಮತ್ತು ಹನಿ; ನಿನ್ನ ಋಷಿ ವಿಶ್ವಕರ್ಮ. ಅಶ್ವಿನಿಯರಾದ ಅಧ್ವರ್ಯುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿ.
14.6
शुक्रश् च शुचिश् च ग्रीष्माव् ऋतू ऽ अग्नेर् अन्तःश्लेषो ऽसि कल्पेतां द्यावापृथिवी कल्पन्ताम् आप ऽ ओषधयः कल्पन्ताम् अग्नयः पृथङ् नम ज्यैष्ठ्याय सव्रताः ।
ये ऽ अग्नयः समनसो ऽन्तरा द्यावापृथिवी ऽ इमे ग्रैष्माव् ऋतू ऽ अभिकल्पमानाऽ इन्द्रम् इव देवा ऽ अभिसं विशन्तु तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवे सीदतम् ॥ १४.६ ॥
ಶುಕ್ರ ಮತ್ತು ಶುಚಿ ಎಂಬ ಎರಡು ಗ್ರೀಷ್ಮ ಋತುಗಳು ಅಗ್ನಿಯ ಆಂತರಿಕ ಸಂಧಿಯಾಗಲಿ. ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿಗಳು ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ; ನೀರು ಮತ್ತು ಓಷಧಿಗಳು ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ; ಅಗ್ನಿಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಮಸ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಗಾಗಿ ಸಮಾನ ವ್ರತದವರಾಗಲಿ. ಸಮಮನಸ್ಸಿನ ಅಗ್ನಿಗಳು ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿಗಳ ನಡುವೆ ಇರುವವು; ಈ ಗ್ರೈಷ್ಮ ಋತುಗಳು ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಇಂದ್ರನಂತೆ ದೇವತೆಗಳು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಲಿ. ಆ ದೇವತೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಂಗಿರಸರಂತೆ ಧ್ರುವದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿರಿ.
14.7
सजूर् ऋतुभिः सजूर् विधाभिः सजूर् देवैः सजूर् देवैर् वयोनाधैर् अग्नये त्वा वैश्वानरायाश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ।
सजूर् ऋतुभिः सजूर् विधाभिः सजूर् वसुभिः सजूर् देवैर् वयोनाधैर् अग्नये त्वा वैश्वानरायाश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ।
सजूर् ऋतुभिः सजूर् विधाभिः सजू रुद्रैः सजूर् देवैर् वयोनाधैर् अग्नये त्वा वैश्वानरायाश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ।
सजूर् ऋतुभिः सजूर् विधाभिः सजूर् आदित्यैः सजूर् देवैर् वयोनाधैर् अग्नये त्वा वैश्वानरायाश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ।
सजूर् ऋतुभिः सजूर् विधाभिः सजूर् विश्वैर् देवैः सजूर् देवैर् वयोनाधैर् अग्नये त्वा वैश्वानरायाश्विनाध्वर्यू सादयताम् इह त्वा ॥ १४.७ ॥
ಋತುಗಳೊಂದಿಗೆ, ವಿಧೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ವಯೋನಾಧಗಳೊಂದಿಗೆ — ಅಗ್ನಿ ವೈಶ್ವಾನರನಿಗಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು, ಇಬ್ಬರು ಅಧ್ವರ್ಯುಗಳಾದ ಅಶ್ವಿನರು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿ. (ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ಆದಿತ್ಯರು, ವಿಶ್ವದೇವರೊಂದಿಗೆ ಐದು ಬಾರಿ)
14.8
प्राणं मे पाहि ।
अपानं मे पाहि ।
व्यानं मे पाहि ।
चक्षुर् म ऽ उर्व्या वि भाहि ।
श्रोत्रं मे श्लोकय ।
अपः पिन्व ।
ओषधीर् जिन्व ।
द्विपाद् अव ।
चतुष्पात् पाहि ।
दिवो वृष्टिम् एरय ॥ १४.८ ॥
ನನ್ನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ನನ್ನ ಅಪಾನವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ನನ್ನ ವ್ಯಾನವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ನನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಬೆಳಗಿಸು. ನನ್ನ ಶ್ರವಣವನ್ನು ಕೀರ್ತಿಯುತವಾಗಿಸು. ನೀರನ್ನು ತುಂಬಿಸು. ಓಷಧಿಗಳನ್ನು ಚೈತನ್ಯಗೊಳಿಸು. ದ್ವಿಪಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ಚತುಷ್ಪಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ದ್ಯುಲೋಕದಿಂದ ಮಳೆಯನ್ನು ಪ್ರೇರಿಸು.
14.9
मूर्धा वयः प्रजापतिश् छन्दः ।
क्षत्रं वयो मयंदं छन्दः ।
विष्टम्भो वयो ऽधिपतिश् छन्दः ।
विश्वकर्मा वयः परमेष्ठी छन्दः ।
वस्तो वयो विवलं छन्दः ।
वृष्णिर् वयो विशालं छन्दः ।
पुरुषो वयस् तन्द्रं छन्दः ।
व्याघ्रो वयो ऽनाधृष्टं छन्दः ।
सिꣳहो वयश् छदिश् छन्दः ।
पष्ठवाड् वयो बृहती छन्दः ।
ऽ उक्षा वयः ककुप् छन्दः ।
ऽ ऋषभो वयः सतोबृहती छन्दः ॥ १४.९ ॥
ಶಿರಸ್ಸು ವಯಸ್ಸು, ಪ್ರಜಾಪತಿ ಛಂದಸ್ಸು. ಕ್ಷತ್ರ ವಯಸ್ಸು, ಮಯಂದ ಛಂದಸ್ಸು. ವಿಷ್ಟಂಭ ವಯಸ್ಸು, ಅಧಿಪತಿ ಛಂದಸ್ಸು. ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ವಯಸ್ಸು, ಪರಮೇಷ್ಠಿ ಛಂದಸ್ಸು. ವಸ್ತ ವಯಸ್ಸು, ವಿವಲ ಛಂದಸ್ಸು. ವೃಷ್ಣಿ ವಯಸ್ಸು, ವಿಶಾಲ ಛಂದಸ್ಸು. ಪುರುಷ ವಯಸ್ಸು, ತಂದ್ರ ಛಂದಸ್ಸು. ವ್ಯಾಘ್ರ ವಯಸ್ಸು, ಅನಾಧೃಷ್ಟ ಛಂದಸ್ಸು. ಸಿಂಹ ವಯಸ್ಸು, ಛದಿಸ್ ಛಂದಸ್ಸು. ಪಷ್ಠವಾಡ್ ವಯಸ್ಸು, ಬೃಹತೀ ಛಂದಸ್ಸು. ಉಕ್ಷಾ ವಯಸ್ಸು, ಕಕುಪ್ ಛಂದಸ್ಸು. ಋಷಭ ವಯಸ್ಸು, ಸತೋಬೃಹತೀ ಛಂದಸ್ಸು.
14.10
अनड्वान् वयः पङ्क्तिश् छन्दः ।
धेनुर् वयो जगती छन्दः ।
त्र्यविर् वयस् त्रिष्टुप् छन्दः ।
दित्यवाड् वयो विराट् छन्दः ।
पञ्चाविर् वयो गायत्री छन्दः ।
त्रिवत्सो वय ऽ उष्णिक् छन्दः ।
तुर्यवाड् वयो ऽनुष्टुप् छन्दः ॥ १४.१० ॥
ಎತ್ತು ಪಕ್ಷಿ ರೂಪ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ; ಛಂದಸ್ಸು ಪಂಕ್ತಿ. ಹಸು ಪಕ್ಷಿ ರೂಪ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ; ಛಂದಸ್ಸು ಜಗತಿ. ಮೂರು ವರ್ಷದ ಹೆಣ್ಣು ಕುರಿ ಪಕ್ಷಿ ರೂಪ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ; ಛಂದಸ್ಸು ತ್ರಿಷ್ಟುಪ್. ಎರಡು ವರ್ಷದ ಎತ್ತು ಪಕ್ಷಿ ರೂಪ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ; ಛಂದಸ್ಸು ವಿರಾಟ್. ಐದು ವರ್ಷದ ಹೆಣ್ಣು ಕುರಿ ಪಕ್ಷಿ ರೂಪ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ; ಛಂದಸ್ಸು ಗಾಯತ್ರಿ. ಮೂರು ವರ್ಷದ ಕರು ಪಕ್ಷಿ ರೂಪ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ; ಛಂದಸ್ಸು ಉಷ್ಣಿಕ್. ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷದ ಎತ್ತು ಪಕ್ಷಿ ರೂಪ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ; ಛಂದಸ್ಸು ಅನುಷ್ಟುಪ್.
14.11
इन्द्राग्नी ऽ अव्यथमानाम् इष्टकां दृꣳहतं युवम् ।
पृष्ठेन द्यावापृथिवी ऽ अन्तरिक्षं च विबाधसे ॥ १४.११ ॥
ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯೇ, ನೀವಿಬ್ಬರೂ ಅಚಲವಾದ ಇಷ್ಟಕೆಯನ್ನು ದೃಢಗೊಳಿಸಿ. ಬೆನ್ನಿನಿಂದ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿ ಮತ್ತು ಅಂತರಿಕ್ಷವನ್ನು ನೀವಿಬ್ಬರೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಇಡುತ್ತೀರಿ.
14.12
विश्वकर्मा त्वा सादयत्व् अन्तरिक्षस्य पृष्ठे व्यचस्वतीं प्रथस्वतीम् अन्तरिक्षं यच्छान्तरिक्षं दृꣳहान्तरिक्षं मा हिꣳसीः ।
विश्वस्मै प्राणायापानाय व्यानायोदानाय प्रतिष्ठायै चरित्राय ।
वायुष् ट्वाभि पातु मह्या स्वस्त्या छर्दिषा शंतमेन तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवा सीद ॥ १४.१२ ॥
ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ನಿನ್ನನ್ನು ಅಂತರಿಕ್ಷದ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಇರಿಸಲಿ; ವಿಶಾಲವಾದ, ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಅಂತರಿಕ್ಷವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡು, ಅಂತರಿಕ್ಷವನ್ನು ದೃಢಗೊಳಿಸು, ಅಂತರಿಕ್ಷಕ್ಕೆ ಹಾನಿ ಮಾಡಬೇಡ. ಎಲ್ಲರಿಗಾಗಿ, ಪ್ರಾಣಕ್ಕಾಗಿ, ಅಪಾನಕ್ಕಾಗಿ, ವ್ಯಾನಕ್ಕಾಗಿ, ಉದಾನಕ್ಕಾಗಿ, ಸ್ಥಿರತೆಗಾಗಿ, ಚಲನೆಗಾಗಿ. ವಾಯು ನಿನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ, ಮಹಾ ಕ್ಷೇಮದಿಂದ, ಅತ್ಯಂತ ಮಂಗಳಕರವಾದ ಆಶ್ರಯದಿಂದ, ಆ ದೇವತೆಯೊಂದಿಗೆ; ಅಂಗಿರಸರಂತೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೋ.
14.13
राज्ञ्य् असि प्राची दिक् ।
विराड् असि दक्षिणा दिक् ।
सम्राड् असि प्रतीची दिक् ।
स्वराड् अस्य् उदीची दिक् ।
अधिपत्न्य् असि बृहती दिक् ॥ १४.१३ ॥
ನೀನು ರಾಜ್ಞಿ, ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕು. ನೀನು ವಿರಾಟ್, ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕು. ನೀನು ಸಮ್ರಾಟ್, ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕು. ನೀನು ಸ್ವರಾಟ್, ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕು. ನೀನು ಅಧಿಪತ್ನಿ, ವಿಶಾಲ ದಿಕ್ಕು.
14.14
विश्वकर्मा त्वा सादयत्व् अन्तरिक्षस्य पृष्ठे ज्योतिष्मतीम् ।
विश्वस्मै प्राणायापानाय व्यानाय विश्वं ज्योतिर् यच्छ ।
वायुष्टे ऽधिपतिस् तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवा सीद ॥ १४.१४ ॥
ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ನಿನ್ನನ್ನು ಅಂತರಿಕ್ಷದ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಿ. ಎಲ್ಲರ ಪ್ರಾಣ, ಅಪಾನ, ವ್ಯಾನಕ್ಕಾಗಿ ಸಮಸ್ತ ಬೆಳಕನ್ನು ಕೊಡು. ವಾಯು ನಿನ್ನ ಅಧಿಪತಿ; ಆ ದೇವತೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಂಗಿರಸರಂತೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೋ.
14.15
नभश् च नभस्यश् च वार्षिकाव् ऋतू ऽ अग्नेर् अन्तःश्लेषो सि कल्पेतां द्यावापृथिवी कल्पन्ताम् आप ऽ ओषधयः कल्पन्ताम् अग्नयः पृथङ् नम ज्यैष्ठ्याय सव्रताः ।
ये ऽ अग्नयः समनसोऽन्तरा द्यावापृथिवी ऽ इमे वार्षिकाव् ऋतू ऽ अभिकल्पमानाऽ इन्द्रम् इव देवा ऽ अभिसं विशन्तु तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवे सीदतम् ॥ १४.१५ ॥
ನಭ ಮತ್ತು ನಭಸ್ಯ ಎಂಬ ಮಳೆಗಾಲದ ಋತುಗಳು ಅಗ್ನಿಯ ಬಂಧವಾಗಿರಲಿ. ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ, ನೀರು ಮತ್ತು ಓಷಧಿಗಳು ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ, ಅಗ್ನಿಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ, ಜ್ಯೇಷ್ಠತೆಗಾಗಿ ಸಮಾನ ವ್ರತದೊಂದಿಗೆ, ನಮಸ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ. ಒಂದೇ ಮನಸ್ಸಿನ ಅಗ್ನಿಗಳು ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿಯ ನಡುವೆ ಈ ಮಳೆಗಾಲದ ಋತುಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥಗೊಳಿಸುತ್ತಾ, ಇಂದ್ರನಂತೆ ದೇವತೆಗಳು ಪ್ರವೇಶಿಸಲಿ. ಆ ದೇವತೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಂಗಿರಸರಂತೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ.
14.16
इषश् चोर्जश् च शारदाव् ऋतू ऽ अग्नेर् अन्तःश्लेषोऽसि कल्पेतां द्यावापृथिवी कल्पन्ताम् आप ऽ ओषधयः कल्पन्ताम् अग्नयः पृथङ् नम ज्यैष्ठ्याय सव्रताः ।
ये ऽ अग्नयः समनसोऽन्तरा द्यावापृथिवी ऽ इमे शारदाव् ऋतू ऽ अभिकल्पमाना ऽइन्द्रम् इव देवाऽ अभिसं विशन्तु तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवे सीदतम् ॥ १४.१६ ॥
ಇಷ ಮತ್ತು ಊರ್ಜ ಎಂಬ ಶರದೃತುಗಳು; ನೀನು ಅಗ್ನಿಯ ಅಂತಃಶ್ಲೇಷ. ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿಗಳು ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ; ಜಲಗಳು ಓಷಧಿಗಳು ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ; ಅಗ್ನಿಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ. ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಗಾಗಿ ನಮಸ್ಕಾರ, ಸಮಾನ ವ್ರತದವರೇ. ಸಮಾನ ಮನಸ್ಸಿನ ಅಗ್ನಿಗಳು, ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿಗಳ ನಡುವೆ, ಈ ಶರದೃತುಗಳು ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಇಂದ್ರನಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತೆ, ಆ ದೇವತೆಯೊಂದಿಗೆ, ಅಂಗಿರಸರಂತೆ, ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ.
14.17
आयुर् मे पाहि ।
प्राणं मे पाहि ।
अपानं मे पाहि ।
व्यानं मे पाहि ।
चक्षुर् मे पाहि ।
श्रोत्रं मे पाहि ।
वाचं मे पिन्व ।
मनो मे जिन्व ।
आत्मानं मे पाहि ।
ज्योतिर् मे यच्छ ॥ १४.१७ ॥
ನನ್ನ ಆಯುಸ್ಸನ್ನು ಕಾಪಾಡು. ನನ್ನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಕಾಪಾಡು. ನನ್ನ ಅಪಾನವನ್ನು ಕಾಪಾಡು. ನನ್ನ ವ್ಯಾನವನ್ನು ಕಾಪಾಡು. ನನ್ನ ಚಕ್ಷುವನ್ನು ಕಾಪಾಡು. ನನ್ನ ಶ್ರೋತ್ರವನ್ನು ಕಾಪಾಡು. ನನ್ನ ವಾಕ್ಕನ್ನು ಪುಷ್ಟಗೊಳಿಸು. ನನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಚೈತನ್ಯಗೊಳಿಸು. ನನ್ನ ಆತ್ಮವನ್ನು ಕಾಪಾಡು. ನನಗೆ ಜ್ಯೋತಿಯನ್ನು ನೀಡು.
14.18
मा छन्दः ।
प्रमा छन्दः ।
प्रतिमा छन्दः ।
ऽ अस्रीवयश् छन्दः ।
पङ्क्तिश् छन्दः ।
ऽ उष्णिक् छन्दः ।
बृहती छन्दः ।
ऽअनुष्टुप् छन्दः ।
विराट् छन्दः ।
गायत्री छन्दः ।
त्रिष्टुप् छन्दः ।
जगती छन्दः ॥ १४.१८ ॥
ಮಾ ಛಂದಸ್ಸು. ಪ್ರಮಾ ಛಂದಸ್ಸು. ಪ್ರತಿಮಾ ಛಂದಸ್ಸು. ಅಸ್ರೀವಯ ಛಂದಸ್ಸು. ಪಂಕ್ತಿ ಛಂದಸ್ಸು. ಉಷ್ಣಿಕ್ ಛಂದಸ್ಸು. ಬೃಹತೀ ಛಂದಸ್ಸು. ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸು. ವಿರಾಟ್ ಛಂದಸ್ಸು. ಗಾಯತ್ರೀ ಛಂದಸ್ಸು. ತ್ರಿಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸು. ಜಗತೀ ಛಂದಸ್ಸು.
14.19
पृथिवी छन्दः ।
ऽअन्तरिक्षं छन्दः ।
द्यौश् छन्दः ।
समाश् छन्दः ।
नक्षत्राणि छन्दः ।
वाक् छन्दः ।
मनश् छन्दः ।
कृषिश् छन्दः ।
हिरण्यं छन्दः ।
गौश् छन्दः ।
ऽअजा छन्दः ।
ऽअश्वश् छन्दः ॥ १४.१९ ॥
ಪೃಥಿವೀ ಛಂದಸ್ಸು. ಅಂತರಿಕ್ಷ ಛಂದಸ್ಸು. ದ್ಯೌ ಛಂದಸ್ಸು. ಸಮಾಃ ಛಂದಸ್ಸು. ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಛಂದಸ್ಸು. ವಾಕ್ ಛಂದಸ್ಸು. ಮನಸ್ ಛಂದಸ್ಸು. ಕೃಷಿ ಛಂದಸ್ಸು. ಹಿರಣ್ಯ ಛಂದಸ್ಸು. ಗೌಃ ಛಂದಸ್ಸು. ಅಜಾ ಛಂದಸ್ಸು. ಅಶ್ವಃ ಛಂದಸ್ಸು.
14.20
अग्निर् देवता ।
वातो देवता ।
सूर्यो देवता ।
चन्द्रमा देवता ।
वसवो देवता ।
रुद्रा देवता ।
ऽऽआदित्या देवता ।
मरुतो देवता ।
विश्वे देवा देवता ।
बृहस्पतिर् देवता ।
इन्द्रो देवता ।
वरुणो देवता ॥ १४.२० ॥
ಅಗ್ನಿ ದೇವತೆ. ವಾಯು ದೇವತೆ. ಸೂರ್ಯ ದೇವತೆ. ಚಂದ್ರ ದೇವತೆ. ವಸುಗಳು ದೇವತೆ. ರುದ್ರರು ದೇವತೆ. ಆದಿತ್ಯರು ದೇವತೆ. ಮರುತ್ತುಗಳು ದೇವತೆ. ವಿಶ್ವೇದೇವರು ದೇವತೆ. ಬೃಹಸ್ಪತಿ ದೇವತೆ. ಇಂದ್ರ ದೇವತೆ. ವರುಣ ದೇವತೆ.
14.21
मूर्धासि राड् ध्रुवासि धरुणा धर्त्र्य् असि धरणी ।
आयुषे त्वा वर्चसे त्वा कृष्यै त्वा क्षेमाय त्वा ॥ १४.२१ ॥
ನೀನು ಮೂರ್ಧವು, ರಾಜ್ಞಿ; ನೀನು ಧ್ರುವವು, ಧರುಣಿ; ನೀನು ಧರ್ತ್ರಿ, ಧರಣಿ. ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು, ತೇಜಸ್ಸಿಗಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು, ಕೃಷಿಗಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು, ಕ್ಷೇಮಕ್ಕಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು (ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೇನೆ).
14.22
यन्त्री राड् यन्त्र्य् असि यमनी ध्रुवासि धरित्री ।
इषे त्वोर्जे त्वा रय्यै त्वा पोषाय त्वा ।
लोकं पृण छिद्रं पृणाथो सीद ध्रुवा त्वम् ।
इन्द्राग्नी त्वा बृहस्पतिर् अस्मिन् योनाव् असीषदन् ।
ता अस्य सूददोहसः सोमꣳ श्रीणन्ति पृश्नयः ।
जन्मन् देवानां विशस् त्रिष्व् आ रोचने दिवः ।
इन्द्रं विश्वा अवीवृधन्त् समुद्रव्यचसं गिरः ।
रथीतमꣳ रथीनां वाजानाꣳ सत्पतिं पतिम् ॥ १४.२२ ॥
ನೀನು ಯಂತ್ರೀ, ರಾಜ್ಞಿ; ನೀನು ಯಂತ್ರೀ, ಯಮನೀ; ನೀನು ಧ್ರುವವು, ಧರಿತ್ರಿ. ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು, ಬಲಕ್ಕಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು, ಸಂಪತ್ತಿಗಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು, ಪೋಷಣೆಗಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು (ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೇನೆ). ಲೋಕವನ್ನು ತುಂಬು, ಛಿದ್ರವನ್ನು ತುಂಬು, ಆಮೇಲೆ ಕುಳಿತುಕೋ, ನೀನು ಸ್ಥಿರಳು. ಇಂದ್ರನೂ ಅಗ್ನಿಯೂ, ಬೃಹಸ್ಪತಿಯೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಈ ಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿದರು. ಹಾಲು ಹಿಂಡುವ ಬೊಟ್ಟಿನ ಹಸುಗಳು ಈ ಸೋಮವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ದೇವತೆಗಳ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ, ಮೂರು ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ, ಸ್ವರ್ಗದ... ಇಂದ್ರನನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಜೆಗಳು ಸಮುದ್ರದಷ್ಟು ವಿಶಾಲವಾದ ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ಬೆಳೆಸಿದರು. ರಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಥಿ, ಬಹುಮಾನಗಳ ಸತ್ಪತಿ, ಒಡೆಯ (ಇಂದ್ರ).
14.23
आशुर् त्रिवृत् ।
भान्तः पञ्चदशः ।
व्योमा सप्तदशः ।
धरुण ऽ एकविꣳशः ।
प्रतूर्तिर् अष्टादशः ।
तपो नवदशः ।
ऽअभीवर्तः सविꣳशः ।
वर्चो द्वाविꣳशः ।
संभरणस् त्रयोविꣳशः ।
योनिश् चतुर्विꣳशः ।
गर्भाः पञ्चविꣳशः ।
ऽ ओजस् त्रिणवः ।
क्रतुर् एकत्रिꣳशः ।
प्रतिष्ठा त्रयस्त्रिꣳशः ।
ब्रध्नस्य विष्टपं चतुस्त्रिꣳशः ।
नाकः षट्त्रिꣳशः ।
विवर्तो ष्टाचत्वारिꣳशः ।
धर्त्रं चतुष्टोमः ॥ १४.२३ ॥
ಮೂರು ಪಟ್ಟು ವೇಗದ್ದು; ಹೊಳೆಯುವದು ಹದಿನೈದನೆಯದು; ಆಕಾಶದಂತಹದು ಹದಿನೇಳನೆಯದು; ಧಾರಕವು ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೆಯದು; ಜಯ ನೀಡುವದು ಹದಿನೆಂಟನೆಯದು; ತಪಸ್ಸು ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯದು; ಸುತ್ತುವರಿಯುವದು ಇಪ್ಪತ್ತನೆಯದು; ತೇಜಸ್ಸು ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡನೆಯದು; ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವದು ಇಪ್ಪತ್ತಮೂರನೆಯದು; ಮೂಲ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕನೆಯದು; ಗರ್ಭಗಳು ಇಪ್ಪತ್ತೈದನೆಯವು; ಓಜಸ್ಸು ಇಪ್ಪತ್ತೇಳನೆಯದು; ಸಂಕಲ್ಪ ಮೂವತ್ತೊಂದನೆಯದು; ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಮೂವತ್ತಮೂರನೆಯದು; ಸೂರ್ಯನ ನೆಲೆ ಮೂವತ್ತನಾಲ್ಕನೆಯದು; ಸ್ವರ್ಗ ಮೂವತ್ತಾರನೆಯದು; ಪರಿವರ್ತನೆ ನಲ್ವತ್ತೆಂಟನೆಯದು; ಧಾರಕ — ಚತುಷ್ಟೋಮ.
14.24
अग्नेर् भागो ऽसि दीक्षाया ऽ आधिपत्यं ब्रह्म स्पृतं त्रिवृत् स्तोमः ।
इन्द्रस्य भागो ऽसि विष्णोर् आधिपत्यं क्षत्रꣳ स्पृतं पञ्चदशः स्तोमः ।
नृचक्षसां भागो ऽसि धातुर् आधिपत्यं जनित्रꣳ स्पृतꣳ सप्तदशः स्तोमः ।
मित्रस्य भागो ऽसि वरुणस्याधिपत्यं दिवो वृष्टिर् वात स्पृत ऽएकविꣳश स्तोमः ॥ १४.२४ ॥
ನೀನು ಅಗ್ನಿಯ ಭಾಗ; ದೀಕ್ಷೆಯ ಆಧಿಪತ್ಯ. ಬ್ರಹ್ಮದಿಂದ ಕೂಡಿದವನು; ತ್ರಿವೃತ್ ಸ್ತೋಮ. ನೀನು ಇಂದ್ರನ ಭಾಗ; ವಿಷ್ಣುವಿನ ಆಧಿಪತ್ಯ. ಕ್ಷತ್ರದಿಂದ ಕೂಡಿದವನು; ಪಂಚದಶ ಸ್ತೋಮ. ನೀನು ನೃಚಕ್ಷಸರ ಭಾಗ; ಧಾತೃವಿನ ಆಧಿಪತ್ಯ. ಜನಿತ್ರದಿಂದ ಕೂಡಿದವನು; ಸಪ್ತದಶ ಸ್ತೋಮ. ನೀನು ಮಿತ್ರನ ಭಾಗ; ವರುಣನ ಆಧಿಪತ್ಯ. ಆಕಾಶದ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದವನು; ಏಕವಿಂಶ ಸ್ತೋಮ.
14.25
वसूनां भागो ऽसि रुद्राणाम् आधिपत्यं चतुष्पात् स्पृतं चतुर्विꣳश स्तोमः ।
आदित्यानां भागो ऽसि मरुताम् आधिपत्यं गर्भा स्पृताः पञ्चविꣳश स्तोमः ।
अदित्यै भागो ऽसि पूष्ण ऽ आधिपत्यम् ओज स्पृतं त्रिणव स्तोमः ।
देवस्य सवितुर् भागो ऽसि बृहस्पतेर् आधिपत्यꣳ समीचीर् दिश स्पृताश् चतुष्टोम स्तोमः ॥ १४.२५ ॥
ನೀನು ವಸುಗಳ ಭಾಗ; ರುದ್ರರ ಆಧಿಪತ್ಯ. ಚತುಷ್ಪಾದದಿಂದ ಕೂಡಿದವನು; ಚತುರ್ವಿಂಶ ಸ್ತೋಮ. ನೀನು ಆದಿತ್ಯರ ಭಾಗ; ಮರುತ್ತುಗಳ ಆಧಿಪತ್ಯ. ಗರ್ಭಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನು; ಪಂಚವಿಂಶ ಸ್ತೋಮ. ನೀನು ಅದಿತಿಯ ಭಾಗ; ಪೂಷನ ಆಧಿಪತ್ಯ. ಓಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದವನು; ತ್ರಿಣವ ಸ್ತೋಮ. ನೀನು ದೇವ ಸವಿತೃವಿನ ಭಾಗ; ಬೃಹಸ್ಪತಿಯ ಆಧಿಪತ್ಯ. ಒಂದುಗೂಡಿದ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನು; ಚತುಷ್ಟೋಮ ಸ್ತೋಮ.
14.26
यवानां भागो ऽस्य् अयवानाम् आधिपत्यं प्रजा स्पृताश् चतुश्चत्वारिꣳश स्तोमः ।
ऋभूणां भागो ऽसि विश्वेषां देवानाम् आधिपत्यं भूतꣳ स्पृतं त्रयस्त्रिꣳश स्तोमः ॥ १४.२६ ॥
ನೀನು ಯವಗಳ ಭಾಗ; ಅಯವಗಳ ಆಧಿಪತ್ಯ; ಪ್ರಜೆಗಳು ಸಂಯೋಜಿತರು; ನಲ್ವತ್ನಾಲ್ಕು ಸ್ತೋಮ. ನೀನು ಋಭುಗಳ ಭಾಗ; ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳ ಆಧಿಪತ್ಯ; ಭೂತ ಸಂಯೋಜಿತ; ಮೂವತ್ಮೂರು ಸ್ತೋಮ.
14.27
सहश् च सहस्यश् च हैमन्तिकाव् ऋतू ऽ अग्नेर् अन्तःश्लेषो सि कल्पेतां द्यावापृथिवी कल्पन्ताम् आप ऽ ओषधयः कल्पन्ताम् अग्नयः पृथङ् नम ज्यैष्ठ्याय सव्रताः ।
ये ऽ अग्नयः समनसो न्तरा द्यावापृथिवी ऽ इमे हैमन्तिकाव् ऋतू ऽ अभिकल्पमाना ऽ इन्द्रम् इव देवा ऽ अभिसंविशन्तु तया देवतयाङ्गिरस्वद् ध्रुवे सीदतम् ॥ १४.२७ ॥
ಸಹ ಮತ್ತು ಸಹ್ಯ ಎಂಬ ಎರಡು ಹೇಮಂತ ಋತುಗಳು ಅಗ್ನಿಯ ಅಂತಃಸಂಧಿ ನೀನು; ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ, ಜಲ ಓಷಧಿಗಳು ಸಮರ್ಥವಾಗಲಿ; ಅಗ್ನಿಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಮಸ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ, ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಗಾಗಿ ಸಮಾನ ವ್ರತದೊಂದಿಗೆ ಇರಲಿ. ಸಮಾನ ಮನಸ್ಕರಾದ ಅಗ್ನಿಗಳೇ, ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿಯ ನಡುವೆ, ಈ ಎರಡು ಹೇಮಂತ ಋತುಗಳು ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ದೇವತೆಗಳು ಇಂದ್ರನನ್ನು ಸೇರುವಂತೆ ಸೇರಲಿ; ಆ ದೇವತೆಯೊಂದಿಗೆ, ಅಂಗಿರಸರಂತೆ, ಧ್ರುವ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ.
14.28
एकयास्तुवत प्रजा ऽ अधीयन्त प्रजापतिर् अधिपतिर् आसीत् ।
तिसृभिर् अस्तुवत ब्रह्मासृज्यत ब्रह्मणस्पतिर् अधिपतिर् आसीत् ।
पञ्चभिर् अस्तुवत भूतान्य् असृज्यन्त भूतानां पतिर् अधिपतिर् आसीत् ।
सप्तभिर् अस्तुवत सप्त ऋषयो ऽसृज्यन्त धाताधिपतिर् आसीत् ॥ १४.२८ ॥
ಒಂದರಿಂದ ಅವರು ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಪ್ರಜೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿದರು; ಪ್ರಜಾಪತಿಯು ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಮೂರರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಬ್ರಹ್ಮವು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಯಿತು; ಬ್ರಹ್ಮಣಸ್ಪತಿ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಐದರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಭೂತಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು; ಭೂತಗಳ ಪತಿ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಏಳರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಏಳು ಋಷಿಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದರು; ಧಾತೃ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು.
14.29
नवभिर् अस्तुवत पितरो ऽसृज्यन्तादितिर् अध्निपत्न्य् आसीत् ।
एकादशभिर् अस्तुवत ऽ ऋतवो ऽसृज्यन्तार्तवा ऽ अधिपतय ऽ आसन् ।
त्रयोदशभिर् अस्तुवत मासा ऽ असृज्यन्त संवत्सरो ऽधिपतिर् आसीत् ।
पञ्चदशभिर् अस्तुवत क्षत्रम् असृज्यतेन्द्रो ऽधिपतिर् आसीत् ।
सप्तदशभिर् अस्तुवत ग्राम्याः पशवो ऽसृज्यन्त बृहस्पतिर् अधिपतिर् आसीत् ॥ १४.२९ ॥
ಒಂಬತ್ತರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಪಿತೃಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದರು; ಅದಿತಿ ಅಧಿಪತಿಯ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಹನ್ನೊಂದರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಋತುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು; ಋತು-ಅಧಿಪತಿಗಳಿದ್ದರು. ಹದಿಮೂರರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ತಿಂಗಳುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು; ಸಂವತ್ಸರ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಹದಿನೈದರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಕ್ಷತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಯಿತು; ಇಂದ್ರ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಹದಿನೇಳರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಗ್ರಾಮ್ಯ ಪಶುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು; ಬೃಹಸ್ಪತಿ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು.
14.30
नवदशभिर् अस्तुवत शूद्रार्याव् असृज्येताम् अहोरात्रे ऽ अधिपत्नी आस्ताम् ।
एकविꣳशत्यास्तुवतैकशफाः पशवो सृज्यन्त वरुणो ऽधिपतिर् आसीत् ।
त्रयोविꣳशत्यास्तुवत क्षुद्रां पशवो ऽसृज्यन्त पूषाधिपतिर् आसीत् ।
पञ्चविꣳशत्यास्तुवताऽऽरण्याः पशवो ऽसृज्यन्त वायुर् अधिपतिर् आसीत् ।
सप्तविꣳशत्यास्तुवत द्यावापृथिवी व्यैतां वसवो रुद्राऽ आदित्याऽ अनुव्य् आयꣳस् त ऽ एवाधिपतय ऽ आसन् ॥ १४.३० ॥
ಹದಿನೆಂಟರಿಂದ ಅವರು ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಶೂದ್ರ ಮತ್ತು ಆರ್ಯರು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದರು; ಹಗಲು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಅಧಿಷ್ಠಾತ್ರಿ ಪತ್ನಿಯರಾಗಿದ್ದರು. ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಏಕಖುರ ಪಶುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು; ವರುಣನು ಅಧಿಪತಿಯಾದನು. ಇಪ್ಪತ್ತಮೂರರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಸಣ್ಣ ಪಶುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು; ಪೂಷನು ಅಧಿಪತಿಯಾದನು. ಇಪ್ಪತ್ತೈದರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಕಾಡು ಪಶುಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು; ವಾಯು ಅಧಿಪತಿಯಾದನು. ಇಪ್ಪತ್ತೇಳರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವಿ ಬೇರ್ಪಟ್ಟವು; ವಸುಗಳು, ರುದ್ರರು, ಆದಿತ್ಯರು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು; ಅವರೇ ಅಧಿಪತಿಗಳು.
14.31
नवविꣳशत्यास्तुवत वनस्पतयोऽसृज्यन्त सोमो ऽधिपतिर् आसीत् ।
एकत्रिꣳशतास्तुवत प्रजा ऽ असृज्यन्त यवाश् चायवाश् चाधिपतय ऽ आसन् ।
त्रयस्त्रिꣳशतास्तुवत भूतान्य् अशाम्यन् प्रजापतिः परमेष्ठ्य् अधिपतिर् आसीत् ॥ १४.३१ ॥
ಇಪ್ಪತ್ತೊಂಬತ್ತರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ವನಸ್ಪತಿಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವು; ಸೋಮನು ಅಧಿಪತಿಯಾದನು. ಮೂವತ್ತೊಂದರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಪ್ರಜೆಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾದರು; ಯವ ಮತ್ತು ಅಯವ ಧಾನ್ಯಗಳು ಅಧಿಪತಿಗಳಾದವು. ಮೂವತ್ಮೂರರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಭೂತಗಳು ಶಾಂತವಾದವು; ಪರಮೇಷ್ಠಿ ಪ್ರಜಾಪತಿ ಅಧಿಪತಿಯಾದನು.