ഭഗവദ്ഗീത · അധ്യായം 3
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.1
ज्यायसी चेत्कर्मणस्ते मता बुद्धिर्जनार्दन ।
तत्किं कर्मणि घोरे मां नियोजयसि केशव ॥ ३.१ ॥
അർജുനൻ പറഞ്ഞു: ജനാർദ്ദനാ, കർമ്മത്തെക്കാൾ ബുദ്ധിയാണ് ശ്രേഷ്ഠമെന്ന് അങ്ങ് കരുതുന്നുവെങ്കിൽ, കേശവാ, എന്നെ ഈ ഘോരകർമ്മത്തിൽ എന്തിന് നിയോഗിക്കുന്നു?
3.2
व्यामिश्रेणेव वाक्येन बुद्धिं मोहयसीव मे ।
तदेकं वद निश्चित्य येन श्रेयोऽहमाप्नुयाम् ॥ ३.२ ॥
കലർന്നതുപോലുള്ള വാക്കുകളാൽ അങ്ങ് എന്റെ ബുദ്ധിയെ മോഹിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ. അതിനാൽ ഞാൻ ശ്രേയസ്സ് നേടുന്ന ആ ഒന്ന് നിശ്ചയിച്ചു പറയൂ.
3.3
लोकेऽस्मिन्द्विविधा निष्ठा पुरा प्रोक्ता मयानघ ।
ज्ञानयोगेन सांख्यानां कर्मयोगेन योगिनाम् ॥ ३.३ ॥
ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: പാപരഹിതനേ, ഈ ലോകത്തിൽ രണ്ടുവിധം നിഷ്ഠ മുമ്പ് ഞാൻ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്: സാംഖ്യർക്ക് ജ്ഞാനയോഗത്താലും യോഗികൾക്ക് കർമ്മയോഗത്താലും.
3.4
न कर्मणामनारम्भान्नैष्कर्म्यं पुरुषोऽश्नुते ।
न च संन्यसनादेव सिद्धिं समधिगच्छति ॥ ३.४ ॥
കർമ്മങ്ങൾ ആരംഭിക്കാതിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മനുഷ്യൻ നൈഷ്കർമ്മ്യം നേടുന്നില്ല; സന്ന്യാസം കൊണ്ടുമാത്രം സിദ്ധിയും നേടുന്നില്ല.
3.5
न हि कश्चित्क्षणमपि जातु तिष्ठत्यकर्मकृत् ।
कार्यते ह्यवशः कर्म सर्वः प्रकृतिजैर्गुणैः ॥ ३.५ ॥
ആരും ഒരു നിമിഷംപോലും കർമ്മം ചെയ്യാതെ ഇരിക്കുന്നില്ല; പ്രകൃതിയിൽനിന്നുണ്ടായ ഗുണങ്ങളാൽ എല്ലാവരും അവശരായി കർമ്മം ചെയ്യിക്കപ്പെടുന്നു.
3.6
कर्मेन्द्रियाणि संयम्य य आस्ते मनसा स्मरन् ।
इन्द्रियार्थान्विमूढात्मा मिथ्याचारः स उच्यते ॥ ३.६ ॥
കർമ്മേന്ദ്രിയങ്ങളെ അടക്കി, മനസ്സുകൊണ്ട് ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങളെ സ്മരിച്ചിരിക്കുന്ന മൂഢൻ മിഥ്യാചാരി എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
3.7
यस्त्विन्द्रियाणि मनसा नियम्यारभतेऽर्जुन ।
कर्मेन्द्रियैः कर्मयोगमसक्तः स विशिष्यते ॥ ३.७ ॥
അർജുനാ, എന്നാൽ മനസ്സുകൊണ്ട് ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ നിയന്ത്രിച്ച്, ആസക്തിയില്ലാതെ കർമേന്ദ്രിയങ്ങളാൽ കർമയോഗം ആരംഭിക്കുന്നവനാണ് ശ്രേഷ്ഠൻ.
3.8
नियतं कुरु कर्म त्वं कर्म ज्यायो ह्यकर्मणः ।
शरीरयात्रापि च ते न प्रसिद्ध्येदकर्मणः ॥ ३.८ ॥
നിനക്കു നിയതമായ കർമം ചെയ്യൂ; കർമം ചെയ്യാതിരിക്കുന്നതിനേക്കാൾ കർമം ശ്രേഷ്ഠമാണ്. കർമമില്ലാതെ നിന്റെ ശരീരയാത്ര പോലും സാധ്യമാവുകയില്ല.
3.9
यज्ञार्थात्कर्मणोऽन्यत्र लोकोऽयं कर्मबन्धनः ।
तदर्थं कर्म कौन्तेय मुक्तसंगः समाचर ॥ ३.९ ॥
യജ്ഞത്തിനു വേണ്ടിയുള്ള കർമം ഒഴികെ മറ്റു കർമങ്ങളാൽ ഈ ലോകം കർമബന്ധനത്തിലാകുന്നു. അതിനാൽ കൗന്തേയാ, സംഗമില്ലാതെ അതിനു വേണ്ടി കർമം നന്നായി ചെയ്യൂ.
3.10
सहयज्ञाः प्रजाः सृष्ट्वा पुरोवाच प्रजापतिः ।
अनेन प्रसविष्यध्वमेष वोऽस्त्विष्टकामधुक् ॥ ३.१० ॥
പണ്ട് പ്രജാപതി യജ്ഞത്തോടുകൂടി പ്രജകളെ സൃഷ്ടിച്ചിട്ട് പറഞ്ഞു: "ഇതിനാൽ നിങ്ങൾ വർധിക്കുവിൻ; ഇത് നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടകാമങ്ങൾ നൽകുന്ന കാമധേനുവാകട്ടെ."
3.11
देवान्भावयतानेन ते देवा भावयन्तु वः ।
परस्परं भावयन्तः श्रेयः परमवाप्स्यथ ॥ ३.११ ॥
ഇതുകൊണ്ട് ദേവന്മാരെ പ്രീതിപ്പെടുത്തുവിൻ; ആ ദേവന്മാർ നിങ്ങളെ പ്രീതിപ്പെടുത്തട്ടെ. പരസ്പരം പ്രീതിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് നിങ്ങൾ പരമമായ ശ്രേയസ്സ് നേടും.
3.12
इष्टान्भोगान्हि वो देवा दास्यन्ते यज्ञभाविताः ।
तैर्दत्तानप्रदायैभ्यो यो भुङ्क्ते स्तेन एव सः ॥ ३.१२ ॥
യജ്ഞത്താൽ പ്രീതരായ ദേവന്മാർ നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടഭോഗങ്ങൾ നൽകും. അവർ നൽകിയവ അവർക്കു സമർപ്പിക്കാതെ അനുഭവിക്കുന്നവൻ തീർച്ചയായും കള്ളൻ തന്നെ.
3.13
यज्ञशिष्टाशिनः सन्तो मुच्यन्ते सर्वकिल्बिषैः ।
भुञ्जते ते त्वघं पापा ये पचन्त्यात्मकारणात् ॥ ३.१३ ॥
യജ്ഞശിഷ്ടം ഭക്ഷിക്കുന്ന സജ്ജനങ്ങൾ എല്ലാ പാപങ്ങളിൽനിന്നും മുക്തരാകുന്നു; എന്നാൽ തങ്ങൾക്കുവേണ്ടി മാത്രം പാചകം ചെയ്യുന്ന പാപികൾ പാപം തന്നെയാണ് ഭക്ഷിക്കുന്നത്.
3.14
अन्नाद्भवन्ति भूतानि पर्जन्यादन्नसम्भवः ।
यज्ञाद्भवति पर्जन्यो यज्ञः कर्मसमुद्भवः ॥ ३.१४ ॥
ജീവികൾ അന്നത്തിൽനിന്ന് ഉണ്ടാകുന്നു; അന്നം മഴയിൽനിന്ന് ഉണ്ടാകുന്നു; മഴ യജ്ഞത്തിൽനിന്ന് ഉണ്ടാകുന്നു; യജ്ഞം കർമത്തിൽനിന്ന് ജനിക്കുന്നു.
3.15
कर्म ब्रह्मोद्भवं विद्धि ब्रह्माक्षरसमुद्भवम् ।
तस्मात्सर्वगतं ब्रह्म नित्यं यज्ञे प्रतिष्ठितम् ॥ ३.१५ ॥
കർമം ബ്രഹ്മത്തിൽനിന്ന് ഉദ്ഭവിക്കുന്നുവെന്നും ബ്രഹ്മം അക്ഷരത്തിൽനിന്ന് ഉദ്ഭവിക്കുന്നുവെന്നും അറിയുക. അതിനാൽ സർവവ്യാപിയായ ബ്രഹ്മം എപ്പോഴും യജ്ഞത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്.
3.16
एवं प्रवर्तितं चक्रं नानुवर्तयतीह यः ।
अघायुरिन्द्रियारामो मोघं पार्थ स जीवति ॥ ३.१६ ॥
പാർത്ഥാ, ഇങ്ങനെ ചലിപ്പിക്കപ്പെട്ട ചക്രത്തെ ഇവിടെ പിന്തുടരാത്തവൻ പാപജീവിതം നയിച്ച്, ഇന്ദ്രിയങ്ങളിൽ രമിച്ച്, വ്യർഥമായി ജീവിക്കുന്നു.
3.17
यस्त्वात्मरतिरेव स्यादात्मतृप्तश्च मानवः ।
आत्मन्येव च सन्तुष्टस्तस्य कार्यं न विद्यते ॥ ३.१७ ॥
എന്നാൽ ആത്മാവിൽത്തന്നെ രമിക്കുന്നവനും ആത്മാവിൽത്തന്നെ തൃപ്തനും ആത്മാവിൽത്തന്നെ സന്തുഷ്ടനുമായ മനുഷ്യന് ചെയ്യേണ്ടതായ കർത്തവ്യം ഒന്നുമില്ല.
3.18
नैव तस्य कृतेनार्थो नाकृतेनेह कश्चन ।
न चास्य सर्वभूतेषु कश्चिदर्थव्यपाश्रयः ॥ ३.१८ ॥
അവന് ഇവിടെ ചെയ്തതുകൊണ്ട് ഒരു പ്രയോജനവുമില്ല, ചെയ്യാത്തതുകൊണ്ടും ഇല്ല; ഒരു കാര്യത്തിനും അവൻ ഒരു ജീവിയെയും ആശ്രയിക്കുന്നില്ല.
3.19
तस्मादसक्तः सततं कार्यं कर्म समाचर ।
असक्तो ह्याचरन्कर्म परमाप्नोति पूरुषः ॥ ३.१९ ॥
അതിനാൽ ആസക്തിയില്ലാതെ, ചെയ്യേണ്ട കർമം എപ്പോഴും നന്നായി ചെയ്യുക. കാരണം ആസക്തിയില്ലാതെ കർമം ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യൻ പരമത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു.
3.20
कर्मणैव हि संसिद्धिमास्थिता जनकादयः ।
लोकसंग्रहमेवापि संपश्यन्कर्तुमर्हसि ॥ ३.२० ॥
ജനകൻ തുടങ്ങിയവർ കർമത്താൽ തന്നെയാണ് സിദ്ധി നേടിയത്. ലോകസംഗ്രഹം കണക്കിലെടുത്തും നീ കർമം ചെയ്യേണ്ടതാണ്.
3.21
यद्यदाचरति श्रेष्ठस्तत्तदेवेतरो जनः ।
स यत्प्रमाणं कुरुते लोकस्तदनुवर्तते ॥ ३.२१ ॥
ശ്രേഷ്ഠൻ എന്തെന്ത് ആചരിക്കുന്നുവോ, മറ്റുള്ളവരും അതുതന്നെ ചെയ്യുന്നു. അവൻ എന്തിനെ പ്രമാണമാക്കുന്നുവോ, ലോകം അതിനെ പിന്തുടരുന്നു.
3.22
न मे पार्थास्ति कर्तव्यं त्रिषु लोकेषु किञ्चन ।
नानवाप्तमवाप्तव्यं वर्त एव च कर्मणि ॥ ३.२२ ॥
പാർഥാ, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും എനിക്ക് ചെയ്യേണ്ടതായി ഒന്നുമില്ല; നേടാത്തതായി നേടേണ്ടതുമില്ല. എന്നിട്ടും ഞാൻ കർമത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
3.23
यदि ह्यहं न वर्तेयं जातु कर्मण्यतन्द्रितः ।
मम वर्त्मानुवर्तन्ते मनुष्याः पार्थ सर्वशः ॥ ३.२३ ॥
പാർഥാ, ഞാൻ എപ്പോഴെങ്കിലും മടിയില്ലാതെ കർമത്തിൽ ഏർപ്പെടാതിരുന്നാൽ, മനുഷ്യർ എല്ലാ വിധത്തിലും എന്റെ വഴി തന്നെ പിന്തുടരും.
3.24
उत्सीदेयुरिमे लोका न कुर्यां कर्म चेदहम् ।
सङ्करस्य च कर्ता स्यामुपहन्यामिमाः प्रजाः ॥ ३.२४ ॥
ഞാൻ കർമം ചെയ്യാതിരുന്നാൽ ഈ ലോകങ്ങൾ നശിച്ചുപോകും; ഞാൻ സങ്കരത്തിന് കാരണക്കാരനാകും, ഈ പ്രജകളെ നശിപ്പിക്കുന്നവനാകും.
3.25
सक्ताः कर्मण्यविद्वांसो यथा कुर्वन्ति भारत ।
कुर्याद्विद्वांस्तथासक्तश्चिकीर्षुर्लोकसंग्रहम् ॥ ३.२५ ॥
ഭാരതാ, കർമത്തിൽ ആസക്തരായ അജ്ഞർ എങ്ങനെ കർമം ചെയ്യുന്നുവോ, അങ്ങനെതന്നെ ജ്ഞാനി ആസക്തിയില്ലാതെ ലോകസംഗ്രഹം ആഗ്രഹിച്ചുകൊണ്ട് കർമം ചെയ്യണം.
3.26
न बुद्धिभेदं जनयेदज्ञानां कर्मसङ्गिनाम् ।
जोषयेत्सर्वकर्माणि विद्वान् युक्तः समाचरन् ॥ ३.२६ ॥
കർമാസക്തരായ അജ്ഞരുടെ ബുദ്ധിയിൽ ജ്ഞാനി ആശയക്കുഴപ്പം ഉണ്ടാക്കരുത്; സ്വയം യുക്തനായി എല്ലാ കർമങ്ങളും നന്നായി ചെയ്തുകൊണ്ട് അവരെയും കർമങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുത്തണം.
3.27
प्रकृतेः क्रियमाणानि गुणैः कर्माणि सर्वशः ।
अहङ्कारविमूढात्मा कर्ताऽहमिति मन्यते ॥ ३.२७ ॥
എല്ലാ കർമങ്ങളും എല്ലാ വിധത്തിലും പ്രകൃതിയുടെ ഗുണങ്ങളാലാണ് ചെയ്യപ്പെടുന്നത്; അഹങ്കാരത്താൽ മോഹിതനായവൻ 'ഞാനാണ് കർത്താവ്' എന്ന് കരുതുന്നു.
3.28
तत्त्ववित्तु महाबाहो गुणकर्मविभागयोः ।
गुणा गुणेषु वर्तन्त इति मत्वा न सज्जते ॥ ३.२८ ॥
എന്നാൽ മഹാബാഹോ, ഗുണകർമ വിഭാഗങ്ങളുടെ തത്ത്വം അറിയുന്നവൻ 'ഗുണങ്ങൾ ഗുണങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു' എന്ന് മനസ്സിലാക്കി ആസക്തനാകുന്നില്ല.
3.29
प्रकृतेर्गुणसम्मूढाः सज्जन्ते गुणकर्मसु ।
तानकृत्स्नविदो मन्दान्कृत्स्नविन्न विचालयेत् ॥ ३.२९ ॥
പ്രകൃതിയുടെ ഗുണങ്ങളാൽ മോഹിതരായവർ ഗുണകർമങ്ങളിൽ ആസക്തരാകുന്നു; പൂർണമായി അറിയുന്നവൻ അപൂർണ ജ്ഞാനികളായ ആ മന്ദന്മാരെ ഇളക്കരുത്.
3.30
मयि सर्वाणि कर्माणि संन्यस्याध्यात्मचेतसा ।
निराशीर्निर्ममो भूत्वा युध्यस्व विगतज्वरः ॥ ३.३० ॥
എല്ലാ കർമങ്ങളും എന്നിൽ സമർപ്പിച്ച്, അധ്യാത്മചിത്തത്തോടെ, ആശയും മമതയും ഇല്ലാത്തവനായി, മനോവ്യഥ നീങ്ങി യുദ്ധം ചെയ്യൂ.
3.31
ये मे मतमिदं नित्यमनुतिष्ठन्ति मानवाः ।
श्रद्धावन्तोऽनसूयन्तो मुच्यन्ते तेऽपि कर्मभिः ॥ ३.३१ ॥
ശ്രദ്ധയോടെ, കുറ്റം കാണാതെ എന്റെ ഈ മതം നിത്യവും അനുഷ്ഠിക്കുന്ന മനുഷ്യർ, അവരും കർമങ്ങളിൽ നിന്ന് മുക്തരാകുന്നു.
3.32
ये त्वेतदभ्यसूयन्तो नानुतिष्ठन्ति मे मतम् ।
सर्वज्ञानविमूढांस्तान्विद्धि नष्टानचेतसः ॥ ३.३२ ॥
എന്നാൽ ഇതിൽ കുറ്റം കണ്ട് എന്റെ മതം അനുഷ്ഠിക്കാത്തവരെ, സർവജ്ഞാനത്തിലും മൂഢരും നശിച്ചവരും വിവേകമില്ലാത്തവരുമായി അറിയുക.
3.33
सदृशं चेष्टते स्वस्याः प्रकृतेर्ज्ञानवानपि ।
प्रकृतिं यान्ति भूतानि निग्रहः किं करिष्यति ॥ ३.३३ ॥
ജ്ഞാനിയും സ്വന്തം പ്രകൃതിക്ക് അനുസരിച്ചാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ജീവികൾ അവയുടെ പ്രകൃതിയെ പിന്തുടരുന്നു; നിഗ്രഹം എന്തു ചെയ്യും?
3.34
इन्द्रियस्येन्द्रियस्यार्थे रागद्वेषौ व्यवस्थितौ ।
तयोर्न वशमागच्छेत्तौ ह्यस्य परिपन्थिनौ ॥ ३.३४ ॥
ഓരോ ഇന്ദ്രിയത്തിനും അതിന്റെ വിഷയത്തിൽ രാഗദ്വേഷങ്ങൾ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. അവയ്ക്ക് വശംവദനാകരുത്; കാരണം അവ മനുഷ്യന്റെ വഴിയിലെ ശത്രുക്കളാണ്.
3.35
श्रेयान्स्वधर्मो विगुणः परधर्मात्स्वनुष्ठितात् ।
स्वधर्मे निधनं श्रेयः परधर्मो भयावहः ॥ ३.३५ ॥
നന്നായി അനുഷ്ഠിക്കുന്ന പരധർമത്തേക്കാൾ, ഗുണമില്ലാത്തതായാലും സ്വധർമമാണ് ശ്രേഷ്ഠം. സ്വധർമത്തിൽ മരിക്കുന്നതും ശ്രേയസ്കരം; പരധർമം ഭയം വരുത്തുന്നതാണ്.
3.36
अथ केन प्रयुक्तोऽयं पापं चरति पूरुषः ।
अनिच्छन्नपि वार्ष्णेय बलादिव नियोजितः ॥ ३.३६ ॥
അർജുനൻ പറഞ്ഞു: വാർഷ്ണേയാ, അപ്പോൾ മനുഷ്യൻ ആഗ്രഹിക്കാതിരുന്നിട്ടും, ബലമായി നിയോഗിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ, എന്താൽ പ്രേരിതനായാണ് പാപം ചെയ്യുന്നത്?
3.37
काम एष क्रोध एष रजोगुणसमुद्भवः ।
महाशनो महापाप्मा विद्ध्येनमिह वैरिणम् ॥ ३.३७ ॥
ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: ഇത് കാമമാണ്, ഇത് ക്രോധമാണ്, രജോഗുണത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചത്. ഇത് എല്ലാം വിഴുങ്ങുന്നതും മഹാപാപിയുമാണ്. ഇതിനെയാണ് ഇവിടെ ശത്രുവായി അറിയേണ്ടത്.
3.38
धूमेनाव्रियते वह्निर्यथाऽऽदर्शो मलेन च ।
यथोल्बेनावृतो गर्भस्तथा तेनेदमावृतम् ॥ ३.३८ ॥
പുകയാൽ അഗ്നിയും അഴുക്കിനാൽ കണ്ണാടിയും മറയ്ക്കപ്പെടുന്നതുപോലെ, ഗർഭാവരണത്താൽ ഗർഭസ്ഥശിശു മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതുപോലെ, അതിനാൽ ഇത് മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
3.39
आवृतं ज्ञानमेतेन ज्ञानिनो नित्यवैरिणा ।
कामरूपेण कौन्तेय दुष्पूरेणानलेन च ॥ ३.३९ ॥
കൗന്തേയാ, ജ്ഞാനിയുടെ നിത്യശത്രുവും കാമരൂപവും ഒരിക്കലും തൃപ്തിപ്പെടാത്ത അഗ്നിയുമായ ഇതിനാൽ ജ്ഞാനം മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
3.40
इन्द्रियाणि मनो बुद्धिरस्याधिष्ठानमुच्यते ।
एतैर्विमोहयत्येष ज्ञानमावृत्य देहिनम् ॥ ३.४० ॥
ഇന്ദ്രിയങ്ങളും മനസ്സും ബുദ്ധിയും ഇതിന്റെ ആസ്ഥാനമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഇവയിലൂടെ ഇത് ജ്ഞാനത്തെ മറച്ച് ദേഹിയെ മോഹിപ്പിക്കുന്നു.
3.41
तस्मात्त्वमिन्द्रियाण्यादौ नियम्य भरतर्षभ ।
पाप्मानं प्रजहि ह्येनं ज्ञानविज्ञाननाशनम् ॥ ३.४१ ॥
അതിനാൽ ഭരതർഷഭാ, നീ ആദ്യം ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ നിയന്ത്രിച്ച്, ജ്ഞാനവിജ്ഞാനങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്ന ഈ പാപിയെ തീർച്ചയായും നശിപ്പിക്കൂ.
3.42
इन्द्रियाणि पराण्याहुरिन्द्रियेभ्यः परं मनः ।
मनसस्तु परा बुद्धिर्यो बुद्धेः परतस्तु सः ॥ ३.४२ ॥
ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ശ്രേഷ്ഠമെന്ന് പറയുന്നു; ഇന്ദ്രിയങ്ങളെക്കാൾ മനസ്സ് ശ്രേഷ്ഠം; മനസ്സിനെക്കാൾ ബുദ്ധി ശ്രേഷ്ഠം; ബുദ്ധിക്കും അപ്പുറമുള്ളവനാണ് അവൻ.
3.43
एवं बुद्धेः परं बुद्ध्वा संस्तभ्यात्मानमात्मना ।
जहि शत्रुं महाबाहो कामरूपं दुरासदम् ॥ ३.४३ ॥
മഹാബാഹോ, ഇപ്രകാരം ബുദ്ധിക്കപ്പുറമുള്ളതിനെ അറിഞ്ഞ്, ആത്മാവിനാൽ ആത്മാവിനെ ഉറപ്പിച്ച്, കാമരൂപനായ ജയിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള ഈ ശത്രുവിനെ നശിപ്പിക്കൂ.