ઋગ્વેદ · સૂક્ત 9.97
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.97.1
अ॒स्य प्रे॒षा हे॒मना॑ पू॒यमा॑नो दे॒वो दे॒वेभिः॒ सम॑पृक्त॒ रस॑म् ।
सु॒तः प॒वित्रं॒ पर्ये॑ति॒ रेभ॑न्मि॒तेव॒ सद्म॑ पशु॒मान्ति॒ होता॑ ॥
આ પ્રેરણાથી, સુવર્ણ વેગે શુદ્ધ થતો દેવ દેવો સાથે રસ બહાર કાઢે છે; નિચોવાયેલો સોમ ગાળણી મારફતે ગર્જતો વહે છે, ગાયોથી ભરેલા પોતાના નિવાસ તરફ જતા હોતાની જેમ.
9.97.2
भ॒द्रा वस्त्रा॑ सम॒न्या॑ वसा॑नो म॒हान्क॒विर्नि॒वच॑नानि॒ शंस॑न् ।
आ व॑च्यस्व च॒म्वोः॑ पू॒यमा॑नो विचक्ष॒णो जागृ॑विर्दे॒ववी॑तौ ॥
સારાં વસ્ત્રો અને સર્વવ્યાપી રૂપ ધારણ કરીને મહાન કવિ સ્તુતિઓ ઉચ્ચારે છે; બે પાત્રોમાં શુદ્ધ થતો, દૂરદર્શી અને જાગૃત સોમ દેવોની કૃપા માટે અહીં ઊંચા સ્વરે જાહેર થાઓ.
9.97.3
समु॑ प्रि॒यो मृ॑ज्यते॒ सानो॒ अव्ये॑ य॒शस्त॑रो य॒शसां॒ क्षैतो॑ अ॒स्मे ।
अ॒भि स्व॑र॒ धन्वा॑ पू॒यमा॑नो यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभिः॒ सदा॑ नः ॥
પ્રિય સોમ ઘેટાના ઊન પર સંપૂર્ણપણે શુદ્ધ કરાય છે; યશસ્વીઓમાં અત્યંત યશસ્વી, તે આપણા માટે તેજસ્વી છે. શુદ્ધ થતાં, હે સોમ, આપણી તરફ ગર્જના કરીને દોડ; તમે સૌ કલ્યાણ સહિત સદા આપણું રક્ષણ કરો.
9.97.4
प्र गा॑यता॒भ्य॑र्चाम दे॒वान्त्सोमं॑ हिनोत मह॒ते धना॑य ।
स्वा॒दुः प॑वाते॒ अति॒ वार॒मव्य॒मा सी॑दाति क॒लशं॑ देव॒युर्नः॑ ॥
આગળ ગાઓ, દેવોની સ્તુતિ કરીએ; મહાન ધન માટે સોમને પ્રેરો. મધુર સોમ ગાળણી પાર કરીને પોતાના માર્ગે વહે છે; દેવોને ઇચ્છતો તે આપણા કલશમાં આવીને બેસે.
9.97.5
इन्दु॑र्दे॒वाना॒मुप॑ स॒ख्यमा॒यन्त्स॒हस्र॑धारः पवते॒ मदा॑य ।
नृभि॒ स्तवा॑नो॒ अनु॒ धाम॒ पूर्व॒मग॒न्निन्द्रं॑ मह॒ते सौभ॑गाय ॥
સોમબિંદુ દેવોની મૈત્રીમાં આવીને, આનંદ માટે હજાર ધારાઓમાં વહે છે; મનુષ્યો દ્વારા સ્તુતિ પામીને, પૂર્વના ધામ પ્રમાણે, મહાન સૌભાગ્ય માટે ઇન્દ્ર સુધી પહોંચ્યો.
9.97.6
स्तो॒त्रे रा॒ये हरि॑रर्षा पुना॒न इन्द्रं॒ मदो॑ गच्छतु ते॒ भरा॑य ।
दे॒वैर्या॑हि स॒रथं॒ राधो॒ अच्छा॑ यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभिः॒ सदा॑ नः ॥
સ્તોતાના ધન માટે તારો હરિત સોમ દોડીને, શુદ્ધ થઈ ઇન્દ્ર સુધી પહોંચો; તારો આનંદદાયક રસ ભરણ માટે જાઓ. દેવો સાથે એક જ રથમાં ઉત્તમ દાન તરફ આવ; તમે સૌ કલ્યાણ સહિત સદા આપણું રક્ષણ કરો.
9.97.7
प्र काव्य॑मु॒शने॑व ब्रुवा॒णो दे॒वो दे॒वानां॒ जनि॑मा विवक्ति ।
महि॑व्रतः॒ शुचि॑बन्धुः पाव॒कः प॒दा व॑रा॒हो अ॒भ्ये॑ति॒ रेभ॑न् ॥
મહાવ્રતી, શુચિબંધુ, પાવક દેવ સોમ ઉશના કવિની જેમ કાવ્યવાણી ઉચ્ચારે છે અને દેવોના જન્મોની ઘોષણા કરે છે; વરાહની જેમ પોતાના પગલાંથી ગર્જતો આગળ વધે છે.
9.97.8
प्र हं॒सास॑स्तृ॒पलं॑ म॒न्युमच्छा॒मादस्तं॒ वृष॑गणा अयासुः ।
आ॒ङ्गू॒ष्यं॑ पव॑मानं॒ सखा॑यो दु॒र्मर्षं॑ सा॒कं प्र व॑दन्ति वा॒णम् ॥
તૃપ્ત હંસો આવેગથી ઘર તરફ ગયા; વૃષગણો આવ્યા. સખાઓ સાથે મળીને વહેતા આંગૂષ્ય સોમનો અજેય ધ્વનિ ઉચ્ચારે છે.
9.97.9
स रं॑हत उरुगा॒यस्य॑ जू॒तिं वृथा॒ क्रीळ॑न्तं मिमते॒ न गावः॑ ।
प॒री॒ण॒सं कृ॑णुते ति॒ग्मशृ॑ङ्गो॒ दिवा॒ हरि॒र्ददृ॑शे॒ नक्त॑मृ॒ज्रः ॥
તે વિસ્તારથી ગાતા દેવની ગતિને ગર્જે છે; રમતા પુરુષને ગાયો વ્યર્થ ભાંભરે તેમ. તીક્ષ્ણ શિંગડાવાળો તે ચારે તરફ વિસ્તાર સર્જે છે; દિવસે હરિ દેખાય છે, રાત્રે વેગવાન તેજ.
9.97.10
इन्दु॑र्वा॒जी प॑वते॒ गोन्यो॑घा॒ इन्द्रे॒ सोमः॒ सह॒ इन्व॒न्मदा॑य ।
हन्ति॒ रक्षो॒ बाध॑ते॒ पर्यरा॑ती॒र्वरि॑वः कृ॒ण्वन्वृ॒जन॑स्य॒ राजा॑ ॥
ઇન્દુ, બળવાન, ગોધનથી ભરપૂર બની વહે છે; ઇન્દ્રમાં સોમ બળને પ્રેરિત કરીને આનંદ માટે છે. તે રાક્ષસને હણે છે, શત્રુઓને ભગાડે છે; વૃજનના રાજા માટે જગ્યા વિસ્તારે છે.
9.97.11
अध॒ धार॑या॒ मध्वा॑ पृचा॒नस्ति॒रो रोम॑ पवते॒ अद्रि॑दुग्धः ।
इन्दु॒रिन्द्र॑स्य स॒ख्यं जु॑षा॒णो दे॒वो दे॒वस्य॑ मत्स॒रो मदा॑य ॥
ત્યારે ધારા અને મધુથી શુદ્ધ થઈ, પથ્થરોથી નિચોવાયેલો સોમ રોમોમાંથી વહે છે. ઇન્દુ ઇન્દ્રની મિત્રતાનો આનંદ માણતો, દેવોનો દેવ, હર્ષદાયક બની આનંદ માટે છે.
9.97.12
अ॒भि प्रि॒याणि॑ पवते पुना॒नो दे॒वो दे॒वान्त्स्वेन॒ रसे॑न पृ॒ञ्चन् ।
इन्दु॒र्धर्मा॑ण्यृतु॒था वसा॑नो॒ दश॒ क्षिपो॑ अव्यत॒ सानो॒ अव्ये॑ ॥
પવિત્ર થતો દેવ સોમ પોતાની પ્રિય વસ્તુઓ તરફ વહે છે, દેવોને પોતાના રસથી ભીંજવે છે. ઇન્દુ ઋતુઓ અનુસાર નિયમો ધારણ કરી વસ્ત્ર પહેરે છે; દસ આંગળીઓ (ગાળણીઓ) તેને ઊનની ગાળણી પર, શિખર પર રેડી.
9.97.13
वृषा॒ शोणो॑ अभि॒कनि॑क्रद॒द्गा न॒दय॑न्नेति पृथि॒वीमु॒त द्याम् ।
इन्द्र॑स्येव व॒ग्नुरा शृ॑ण्व आ॒जौ प्र॑चे॒तय॑न्नर्षति॒ वाच॒मेमाम् ॥
બળદ જેવો તેજસ્વી સોમ ગર્જના કરતો ગાયોને ગજાવીને પૃથ્વી અને દ્યુલોક સુધી જાય છે. ઇન્દ્રની ગર્જના જેવો તે યુદ્ધમાં સંભળાય છે; આ વાણી પ્રગટ કરતો તે વહે છે.
9.97.14
र॒साय्यः॒ पय॑सा॒ पिन्व॑मान ई॒रय॑न्नेषि॒ मधु॑मन्तम॒ंशुम् ।
पव॑मानः संत॒निमे॑षि कृ॒ण्वन्निन्द्रा॑य सोम परिषि॒च्यमा॑नः ॥
દૂધ સાથે ફૂલીને, મધુભર્યા બિંદુને પ્રેરતો તું જાય છે. શુદ્ધ થતો ઇન્દ્ર માટે પ્રવાહમાં જાય છે; હે સોમ, ચારે બાજુ છંટાતો તું.
9.97.15
ए॒वा प॑वस्व मदि॒रो मदा॑योदग्रा॒भस्य॑ न॒मय॑न्वध॒स्नैः ।
परि॒ वर्णं॒ भर॑माणो॒ रुश॑न्तं ग॒व्युर्नो॑ अर्ष॒ परि॑ सोम सि॒क्तः ॥
આ રીતે વહે, હે આનંદદાયક સોમ; ઉન્નતના આનંદ માટે, પ્રહારોથી નમાવતો. રંગ ચારે બાજુ ધારણ કરીને, ગર્જતો, ગાયોની ઇચ્છા કરતો અમારી તરફ દોડ; હે સોમ, છંટાયેલો.
9.97.16
जु॒ष्ट्वी न॑ इन्दो सु॒पथा॑ सु॒गानि॑ उ॒रौ प॑वस्व॒ वरि॑वांसि कृ॒ण्वन् ।
घ॒नेव॒ विष्व॑ग्दुरि॒तानि॑ वि॒घ्नन्नधि॒ ष्णुना॑ धन्व॒ सानो॒ अव्ये॑ ॥
અમારા પર પ્રસન્ન થઈને, હે ઇન્દુ, ઉત્તમ માર્ગો અને સરળ ગતિઓ આપી, વિશાળ સ્થાનમાં ધન ઉત્પન્ન કરતો વહે. વજ્ર જેવો ચારે બાજુથી દુષ્ટોને પ્રહારતો, શિખર સાથે પર્વત પર દોડ; હે સોમ, રક્ષણમાં.
9.97.17
वृ॒ष्टिं नो॑ अर्ष दि॒व्यां जि॑ग॒त्नुमिळा॑वतीं शं॒गयीं॑ जी॒रदा॑नुम् ।
स्तुके॑व वी॒ता ध॑न्वा विचि॒न्वन्बन्धूँ॑रि॒माँ अव॑राँ इन्दो वा॒यून् ॥
અમારા માટે દિવ્ય વરસાદ મોકલ; જે ગતિશીલ છે, ઇળાથી સમૃદ્ધ, આનંદથી ભરેલો, દીર્ઘાયુ આપનારો. ગુચ્છાની જેમ વેગથી દોડ, હે ઇન્દુ; આ નીચેના સ્વજનો અને વાયુઓને શોધતો.
9.97.18
ग्र॒न्थिं न वि ष्य॑ ग्रथि॒तं पु॑ना॒न ऋ॒जुं च॑ गा॒तुं वृ॑जि॒नं च॑ सोम ।
अत्यो॒ न क्र॑दो॒ हरि॒रा सृ॑जा॒नो मर्यो॑ देव धन्व प॒स्त्या॑वान् ॥
ગાંઠ જેવું ગૂંથાયેલું છોડ; શુદ્ધ થતો, હે સોમ, સીધા અને વાંકા માર્ગને પણ. ઘોડાની જેમ, દુષ્ટ સ્વભાવવાળાની જેમ તું ગર્જે છે, પીળા રંગના; સર્જતો આગળ આવે છે. હે માણસોના સ્વામી દેવ, ગોચરભૂમિવાળો થઈને દોડ.
9.97.19
जुष्टो॒ मदा॑य दे॒वता॑त इन्दो॒ परि॒ ष्णुना॑ धन्व॒ सानो॒ अव्ये॑ ।
स॒हस्र॑धारः सुर॒भिरद॑ब्धः॒ परि॑ स्रव॒ वाज॑सातौ नृ॒षह्ये॑ ॥
હે ઇન્દુ સોમ, દેવોના આનંદ માટે, પ્રિય થઈને તું ઊંચા સ્થાને, અવિની ગાળણી પર વહે. હજાર ધારાવાળો, સુગંધિત અને અક્ષત થઈને, વાજસાતિમાં, નૃ-વિજય સંગ્રામમાં ચારેબાજુ વહે.
9.97.20
अ॒र॒श्मानो॒ ये॑ऽर॒था अयु॑क्ता॒ अत्या॑सो॒ न स॑सृजा॒नास॑ आ॒जौ ।
ए॒ते शु॒क्रासो॑ धन्वन्ति॒ सोमा॒ देवा॑स॒स्ताँ उप॑ याता॒ पिब॑ध्यै ॥
કિરણો વિનાના, રથ વિનાના, જોડાયા વિનાના, દોડતા ઘોડાઓની જેમ દોડવા છોડાયેલા — આ તેજસ્વી સોમ વહે છે. હે દેવો, પીવા માટે તેમની પાસે આવો.
9.97.21
ए॒वा न॑ इन्दो अ॒भि दे॒ववी॑तिं॒ परि॑ स्रव॒ नभो॒ अर्ण॑श्च॒मूषु॑ ।
सोमो॑ अ॒स्मभ्यं॒ काम्यं॑ बृ॒हन्तं॑ र॒यिं द॑दातु वी॒रव॑न्तमु॒ग्रम् ॥
આ રીતે, હે ઇન્દુ સોમ, અમારા માટે દેવોની કૃપા તરફ વહે. આકાશ અને જળની જેમ કળશોમાં વહે. સોમ અમને ઇચ્છિત, મહાન, વીરોથી ભરેલું, પ્રચંડ ધન આપે.
9.97.22
तक्ष॒द्यदी॒ मन॑सो॒ वेन॑तो॒ वाग्ज्येष्ठ॑स्य वा॒ धर्म॑णि॒ क्षोरनी॑के ।
आदी॑माय॒न्वर॒मा वा॑वशा॒ना जुष्टं॒ पतिं॑ क॒लशे॒ गाव॒ इन्दु॑म् ॥
મન અને વિચારશીલ વાણીથી, જ્યેષ્ઠના ધર્મમાં અથવા ગાળણીના સ્થાને સોમ રચાયો હોય ત્યારે, પ્રિય પતિ સોમ પાસે કળશમાં ઉત્સુક ગાયો આવી પહોંચી.
9.97.23
प्र दा॑नु॒दो दि॒व्यो दा॑नुपि॒न्व ऋ॒तमृ॒ताय॑ पवते सुमे॒धाः ।
ध॒र्मा भु॑वद्वृज॒न्य॑स्य॒ राजा॒ प्र र॒श्मिभि॑र्द॒शभि॑र्भारि॒ भूम॑ ॥
દાનશીલ, દિવ્ય, દાનથી ભરેલો સોમ સત્ય માટે આગળ વહે છે, જ્ઞાની થઈને. સોમ ધર્મ બન્યો, બળવાનોનો રાજા; દસ કિરણોથી તે પૃથ્વી સુધી વહન કરાયો.
9.97.24
प॒वित्रे॑भिः॒ पव॑मानो नृ॒चक्षा॒ राजा॑ दे॒वाना॑मु॒त मर्त्या॑नाम् ।
द्वि॒ता भु॑वद्रयि॒पती॑ रयी॒णामृ॒तं भ॑र॒त्सुभृ॑तं॒ चार्विन्दुः॑ ॥
ગાળણીઓ દ્વારા શુદ્ધ થતો, મનુષ્યોને જોનારો, દેવો અને મર્ત્યોનો રાજા સોમ બેવડો થઈને ધનોનો સ્વામી બન્યો. સોમ સત્યને ધારણ કરે છે — સુંદર, સુવાહિત.
9.97.25
अर्वाँ॑ इव॒ श्रव॑से सा॒तिमच्छेन्द्र॑स्य वा॒योर॒भि वी॒तिम॑र्ष ।
स नः॑ स॒हस्रा॑ बृह॒तीरिषो॑ दा॒ भवा॑ सोम द्रविणो॒वित्पु॑ना॒नः ॥
ઘોડાઓ સંપત્તિ માટે દોડે તેમ, ઇન્દ્ર અને વાયુના માર્ગ તરફ વહે. હે સોમ, ધન લાવનાર અને પોતાને શુદ્ધ કરતો તું અમને હજારો વિશાળ અન્ન આપ અને અમારા માટે થા.
9.97.26
दे॒वा॒व्यो॑ नः परिषि॒च्यमा॑नाः॒ क्षयं॑ सु॒वीरं॑ धन्वन्तु॒ सोमाः॑ ।
आ॒य॒ज्यवः॑ सुम॒तिं वि॒श्ववा॑रा॒ होता॑रो॒ न दि॑वि॒यजो॑ म॒न्द्रत॑माः ॥
દેવોના મિત્ર સોમો, અમારા માટે નિચોવાઈને, અમારા ઘર અને વીર પુત્રો તરફ દોડો. યજ્ઞ ન કરનારાઓ, બધાં કલ્યાણ લાવનારા હોતાઓની જેમ, સ્વર્ગમાં યજ્ઞ કરનારા અને અતિ આનંદદાયક થઈ, સુમતિ તરફ દોડો.
9.97.27
ए॒वा दे॑व दे॒वता॑ते पवस्व म॒हे सो॑म॒ प्सर॑से देव॒पानः॑ ।
म॒हश्चि॒द्धि ष्मसि॑ हि॒ताः स॑म॒र्ये कृ॒धि सु॑ष्ठा॒ने रोद॑सी पुना॒नः ॥
આ રીતે, હે દેવ સોમ, દેવોના નિવાસ માટે વહે; મહાનની ગતિ માટે, દેવોથી રક્ષિત થઈને, હે સોમ, વહે. અમે મહાનોની સામે સભામાં સ્થાપિત છીએ; દ્યાવાપૃથ્વીને દૃઢ કર, પોતાને શુદ્ધ કરતો વહે.
9.97.28
अश्वो॒ न क्र॑दो॒ वृष॑भिर्युजा॒नः सिं॒हो न भी॒मो मन॑सो॒ जवी॑यान् ।
अ॒र्वा॒चीनैः॑ प॒थिभि॒र्ये रजि॑ष्ठा॒ आ प॑वस्व सौमन॒सं न॑ इन्दो ॥
ઘોડાની જેમ, બળદો સાથે જોડાયેલો, તે ગર્જે છે; સિંહ જેવો ભયંકર, મનથી પણ વધુ વેગવાન. હે સોમ, અહીં આવતા માર્ગોથી આવતા, અતિ વેગવાન એવા તારી સાથે, અમારા માટે, હે સોમ, આનંદિત મનથી વહે.
9.97.29
श॒तं धारा॑ दे॒वजा॑ता असृग्रन्त्स॒हस्र॑मेनाः क॒वयो॑ मृजन्ति ।
इन्दो॑ स॒नित्रं॑ दि॒व आ प॑वस्व पुरए॒तासि॑ मह॒तो धन॑स्य ॥
દેવોથી જન્મેલી સો ધારાઓ વહી; કવિઓ હજારોને શુદ્ધ કરે છે. હે સોમ, સ્વર્ગના લાભ માટે આગળ વહે; તું મહાન ધનનો અગ્રદૂત છે.
9.97.30
दि॒वो न सर्गा॑ अससृग्र॒मह्नां॒ राजा॒ न मि॒त्रं प्र मि॑नाति॒ धीरः॑ ।
पि॒तुर्न पु॒त्रः क्रतु॑भिर्यता॒न आ प॑वस्व वि॒शे अ॒स्या अजी॑तिम् ॥
આકાશની ધારાઓની જેમ વહ્યા; દિવસોના ... વહે છે. જ્ઞાની રાજા મિત્રને નુકસાન કરતો નથી, પિતાના પુત્રની જેમ, કર્મોથી પ્રયત્નશીલ થઈને, હે સોમ, આ પ્રજા માટે અજેય (આનંદ) તરફ વહે.
9.97.31
प्र ते॒ धारा॒ मधु॑मतीरसृग्र॒न्वारा॒न्यत्पू॒तो अ॒त्येष्यव्या॑न् ।
पव॑मान॒ पव॑से॒ धाम॒ गोनां॑ जज्ञा॒नः सूर्य॑मपिन्वो अ॒र्कैः ॥
હે પવમાન સોમ, તું શુદ્ધ થઈને રક્ષક અવરોધો પાર કરે છે ત્યારે તારી મધુમય ધારાઓ વહી. ગાયોના ધામમાં જન્મીને સ્તોત્રો વડે સૂર્યને ભર્યો.
9.97.32
कनि॑क्रद॒दनु॒ पन्था॑मृ॒तस्य॑ शु॒क्रो वि भा॑स्य॒मृत॑स्य॒ धाम॑ ।
स इन्द्रा॑य पवसे मत्स॒रवा॑न्हिन्वा॒नो वाचं॑ म॒तिभिः॑ कवी॒नाम् ॥
ગર્જના કરતો તું ઋતના માર્ગે ચાલે છે; ઉજ્જવળ થઈને અમૃતના ધામમાં ચમકે છે. તે સોમ ઇન્દ્ર માટે વહે છે, હર્ષ આપનાર બનીને, કવિઓના વિચારોથી વાણીને પ્રેરતો.
9.97.33
दि॒व्यः सु॑प॒र्णोऽव॑ चक्षि सोम॒ पिन्व॒न्धाराः॒ कर्म॑णा दे॒ववी॑तौ ।
एन्दो॑ विश क॒लशं॑ सोम॒धानं॒ क्रन्द॑न्निहि॒ सूर्य॒स्योप॑ र॒श्मिम् ॥
હે સોમ, દિવ્ય ગરુડની જેમ નીચે જો; ધારાઓ વહાવતો, કર્મથી અને દેવોની ઇચ્છાથી. હે ઇન્દુ, કળશમાં પ્રવેશ કર; સોમપાત્રમાં, ગર્જના કરતો આવ, સૂર્યના કિરણ તરફ.
9.97.34
ति॒स्रो वाच॑ ईरयति॒ प्र वह्नि॑र्ऋ॒तस्य॑ धी॒तिं ब्रह्म॑णो मनी॒षाम् ।
गावो॑ यन्ति॒ गोप॑तिं पृ॒च्छमा॑नाः॒ सोमं॑ यन्ति म॒तयो॑ वावशा॒नाः ॥
ઋતનો વાહક ત્રણ વાણીઓને પ્રેરે છે; બ્રહ્મની ધારણા અને મનીષાને આગળ ધપાવે છે. ગાયો ગોપતિ તરફ પૂછતી જાય છે; સોમ તરફ બુદ્ધિઓ તીવ્ર ઇચ્છાથી જાય છે.
9.97.35
सोमं॒ गावो॑ धे॒नवो॑ वावशा॒नाः सोमं॒ विप्रा॑ म॒तिभिः॑ पृ॒च्छमा॑नाः ।
सोमः॑ सु॒तः पू॑यते अ॒ज्यमा॑नः॒ सोमे॑ अ॒र्कास्त्रि॒ष्टुभः॒ सं न॑वन्ते ॥
ગાયો સોમ તરફ જાય છે, દૂધ આપનારી અને ઉત્કંઠિત; જ્ઞાનીઓ વિચારોથી સોમ વિશે પૂછતા. નિચોવાયેલો સોમ શુદ્ધ થાય છે, અભિષિક્ત થતાં; સોમમાં જ મંત્રો ત્રિષ્ટુભ્ છંદો વડે એકસાથે વણાય છે.
9.97.36
ए॒वा नः॑ सोम परिषि॒च्यमा॑नो॒ आ प॑वस्व पू॒यमा॑नः स्व॒स्ति ।
इन्द्र॒मा वि॑श बृह॒ता रवे॑ण व॒र्धया॒ वाचं॑ ज॒नया॒ पुरं॑धिम् ॥
આ રીતે, હે સોમ, અમારા માટે છંટાઈને, શુદ્ધ થઈને કલ્યાણ માટે વહે. મહા ગર્જના સાથે ઇન્દ્રમાં પ્રવેશ કર; વાણીને વધાર, સ્તુતિ ઉત્પન્ન કર, કુશળ બુદ્ધિને જગાડ.
9.97.37
आ जागृ॑वि॒र्विप्र॑ ऋ॒ता म॑ती॒नां सोमः॑ पुना॒नो अ॑सदच्च॒मूषु॑ ।
सप॑न्ति॒ यं मि॑थु॒नासो॒ निका॑मा अध्व॒र्यवो॑ रथि॒रासः॑ सु॒हस्ताः॑ ॥
જાગૃત દ્રષ્ટા સોમ, ઋતો અને વિચારોમાં પવિત્ર થઈને કળશોમાં બેઠા; ઉત્સુક યુગલો, રથીઓ અને કુશળ હાથવાળા અધ્વર્યુઓ તેમની સેવા કરે છે.
9.97.38
स पु॑ना॒न उप॒ सूरे॒ न धातौभे अ॑प्रा॒ रोद॑सी॒ वि ष आ॑वः ।
प्रि॒या चि॒द्यस्य॑ प्रिय॒सास॑ ऊ॒ती स तू धनं॑ का॒रिणे॒ न प्र यं॑सत् ॥
તે પવિત્ર થઈ સૂર્ય તરફ, ધાતાની જેમ બંને લોકોને ભરે છે, આકાશ અને પૃથ્વીને અલગ રાખે છે; તેના પ્રિય મિત્રો રક્ષણથી પ્રિય વસ્તુઓ આપે છે, તે કર્મીને ધન રોકશે નહીં.
9.97.39
स व॑र्धि॒ता वर्ध॑नः पू॒यमा॑नः॒ सोमो॑ मी॒ढ्वाँ अ॒भि नो॒ ज्योति॑षावीत् ।
येना॑ नः॒ पूर्वे॑ पि॒तरः॑ पद॒ज्ञाः स्व॒र्विदो॑ अ॒भि गा अद्रि॑मु॒ष्णन् ॥
વધારનાર, બળ આપનાર, પવિત્ર થતો સોમ, શક્તિશાળી દાતા પોતાના પ્રકાશથી અમારા પર કૃપા કરો; જેનાથી અમારા પૂર્વજો, માર્ગ જાણનારા, સ્વર્ગ શોધનારા, પથ્થર તોડીને ગાયો (પ્રકાશો) ખોલતા હતા.
9.97.40
अक्रा॑न्त्समु॒द्रः प्र॑थ॒मे विध॑र्मञ्ज॒नय॑न्प्र॒जा भुव॑नस्य॒ राजा॑ ।
वृषा॑ प॒वित्रे॒ अधि॒ सानो॒ अव्ये॑ बृ॒हत्सोमो॑ वावृधे सुवा॒न इन्दुः॑ ॥
સમુદ્રે આદિ વ્યવસ્થામાં ગર્જના કરી; વિશ્વનો રાજા, પ્રજાઓને ઉત્પન્ન કરનાર, વૃષભ સોમ ગાળણીમાં, સુરક્ષિત આસન પર વધે છે; દબાવાયેલો આ મહાન સોમ, તેજસ્વી બિંદુ, વૃદ્ધિ પામ્યો છે.
9.97.41
म॒हत्तत्सोमो॑ महि॒षश्च॑कारा॒पां यद्गर्भोऽवृ॑णीत दे॒वान् ।
अद॑धा॒दिन्द्रे॒ पव॑मान॒ ओजोऽज॑नय॒त्सूर्ये॒ ज्योति॒रिन्दुः॑ ॥
તે મહાન કાર્ય સોમ, વૃષભે કર્યું, જ્યારે જળનો ગર્ભ દેવોને પસંદ કરતો હતો; પવમાન સોમે ઇન્દ્રમાં બળ મૂક્યું, ઇન્દુએ સૂર્યમાં પ્રકાશ ઉત્પન્ન કર્યો.
9.97.42
मत्सि॑ वा॒युमि॒ष्टये॒ राध॑से च॒ मत्सि॑ मि॒त्रावरु॑णा पू॒यमा॑नः ।
मत्सि॒ शर्धो॒ मारु॑तं॒ मत्सि॑ दे॒वान्मत्सि॒ द्यावा॑पृथि॒वी दे॑व सोम ॥
હે સોમ, તું પવમાન થઈને વાયુને ઇષ્ટ યજ્ઞ અને દાન માટે પ્રસન્ન કર, મિત્ર-વરુણને પ્રસન્ન કર; મરુતોના બળને પ્રસન્ન કર, દેવોને પ્રસન્ન કર, હે દેવ સોમ, દ્યાવાપૃથિવીને પ્રસન્ન કર.
9.97.43
ऋ॒जुः प॑वस्व वृजि॒नस्य॑ ह॒न्तापामी॑वां॒ बाध॑मानो॒ मृध॑श्च ।
अ॒भि॒श्री॒णन्पयः॒ पय॑सा॒भि गोना॒मिन्द्र॑स्य॒ त्वं तव॑ व॒यं सखा॑यः ॥
હે સોમ, સીધા વહે, વાંકાનો સંહારક થા. રોગો અને શત્રુઓને દૂર કરતાં, ગાયોના દૂધથી દૂધ વધારતાં ઇન્દ્ર માટે વહે; અમે તારા મિત્રો છીએ.
9.97.44
मध्वः॒ सूदं॑ पवस्व॒ वस्व॒ उत्सं॑ वी॒रं च॑ न॒ आ प॑वस्वा॒ भगं॑ च ।
स्वद॒स्वेन्द्रा॑य॒ पव॑मान इन्दो र॒यिं च॑ न॒ आ प॑वस्वा समु॒द्रात् ॥
મધનો સાર વહાવ; સંપત્તિનો ઝરો વહાવ. અમારા માટે વીર અને સૌભાગ્ય લાવ. ઇન્દ્ર માટે મધુર થા; શુદ્ધ વહેતા ઇન્દુ, અમારા માટે સમુદ્રમાંથી ધન લાવ.
9.97.45
सोमः॑ सु॒तो धार॒यात्यो॒ न हित्वा॒ सिन्धु॒र्न नि॒म्नम॒भि वा॒ज्य॑क्षाः ।
आ योनिं॒ वन्य॑मसदत्पुना॒नः समिन्दु॒र्गोभि॑रसर॒त्सम॒द्भिः ॥
નિચોવાયેલો સોમ ધારામાં, દોડતા ઘોડાની જેમ, નદીની જેમ નીચી ભૂમિ તરફ વહે છે. પોતાના સ્થાને પહોંચી જંગલમાં બેસે છે, પવિત્ર થતા; ઇન્દુ ગાયો અને જળ સાથે મળીને વહ્યો.
9.97.46
ए॒ष स्य ते॑ पवत इन्द्र॒ सोम॑श्च॒मूषु॒ धीर॑ उश॒ते तव॑स्वान् ।
स्व॑र्चक्षा रथि॒रः स॒त्यशु॑ष्मः॒ कामो॒ न यो दे॑वय॒तामस॑र्जि ॥
આ તે સોમ તારા માટે વહે છે, ઇન્દ્ર. કળશોમાં જ્ઞાની અને બળવાન સોમ—પ્રકાશ જોનારો, રથવાળો, સત્યબળવાળો—ઇચ્છા જેવો દેવોને ઇચ્છતા લોકો માટે મોકલાયો છે.
9.97.47
ए॒ष प्र॒त्नेन॒ वय॑सा पुना॒नस्ति॒रो वर्पां॑सि दुहि॒तुर्दधा॑नः ।
वसा॑नः॒ शर्म॑ त्रि॒वरू॑थम॒प्सु होते॑व याति॒ सम॑नेषु॒ रेभ॑न् ॥
આ સોમ પ્રાચીન બળ સાથે પવિત્ર થતો, પુત્રી (ઉષા)ના રૂપો ધારણ કરતો, ત્રિવિધ રક્ષિત આશ્રય ઓઢીને, જળમાં, હોતા પુરોહિતની જેમ, સભાઓમાં ગર્જના કરતો જાય છે.
9.97.48
नू न॒स्त्वं र॑थि॒रो दे॑व सोम॒ परि॑ स्रव च॒म्वोः॑ पू॒यमा॑नः ।
अ॒प्सु स्वादि॑ष्ठो॒ मधु॑माँ ऋ॒तावा॑ दे॒वो न यः स॑वि॒ता स॒त्यम॑न्मा ॥
હવે અમારા માટે, રથવાળા દેવ સોમ, બે કળશો વચ્ચે પવિત્ર થઈને ચારે તરફ વહે. જળમાં સૌથી મધુર, મધથી ભરેલો, ઋતવાળા દેવ જેવો, સવિતા જેવો, સત્ય મનવાળો થા.
9.97.49
अ॒भि वा॒युं वी॒त्य॑र्षा गृणा॒नोऽभि मि॒त्रावरु॑णा पू॒यमा॑नः ।
अ॒भी नरं॑ धी॒जव॑नं रथे॒ष्ठाम॒भीन्द्रं॒ वृष॑णं॒ वज्र॑बाहुम् ॥
હે સોમ, પવિત્ર થઈને તું વાયુ તરફ વહે છે, સ્તુતિથી પ્રશંસિત થઈને; મિત્ર અને વરુણ તરફ, મન સમાન વેગવાન નેતા તરફ, રથ પર ઊભેલા તરફ, વજ્રબાહુ વૃષભ ઇન્દ્ર તરફ વહે.
9.97.50
अ॒भि वस्त्रा॑ सुवस॒नान्य॑र्षा॒भि धे॒नूः सु॒दुघाः॑ पू॒यमा॑नः ।
अ॒भि च॒न्द्रा भर्त॑वे नो॒ हिर॑ण्या॒भ्यश्वा॑न्र॒थिनो॑ देव सोम ॥
હે સોમ, વસ્ત્રો અને સુંદર વસ્ત્રો તરફ વહે; સુદુહ ગાયો તરફ, પવિત્ર થઈને વહે. અમારા ધારણ માટે ચમકતા ધન અને સોના તરફ વહે; હે દેવ સોમ, રથવાળા ઘોડા તરફ વહે.
9.97.51
अ॒भी नो॑ अर्ष दि॒व्या वसू॑नि अ॒भि विश्वा॒ पार्थि॑वा पू॒यमा॑नः ।
अ॒भि येन॒ द्रवि॑णम॒श्नवा॑मा॒भ्या॑र्षे॒यं ज॑मदग्नि॒वन्नः॑ ॥
હે સોમ, અમારી તરફ વહે, દિવ્ય ધન તરફ વહે; પવિત્ર થઈને સર્વ પાર્થિવ સંપત્તિ તરફ વહે. જેનાથી અમે ધન પ્રાપ્ત કરીએ તે તરફ વહે; આર્ષેય તરફ વહે, જે જમદગ્નિ સાથે અમને મળે.
9.97.52
अ॒या प॒वा प॑वस्वै॒ना वसू॑नि माँश्च॒त्व इ॑न्दो॒ सर॑सि॒ प्र ध॑न्व ।
ब्र॒ध्नश्चि॒दत्र॒ वातो॒ न जू॒तः पु॑रु॒मेध॑श्चि॒त्तक॑वे॒ नरं॑ दात् ॥
આ શુદ્ધિકરણથી તું શુદ્ધ થા; આ ધનોને લાવતો, હે ઇન્દુ, સરસમાં આગળ વહે. અહીં પવનની જેમ પ્રેરિત, બહુજ્ઞાની સોમ યજમાનને નેતૃત્વનું ધન આપે છે.
9.97.53
उ॒त न॑ ए॒ना प॑व॒या प॑व॒स्वाधि॑ श्रु॒ते श्र॒वाय्य॑स्य ती॒र्थे ।
ष॒ष्टिं स॒हस्रा॑ नैगु॒तो वसू॑नि वृ॒क्षं न प॒क्वं धू॑नव॒द्रणा॑य ॥
અને અમારા માટે આ શુદ્ધિથી શુદ્ધ થા; સાંભળવા યોગ્ય સામગાનના ઘાટ પર, શ્રવાય્યના તીર્થમાં. નૈગુ (સોમ) સાઠ હજાર ધન આપ્યાં, પાકેલા વૃક્ષને હલાવીને પાડે તેમ, સંઘર્ષ માટે.
9.97.54
मही॒मे अ॑स्य॒ वृष॒नाम॑ शू॒षे माँश्च॑त्वे वा॒ पृश॑ने वा॒ वध॑त्रे ।
अस्वा॑पयन्नि॒गुतः॑ स्ने॒हय॒च्चापा॒मित्राँ॒ अपा॒चितो॑ अचे॒तः ॥
આ મહાન વૃષભ-બળના સોમનું છે, બંને (દિવ્ય અને પાર્થિવ) વીર્ય; ઘેટાંના નેતાના યુદ્ધમાં અથવા વિશાળ સંગ્રામમાં, અથવા સંઘર્ષમાં, શત્રુ ઘાતકોને ઊંઘાડ, અને તેમને જગાડ પણ. શત્રુઓને દૂર ભગાડ, અદૃશ્યોને અહીંથી હાંકી કાઢ.
9.97.55
सं त्री प॒वित्रा॒ वित॑तान्येषि॒ अन्वेकं॑ धावसि पू॒यमा॑नः ।
असि॒ भगो॒ असि॑ दा॒त्रस्य॑ दा॒तासि॑ म॒घवा॑ म॒घव॑द्भ्य इन्दो ॥
હે સોમ, તું ત્રણ ગાળણીઓમાં ફેલાઈને જાય છે; શુદ્ધ થતાં એક જ માર્ગે દોડે છે. તું ભગ છે, દાતાનો દાતા છે; હે ઇન્દુ, દાનીઓ માટે તું દાનશીલ છે.
9.97.56
ए॒ष वि॑श्व॒वित्प॑वते मनी॒षी सोमो॒ विश्व॑स्य॒ भुव॑नस्य॒ राजा॑ ।
द्र॒प्साँ ई॒रय॑न्वि॒दथे॒ष्विन्दु॒र्वि वार॒मव्यं॑ स॒मयाति॑ याति ॥
સર્વજ્ઞ અને જ્ઞાની એવો આ સોમ વહે છે; તે સમગ્ર વિશ્વનો રાજા છે. ટીપાંને પ્રેરતો ઇન્દુ યજ્ઞસ્પર્ધાઓમાં અભેદ્ય આવરણ તોડીને સાથે આગળ વધે છે.
9.97.57
इन्दुं॑ रिहन्ति महि॒षा अद॑ब्धाः प॒दे रे॑भन्ति क॒वयो॒ न गृध्राः॑ ।
हि॒न्वन्ति॒ धीरा॑ द॒शभिः॒ क्षिपा॑भिः॒ सम॑ञ्जते रू॒पम॒पां रसे॑न ॥
ન છેતરાયેલા ભેંસો ઇન્દુને ચાટે છે; તે સ્થાને કવિઓ ગીધની જેમ પોકારે છે. ધીર જનો દસ આંગળીઓથી સોમને હલાવે છે; જળનું રૂપ રસથી શણગારે છે.
9.97.58
त्वया॑ व॒यं पव॑मानेन सोम॒ भरे॑ कृ॒तं वि चि॑नुयाम॒ शश्व॑त् ।
तन्नो॑ मि॒त्रो वरु॑णो मामहन्ता॒मदि॑तिः॒ सिन्धुः॑ पृथि॒वी उ॒त द्यौः ॥
હે સોમ, વહેતા અને પવિત્ર થતા તારા દ્વારા, યજ્ઞબલિમાં કરેલું કર્મ અમે સદા એકત્ર કરીએ. તે મિત્ર અને વરુણ અમારા માટે તે મંજૂર કરે; અદિતિ, સિંધુ, પૃથ્વી અને દ્યૌ પણ તેમ કરે.