यजुर्वेद · अध्याय 3

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

3.1

समिधाग्निं दुवस्यत घृतैर् बोधयतातिथिम् ।
आस्मिन् हव्या जुहोतन ॥ ३.१ ॥

समिधांनी अग्नीची सेवा करा; तुपाने अतिथी असलेल्या त्याला जागवा. यात हव्य अर्पण करा.

3.2

सुसमिद्धाय शोचिषे घृतं तीव्रं जुहोतन ।
अग्नये जातवेदसे ॥ ३.२ ॥

चांगला प्रज्वलित, तेजस्वी अग्नीला तीव्र तूप आहुती म्हणून अर्पण करा — जातवेदस अग्नीला.

3.3

तं त्वा समिद्भिर् अङ्गिरो घृतेन वर्धयामसि ।
बृहच्छोचा यविष्ठ्य ॥ ३.३ ॥

हे अंगिरा, समिधा आणि तुपाने आम्ही तुला वाढवतो. हे यविष्ठा, महान रूपाने प्रकाशित हो.

3.4

उप त्वाग्ने हविष्मतीर् घृताचीर् यन्तु हर्यत ।
जुषस्व समिधो मम ॥ ३.४ ॥

हे अग्नी, हविष्मती, तुपाकडे जाणाऱ्या (आहुती) तुझ्याजवळ येवोत. हे प्रिया, माझ्या समिधा स्वीकार.

3.5

भूर् भुवः स्वः ।
द्यौर् इव भूम्ना पृथिवीव वरिम्णा ।
तस्यास् ते पृथिवि देवयजनि पृष्ठेऽ ग्निम् अन्नादम् अन्नाद्याया दधे ॥ ३.५ ॥

भूः, भुवः, स्वः. विस्तारात आकाशासारखी, विशालतेत पृथ्वीसारखी. हे पृथ्वी, देवयजनी, तुझ्या पृष्ठभागावर अन्नभोक्ता अग्नीला अन्नभोगासाठी मी स्थापित करतो.

3.6

आयं गौः पृश्निर् अक्रमीद् असदन् मातरं पुरः ।
पितरं च प्रयन्त्स्वः ॥ ३.६ ॥

ही ठिपक्यांची गाय आली; पुढे मातेवर (पृथ्वीवर) बसली आणि स्वर्गाकडे जाणाऱ्या पित्याकडेही गेली.

3.7

अन्तश् चरति रोचनास्य प्राणाद् अपानती ।
व्यख्यन् महिषो दिवम् ॥ ३.७ ॥

त्याच्या तेजात तो संचार करतो; प्राणातून अपान बाहेर टाकीत. महान (देव) आकाश प्रकाशित करतो.

3.8

त्रिꣳशद् धाम वि राजति वाक् पतङ्गाय धीयते ।
प्रति वस्तोर् अह द्युभिः ॥ ३.८ ॥

तीस धामे प्रकाशतात; पक्ष्यासाठी (सूर्यासाठी) वाणी ठेवली जाते. उषेसाठी, दिवसांसह.

अग्निर् ज्योतिर् ज्योतिर् अग्निः स्वाहा ।
सूर्यो ज्योतिर् ज्योतिः सूर्यः स्वाहा ।
अग्निर् वर्चो ज्योतिर् वर्चः स्वाहा ।
सूर्यो वर्चो ज्योतिर् वर्चः स्वाहा ।
ज्योतिः सूर्यः सूर्यो ज्योतिः स्वाहा ॥ ३.९ ॥

अग्नी ज्योती, ज्योती अग्नी—स्वाहा. सूर्य ज्योती, ज्योती सूर्य—स्वाहा. अग्नी वर्चस्, ज्योती वर्चस्—स्वाहा. सूर्य वर्चस्, ज्योती वर्चस्—स्वाहा. ज्योती सूर्य, सूर्य ज्योती—स्वाहा.

3.10

सजूर् देवेन सवित्रा सजू रात्र्येन्द्रवत्या ।
जुषाणो ऽअग्निर् वेतु स्वाहा ।
सजूर् देवेन सवित्रा सजू उषसेन्द्रवत्या ।
जुषाणः सूर्यो वेतु स्वाहा ॥ ३.१० ॥

देव सवितृसह, रात्रीसह, इंद्रवतीसह जोडलेला; आनंदित अग्नी स्वीकारो—स्वाहा. देव सवितृसह, उषेसह, इंद्रवतीसह जोडलेला; आनंदित सूर्य स्वीकारो—स्वाहा.

3.11

उपप्रयन्तो ऽ अध्वरं मन्त्रं वोचेमाग्नये ।
आरे ऽ अस्मे च शृण्वते ॥ ३.११ ॥

यज्ञाजवळ जाऊन, अग्नीसाठी मंत्र म्हणू—दुरूनही आणि आमच्याजवळही ऐकणाऱ्यासाठी.

3.12

अग्निर् मूर्धा दिवः ककुत् पतिः पृथिव्या ऽ अयम् ।
अपाᳬं रेताᳬंसि जिन्वति ॥ ३.१२ ॥

अग्नी हा द्युलोकाचे मस्तक, पृथ्वीचे शिखर व स्वामी आहे—हा पाण्यातील बीजांना चेतवितो.

3.13

उभा वाम् इन्द्राग्नी ऽ आहुवध्या ऽ उभा राधसः सह मादयध्यै ।
उभा दाताराव् इषाꣳ रयीणाम् उभा वाजस्य सातये हुवे वाम् ॥ ३.१३ ॥

तुम्ही दोघे, इंद्र आणि अग्नी, आवाहन करण्यास योग्य आहात; दोघे भेटींनी आनंद द्या. दोघे अन्न आणि संपत्तीचे दाते आहात. बल मिळवण्यासाठी मी तुम्हा दोघांना बोलावतो.

3.14

अयं ते योनिर् ऋत्वियो यतो जातो ऽ अरोचथाः ।
तं जानन्न् अग्न ऽ आरोहाथा नो वर्धया रयिम् ॥ ३.१४ ॥

हे तुझे ऋतूनुसार उत्पत्तिस्थान आहे; येथून तू जन्मलास आणि तेजाने चमकलास. हे अग्नी, ते जाणून वर चढ; आमचे धन वाढव.

3.15

अयम् इह प्रथमो धायि धातृभिर् होता यजिष्ठो ऽ अध्वरेष्व् ईड्यः ।
यम् अप्नवानो भृगवो विरुरुचुर् वनेषु चित्रं विभ्वं विशे-विशे ॥ ३.१५ ॥

येथे प्रथम स्थापित झालेला हा होता, यज्ञांत सर्वाधिक पूजनीय व स्तुत्य आहे; स्थापकांनी ठेवलेला. अप्नवान आणि भृगूंनी अरण्यांत ज्याला तेजस्वी केले — अद्भुत, सर्वव्यापी, प्रत्येक कुलासाठी.

3.16

अस्य प्रत्नाम् अनु द्युतꣳ शुक्रं दुदुह्रे ऽ अह्रयः ।
पयः सहस्रसाम् ऋषिम् ॥ ३.१६ ॥

त्याच्या प्राचीन तेजाला अनुसरून, न थकणाऱ्यांनी तेजस्वी दूध काढले — हजारो देणाऱ्या, ऋषीसाठी.

3.17

तनूपा ऽ अग्ने ऽसि तन्वं मे पाहि ।
आयुर्दा ऽ अग्नेऽ स्य् आयुर् मे देहि ।
वर्चोदा ऽ अग्ने ऽसि वर्चो मे देहि ।
अग्ने यन् मे तन्वा ऽ ऊनं तन् मऽ आ पृण ॥ ३.१७ ॥

हे अग्नी, तू शरीराचा रक्षक आहेस; माझ्या शरीराचे रक्षण कर. हे अग्नी, तू आयुष्य देणारा आहेस; मला आयुष्य दे. हे अग्नी, तू तेज देणारा आहेस; मला तेज दे. हे अग्नी, माझ्या शरीरात जे उणे आहे ते माझ्यासाठी पुन्हा भर.

3.18

इन्धानास् त्वा शतꣳ हिमा द्युमन्तꣳ सम् इधीमहि ।
वयस्वन्तो वयस्कृतꣳ सहस्वन्तः सहस्कृतम् ।
अग्ने सपत्नदम्भनम् अदब्धासो ऽ अदाभ्यम् ।
चित्रावसो स्वस्ति ते पारम् अशीय ॥ ३.१८ ॥

शंभर हिवाळ्यांपर्यंत तुला प्रज्वलित करीत, तेजस्वी अशा तुला आम्ही एकत्र प्रज्वलित करतो. हे आयुष्य देणाऱ्या, बल देणाऱ्या अग्नी, शत्रूंचा नाश करणाऱ्या, अक्षय, अजेय. हे विचित्र धनवान, तुला कल्याण असो; आम्ही पैलतीर गाठो.

3.19

सं त्वम् अग्ने सूर्यस्य वर्चसागथाः सम् ऋषीणाᳬं स्तुतेन ।
सं प्रियेण धाम्ना सम् अहम् आयुषा सं वर्चसा सं प्रजया सꣳ रायस् पोषेण ग्मिषीय ॥ ३.१९ ॥

हे अग्नी, तू सूर्याच्या तेजाशी जोड; ऋषींच्या स्तुतीशी जोड. प्रिय धामाशी जोड; मी आयुष्य, तेज, प्रजा, धन व पोषण यांच्याशी जोडलेला राहो.

3.20

अन्ध स्थान्धो वो भक्षीय मह स्थ महो वो भक्षीयोर्ज स्थोर्जं वो भक्षीय रायस् पोष स्थ रायस् पोषं वो भक्षीय ॥ ३.२० ॥

तुम्ही अन्न आहात; तुमचे अन्न मी खावे. तुम्ही महत्त्व आहात; तुमचे महत्त्व मी खावे. तुम्ही ऊर्जा आहात; तुमची ऊर्जा मी खावी. तुम्ही धनाचे पोषण आहात; तुमचे धनपोषण मी खावे.

3.21

रेवती रमध्वम् अस्मिन् योनाव् अस्मिन् गोष्ठे ऽस्मिंल् लोके स्मिन् क्षये ।
इहैव स्त मापगात ॥ ३.२१ ॥

हे गोधनसंपन्न धेनूंनो, या स्थानी, या गोठ्यात, या लोकात, या निवासात आनंद घ्या. येथेच राहा; दूर जाऊ नका.

3.22

सꣳहितासि विश्वरूप्य् ऊर्जा माविश गौपत्येन ।
उप त्वाग्ने दिवे-दिवे दोषावस्तर् धिया वयम् ।
नमो भरन्त ऽएमसि ॥ ३.२२ ॥

तू संयुक्त आहेस, विश्वरूप आहेस; ऊर्जेसह माझ्यात प्रवेश कर, गोपतित्वासह. हे अग्नी, दिवसेंदिवस, रात्री व पहाटे, बुद्धीने, नमस्कार घेऊन आम्ही तुझ्याजवळ येतो.

3.23

राजन्तम् अध्वराणां गोपाम् ऋतस्य दीदिविम् ।
वर्धमाणꣳ स्वे दमे ॥ ३.२३ ॥

यज्ञांचा तेजस्वी अधिपती, ऋताचा रक्षक, दीप्तिमान अग्नी, जो आपल्या घरात वाढतो.

3.24

स नः पितेव सूनवे ऽग्ने सूपायनो भव ।
सचस्वा नः स्वस्तये ॥ ३.२४ ॥

तू आमच्यासाठी पुत्रासाठी पित्याप्रमाणे हो; हे अग्नी, सुलभ आणि प्रसन्न हो; आमच्या कल्याणासाठी आमच्यासोबत रहा.

3.25

अग्ने त्वं नोऽ अन्तमऽ उत त्राता शिवो भवा वरूथ्यः ।
वसुर् अग्निर् वसुश्रवाऽ अच्छानक्षि द्युमत्तमꣳ रयिं दाः ॥ ३.२५ ॥

हे अग्नी, तू आमचा सर्वात जवळचा आणि रक्षक हो, कल्याणकारी आणि आश्रय हो; धन देणारा, धनासाठी प्रसिद्ध अग्नी, सर्वात तेजस्वी धन आमच्यापर्यंत पोहोचवून दे.

3.26

तं त्वा शोचिष्ठ दीदिवः सुम्नाय नूनम् ईमहे सखिभ्यः ।
स नो बोधि श्रुधी हवम् उरुष्या णोऽ अघायतः समस्मात् ॥ ३.२६ ॥

हे अत्यंत तेजस्वी, दीप्तिमान, मित्रांच्या कृपेसाठी आता आम्ही तुझी याचना करतो; तू आमची हाक जाणून ऐक, त्या दुष्टापासून आमचे रक्षण कर.

3.27

इडऽ एह्य् अदित ऽ एहि ।
काम्या ऽ एत ।
मयि वः कामधरणं भूयात् ॥ ३.२७ ॥

हे इडा, इकडे ये; हे अदिती, इकडे ये; इष्ट देवींनो, या; माझ्यामध्ये तुमच्या इच्छेची पूर्ती होवो.

3.28

सोमानꣳ स्वरणं कृणुहि ब्रह्मणस्पते ।
कक्षीवन्तं य ऽ औशिजः ॥ ३.२८ ॥

हे ब्रह्मणस्पती, सोमाचे स्वरण (आवाहन) कर; उशिजाचा पुत्र कक्षीवान याप्रमाणे.

3.29

यो रेवान् यो ऽअमीवहा वसुवित् पुष्टिवर्धनः ।
स नः सिषक्तु यस् तुरः ॥ ३.२९ ॥

जो धनवान आहे, रोगनाशक आहे, संपत्ती मिळवून देणारा आणि पोषण वाढवणारा आहे, तो आम्हाला देवो, जो शीघ्र फल देणारा आहे.

3.30

मा नः शꣳसोऽ अररुषो धूर्तिः प्र णङ् मर्त्यस्य ।
रक्षा णो ब्रह्मणस्पते ॥ ३.३० ॥

अदात्याची निंदा आणि फसवणूक आम्हाला न पोहोचो; मर्त्याचे ते नष्ट होवो. हे ब्रह्मणस्पती, आमचे रक्षण कर.

3.31

महि त्रीणाम् अवो ऽस्तु द्युक्षं मित्रस्यार्यम्णः ।
दुराधर्षं वरुणस्य ॥ ३.३१ ॥

तिघांचे महान संरक्षण असो; मित्र आणि अर्यमा यांचे तेजस्वी संरक्षण. वरुणाचे संरक्षण अजेय असो.

3.32

नहि तेषाम् अमा चन नाध्वसु वारणेषु ।
ईशे रिपुर् अघशꣳसः ॥ ३.३२ ॥

त्यांच्या जवळही नाही; मार्गांत किंवा अडथळ्यांत शत्रू किंवा दुष्ट वक्त्याला सत्ता चालत नाही.

3.33

ते हि पुत्रासो ऽ अदितेः प्र जीवसे मर्त्याय ।
ज्योतिर् यच्छन्त्य् अजस्रम् ॥ ३.३३ ॥

तेच अदितीचे पुत्र आहेत; मर्त्याला जगण्यासाठी ते सतत प्रकाश देतात.

3.34

कदा चन स्तरीर् असि नेन्द्र सश्चसि दाशुषे ।
उपोपेन् नु मघवन् भूय ऽ इन् नु ते दानं देवस्य पृच्यते ॥ ३.३४ ॥

हे इंद्रा, तू कधीच कंजूष नाहीस; दात्याजवळ तू येतोस. हे मघवन्, आता तुझे दान देवाकडून अधिक दिले जावो.

3.35

तत् सवितुर् वरेण्यं भर्गो देवस्य धीमहि ।
धियो यो नः प्रचोदयत् ॥ ३.३५ ॥

सविता देवाच्या त्या वरेण्य तेजाचे आम्ही ध्यान करतो; ते आमच्या बुद्धींना प्रेरणा देवो.

3.36

परि ते दूडभो रथोऽस्माꣳ अश्नोतु विश्वतः ।
येन रक्षसि दाशुषः ॥ ३.३६ ॥

तुझा अजेय रथ आम्हाला सर्व बाजूंनी वेढो; ज्याने तू दात्याच्या राक्षसांचा नाश करतोस.

3.37

भूर् भुवः स्वः सुप्रजाः प्रजाभि स्याꣳ सुवीरो वीरैः सुपोषः पोषैः ।
नर्य प्रजां मे पाहि ।
शꣳस्य पशून् मे पाहि ।
अथर्य पितुं मे पाहि ॥ ३.३७ ॥

भूः, भुवः, स्वः — मी उत्तम संतती असलेला होवो, संततीसह; उत्तम वीर पुत्रांसह आणि पोषणासह पुष्ट होवो. हे नर्य, माझ्या संततीचे रक्षण कर. हे शंस्य, माझ्या पशूंचे रक्षण कर. हे अथर्य, माझ्या अन्नाचे रक्षण कर.

3.38

आगन्म विश्ववेदसम् अस्मभ्यं वसुवित्तमम् ।
अग्ने सम्राड् अभि द्युम्नम् अभि सह ऽ आ यच्छस्व ॥ ३.३८ ॥

आम्ही सर्वधनदात्याकडे आलो आहोत; तो आमच्यासाठी उत्तम धन मिळवून देणारा आहे. हे अग्ने सम्राट, आम्हाला तेज आणि बल दे.

3.39

अयम् अग्निर् गृहपतिर् गार्हपत्यः प्रजाया वसुवित्तमः ।
अग्ने गृहपते ऽभि द्युम्नम् अभि सह ऽ आ यच्छस्व ॥ ३.३९ ॥

हा अग्नी गृहपती आहे, गार्हपत्य आहे; संततीसाठी उत्तम धन मिळवून देणारा आहे. हे अग्ने, हे गृहपते, आम्हाला तेज आणि बल दे.

3.40

अयम् अग्निः पुरीष्यो रयिमान् पुष्टिवर्धनः ।
अग्ने पुरीष्याभि द्युम्नम् अभि सह ऽ आ यच्छस्व ॥ ३.४० ॥

हा अग्नी पुरीष्य आहे; धनवान आणि पोषण वाढवणारा आहे. हे पुरीष्य अग्ने, आम्हाला तेज आणि बल दे.

3.41

गृहा मा बिभीत मा वेपध्वमूर्जं बिभ्रत ऽ एमसि ।
ऊर्जं बिभ्रद् वः सुमनाः सुमेधा गृहान् ऐमि मनसा मोदमानः ॥ ३.४१ ॥

हे घरांनो, भिऊ नका, कापू नका; ऊर्जा (बल व पोषण) धारण करून आम्ही आलो आहोत. तुमच्यासाठी ऊर्जा धारण करून, शुभ मन व शुभ बुद्धी असलेला मी आनंदाने घरांकडे येतो.

3.42

येषाम् अध्येति प्रवसन् येषु सौमनसो बहुः ।
गृहान् उप ह्वयामहे ते नो जानन्तु जानतः ॥ ३.४२ ॥

ज्यांचे गृहस्थ प्रवासात असतानाही अध्ययन करतात, ज्यांच्यात मोठी सौमनस्यता आहे, त्या घरांना आम्ही आवाहन करतो. त्यांनी आम्हाला ओळखावे, जसे जाणते लोक ओळखतात.

3.43

उपहूताऽ इह गावऽ उपहूताऽ अजावयः ।
अथो ऽअन्नस्य कीलाल ऽउपहूतो गृहेषु नः ।
क्षेमाय वः शान्त्यै प्र पद्ये शिवꣳ शग्मꣳ शंयोः शंयोः ॥ ३.४३ ॥

येथे गायी बोलावल्या आहेत; शेळ्या-मेंढ्याही बोलावल्या आहेत. अन्नाचा रसही आमच्या घरात बोलावला आहे. तुमच्या क्षेमासाठी व शांतीसाठी मी पुढे जातो — शुभ, मंगल आणि सुखकर होवो.

3.44

प्रघासिनो हवामहे मरुतश् च रिशादसः ।
करम्भेण सजोषसः ॥ ३.४४ ॥

प्रघासी (भोजन स्वीकारणाऱ्या) मरुतांना आणि शत्रूंचा नाश करणाऱ्या मरुतांना आम्ही आवाहन करतो; करंभासह, एकत्र आनंदाने.

3.45

यद् ग्रामे यद् अरण्ये यत् सभायां यद् इन्द्रिये ।
यद् एनश् चकृमा वयम् इदं तद् अव यजामहे स्वाहा ॥ ३.४५ ॥

गावात, अरण्यात, सभेत, इंद्रियात — आम्ही केलेला जो जो दोष असेल, तो या आहुतीद्वारे अर्पण करतो. स्वाहा.

3.46

मो षू ण ऽ इन्द्रात्र पृत्सु देवैर् अस्ति हि ष्मा ते शुष्मिन्न् अवयाः ।
महश् चिद् यस्य मीढुषो यव्या हविष्मतो मरुतो वन्दते गीः ॥ ३.४६ ॥

हे इंद्रा, या युद्धांत देवांसह आम्हाला सोडू नकोस; कारण हे पराक्रमी, तू खरोखर दूर राहू नकोस. महान व दानशूर ज्याच्यासाठी, हविष्मान मरुतांसाठी गीत स्तुती करते.

3.47

अक्रन् कर्म कर्मकृतः सह वाचा मयोभुवा ।
देवेभ्यः कर्म कृत्वास्तं प्रेत सचाभुवः ॥ ३.४७ ॥

कर्म करणाऱ्यांनी सुखदायी वाणीसह कर्म केले. देवांसाठी कर्म करून घराकडे परत जा, सोबत्यांनो.

3.48

अवभृथ निचुम्पुण निचेरुर् असि निचुम्पुणः ।
अव देवैर् देवकृतम् एनो यासिषम् अव मर्त्यैर् मर्त्यकृतम् ।
पुरुराव्णो देव रिषस् पाहि ॥ ३.४८ ॥

अवभृथा, तू निचुम्पुण आहेस; खाली उतरला आहेस. देवांनी केलेले आणि मनुष्यांनी केलेले पाप मी दूर करो. हे देवा, बहुप्रशंसित, हानीपासून रक्षण कर.

3.49

पूर्णा दर्वि परा पत सुपूर्णा पुनर् आ पत ।
वस्नेव वि क्रीणावहाऽ इषमूर्जꣳ शतक्रतो ॥ ३.४९ ॥

भरलेल्या दर्वी, भरलेली जा; पुन्हा भरलेली परत ये. मूल्य देऊन घेतल्याप्रमाणे आपण दोघे अन्न व रस विकत घेऊ, हे शतक्रतो.

3.50

देहि मे ददामि ते नि मे धेहि नि ते दधे ।
निहारं च हरासि मे निहारं निहराणि ते स्वाहा ॥ ३.५० ॥

मला दे, मी तुला देतो. माझ्यासाठी ठेव, मी तुझ्यासाठी ठेवतो. तू माझ्याकडून नैवेद्य घेतोस; मी तुला नैवेद्य परत देतो. स्वाहा.

3.51

अक्षन्न् अमीमदन्त ह्य् अव प्रियाऽ अधूषत ।
अस्तोषत स्वभानवो विप्रा निविष्ठया मती योजा न्विन्द्र ते हरी ॥ ३.५१ ॥

त्यांनी भोजन केले, आनंदले; प्रिय जनांनी झटकले. स्वयंप्रकाशी विप्रांनी स्थिर मनाने स्तुती केली. हे इंद्रा, आता तुझे दोन हरी जोड.

3.52

सुसंदृशं त्वा वयं मघवन् वन्दिषीमहि ।
प्र नूनं पूर्णबन्धुर स्तुतो यासि वशाꣳ२ऽ अनु योजा न्विन्द्र ते हरी ॥ ३.५२ ॥

हे मघवन्, सुंदर दर्शनीय अशा तुला आम्ही वंदन करतो. पूर्ण बंधने असलेल्या, स्तुती केल्यावर तू निश्चितच गाईंकडे जातोस. हे इंद्रा, आता तुझे दोन हरी जोड.

3.53

मनो न्व् आह्वामहे नाराशꣳसेन स्तोमेन ।
पितॄणां च मन्मभिः ॥ ३.५३ ॥

आम्ही आता मनाने, नाराशंस स्तोत्राने आणि पितरांच्या मंत्रांनी आवाहन करतो.

3.54

आ न ऽएतु मनः पुनः क्रत्वे दक्षाय हविषे ।
ज्योक् च सूर्यं दृशे ॥ ३.५४ ॥

मन पुन्हा आमच्याकडे येवो; ज्ञान, बल, हविसाठी आणि दीर्घकाळ सूर्य पाहण्यासाठी.

3.55

पुनर् नः पितरो मनो ददातु दैव्यो जनः ।
जीवं व्रातꣳ सचेमहि ॥ ३.५५ ॥

पितर पुन्हा आम्हाला मन देवोत; दैवी जन जीवन व समुदाय देवोत; आम्ही त्यांच्याशी जोडलेले राहो.

3.56

वयꣳ सोम व्रते तव मनस् तनूषु बिभ्रतः ।
प्रजावन्तः सचेमहि ॥ ३.५६ ॥

हे सोमा, तुझ्या व्रतात, शरीरांत मन धारण करून, संततीने युक्त होऊन आम्ही राहो.

3.57

एष ते रुद्र भागः सह स्वस्राम्बिकया तं जुषस्व स्वाहा ।
एष ते रुद्र भागऽ आखुस् ते पशुः ॥ ३.५७ ॥

हे रुद्रा, हा तुझा भाग आहे, तुझी बहीण अंबिकेसह; तो स्वीकार कर. स्वाहा. हे रुद्रा, हा तुझा भाग आहे; उंदीर तुझा पशू आहे.

3.58

अव रुद्रमद् ईमह्य् अव देवं त्र्यम्बकम् ।
यथा नो वस्यसस् करद् यद् यथा नः श्रेयसस् करद् यद् यथा नो व्यवसाययात् ॥ ३.५८ ॥

त्या रुद्राला, त्र्यंबक देवाला आम्ही प्रार्थना करतो; तो आम्हाला अधिक समृद्ध व अधिक कल्याणकारी करो, आमची कामे यशस्वी करो.

3.59

भेषजम् असि भेषजं गवेऽश्वाय पुरुषाय भेषजम् ।
सुखं मेषाय मेष्यै ॥ ३.५९ ॥

तू औषध आहेस. गाईसाठी औषध, घोड्यासाठी औषध, पुरुषासाठी औषध. मेंढ्यासाठी सुख, मेंढीसाठी सुख.

3.60

त्र्यम्बकं यजामहे सुगन्धिं पुष्टिवर्धनम् ।
उर्वारुकम् इव बन्धनान् मृत्योर् मुक्षीय माऽमृतात् ।
त्र्यम्बकं यजामहे सुगन्धिं पतिवेदनम् ।
उर्वारुकम् इव बन्धनाद् इतो मुक्षीय मामुतः ॥ ३.६० ॥

सुगंधी आणि पोषण वाढवणाऱ्या त्र्यंबकाची आम्ही पूजा करतो. काकडी देठातून सुटते तसे आम्ही मृत्यूपासून मुक्त होवो; अमृतापासून आम्ही दूर न होवो. सुगंधी आणि पतिप्राप्ती देणाऱ्या त्र्यंबकाची आम्ही पूजा करतो. काकडी देठातून सुटते तसे येथून आणि तेथून मी मुक्त होवो.