ऋग्वेद · सूक्त 8.46
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.46.1
त्वाव॑तः पुरूवसो व॒यमि॑न्द्र प्रणेतः ।
स्मसि॑ स्थातर्हरीणाम् ॥
हे धनसंपन्न इंद्रा, हे मार्गदर्शका, आम्ही तुझ्यासारख्या (दात्या)चे आहोत. हे हरि-अश्वांच्या स्थिर स्वामी, आम्ही तुझेच आहोत.
8.46.2
त्वां हि स॒त्यम॑द्रिवो वि॒द्म दा॒तार॑मि॒षाम् ।
वि॒द्म दा॒तारं॑ रयी॒णाम् ॥
हे वज्रधारी, खरोखर आम्ही तुला अन्नाचा दाता म्हणून जाणतो; संपत्तीचा दाता म्हणूनही तुला जाणतो.
8.46.3
आ यस्य॑ ते महि॒मानं॒ शत॑मूते॒ शत॑क्रतो ।
गी॒र्भिर्गृ॒णन्ति॑ का॒रवः॑ ॥
हे शत रक्षणे असलेल्या, हे शत शक्ती असलेल्या, ज्या तुझ्या महिमेला कवी स्तुतिगीतांनी गातात.
8.46.4
सु॒नी॒थो घा॒ स मर्त्यो॒ यं म॒रुतो॒ यम॑र्य॒मा ।
मि॒त्रः पान्त्य॒द्रुहः॑ ॥
मरुत आणि अर्यमा ज्याचे रक्षण करतात, तोच मर्त्य सुमार्गाने चालतो; मित्र अद्रोही लोकांचे रक्षण करतो.
8.46.5
दधा॑नो॒ गोम॒दश्व॑वत्सु॒वीर्य॑मादि॒त्यजू॑त एधते ।
सदा॑ रा॒या पु॑रु॒स्पृहा॑ ॥
गायी, अश्व आणि वीरत्व धारण करून, आदित्यांनी आवाहन केलेला तो वाढतो; सदैव संपत्ती आणि अनेक दानांसह.
8.46.6
तमिन्द्रं॒ दान॑मीमहे शवसा॒नमभी॑र्वम् ।
ईशा॑नं रा॒य ई॑महे ॥
त्या इंद्राला, जो दानस्वरूप, पराक्रमी आणि निर्भय आहे, आम्ही आवाहन करतो; धनाच्या स्वामीला आम्ही आवाहन करतो.
8.46.7
तस्मि॒न्हि सन्त्यू॒तयो॒ विश्वा॒ अभी॑रवः॒ सचा॑ ।
तमा व॑हन्तु॒ सप्त॑यः पुरू॒वसुं॒ मदा॑य॒ हर॑यः सु॒तम् ॥
त्याच्यातच सर्व संरक्षणे आहेत; निर्भय सर्व साहाय्य त्याच्यासोबत आहे. धनसंपन्न अशा त्याला, तपकिरी घोडे आनंदासाठी येथे गाळलेल्या सोमाकडे घेऊन येवोत.
8.46.8
यस्ते॒ मदो॒ वरे॑ण्यो॒ य इ॑न्द्र वृत्र॒हन्त॑मः ।
य आ॑द॒दिः स्व॑र्नृभि॒र्यः पृत॑नासु दु॒ष्टरः॑ ॥
हे इंद्रा, तुझा जो मद श्रेष्ठ आहे, वृत्राचा सर्वाधिक संहारक असलेल्या तुझा; जो माणसांसह प्रकाश प्रकट करतो, आणि जो युद्धांत दुर्लंघ्य आहे.
8.46.9
यो दु॒ष्टरो॑ विश्ववार श्र॒वाय्यो॒ वाजे॒ष्वस्ति॑ तरु॒ता ।
स नः॑ शविष्ठ॒ सव॒ना व॑सो गहि ग॒मेम॒ गोम॑ति व्र॒जे ॥
जो दुस्तर आहे, हे सर्वविजयी, तो स्तुत्य आहे; स्पर्धांमध्ये जो सहाय्यक आहे. तो आमच्यासाठी, हे वसो, हे परम बलवान, आमच्या यज्ञांकडे येऊन कृपा करो; गायींनी भरलेल्या गोठ्याकडे आम्ही जाऊ.
8.46.10
ग॒व्यो षु णो॒ यथा॑ पु॒राश्व॒योत र॑थ॒या ।
व॒रि॒व॒स्य म॑हामह ॥
गायींसह, पूर्वीप्रमाणे, घोड्यांसह आणि रथांसह आम्हाला चांगले द्या, हे महामहा.
8.46.11
न॒हि ते॑ शूर॒ राध॒सोऽन्तं॑ वि॒न्दामि॑ स॒त्रा ।
द॒श॒स्या नो॑ मघव॒न्नू चि॑दद्रिवो॒ धियो॒ वाजे॑भिराविथ ॥
हे वीरा, तुझ्या धनाचा अंत मी खरोखर शोधू शकत नाही. हे मघवन, हे वज्रधारी, आताही आम्हाला दान दे; तू आपल्या बलांनी आमच्या प्रार्थनांचे रक्षण केले आहेस.
8.46.12
य ऋ॒ष्वः श्रा॑व॒यत्स॑खा॒ विश्वेत्स वे॑द॒ जनि॑मा पुरुष्टु॒तः ।
तं विश्वे॒ मानु॑षा यु॒गेन्द्रं॑ हवन्ते तवि॒षं य॒तस्रु॑चः ॥
जो ऋषींचा मित्र आणि ऐकवणारा आहे, तोच सर्व जन्म जाणतो; अनेकांनी स्तुत. त्याच इंद्राला सर्व मानव पिढ्या हाक मारतात, जो महाबलवान आहे; स्रुक् उंच धरणाऱ्यांसह.
8.46.13
स नो॒ वाजे॑ष्ववि॒ता पु॑रू॒वसुः॑ ।
पु॒र॒स्था॒ता म॒घवा॑ वृत्र॒हा भु॑वत् ॥
तो स्पर्धांमध्ये आमचा रक्षक होवो; अनेक धन असलेला, पुढे उभा राहणारा, दाता, वृत्राचा वध करणारा इंद्र होवो.
8.46.14
अ॒भि वो॑ वी॒रमन्ध॑सो॒ मदे॑षु गाय ।
गि॒रा म॒हा विचे॑तस॒मिन्द्रं॒ नाम॒ श्रुत्यं॑ शा॒किनं॒ वचो॒ यथा॑ ॥
सोमरसाच्या आनंदात वीर इंद्राचे गान करा; महान सर्वज्ञ, प्रसिद्ध नाव असलेल्या, बलवान इंद्राची स्तुती आपल्या वाणीने करा.
8.46.15
द॒दी रेक्ण॑स्त॒न्वे॑ द॒दिर्वसु॑ द॒दिर्वाजे॑षु पुरुहूत वा॒जिन॑म् ।
नू॒नमथ॑ ॥
शरीरासाठी धन देणारा, धन देणारा, स्पर्धांमध्ये बल देणारा तू; अनेकांनी आवाहन केलेल्या, बलवान इंद्रा, आता निश्चितच.
8.46.16
विश्वे॑षामिर॒ज्यन्तं॒ वसू॑नां सास॒ह्वांसं॑ चिद॒स्य वर्प॑सः ।
कृ॒प॒य॒तो नू॒नमत्यथ॑ ॥
सर्व धनांना प्रेरणा देणारा, या बलाचा विजेता देखील, दयाळूसाठी निश्चितच पुढे जा; तेव्हा.
8.46.17
म॒हः सु वो॒ अर॑मिषे॒ स्तवा॑महे मी॒ळ्हुषे॑ अरंग॒माय॒ जग्म॑ये ।
य॒ज्ञेभि॑र्गी॒र्भिर्वि॒श्वम॑नुषां म॒रुता॑मियक्षसि॒ गाये॑ त्वा॒ नम॑सा गि॒रा ॥
महान तुला, अन्नासाठी, दात्याला आणि फिरणाऱ्याला आम्ही चांगले स्तवन करतो; यज्ञांनी आणि गीतांनी, सर्व मनुष्यांच्या मरुतांची इच्छा करून, मी तुझे गान करतो, नमस्काराने आणि वाणीने.
8.46.18
ये पा॒तय॑न्ते॒ अज्म॑भिर्गिरी॒णां स्नुभि॑रेषां य॒ज्ञं म॑हि॒ष्वणी॑नां ।
सु॒म्नं तु॑वि॒ष्वणी॑नां॒ प्राध्व॒रे ॥
पर्वतांच्या खडकाळ फटींतून आणि त्यांच्या शिखरांवरून यांना पाडणारे; गर्जणाऱ्या मरुतांचा यज्ञ, बलवान स्वराच्यांचा आनंद यज्ञात पुढे न्या.
8.46.19
प्र॒भ॒ङ्गं दु॑र्मती॒नामिन्द्र॑ शवि॒ष्ठा भ॑र ।
र॒यिम॒स्मभ्यं॒ युज्यं॑ चोदयन्मते॒ ज्येष्ठं॑ चोदयन्मते ॥
हे अत्यंत बलवान इंद्रा, दुष्ट विचारांचा नाश करणारे धन आमच्यासाठी आण. हे मनाला प्रेरणा देणाऱ्या, आम्हाला योग्य आणि उत्तम धनाकडे प्रेरित कर.
8.46.20
सनि॑तः॒ सुस॑नित॒रुग्र॒ चित्र॒ चेति॑ष्ठ॒ सूनृ॑त ।
प्रा॒सहा॑ सम्रा॒ट्सहु॑रिं॒ सह॑न्तं भु॒ज्युं वाजे॑षु॒ पूर्व्य॑म् ॥
हे विजय देणाऱ्या, हे उत्तम दात्या, हे उग्र, हे तेजस्वी, हे अति-विवेकी, हे सत्य प्रेरणा देणाऱ्या! हे सम्राट, तू बलाने शत्रूंना हरवतोस; संघर्षांत तू पूर्वी भुज्युला जिंकलास.
8.46.21
आ स ए॑तु॒ य ईव॒दाँ अदे॑वः पू॒र्तमा॑द॒दे यथा॑ चि॒द्वशो॑ अ॒श्व्यः ।
पृ॒थु॒श्रव॑सि कानी॒तेऽस्या व्युष्या॑द॒दे ॥
जो मनुष्यासारखा, देव नसलेला, मोबदला स्वीकारतो तो येथे येवो; अश्ववान धनिकासारखा तो इच्छा करो. विशाल कीर्तीच्या या तेजस्वी उषेत मी ते स्वीकारले आहे.
8.46.22
ष॒ष्टिं स॒हस्राश्व्य॑स्या॒युता॑सन॒मुष्ट्रा॑नां विंश॒तिं श॒ता दश॒ श्यावी॑नां श॒ता ।
दश॒ त्र्य॑रुषीणां॒ दश॒ गवां॑ स॒हस्रा॑ ॥
साठ हजार घोड्यांच्या दानाने मी दहा हजार उंट मिळवले; वीस शंभर व दहा शंभर तपकिरी घोडी, तीन वर्षांच्या दहा कालवडी आणि दहा हजार गायी.
8.46.23
दश॑ श्या॒वा ऋ॒धद्र॑यो वी॒तवा॑रास आ॒शवः॑ ।
म॒थ्रा ने॒मिं नि वा॑वृतुः ॥
रथचक्र वर न्यणारे दहा काळे (पुरोहित), दानशूर व वेगवान; मंथनकाठ्या चाकाची कड खाली फिरवून गुंडाळल्या आहेत.
8.46.24
दाना॑सः पृथु॒श्रव॑सः कानी॒तस्य॑ सु॒राध॑सः॒ रथं॑ हिर॒ण्ययं॒ दद॑त् ।
मंहि॑ष्ठः सू॒रिर॑भू॒द्वर्षि॑ष्ठमकृत॒ श्रवः॑ ॥
विशाल कीर्तीच्या कानीताच्या उत्तम धनवान दात्यांनी सोन्याचा रथ दिला; सर्वात उत्साही ऋषी सर्वात मोठी कीर्ती मिळवून महान झाला.
8.46.25
आ नो॑ वायो म॒हे तने॑ या॒हि म॒खाय॒ पाज॑से ।
व॒यं हि ते॑ चकृ॒मा भूरि॑ दा॒वने॑ स॒द्यश्चि॒न्महि॑ दा॒वने॑ ॥
हे वायो, महान विस्तार आणि यज्ञाच्या बलासाठी आमच्याकडे ये; दानासाठी आम्ही तुझ्यासाठी पुष्कळ केले आहे, आताही मोठ्या दानासाठी.
8.46.26
यो अश्वे॑भि॒र्वह॑ते॒ वस्त॑ उ॒स्रास्त्रिः स॒प्त स॑प्तती॒नाम् ।
ए॒भिः सोमे॑भिः सोम॒सुद्भिः॑ सोमपा दा॒नाय॑ शुक्रपूतपाः ॥
घोड्यांसह निवासांत उषांना तीन वेळा सात, सत्तर पट चालवणारा जो; या सोमरस व सोम-पिळणींसह, हे सोमपायी, दानासाठी, हे शुद्ध सोमपायी.
8.46.27
यो म॑ इ॒मं चि॑दु॒ त्मनाम॑न्दच्चि॒त्रं दा॒वने॑ ।
अ॒र॒ट्वे अक्षे॒ नहु॑षे सु॒कृत्व॑नि सु॒कृत्त॑राय सु॒क्रतुः॑ ॥
मला, हेच स्वतः आनंदित केलेला, अद्भुत दानासाठी; अरटूत, डोळ्यात, नहुषात, सत्कर्मी माणसात, सत्कर्मींमध्ये श्रेष्ठासाठी, शुभ संकल्पाच्या.
8.46.28
उ॒च॒थ्ये॑ वपु॑षि॒ यः स्व॒राळु॒त वा॑यो घृत॒स्नाः ।
अश्वे॑षितं॒ रजे॑षितं॒ शुने॑षितं॒ प्राज्म॒ तदि॒दं नु तत् ॥
स्तुत्य रूपात जो स्वराट् आहे, आणि हे वायो, तुपाने स्नान केलेल्या; घोड्यांनी न चालवलेला, राजांनी चालवलेला, कुत्र्यांनी चालवलेला, तो अजात पुढे जातो; तोच हा, आता तोच.
8.46.29
अध॑ प्रि॒यमि॑षि॒राय॑ ष॒ष्टिं स॒हस्रा॑सनम् ।
अश्वा॑ना॒मिन्न वृष्णा॑म् ॥
तेव्हा प्रिय, प्रस्थान करणाऱ्यासाठी साठ हजार आसने मी मिळवली, घोड्यांची, बैलांसारखी.
8.46.30
गावो॒ न यू॒थमुप॑ यन्ति॒ वध्र॑यः ।
उप॒ मा य॑न्ति॒ वध्र॑यः ॥
गायी आपल्या कळपाकडे येतात तसे वीर माझ्याकडे येतात; वीर माझ्याकडे येतात.
8.46.31
अध॒ यच्चार॑थे ग॒णे श॒तमुष्ट्राँ॒ अचि॑क्रदत् ।
अध॒ श्वित्ने॑षु विंश॒तिं श॒ता ॥
रथ-स्पर्धेच्या समूहात त्याने शंभर उंटांना गर्जना करून हाक दिली, तेव्हा पांढऱ्या गुरांमध्ये वीस शंभर (गुरांनाही हाक दिली).
8.46.32
श॒तं दा॒से ब॑ल्बू॒थे विप्र॒स्तरु॑क्ष॒ आ द॑दे॒ ते ते॑ वायवि॒मे जनाः॑ ।
मद॒न्तीन्द्र॑गोपा॒ मद॑न्ति दे॒वगो॑पाः ॥
दासात आणि बल्बूथात शंभर (गायी); विप्र तरुक्षाने (त्या) स्वीकारल. हे वायो, हे तुझे लोक आहेत; इंद्ररक्षित होऊन आनंदतात, देवरक्षित होऊन आनंदतात.
8.46.33
अध॒ स्या योष॑णा म॒ही प्र॑ती॒ची वश॑म॒श्व्यम् ।
अधि॑रुक्मा॒ वि नी॑यते ॥
तेव्हा ती महान स्त्री, समोर येत असताना, अश्व-संबंधी इच्छेप्रमाणे, सोन्याच्या अलंकारांसह पुढे आणली जाते.