భగవద్గీత · అధ్యాయం 11
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
11.1
मदनुग्रहाय परमं गुह्यमध्यात्मसंज्ञितम् ।
यत्त्वयोक्तं वचस्तेन मोहोऽयं विगतो मम ॥ ११.१ ॥
అర్జునుడు పలికెను: నన్ను అనుగ్రహించడానికి నీవు చెప్పిన అధ్యాత్మమనే పరమ రహస్యమైన వచనం వల్ల నా ఈ మోహం తొలగిపోయింది.
11.2
भवाप्ययौ हि भूतानां श्रुतौ विस्तरशो मया ।
त्वत्तः कमलपत्राक्ष माहात्म्यमपि चाव्ययम् ॥ ११.२ ॥
కమలపత్రాక్షా, ప్రాణుల పుట్టుక, లయములను నీ నుండి నేను విస్తారంగా విన్నాను; నీ అవ్యయమైన మహిమను కూడా విన్నాను.
11.3
एवमेतद्यथात्थ त्वमात्मानं परमेश्वर ।
द्रष्टुमिच्छामि ते रूपमैश्वरं पुरुषोत्तम ॥ ११.३ ॥
పరమేశ్వరా, నీవు నిన్ను గురించి చెప్పినది అలాగే ఉన్నది. పురుషోత్తమా, నీ ఈశ్వర రూపాన్ని చూడాలని కోరుకుంటున్నాను.
11.4
मन्यसे यदि तच्छक्यं मया द्रष्टुमिति प्रभो ।
योगेश्वर ततो मे त्वं दर्शयाऽत्मानमव्ययम् ॥ ११.४ ॥
ప్రభూ, అది నేను చూడగలనని నీవు భావిస్తే, యోగేశ్వరా, నీ అవ్యయమైన స్వరూపాన్ని నాకు చూపించు.
11.5
पश्य मे पार्थ रूपाणि शतशोऽथ सहस्रशः ।
नानाविधानि दिव्यानि नानावर्णाकृतीनि च ॥ ११.५ ॥
శ్రీ భగవానుడు పలికెను: పార్థా, వందలుగా, వేలుగా ఉన్న నా రూపాలను చూడు — నానా విధాలైనవి, దివ్యమైనవి, నానా వర్ణాకృతులు గలవి.
11.6
पश्यादित्यान्वसून्रुद्रानश्विनौ मरुतस्तथा ।
बहून्यदृष्टपूर्वाणि पश्याऽश्चर्याणि भारत ॥ ११.६ ॥
భారతా, ఆదిత్యులను, వసువులను, రుద్రులను, అశ్వినీదేవతలిద్దరినీ, మరుత్తులను చూడు; ఇంతకు ముందెన్నడూ చూడని అనేక ఆశ్చర్యాలను చూడు.
11.7
इहैकस्थं जगत्कृत्स्नं पश्याद्य सचराचरम् ।
मम देहे गुडाकेश यच्चान्यद्द्रष्टुमिच्छसि ॥ ११.७ ॥
గుడాకేశా, ఈ రోజు ఇక్కడ నా దేహంలో ఒకేచోట నిలిచిన చరాచరాలతో కూడిన సమస్త జగత్తును, నీవు చూడాలనుకునే ఇంకేదైనా చూడు.
11.8
न तु मां शक्यसे द्रष्टुमनेनैव स्वचक्षुषा ।
दिव्यं ददामि ते चक्षुः पश्य मे योगमैश्वरम् ॥ ११.८ ॥
కానీ నీ ఈ కన్నులతో నన్ను చూడలేవు. నీకు దివ్య నేత్రాన్ని ఇస్తున్నాను; నా ఈశ్వర యోగాన్ని చూడు.
11.9
एवमुक्त्वा ततो राजन्महायोगेश्वरो हरिः ।
दर्शयामास पार्थाय परमं रूपमैश्वरम् ॥ ११.९ ॥
సంజయుడు చెప్పాడు: రాజా, ఇలా చెప్పి, మహాయోగేశ్వరుడైన హరి అప్పుడు పార్థునికి తన పరమ ఈశ్వర రూపాన్ని చూపించాడు.
11.10
अनेकवक्त्रनयनमनेकाद्भुतदर्शनम् ।
अनेकदिव्याभरणं दिव्यानेकोद्यतायुधम् ॥ ११.१० ॥
అనేక ముఖాలు, నేత్రాలు కలిగి, అనేక అద్భుత దర్శనాలతో, అనేక దివ్యాభరణాలతో, ఎత్తిన అనేక దివ్యాయుధాలతో కూడినది;
11.11
दिव्यमाल्याम्बरधरं दिव्यगन्धानुलेपनम् ।
सर्वाश्चर्यमयं देवमनन्तं विश्वतोमुखम् ॥ ११.११ ॥
దివ్య మాలలు, వస్త్రాలు ధరించి, దివ్య గంధాలు పూసుకొని, సర్వాశ్చర్యమయుడైన, అనంతుడైన, సర్వతోముఖుడైన దేవుడు.
11.12
दिवि सूर्यसहस्रस्य भवेद्युगपदुत्थिता ।
यदि भाः सदृशी सा स्याद्भासस्तस्य महात्मनः ॥ ११.१२ ॥
ఆకాశంలో వేయి సూర్యుల కాంతి ఒక్కసారిగా ఉదయిస్తే, అది ఆ మహాత్ముని తేజస్సుకు సాటి కావచ్చు.
11.13
तत्रैकस्थं जगत्कृत्स्नं प्रविभक्तमनेकधा ।
अपश्यद्देवदेवस्य शरीरे पाण्डवस्तदा ॥ ११.१३ ॥
అప్పుడు పాండవుడు దేవదేవుని శరీరంలో అనేక విధాలుగా విభజించబడిన సమస్త జగత్తును ఒకేచోట ఉన్నదిగా చూశాడు.
11.14
ततः स विस्मयाविष्टो हृष्टरोमा धनञ्जयः ।
प्रणम्य शिरसा देवं कृताञ्जलिरभाषत ॥ ११.१४ ॥
అప్పుడు ఆశ్చర్యంతో నిండి, రోమాంచితుడైన ధనంజయుడు దేవునికి తల వంచి నమస్కరించి, చేతులు జోడించి ఇలా పలికాడు.
11.15
पश्यामि देवांस्तव देव देहे ।
सर्वांस्तथा भूतविशेषसङ्घान् ।
ब्रह्माणमीशं कमलासनस्थ ।
मृषींश्च सर्वानुरगांश्च दिव्यान् ॥ ११.१५ ॥
అర్జునుడు పలికాడు: దేవా, నీ దేహంలో సమస్త దేవతలను, వివిధ ప్రాణుల సమూహాలను, కమలాసనంపై ఉన్న ప్రభువైన బ్రహ్మను, సమస్త ఋషులను, దివ్య సర్పాలను చూస్తున్నాను.
11.16
अनेकबाहूदरवक्त्रनेत्रं ।
पश्यामि त्वां सर्वतोऽनन्तरूपम् ।
नान्तं न मध्यं न पुनस्तवादिं ।
पश्यामि विश्वेश्वर विश्वरूप ॥ ११.१६ ॥
విశ్వేశ్వరా, విశ్వరూపా, అనేక బాహువులు, ఉదరాలు, ముఖాలు, నేత్రాలు గలవానిగా, అన్నివైపులా అనంత రూపునిగా నిన్ను చూస్తున్నాను. నీ అంతాన్ని గానీ, మధ్యను గానీ, ఆదిని గానీ నేను చూడలేకున్నాను.
11.17
किरीटिनं गदिनं चक्रिणं च ।
तेजोराशिं सर्वतोदीप्तिमन्तम् ।
पश्यामि त्वां दुर्निरीक्ष्यं समन्ता ।
द्दीप्तानलार्कद्युतिमप्रमेयम् ॥ ११.१७ ॥
కిరీటం, గద, చక్రం ధరించినవానిగా, అన్నివైపులా ప్రకాశించే తేజోరాశిగా, చూడశక్యం కానివానిగా, చుట్టూ మండుతున్న అగ్ని సూర్యుల కాంతి గలవానిగా, అప్రమేయునిగా నిన్ను చూస్తున్నాను.
11.18
त्वमक्षरं परमं वेदितव्यं ।
त्वमस्य विश्वस्य परं निधानम् ।
त्वमव्ययः शाश्वतधर्मगोप्ता ।
सनातनस्त्वं पुरुषो मतो मे ॥ ११.१८ ॥
నీవే తెలుసుకోదగిన పరమ అక్షరం; నీవే ఈ విశ్వానికి పరమ ఆశ్రయం. నీవు అవ్యయుడవు, శాశ్వత ధర్మ రక్షకుడవు; నీవే సనాతన పురుషుడవని నా అభిప్రాయం.
11.19
अनादिमध्यान्तमनन्तवीर्य ।
मनन्तबाहुं शशिसूर्यनेत्रम् ।
पश्यामि त्वां दीप्तहुताशवक्त्रम् ।
स्वतेजसा विश्वमिदं तपन्तम् ॥ ११.१९ ॥
ఆది మధ్య అంతాలు లేనివానిగా, అనంత పరాక్రమం గలవానిగా, అనంత బాహువులు గలవానిగా, చంద్రసూర్యులను నేత్రాలుగా కలవానిగా, మండే అగ్నిని ముఖంగా కలవానిగా, నీ తేజస్సుతో ఈ విశ్వాన్ని తపింపజేస్తున్నవానిగా నిన్ను చూస్తున్నాను.
11.20
द्यावापृथिव्योरिदमन्तरं हि ।
व्याप्तं त्वयैकेन दिशश्च सर्वाः ।
दृष्ट्वाऽद्भुतं रूपमुग्रं तवेदं ।
लोकत्रयं प्रव्यथितं महात्मन् ॥ ११.२० ॥
మహాత్మా, భూమ్యాకాశాల మధ్య ఉన్న ఈ అంతరిక్షమూ, అన్ని దిక్కులూ నీ ఒక్కనిచేతనే వ్యాపించబడి ఉన్నాయి. నీ ఈ అద్భుతమైన, ఉగ్రమైన రూపాన్ని చూసి ముల్లోకాలూ వణికిపోతున్నాయి.
11.21
अमी हि त्वां सुरसङ्घाः विशन्ति ।
केचिद्भीताः प्राञ्जलयो गृणन्ति ।
स्वस्तीत्युक्त्वा महर्षिसिद्धसङ्घाः ।
स्तुवन्ति त्वां स्तुतिभिः पुष्कलाभिः ॥ ११.२१ ॥
ఈ దేవతాసమూహాలు నీలో ప్రవేశిస్తున్నాయి; కొందరు భయపడి చేతులు జోడించి నిన్ను స్తుతిస్తున్నారు. మహర్షి సిద్ధ సమూహాలు "స్వస్తి" అని పలికి సమృద్ధమైన స్తోత్రాలతో నిన్ను కీర్తిస్తున్నారు.
11.22
रुद्रादित्या वसवो ये च साध्या ।
विश्वेऽश्विनौ मरुतश्चोष्मपाश्च ।
गन्धर्वयक्षासुरसिद्धसङ्घा ।
वीक्षन्ते त्वां विस्मिताश्चैव सर्वे ॥ ११.२२ ॥
రుద్రులు, ఆదిత్యులు, వసువులు, సాధ్యులు, విశ్వేదేవతలు, అశ్వినీదేవతలిద్దరు, మరుత్తులు, ఊష్మపులు, గంధర్వ యక్ష అసుర సిద్ధ సమూహాలు — వీరందరూ విస్మయంతో నిన్ను చూస్తున్నారు.
11.23
रूपं महत्ते बहुवक्त्रनेत्रं ।
महाबाहो बहुबाहूरुपादम् ।
बहूदरं बहुदंष्ट्राकरालं ।
दृष्ट्वा लोकाः प्रव्यथितास्तथाऽहम् ॥ ११.२३ ॥
మహాబాహూ, అనేక ముఖాలు, నేత్రాలు, అనేక బాహువులు, తొడలు, పాదాలు, అనేక ఉదరాలు కలిగి, అనేక కోరలతో భయంకరంగా ఉన్న నీ ఈ మహారూపాన్ని చూసి లోకాలు వణికిపోతున్నాయి; నేనూ అలాగే వణికిపోతున్నాను.
11.24
नभःस्पृशं दीप्तमनेकवर्णं ।
व्यात्ताननं दीप्तविशालनेत्रम् ।
दृष्ट्वा हि त्वां प्रव्यथितान्तरात्मा ।
धृतिं न विन्दामि शमं च विष्णो ॥ ११.२४ ॥
విష్ణూ, ఆకాశాన్ని తాకుతూ, ప్రకాశిస్తూ, అనేక వర్ణాలతో, తెరిచిన నోళ్లతో, మండే విశాల నేత్రాలతో ఉన్న నిన్ను చూసి నా అంతరాత్మ కలవరపడుతోంది; నాకు ధైర్యమూ శాంతీ కలగడం లేదు.
11.25
दंष्ट्राकरालानि च ते मुखानि ।
दृष्ट्वैव कालानलसन्निभानि ।
दिशो न जाने न लभे च शर्म ।
प्रसीद देवेश जगन्निवास ॥ ११.२५ ॥
కోరలతో భయంకరమైన, ప్రళయాగ్నితో సమానమైన నీ ముఖాలను చూడగానే నాకు దిక్కులు తెలియడం లేదు, శాంతి లభించడం లేదు. దేవేశా, జగన్నివాసా, ప్రసన్నుడవు కమ్ము.
11.26
अमी च त्वां धृतराष्ट्रस्य पुत्राः ।
सर्वे सहैवावनिपालसङ्घैः ।
भीष्मो द्रोणः सूतपुत्रस्तथाऽसौ ।
सहास्मदीयैरपि योधमुख्यैः ॥ ११.२६ ॥
ధృతరాష్ట్రుని ఈ కుమారులందరూ రాజసమూహాలతో కలిసి, భీష్ముడు, ద్రోణుడు, ఆ సూతపుత్రుడు కూడా, మన పక్షపు ప్రముఖ యోధులతో సహా —
11.27
वक्त्राणि ते त्वरमाणा विशन्ति ।
दंष्ट्राकरालानि भयानकानि ।
केचिद्विलग्ना दशनान्तरेषु ।
संदृश्यन्ते चूर्णितैरुत्तमाङ्गैः ॥ ११.२७ ॥
కోరలతో భయంకరమైన, భీతి గొలిపే నీ ముఖాల్లోకి వేగంగా ప్రవేశిస్తున్నారు. కొందరు పళ్ల మధ్య చిక్కుకొని, తలలు నుజ్జునుజ్జై కనిపిస్తున్నారు.
11.28
यथा नदीनां बहवोऽम्बुवेगाः ।
समुद्रमेवाभिमुखाः द्रवन्ति ।
तथा तवामी नरलोकवीरा ।
विशन्ति वक्त्राण्यभिविज्वलन्ति ॥ ११.२८ ॥
నదుల అనేక జలప్రవాహాలు సముద్రం వైపే పరుగెత్తినట్లు, మానవలోకపు ఈ వీరులు జ్వలిస్తున్న నీ ముఖాల్లోకి ప్రవేశిస్తున్నారు.
11.29
यथा प्रदीप्तं ज्वलनं पतङ्गा ।
विशन्ति नाशाय समृद्धवेगाः ।
तथैव नाशाय विशन्ति लोका ।
स्तवापि वक्त्राणि समृद्धवेगाः ॥ ११.२९ ॥
మిడతలు నశించడానికి మహావేగంతో మండుతున్న అగ్నిలోకి ప్రవేశించినట్లు, లోకాలు కూడా నశించడానికి మహావేగంతో నీ ముఖాల్లోకి ప్రవేశిస్తున్నాయి.
11.30
लेलिह्यसे ग्रसमानः समन्ता ।
ल्लोकान्समग्रान्वदनैर्ज्वलद्भिः ।
तेजोभिरापूर्य जगत्समग्रं ।
भासस्तवोग्राः प्रतपन्ति विष्णो ॥ ११.३० ॥
విష్ణూ, జ్వలిస్తున్న నీ ముఖాలతో అన్ని వైపుల నుండి సమస్త లోకాలను మింగుతూ నీవు నాకుతున్నావు. నీ ఉగ్రమైన కాంతులు సమస్త జగత్తును తేజస్సుతో నింపి తపింపజేస్తున్నాయి.
11.31
आख्याहि मे को भवानुग्ररूपो ।
नमोऽस्तु ते देववर प्रसीद ।
विज्ञातुमिच्छामि भवन्तमाद्यं ।
न हि प्रजानामि तव प्रवृत्तिम् ॥ ११.३१ ॥
ఉగ్రరూపుడవైన నీవు ఎవరో నాకు చెప్పుము. దేవశ్రేష్ఠా, నీకు నమస్కారము; ప్రసన్నుడవు కమ్ము. ఆదిపురుషుడవైన నిన్ను తెలుసుకోవాలని కోరుతున్నాను, ఎందుకంటే నీ ప్రవృత్తిని నేను ఎరుగను.
11.32
कालोऽस्मि लोकक्षयकृत्प्रवृद्धो ।
लोकान्समाहर्तुमिह प्रवृत्तः ।
ऋतेऽपि त्वां न भविष्यन्ति सर्वे ।
येऽवस्थिताः प्रत्यनीकेषु योधाः ॥ ११.३२ ॥
శ్రీభగవానుడు చెప్పెను: నేను లోకాలను నశింపజేసే, పెరిగిన కాలుడను; ఇక్కడ లోకాలను సంహరించడానికి ప్రవర్తించాను. నీవు లేకపోయినా, ప్రతిపక్ష సేనలలో నిలిచిన ఈ యోధులందరూ ఉండరు.
11.33
तस्मात्त्वमुत्तिष्ठ यशो लभस्व ।
जित्वा शत्रून् भुङ्क्ष्व राज्यं समृद्धम् ।
मयैवैते निहताः पूर्वमेव ।
निमित्तमात्रं भव सव्यसाचिन् ॥ ११.३३ ॥
కాబట్టి నీవు లేచి కీర్తిని పొందుము; శత్రువులను జయించి సమృద్ధమైన రాజ్యాన్ని అనుభవించుము. వీరు ముందే నా చేత చంపబడ్డారు; సవ్యసాచీ, నీవు నిమిత్తమాత్రుడవు కమ్ము.
11.34
द्रोणं च भीष्मं च जयद्रथं च ।
कर्णं तथाऽन्यानपि योधवीरान् ।
मया हतांस्त्वं जहि मा व्यथिष्ठा ।
युध्यस्व जेतासि रणे सपत्नान् ॥ ११.३४ ॥
ద్రోణుని, భీష్ముని, జయద్రథుని, కర్ణుని, అలాగే ఇతర వీర యోధులను కూడా, నా చేత ఇదివరకే చంపబడినవారిని, నీవు చంపుము; వ్యథ చెందకుము. యుద్ధం చెయ్యి; రణంలో శత్రువులను జయిస్తావు.
11.35
एतच्छ्रुत्वा वचनं केशवस्य ।
कृताञ्जलिर्वेपमानः किरीटी ।
नमस्कृत्वा भूय एवाह कृष्णं ।
सगद्गदं भीतभीतः प्रणम्य ॥ ११.३५ ॥
సంజయుడు చెప్పెను: కేశవుని ఈ మాటలు విని, కిరీటి చేతులు జోడించి వణుకుతూ, నమస్కరించి, మిక్కిలి భయపడినవాడై, మళ్ళీ ప్రణమిల్లి, గద్గద స్వరంతో కృష్ణునితో పలికెను.
11.36
स्थाने हृषीकेश तव प्रकीर्त्या ।
जगत् प्रहृष्यत्यनुरज्यते च ।
रक्षांसि भीतानि दिशो द्रवन्ति ।
सर्वे नमस्यन्ति च सिद्धसङ्घाः ॥ ११.३६ ॥
అర్జునుడు చెప్పెను: హృషీకేశా, నీ కీర్తనచేత జగత్తు ఆనందించి, నీయందు అనురక్తమవ్వడం తగినదే; రాక్షసులు భయపడి దిక్కులకు పారిపోతున్నారు, సిద్ధసంఘాలన్నీ నీకు నమస్కరిస్తున్నాయి.
11.37
कस्माच्च ते न नमेरन्महात्मन् ।
गरीयसे ब्रह्मणोऽप्यादिकर्त्रे ।
अनन्त देवेश जगन्निवास ।
त्वमक्षरं सदसत्तत्परं यत् ॥ ११.३७ ॥
మహాత్మా, బ్రహ్మ కంటే కూడా గొప్పవాడవు, ఆదికర్తవు అయిన నీకు వారు ఎందుకు నమస్కరించరు? అనంతా, దేవేశా, జగన్నివాసా, నీవే అక్షరుడవు; సత్తు, అసత్తు, వాటికి అతీతమైనదీ నీవే.
11.38
त्वमादिदेवः पुरुषः पुराण ।
स्त्वमस्य विश्वस्य परं निधानम् ।
वेत्तासि वेद्यं च परं च धाम ।
त्वया ततं विश्वमनन्तरूप ॥ ११.३८ ॥
నీవే ఆదిదేవుడవు, పురాణపురుషుడవు; ఈ విశ్వానికి పరమ ఆశ్రయం నీవే. తెలిసినవాడవూ, తెలియదగినదీ, పరమధామమూ నీవే. అనంతరూపా, నీచేత ఈ విశ్వమంతా వ్యాపించబడి ఉంది.
11.39
वायुर्यमोऽग्निर्वरुणः शशाङ्कः ।
प्रजापतिस्त्वं प्रपितामहश्च ।
नमो नमस्तेऽस्तु सहस्रकृत्वः ।
पुनश्च भूयोऽपि नमो नमस्ते ॥ ११.३९ ॥
నీవే వాయువు, యముడు, అగ్ని, వరుణుడు, చంద్రుడు, ప్రజాపతి, ప్రపితామహుడు. నీకు వేయి మార్లు నమస్కారం, నమస్కారం; మళ్ళీ మళ్ళీ నీకు నమస్కారం, నమస్కారం.
11.40
नमः पुरस्तादथ पृष्ठतस्ते ।
नमोऽस्तु ते सर्वत एव सर्व ।
अनन्तवीर्यामितविक्रमस्त्वं ।
सर्वं समाप्नोषि ततोऽसि सर्वः ॥ ११.४० ॥
నీకు ముందునుండి, వెనుకనుండి నమస్కారం; సర్వా, అన్ని వైపుల నుండీ నీకు నమస్కారం. నీవు అనంత వీర్యుడవు, అమిత పరాక్రముడవు; నీవు సర్వాన్ని వ్యాపించి ఉన్నావు, అందుచేత నీవే సర్వం.
11.41
सखेति मत्वा प्रसभं यदुक्तं ।
हे कृष्ण हे यादव हे सखेति ।
अजानता महिमानं तवेदं ।
मया प्रमादात्प्रणयेन वापि ॥ ११.४१ ॥
నీ ఈ మహిమను ఎరుగక, నిన్ను స్నేహితుడని తలచి, ప్రమాదం వల్లనో ప్రేమ వల్లనో "ఓ కృష్ణా, ఓ యాదవా, ఓ సఖా" అని నేను దుడుకుగా పలికినదేదో,
11.42
यच्चावहासार्थमसत्कृतोऽसि ।
विहारशय्यासनभोजनेषु ।
एकोऽथवाप्यच्युत तत्समक्षं ।
तत्क्षामये त्वामहमप्रमेयम् ॥ ११.४२ ॥
అచ్యుతా, విహారంలో, శయనంలో, ఆసనంలో, భోజనంలో, ఒంటరిగా గాని ఇతరుల సమక్షంలో గాని, పరిహాసం కోసం నీవు అగౌరవపరచబడినదేదో, దానికై అప్రమేయుడవైన నిన్ను నేను క్షమాపణ వేడుకుంటున్నాను.
11.43
पितासि लोकस्य चराचरस्य ।
त्वमस्य पूज्यश्च गुरुर्गरीयान् ।
न त्वत्समोऽस्त्यभ्यधिकः कुतोऽन्यो ।
लोकत्रयेऽप्यप्रतिमप्रभाव ॥ ११.४३ ॥
నీవు చరాచర లోకానికి తండ్రివి, దీనికి పూజ్యుడవు, గొప్ప గురువువు. సాటిలేని ప్రభావం గలవాడా, మూడు లోకాలలోనూ నీకు సమానుడు లేడు; నీకంటే అధికుడు మరొకడు ఎలా ఉంటాడు?
11.44
तस्मात्प्रणम्य प्रणिधाय कायं ।
प्रसादये त्वामहमीशमीड्यम् ।
पितेव पुत्रस्य सखेव सख्युः ।
प्रियः प्रियायार्हसि देव सोढुम् ॥ ११.४४ ॥
అందుచేత శరీరాన్ని వంచి నమస్కరించి, స్తుతింపదగిన ఈశ్వరుడవైన నిన్ను ప్రసన్నుడవు కమ్మని వేడుకుంటున్నాను. దేవా, తండ్రి కొడుకును, మిత్రుడు మిత్రుని, ప్రియుడు ప్రియురాలిని సహించినట్లు నీవు నన్ను సహించాలి.
11.45
अदृष्टपूर्वं हृषितोऽस्मि दृष्ट्वा ।
भयेन च प्रव्यथितं मनो मे ।
तदेव मे दर्शय देव रूपं ।
प्रसीद देवेश जगन्निवास ॥ ११.४५ ॥
మునుపెన్నడూ చూడనిది చూసి ఆనందించాను, కాని భయంతో నా మనస్సు కలవరపడుతోంది. దేవా, నాకు ఆ రూపాన్నే చూపించు; దేవేశా, జగన్నివాసా, ప్రసన్నుడవు కమ్ము.
11.46
किरीटिनं गदिनं चक्रहस्त ।
मिच्छामि त्वां द्रष्टुमहं तथैव ।
तेनैव रूपेण चतुर्भुजेन ।
सहस्रबाहो भव विश्वमूर्ते ॥ ११.४६ ॥
కిరీటం, గద, చేతిలో చక్రం ధరించిన నిన్ను మునుపటిలాగే చూడాలనుకుంటున్నాను. సహస్రబాహూ, విశ్వమూర్తీ, ఆ చతుర్భుజ రూపంతోనే అవ్వు.
11.47
मया प्रसन्नेन तवार्जुनेदं ।
रूपं परं दर्शितमात्मयोगात् ।
तेजोमयं विश्वमनन्तमाद्यं ।
यन्मे त्वदन्येन न दृष्टपूर्वम् ॥ ११.४७ ॥
శ్రీభగవానుడు చెప్పాడు: అర్జునా, ప్రసన్నుడనై నా యోగశక్తితో ఈ పరమ రూపాన్ని నీకు చూపించాను. తేజోమయమూ, విశ్వమూ, అనంతమూ, ఆద్యమూ అయిన నా ఈ రూపాన్ని నీవు తప్ప మరెవ్వరూ మునుపు చూడలేదు.
11.48
न वेदयज्ञाध्ययनैर्न दानै ।
र्न च क्रियाभिर्न तपोभिरुग्रैः ।
एवंरूपः शक्य अहं नृलोके ।
द्रष्टुं त्वदन्येन कुरुप्रवीर ॥ ११.४८ ॥
కురుప్రవీరా, వేదాధ్యయనం, యజ్ఞాలు, దానాలు, క్రియలు, ఉగ్ర తపస్సులు — వీటిలో దేనివల్లా మనుష్యలోకంలో నీవు తప్ప మరొకరు నన్ను ఈ రూపంలో చూడలేరు.
11.49
मा ते व्यथा मा च विमूढभावो ।
दृष्ट्वा रूपं घोरमीदृङ्ममेदम् ।
व्यपेतभीः प्रीतमनाः पुनस्त्वं ।
तदेव मे रूपमिदं प्रपश्य ॥ ११.४९ ॥
నా ఈ భయంకర రూపాన్ని చూసి నీవు వ్యథ చెందకు, మోహపడకు. భయం విడిచి, ప్రసన్న మనస్సుతో మళ్ళీ నా ఆ రూపాన్నే ఇదిగో చూడు.
11.50
इत्यर्जुनं वासुदेवस्तथोक्त्वा ।
स्वकं रूपं दर्शयामास भूयः ।
आश्वासयामास च भीतमेनं ।
भूत्वा पुनः सौम्यवपुर्महात्मा ॥ ११.५० ॥
సంజయుడు పలికెను: అర్జునునితో ఇలా చెప్పి వాసుదేవుడు మళ్ళీ తన స్వరూపాన్ని చూపించాడు; ఆ మహాత్ముడు మళ్ళీ సౌమ్యమైన రూపం దాల్చి, భయపడిన అతనిని ఊరడించాడు.
11.51
दृष्ट्वेदं मानुषं रूपं तवसौम्यं जनार्दन ।
इदानीमस्मि संवृत्तः सचेताः प्रकृतिं गतः ॥ ११.५१ ॥
అర్జునుడు పలికెను: జనార్దనా, నీ ఈ సౌమ్యమైన మానవ రూపాన్ని చూసి ఇప్పుడు నేను స్థిరచిత్తుడనై నా సహజ స్థితికి వచ్చాను.
11.52
सुदुर्दर्शमिदं रूपं दृष्टवानसि यन्मम ।
देवा अप्यस्य रूपस्य नित्यं दर्शनकाङ्क्षिणः ॥ ११.५२ ॥
శ్రీభగవానుడు పలికెను: నీవు చూసిన నా ఈ రూపం చూడటానికి అత్యంత దుర్లభమైనది. దేవతలు కూడా ఈ రూపాన్ని దర్శించాలని ఎల్లప్పుడూ కోరుకుంటారు.
11.53
नाहं वेदैर्न तपसा न दानेन न चेज्यया ।
शक्य एवंविधो द्रष्टुं दृष्टवानसि मां यथा ॥ ११.५३ ॥
నీవు నన్ను చూసినట్లుగా, ఈ విధంగా నన్ను వేదాల వల్ల గానీ, తపస్సు వల్ల గానీ, దానం వల్ల గానీ, యజ్ఞం వల్ల గానీ చూడటం సాధ్యం కాదు.
11.54
भक्त्या त्वनन्यया शक्यमहमेवंविधोऽर्जुन ।
ज्ञातुं दृष्टुं च तत्त्वेन प्रवेष्टुं च परंतप ॥ ११.५४ ॥
కానీ అర్జునా, అనన్య భక్తి చేతనే ఈ విధమైన నన్ను తత్త్వతః తెలుసుకోవడం, చూడటం, నాలో ప్రవేశించడం సాధ్యం, పరంతపా.
11.55
मत्कर्मकृन्मत्परमो मद्भक्तः सङ्गवर्जितः ।
निर्वैरः सर्वभूतेषु यः स मामेति पाण्डव ॥ ११.५५ ॥
పాండవా, నా కొరకు కర్మలు చేసేవాడు, నన్నే పరమంగా భావించేవాడు, నా భక్తుడు, ఆసక్తి లేనివాడు, సర్వభూతాల పట్ల వైరం లేనివాడు ఎవడో, వాడు నన్ను పొందుతాడు.