ಭಗವದ್ಗೀತೆ · ಅಧ್ಯಾಯ 11
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.1
मदनुग्रहाय परमं गुह्यमध्यात्मसंज्ञितम् ।
यत्त्वयोक्तं वचस्तेन मोहोऽयं विगतो मम ॥ ११.१ ॥
ಅರ್ಜುನನು ಹೇಳಿದನು: ನನ್ನ ಮೇಲಿನ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಹೇಳಿದ ಅಧ್ಯಾತ್ಮವೆಂಬ ಪರಮ ರಹಸ್ಯವಾದ ವಚನದಿಂದ ನನ್ನ ಈ ಮೋಹವು ದೂರವಾಯಿತು.
11.2
भवाप्ययौ हि भूतानां श्रुतौ विस्तरशो मया ।
त्वत्तः कमलपत्राक्ष माहात्म्यमपि चाव्ययम् ॥ ११.२ ॥
ಕಮಲಪತ್ರಾಕ್ಷ, ಜೀವಿಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮತ್ತು ಲಯಗಳನ್ನು ನಿನ್ನಿಂದ ನಾನು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ; ನಿನ್ನ ಅವ್ಯಯವಾದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನೂ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ.
11.3
एवमेतद्यथात्थ त्वमात्मानं परमेश्वर ।
द्रष्टुमिच्छामि ते रूपमैश्वरं पुरुषोत्तम ॥ ११.३ ॥
ಪರಮೇಶ್ವರ, ನೀನು ನಿನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದಂತೆಯೇ ಇದು ಇದೆ. ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ನಿನ್ನ ಈಶ್ವರ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
11.4
मन्यसे यदि तच्छक्यं मया द्रष्टुमिति प्रभो ।
योगेश्वर ततो मे त्वं दर्शयाऽत्मानमव्ययम् ॥ ११.४ ॥
ಪ್ರಭು, ಅದನ್ನು ನಾನು ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವೆಂದು ನೀನು ಭಾವಿಸಿದರೆ, ಯೋಗೇಶ್ವರ, ನಿನ್ನ ಅವ್ಯಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ನನಗೆ ತೋರಿಸು.
11.5
पश्य मे पार्थ रूपाणि शतशोऽथ सहस्रशः ।
नानाविधानि दिव्यानि नानावर्णाकृतीनि च ॥ ११.५ ॥
ಶ್ರೀ ಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ಪಾರ್ಥ, ನೂರಾರು ಸಾವಿರಾರು ನನ್ನ ರೂಪಗಳನ್ನು ನೋಡು — ನಾನಾ ವಿಧವಾದ, ದಿವ್ಯವಾದ, ನಾನಾ ಬಣ್ಣ ಆಕಾರಗಳುಳ್ಳವು.
11.6
पश्यादित्यान्वसून्रुद्रानश्विनौ मरुतस्तथा ।
बहून्यदृष्टपूर्वाणि पश्याऽश्चर्याणि भारत ॥ ११.६ ॥
ಭಾರತ, ಆದಿತ್ಯರನ್ನು, ವಸುಗಳನ್ನು, ರುದ್ರರನ್ನು, ಇಬ್ಬರು ಅಶ್ವಿನಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಮರುತ್ತುಗಳನ್ನು ನೋಡು; ಹಿಂದೆಂದೂ ಕಾಣದ ಅನೇಕ ಅದ್ಭುತಗಳನ್ನು ನೋಡು.
11.7
इहैकस्थं जगत्कृत्स्नं पश्याद्य सचराचरम् ।
मम देहे गुडाकेश यच्चान्यद्द्रष्टुमिच्छसि ॥ ११.७ ॥
ಗುಡಾಕೇಶ, ಇಂದು ಇಲ್ಲಿ ನನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಕಡೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಚರಾಚರಗಳೊಂದಿಗಿನ ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನೂ, ನೀನು ನೋಡಬಯಸುವ ಇನ್ನೇನನ್ನಾದರೂ ನೋಡು.
11.8
न तु मां शक्यसे द्रष्टुमनेनैव स्वचक्षुषा ।
दिव्यं ददामि ते चक्षुः पश्य मे योगमैश्वरम् ॥ ११.८ ॥
ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಈ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದಲೇ ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಲು ನಿನಗೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಿನಗೆ ದಿವ್ಯ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ಈಶ್ವರ ಯೋಗವನ್ನು ನೋಡು.
11.9
एवमुक्त्वा ततो राजन्महायोगेश्वरो हरिः ।
दर्शयामास पार्थाय परमं रूपमैश्वरम् ॥ ११.९ ॥
ಸಂಜಯ ಹೇಳಿದನು: ರಾಜನೇ, ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಮಹಾಯೋಗೇಶ್ವರನಾದ ಹರಿಯು ಆಗ ಪಾರ್ಥನಿಗೆ ತನ್ನ ಪರಮ ಈಶ್ವರ ರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು.
11.10
अनेकवक्त्रनयनमनेकाद्भुतदर्शनम् ।
अनेकदिव्याभरणं दिव्यानेकोद्यतायुधम् ॥ ११.१० ॥
ಅನೇಕ ಮುಖಗಳು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳ, ಅನೇಕ ಅದ್ಭುತ ದರ್ಶನಗಳುಳ್ಳ, ಅನೇಕ ದಿವ್ಯ ಆಭರಣಗಳುಳ್ಳ, ಎತ್ತಿಹಿಡಿದ ಅನೇಕ ದಿವ್ಯ ಆಯುಧಗಳುಳ್ಳ;
11.11
दिव्यमाल्याम्बरधरं दिव्यगन्धानुलेपनम् ।
सर्वाश्चर्यमयं देवमनन्तं विश्वतोमुखम् ॥ ११.११ ॥
ದಿವ್ಯ ಮಾಲೆಗಳನ್ನೂ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ, ದಿವ್ಯ ಗಂಧವನ್ನು ಲೇಪಿಸಿಕೊಂಡ, ಸರ್ವಾಶ್ಚರ್ಯಮಯನಾದ, ಅನಂತನಾದ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಮುಖವುಳ್ಳ ದೇವ.
11.12
दिवि सूर्यसहस्रस्य भवेद्युगपदुत्थिता ।
यदि भाः सदृशी सा स्याद्भासस्तस्य महात्मनः ॥ ११.१२ ॥
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರ ಸೂರ್ಯರ ಪ್ರಭೆ ಒಮ್ಮೆಲೇ ಉದಯಿಸಿದರೆ, ಅದು ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ತೇಜಸ್ಸಿಗೆ ಸಮನಾಗಬಹುದು.
11.13
तत्रैकस्थं जगत्कृत्स्नं प्रविभक्तमनेकधा ।
अपश्यद्देवदेवस्य शरीरे पाण्डवस्तदा ॥ ११.१३ ॥
ಆಗ ಪಾಂಡವನು ದೇವದೇವನ ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬಗೆಯಾಗಿ ವಿಭಾಗಗೊಂಡ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತನ್ನು ಒಂದೇ ಕಡೆ ನೆಲೆಸಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು.
11.14
ततः स विस्मयाविष्टो हृष्टरोमा धनञ्जयः ।
प्रणम्य शिरसा देवं कृताञ्जलिरभाषत ॥ ११.१४ ॥
ಆಗ ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ತುಂಬಿದ, ರೋಮಾಂಚಿತನಾದ ಧನಂಜಯನು ದೇವನಿಗೆ ತಲೆಬಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಕೈಮುಗಿದು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
11.15
पश्यामि देवांस्तव देव देहे ।
सर्वांस्तथा भूतविशेषसङ्घान् ।
ब्रह्माणमीशं कमलासनस्थ ।
मृषींश्च सर्वानुरगांश्च दिव्यान् ॥ ११.१५ ॥
ಅರ್ಜುನನು ಹೇಳಿದನು: ದೇವ, ನಿನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳನ್ನೂ, ವಿವಿಧ ಜೀವಿಗಳ ಸಮೂಹಗಳನ್ನೂ, ಕಮಲಾಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತ ಪ್ರಭು ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನೂ, ಎಲ್ಲಾ ಋಷಿಗಳನ್ನೂ, ದಿವ್ಯ ಸರ್ಪಗಳನ್ನೂ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
11.16
अनेकबाहूदरवक्त्रनेत्रं ।
पश्यामि त्वां सर्वतोऽनन्तरूपम् ।
नान्तं न मध्यं न पुनस्तवादिं ।
पश्यामि विश्वेश्वर विश्वरूप ॥ ११.१६ ॥
ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ, ವಿಶ್ವರೂಪ, ಅನೇಕ ಬಾಹುಗಳು, ಉದರಗಳು, ಮುಖಗಳು, ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳವನಾಗಿ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅನಂತ ರೂಪನಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ. ನಿನ್ನ ಅಂತ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ, ಮಧ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ, ಆದಿಯನ್ನಾಗಲಿ ನಾನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.
11.17
किरीटिनं गदिनं चक्रिणं च ।
तेजोराशिं सर्वतोदीप्तिमन्तम् ।
पश्यामि त्वां दुर्निरीक्ष्यं समन्ता ।
द्दीप्तानलार्कद्युतिमप्रमेयम् ॥ ११.१७ ॥
ಕಿರೀಟ, ಗದೆ, ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವನಾಗಿ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೊಳೆಯುವ ತೇಜೋರಾಶಿಯಾಗಿ, ನೋಡಲು ಕಷ್ಟವಾದವನಾಗಿ, ಸುತ್ತಲೂ ಉರಿಯುವ ಅಗ್ನಿ ಸೂರ್ಯರಂತಹ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳವನಾಗಿ, ಅಳೆಯಲಾಗದವನಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ.
11.18
त्वमक्षरं परमं वेदितव्यं ।
त्वमस्य विश्वस्य परं निधानम् ।
त्वमव्ययः शाश्वतधर्मगोप्ता ।
सनातनस्त्वं पुरुषो मतो मे ॥ ११.१८ ॥
ನೀನೇ ತಿಳಿಯಬೇಕಾದ ಪರಮ ಅಕ್ಷರ; ನೀನೇ ಈ ವಿಶ್ವದ ಪರಮ ಆಶ್ರಯ. ನೀನು ಅವ್ಯಯನು, ಶಾಶ್ವತ ಧರ್ಮದ ರಕ್ಷಕನು; ನೀನೇ ಸನಾತನ ಪುರುಷನೆಂದು ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
11.19
अनादिमध्यान्तमनन्तवीर्य ।
मनन्तबाहुं शशिसूर्यनेत्रम् ।
पश्यामि त्वां दीप्तहुताशवक्त्रम् ।
स्वतेजसा विश्वमिदं तपन्तम् ॥ ११.१९ ॥
ಆದಿ ಮಧ್ಯ ಅಂತ್ಯಗಳಿಲ್ಲದವನಾಗಿ, ಅನಂತ ವೀರ್ಯವುಳ್ಳವನಾಗಿ, ಅನಂತ ಬಾಹುಗಳುಳ್ಳವನಾಗಿ, ಚಂದ್ರಸೂರ್ಯರನ್ನೇ ಕಣ್ಣುಗಳಾಗಿ ಹೊಂದಿದವನಾಗಿ, ಉರಿಯುವ ಅಗ್ನಿಯೇ ಮುಖವಾಗಿರುವವನಾಗಿ, ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಈ ವಿಶ್ವವನ್ನು ತಪಿಸುತ್ತಿರುವವನಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
11.20
द्यावापृथिव्योरिदमन्तरं हि ।
व्याप्तं त्वयैकेन दिशश्च सर्वाः ।
दृष्ट्वाऽद्भुतं रूपमुग्रं तवेदं ।
लोकत्रयं प्रव्यथितं महात्मन् ॥ ११.२० ॥
ಮಹಾತ್ಮನೇ, ಭೂಮ್ಯಾಕಾಶಗಳ ನಡುವಿನ ಈ ಅಂತರವೂ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳೂ ನೀನೊಬ್ಬನಿಂದಲೇ ವ್ಯಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ನಿನ್ನ ಈ ಅದ್ಭುತವಾದ ಉಗ್ರರೂಪವನ್ನು ನೋಡಿ ಮೂರು ಲೋಕಗಳೂ ತತ್ತರಿಸುತ್ತಿವೆ.
11.21
अमी हि त्वां सुरसङ्घाः विशन्ति ।
केचिद्भीताः प्राञ्जलयो गृणन्ति ।
स्वस्तीत्युक्त्वा महर्षिसिद्धसङ्घाः ।
स्तुवन्ति त्वां स्तुतिभिः पुष्कलाभिः ॥ ११.२१ ॥
ಈ ದೇವತೆಗಳ ಸಮೂಹಗಳು ನಿನ್ನೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಿವೆ; ಕೆಲವರು ಭಯಗೊಂಡು ಕೈಮುಗಿದು ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮಹರ್ಷಿಗಳ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧರ ಸಮೂಹಗಳು "ಸ್ವಸ್ತಿ" ಎಂದು ಹೇಳಿ ಹೇರಳವಾದ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಿವೆ.
11.22
रुद्रादित्या वसवो ये च साध्या ।
विश्वेऽश्विनौ मरुतश्चोष्मपाश्च ।
गन्धर्वयक्षासुरसिद्धसङ्घा ।
वीक्षन्ते त्वां विस्मिताश्चैव सर्वे ॥ ११.२२ ॥
ರುದ್ರರು, ಆದಿತ್ಯರು, ವಸುಗಳು, ಸಾಧ್ಯರು, ವಿಶ್ವೇದೇವತೆಗಳು, ಇಬ್ಬರು ಅಶ್ವಿನಿಗಳು, ಮರುತ್ತರು, ಊಷ್ಮಪರು ಹಾಗೂ ಗಂಧರ್ವ ಯಕ್ಷ ಅಸುರ ಸಿದ್ಧರ ಸಮೂಹಗಳು — ಇವರೆಲ್ಲರೂ ವಿಸ್ಮಿತರಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
11.23
रूपं महत्ते बहुवक्त्रनेत्रं ।
महाबाहो बहुबाहूरुपादम् ।
बहूदरं बहुदंष्ट्राकरालं ।
दृष्ट्वा लोकाः प्रव्यथितास्तथाऽहम् ॥ ११.२३ ॥
ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಅನೇಕ ಮುಖಗಳು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳು, ಅನೇಕ ಬಾಹುಗಳು, ತೊಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಾದಗಳು, ಅನೇಕ ಉದರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಅನೇಕ ಕೋರೆಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಭಯಾನಕವಾಗಿರುವ ನಿನ್ನ ಈ ಮಹಾರೂಪವನ್ನು ನೋಡಿ ಲೋಕಗಳು ತತ್ತರಿಸುತ್ತಿವೆ; ನಾನೂ ಹಾಗೆಯೇ.
11.24
नभःस्पृशं दीप्तमनेकवर्णं ।
व्यात्ताननं दीप्तविशालनेत्रम् ।
दृष्ट्वा हि त्वां प्रव्यथितान्तरात्मा ।
धृतिं न विन्दामि शमं च विष्णो ॥ ११.२४ ॥
ವಿಷ್ಣುವೇ, ಆಕಾಶವನ್ನು ಮುಟ್ಟುವ, ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುವ, ಅನೇಕ ಬಣ್ಣಗಳುಳ್ಳ, ತೆರೆದ ಬಾಯಿಗಳುಳ್ಳ, ಉರಿಯುವ ವಿಶಾಲ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ನನ್ನ ಅಂತರಾತ್ಮ ತತ್ತರಿಸಿದೆ; ನನಗೆ ಧೈರ್ಯವೂ ಶಾಂತಿಯೂ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
11.25
दंष्ट्राकरालानि च ते मुखानि ।
दृष्ट्वैव कालानलसन्निभानि ।
दिशो न जाने न लभे च शर्म ।
प्रसीद देवेश जगन्निवास ॥ ११.२५ ॥
ಕೋರೆಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಭಯಂಕರವಾದ, ಪ್ರಳಯಾಗ್ನಿಯಂತಿರುವ ನಿನ್ನ ಮುಖಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಲೇ ನನಗೆ ದಿಕ್ಕುಗಳು ತಿಳಿಯುತ್ತಿಲ್ಲ, ಶಾಂತಿಯೂ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ದೇವೇಶ, ಜಗನ್ನಿವಾಸ, ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು.
11.26
अमी च त्वां धृतराष्ट्रस्य पुत्राः ।
सर्वे सहैवावनिपालसङ्घैः ।
भीष्मो द्रोणः सूतपुत्रस्तथाऽसौ ।
सहास्मदीयैरपि योधमुख्यैः ॥ ११.२६ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಈ ಎಲ್ಲ ಮಕ್ಕಳು ರಾಜಸಮೂಹಗಳೊಂದಿಗೆ, ಭೀಷ್ಮ, ದ್ರೋಣ ಮತ್ತು ಆ ಸೂತಪುತ್ರನೂ, ನಮ್ಮ ಕಡೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಧರೊಂದಿಗೆ —
11.27
वक्त्राणि ते त्वरमाणा विशन्ति ।
दंष्ट्राकरालानि भयानकानि ।
केचिद्विलग्ना दशनान्तरेषु ।
संदृश्यन्ते चूर्णितैरुत्तमाङ्गैः ॥ ११.२७ ॥
ಕೋರೆಹಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಕರಾಳವಾದ, ಭಯಾನಕವಾದ ನಿನ್ನ ಬಾಯಿಗಳನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರು ಹಲ್ಲುಗಳ ನಡುವೆ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಂಡು, ತಲೆಗಳು ಪುಡಿಪುಡಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ.
11.28
यथा नदीनां बहवोऽम्बुवेगाः ।
समुद्रमेवाभिमुखाः द्रवन्ति ।
तथा तवामी नरलोकवीरा ।
विशन्ति वक्त्राण्यभिविज्वलन्ति ॥ ११.२८ ॥
ನದಿಗಳ ಅನೇಕ ಜಲಪ್ರವಾಹಗಳು ಸಮುದ್ರದ ಕಡೆಗೇ ಹರಿಯುವಂತೆ, ಮನುಷ್ಯಲೋಕದ ಈ ವೀರರು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ನಿನ್ನ ಬಾಯಿಗಳನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
11.29
यथा प्रदीप्तं ज्वलनं पतङ्गा ।
विशन्ति नाशाय समृद्धवेगाः ।
तथैव नाशाय विशन्ति लोका ।
स्तवापि वक्त्राणि समृद्धवेगाः ॥ ११.२९ ॥
ಪತಂಗಗಳು ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರೀ ವೇಗದಿಂದ ಉರಿಯುವ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತೆ, ಲೋಕಗಳೂ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರೀ ವೇಗದಿಂದ ನಿನ್ನ ಬಾಯಿಗಳನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಿವೆ.
11.30
लेलिह्यसे ग्रसमानः समन्ता ।
ल्लोकान्समग्रान्वदनैर्ज्वलद्भिः ।
तेजोभिरापूर्य जगत्समग्रं ।
भासस्तवोग्राः प्रतपन्ति विष्णो ॥ ११.३० ॥
ವಿಷ್ಣುವೇ, ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ನಿನ್ನ ಬಾಯಿಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಗಳನ್ನು ನುಂಗುತ್ತಾ ನೀನು ನೆಕ್ಕುತ್ತಿರುವೆ. ನಿನ್ನ ಉಗ್ರ ಪ್ರಭೆಗಳು ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನು ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ತುಂಬಿ ಸುಡುತ್ತಿವೆ.
11.31
आख्याहि मे को भवानुग्ररूपो ।
नमोऽस्तु ते देववर प्रसीद ।
विज्ञातुमिच्छामि भवन्तमाद्यं ।
न हि प्रजानामि तव प्रवृत्तिम् ॥ ११.३१ ॥
ಉಗ್ರರೂಪಿಯಾದ ನೀನು ಯಾರು ಎಂದು ನನಗೆ ಹೇಳು. ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ; ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು. ಆದಿಪುರುಷನಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ, ಏಕೆಂದರೆ ನಿನ್ನ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ನಾನು ಅರಿಯೆನು.
11.32
कालोऽस्मि लोकक्षयकृत्प्रवृद्धो ।
लोकान्समाहर्तुमिह प्रवृत्तः ।
ऋतेऽपि त्वां न भविष्यन्ति सर्वे ।
येऽवस्थिताः प्रत्यनीकेषु योधाः ॥ ११.३२ ॥
ಶ್ರೀಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ನಾನು ಲೋಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಬೆಳೆದ ಕಾಲನು; ಇಲ್ಲಿ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ತೊಡಗಿದ್ದೇನೆ. ನೀನಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಎದುರು ಸೇನೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಈ ಯೋಧರೆಲ್ಲರೂ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
11.33
तस्मात्त्वमुत्तिष्ठ यशो लभस्व ।
जित्वा शत्रून् भुङ्क्ष्व राज्यं समृद्धम् ।
मयैवैते निहताः पूर्वमेव ।
निमित्तमात्रं भव सव्यसाचिन् ॥ ११.३३ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಎದ್ದು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆ; ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಸಮೃದ್ಧ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಅನುಭವಿಸು. ಇವರು ಮೊದಲೇ ನನ್ನಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ; ಸವ್ಯಸಾಚಿ, ನೀನು ಕೇವಲ ನಿಮಿತ್ತನಾಗು.
11.34
द्रोणं च भीष्मं च जयद्रथं च ।
कर्णं तथाऽन्यानपि योधवीरान् ।
मया हतांस्त्वं जहि मा व्यथिष्ठा ।
युध्यस्व जेतासि रणे सपत्नान् ॥ ११.३४ ॥
ದ್ರೋಣ, ಭೀಷ್ಮ, ಜಯದ್ರಥ, ಕರ್ಣ ಹಾಗೂ ಇತರ ವೀರ ಯೋಧರನ್ನೂ, ನನ್ನಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟವರನ್ನು, ನೀನು ಕೊಲ್ಲು; ವ್ಯಥೆಪಡಬೇಡ. ಯುದ್ಧ ಮಾಡು; ರಣದಲ್ಲಿ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವೆ.
11.35
एतच्छ्रुत्वा वचनं केशवस्य ।
कृताञ्जलिर्वेपमानः किरीटी ।
नमस्कृत्वा भूय एवाह कृष्णं ।
सगद्गदं भीतभीतः प्रणम्य ॥ ११.३५ ॥
ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದನು: ಕೇಶವನ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಕಿರೀಟಿಯು ಕೈಮುಗಿದು ನಡುಗುತ್ತಾ, ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ಭಯಗೊಂಡು, ಮತ್ತೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ, ಗದ್ಗದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
11.36
स्थाने हृषीकेश तव प्रकीर्त्या ।
जगत् प्रहृष्यत्यनुरज्यते च ।
रक्षांसि भीतानि दिशो द्रवन्ति ।
सर्वे नमस्यन्ति च सिद्धसङ्घाः ॥ ११.३६ ॥
ಅರ್ಜುನನು ಹೇಳಿದನು: ಹೃಷೀಕೇಶ, ನಿನ್ನ ಕೀರ್ತನೆಯಿಂದ ಜಗತ್ತು ಹರ್ಷಿಸಿ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಅನುರಕ್ತವಾಗುವುದು ಯುಕ್ತವೇ; ರಾಕ್ಷಸರು ಭಯಗೊಂಡು ದಿಕ್ಕುದಿಕ್ಕಿಗೆ ಓಡುತ್ತಾರೆ, ಸಿದ್ಧರ ಸಮೂಹಗಳೆಲ್ಲವೂ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತವೆ.
11.37
कस्माच्च ते न नमेरन्महात्मन् ।
गरीयसे ब्रह्मणोऽप्यादिकर्त्रे ।
अनन्त देवेश जगन्निवास ।
त्वमक्षरं सदसत्तत्परं यत् ॥ ११.३७ ॥
ಮಹಾತ್ಮನೇ, ಬ್ರಹ್ಮನಿಗಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ ಆದಿಕರ್ತನೂ ಆದ ನಿನಗೆ ಅವರು ಏಕೆ ನಮಿಸದಿರುವರು? ಅನಂತನೇ, ದೇವೇಶನೇ, ಜಗನ್ನಿವಾಸನೇ, ನೀನೇ ಅಕ್ಷರ; ಸತ್ತು, ಅಸತ್ತು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಾಚೆಯದೂ ನೀನೇ.
11.38
त्वमादिदेवः पुरुषः पुराण ।
स्त्वमस्य विश्वस्य परं निधानम् ।
वेत्तासि वेद्यं च परं च धाम ।
त्वया ततं विश्वमनन्तरूप ॥ ११.३८ ॥
ನೀನೇ ಆದಿದೇವ, ಪುರಾಣ ಪುರುಷ; ಈ ವಿಶ್ವದ ಪರಮ ಆಶ್ರಯ ನೀನೇ. ತಿಳಿಯುವವನೂ ತಿಳಿಯಬೇಕಾದುದೂ ಪರಮ ಧಾಮವೂ ನೀನೇ. ಅನಂತರೂಪನೇ, ನಿನ್ನಿಂದ ಈ ವಿಶ್ವವೆಲ್ಲ ವ್ಯಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
11.39
वायुर्यमोऽग्निर्वरुणः शशाङ्कः ।
प्रजापतिस्त्वं प्रपितामहश्च ।
नमो नमस्तेऽस्तु सहस्रकृत्वः ।
पुनश्च भूयोऽपि नमो नमस्ते ॥ ११.३९ ॥
ನೀನೇ ವಾಯು, ಯಮ, ಅಗ್ನಿ, ವರುಣ, ಚಂದ್ರ, ಪ್ರಜಾಪತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಿತಾಮಹ. ನಿನಗೆ ಸಾವಿರ ಬಾರಿ ನಮಸ್ಕಾರ, ನಮಸ್ಕಾರ; ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ನಮಸ್ಕಾರ.
11.40
नमः पुरस्तादथ पृष्ठतस्ते ।
नमोऽस्तु ते सर्वत एव सर्व ।
अनन्तवीर्यामितविक्रमस्त्वं ।
सर्वं समाप्नोषि ततोऽसि सर्वः ॥ ११.४० ॥
ನಿನಗೆ ಮುಂದಿನಿಂದಲೂ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ನಮಸ್ಕಾರ; ಸರ್ವನೇ, ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಿಂದಲೂ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ನೀನು ಅನಂತ ವೀರ್ಯನೂ ಅಮಿತ ಪರಾಕ್ರಮಿಯೂ; ನೀನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನೇ ಎಲ್ಲವೂ.
11.41
सखेति मत्वा प्रसभं यदुक्तं ।
हे कृष्ण हे यादव हे सखेति ।
अजानता महिमानं तवेदं ।
मया प्रमादात्प्रणयेन वापि ॥ ११.४१ ॥
ನಿನ್ನ ಈ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಅರಿಯದೆ, ನಿನ್ನನ್ನು ಸಖನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಪ್ರಮಾದದಿಂದಲೋ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದಲೋ "ಎಲೈ ಕೃಷ್ಣ, ಎಲೈ ಯಾದವ, ಎಲೈ ಸಖ" ಎಂದು ನಾನು ದುಡುಕಿ ಹೇಳಿದುದೇನೋ,
11.42
यच्चावहासार्थमसत्कृतोऽसि ।
विहारशय्यासनभोजनेषु ।
एकोऽथवाप्यच्युत तत्समक्षं ।
तत्क्षामये त्वामहमप्रमेयम् ॥ ११.४२ ॥
ಅಚ್ಯುತನೇ, ವಿಹಾರ, ಶಯನ, ಆಸನ, ಭೋಜನಗಳಲ್ಲಿ, ಏಕಾಂತದಲ್ಲಾಗಲೀ ಇತರರ ಎದುರಾಗಲೀ, ಹಾಸ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನಿನಗೆ ಅಗೌರವವಾದುದೇನೋ, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅಪ್ರಮೇಯನಾದ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ನಾನು ಕ್ಷಮೆ ಬೇಡುತ್ತೇನೆ.
11.43
पितासि लोकस्य चराचरस्य ।
त्वमस्य पूज्यश्च गुरुर्गरीयान् ।
न त्वत्समोऽस्त्यभ्यधिकः कुतोऽन्यो ।
लोकत्रयेऽप्यप्रतिमप्रभाव ॥ ११.४३ ॥
ನೀನು ಚರಾಚರ ಲೋಕದ ತಂದೆ, ಇದಕ್ಕೆ ಪೂಜ್ಯನು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗುರುವು. ಅಪ್ರತಿಮ ಪ್ರಭಾವವುಳ್ಳವನೇ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲೂ ನಿನಗೆ ಸಮಾನನಿಲ್ಲ; ನಿನಗಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದ ಇನ್ನೊಬ್ಬನು ಎಲ್ಲಿಂದ?
11.44
तस्मात्प्रणम्य प्रणिधाय कायं ।
प्रसादये त्वामहमीशमीड्यम् ।
पितेव पुत्रस्य सखेव सख्युः ।
प्रियः प्रियायार्हसि देव सोढुम् ॥ ११.४४ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ದೇಹವನ್ನು ಬಾಗಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಸ್ತುತ್ಯನಾದ ಈಶ್ವರನಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನನಾಗುವಂತೆ ಬೇಡುತ್ತೇನೆ. ದೇವ, ತಂದೆ ಮಗನನ್ನು, ಗೆಳೆಯ ಗೆಳೆಯನನ್ನು, ಪ್ರಿಯನು ಪ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಹಿಸುವಂತೆ ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಸಹಿಸಬೇಕು.
11.45
अदृष्टपूर्वं हृषितोऽस्मि दृष्ट्वा ।
भयेन च प्रव्यथितं मनो मे ।
तदेव मे दर्शय देव रूपं ।
प्रसीद देवेश जगन्निवास ॥ ११.४५ ॥
ಹಿಂದೆಂದೂ ಕಾಣದುದನ್ನು ಕಂಡು ಹರ್ಷಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಆದರೆ ಭಯದಿಂದ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ತತ್ತರಿಸಿದೆ. ದೇವ, ನನಗೆ ಆ ರೂಪವನ್ನೇ ತೋರಿಸು; ದೇವೇಶ, ಜಗನ್ನಿವಾಸ, ಪ್ರಸನ್ನನಾಗು.
11.46
किरीटिनं गदिनं चक्रहस्त ।
मिच्छामि त्वां द्रष्टुमहं तथैव ।
तेनैव रूपेण चतुर्भुजेन ।
सहस्रबाहो भव विश्वमूर्ते ॥ ११.४६ ॥
ಕಿರೀಟ, ಗದೆ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಚಕ್ರ ಧರಿಸಿದ ನಿನ್ನನ್ನು ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಸಹಸ್ರಬಾಹುವೇ, ವಿಶ್ವಮೂರ್ತಿಯೇ, ಅದೇ ಚತುರ್ಭುಜ ರೂಪದವನಾಗು.
11.47
मया प्रसन्नेन तवार्जुनेदं ।
रूपं परं दर्शितमात्मयोगात् ।
तेजोमयं विश्वमनन्तमाद्यं ।
यन्मे त्वदन्येन न दृष्टपूर्वम् ॥ ११.४७ ॥
ಶ್ರೀಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ಅರ್ಜುನ, ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿ ನನ್ನ ಯೋಗಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಪರಮ ರೂಪವನ್ನು ನಿನಗೆ ತೋರಿಸಿದೆನು. ತೇಜೋಮಯವೂ ವಿಶ್ವವೂ ಅನಂತವೂ ಆದಿಯೂ ಆದ ನನ್ನ ಈ ರೂಪವನ್ನು ನಿನ್ನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಹಿಂದೆ ಕಂಡಿಲ್ಲ.
11.48
न वेदयज्ञाध्ययनैर्न दानै ।
र्न च क्रियाभिर्न तपोभिरुग्रैः ।
एवंरूपः शक्य अहं नृलोके ।
द्रष्टुं त्वदन्येन कुरुप्रवीर ॥ ११.४८ ॥
ಕುರುಪ್ರವೀರ, ವೇದ ಯಜ್ಞಗಳ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದಾಗಲಿ, ದಾನಗಳಿಂದಾಗಲಿ, ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದಾಗಲಿ, ಉಗ್ರ ತಪಸ್ಸುಗಳಿಂದಾಗಲಿ ಮನುಷ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾರೂ ನನ್ನನ್ನು ಈ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಲಾರರು.
11.49
मा ते व्यथा मा च विमूढभावो ।
दृष्ट्वा रूपं घोरमीदृङ्ममेदम् ।
व्यपेतभीः प्रीतमनाः पुनस्त्वं ।
तदेव मे रूपमिदं प्रपश्य ॥ ११.४९ ॥
ನನ್ನ ಈ ಘೋರ ರೂಪವನ್ನು ಕಂಡು ನೀನು ವ್ಯಥೆಪಡಬೇಡ, ಮೋಹಗೊಳ್ಳಬೇಡ. ಭಯವನ್ನು ತೊರೆದು ಪ್ರಸನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಮತ್ತೆ ನನ್ನ ಅದೇ ರೂಪವನ್ನು ಇಗೋ ನೋಡು.
11.50
इत्यर्जुनं वासुदेवस्तथोक्त्वा ।
स्वकं रूपं दर्शयामास भूयः ।
आश्वासयामास च भीतमेनं ।
भूत्वा पुनः सौम्यवपुर्महात्मा ॥ ११.५० ॥
ಸಂಜಯ ಹೇಳಿದನು: ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ವಾಸುದೇವನು ಮತ್ತೆ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು; ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಮತ್ತೆ ಸೌಮ್ಯ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಭಯಗೊಂಡಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿದನು.
11.51
दृष्ट्वेदं मानुषं रूपं तवसौम्यं जनार्दन ।
इदानीमस्मि संवृत्तः सचेताः प्रकृतिं गतः ॥ ११.५१ ॥
ಅರ್ಜುನ ಹೇಳಿದನು: ಜನಾರ್ದನ, ನಿನ್ನ ಈ ಸೌಮ್ಯ ಮಾನವ ರೂಪವನ್ನು ಕಂಡು ಈಗ ನಾನು ಸ್ಥಿರಚಿತ್ತನಾಗಿ ನನ್ನ ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳಿದ್ದೇನೆ.
11.52
सुदुर्दर्शमिदं रूपं दृष्टवानसि यन्मम ।
देवा अप्यस्य रूपस्य नित्यं दर्शनकाङ्क्षिणः ॥ ११.५२ ॥
ಶ್ರೀಭಗವಂತನು ಹೇಳಿದನು: ನೀನು ಕಂಡಿರುವ ನನ್ನ ಈ ರೂಪವನ್ನು ಕಾಣುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ. ದೇವತೆಗಳೂ ಈ ರೂಪದ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಸದಾ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಾರೆ.
11.53
नाहं वेदैर्न तपसा न दानेन न चेज्यया ।
शक्य एवंविधो द्रष्टुं दृष्टवानसि मां यथा ॥ ११.५३ ॥
ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಕಂಡಂತೆ, ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು ವೇದಗಳಿಂದಾಗಲಿ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದಾಗಲಿ, ದಾನದಿಂದಾಗಲಿ, ಯಜ್ಞದಿಂದಾಗಲಿ ಕಾಣಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
11.54
भक्त्या त्वनन्यया शक्यमहमेवंविधोऽर्जुन ।
ज्ञातुं दृष्टुं च तत्त्वेन प्रवेष्टुं च परंतप ॥ ११.५४ ॥
ಆದರೆ ಅರ್ಜುನ, ಅನನ್ಯ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಈ ರೀತಿಯ ನನ್ನನ್ನು ತತ್ತ್ವತಃ ತಿಳಿಯಲು, ಕಾಣಲು ಮತ್ತು ನನ್ನನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ, ಪರಂತಪ.
11.55
मत्कर्मकृन्मत्परमो मद्भक्तः सङ्गवर्जितः ।
निर्वैरः सर्वभूतेषु यः स मामेति पाण्डव ॥ ११.५५ ॥
ಪಾಂಡವ, ನನಗಾಗಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವವನು, ನನ್ನನ್ನೇ ಪರಮವೆಂದು ತಿಳಿದವನು, ನನ್ನ ಭಕ್ತನು, ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವನು, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ವೈರವಿಲ್ಲದವನು ಯಾರೋ, ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.