ਯਜੁਰਵੇਦ · ਅਧਿਆਇ 29
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
29.1
समिद्धो ऽ अञ्जन् कृदरं मतीनां घृतम् अग्ने मधुमत् पिन्वमानः ।
वाजी वहन् वाजिनं जातवेदो देवानां वक्षि प्रियम् आ सधस्थम् ॥ २९.१ ॥
ਬਲਦੀ ਅੱਗ ਮੰਤਰਾਂ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਘਿਓ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਅਗਨੀ, ਮਿੱਠੇ ਘਿਓ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਬਲਵਾਨ ਹੋ ਕੇ ਬਲਵਾਨ (ਘੋੜੇ) ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਹੇ ਜਾਤਵੇਦਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਸਧਸਥ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾ।
29.2
घृतेनाञ्जन्त् सं पथो देवयानान् प्रजानन् वाज्य् अप्य् एतु देवान् ।
अनु त्वा सप्ते प्रदिशः सचन्ताꣳ स्वधाम् अस्मै यजमानाय धेहि ॥ २९.२ ॥
ਘਿਓ ਨਾਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਯਾਨ ਰਾਹਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੋਇਆ, ਬਲਵਾਨ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਜਾਵੇ। ਹੇ ਸਪਤੀ (ਘੋੜੇ), ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਚੱਲਣ; ਇਸ ਯਜਮਾਨ ਨੂੰ ਸਵਧਾ ਬਖ਼ਸ਼।
29.3
ईड्यश् चासि वन्द्यश् च वाजिन्न् आशुश् चासि मेध्यश् च सप्ते ।
अग्निष् ट्वा देवैर् वसुभिः सजोषाः प्रीतं वह्निं वहतु जातवेदाः ॥ २९.३ ॥
ਤੂੰ ਉਸਤਤ ਯੋਗ ਅਤੇ ਵੰਦਨਾ ਯੋਗ ਹੈਂ; ਹੇ ਵਾਜਿਨ, ਤੂੰ ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਯਜ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈਂ। ਹੇ ਸਪਤੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਵਸੂਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਅਗਨੀ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਚੁੱਕੇ, ਜਾਤਵੇਦਾ ਅਗਨੀ।
29.4
स्तीर्णं बर्हिः सुष्टरीमा जुषाणोरु पृथु प्रथमानं पृथिव्याम् ।
देवेभिर् युक्तम् अदितिः सजोषाः स्योनं कृण्वान सुविते दधातु ॥ २९.४ ॥
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵਿਛਾਇਆ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫੈਲਾਇਆ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਚੌੜਾ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਛਾਇਆ ਇਹ ਬਰਹਿਸ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੈ। ਅਦਿਤੀ ਸੁਖ ਦਿੰਦੀ ਹੋਈ ਇਸਨੂੰ ਕਲਿਆਣ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਏ।
29.5
एता ऽ उ वः सुभगा विश्वरूपा वि पक्षोभिः श्रयमाणा ऽ उदातैः ।
ऋष्वाः सतीः कवषः शुम्भमाना द्वारो देवीः सुप्रायणा भवन्तु ॥ २९.५ ॥
ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸ਼ੁਭ, ਸਰਬ-ਰੂਪ ਹਨ; ਖੰਭਾਂ ਸਮੇਤ ਫੈਲੇ ਹੋਏ, ਉਠਾਏ ਬੰਧਨਾਂ ਉੱਤੇ ਟਿਕੇ ਹੋਏ। ਉੱਚੇ, ਸਜੇ, ਚਮਕਦੇ ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਸੌਖੇ ਰਸਤੇ ਵਾਲੇ ਹੋਣ।
29.6
अन्तरा मित्रावरुणा चरन्ती मुखं यज्ञानाम् अभि संविदाने ।
उषासा वाꣳ सुहिरण्ये सुशिल्पे ऽ ऋतस्य योनाव् इह सादयामि ॥ २९.६ ॥
ਮਿੱਤਰ ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਚਰਦੀਆਂ, ਯਗਾਂ ਦੇ ਮੁਖ ਵੱਲ ਇਕਮਤ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਸੁੰਦਰ ਕਾਰੀਗਰੀ ਵਾਲੀਆਂ ਹੇ ਦੋ ਉਸ਼ਾਵਾਂ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਥੇ ਰਿਤ ਦੀ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।
29.7
प्रथमा वाꣳ सरथिना सुवर्णा देवौ पश्यन्तौ भुवनानि विश्वा ।
अपिप्रयं चोदना वां मिमाना होतारा ज्योतिः प्रदिशा दिशन्ता ॥ २९.७ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ, ਇੱਕ ਹੀ ਰੱਥ ਤੇ ਸਵਾਰ, ਸੁਨਹਿਰੇ, ਦੇਵਤੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ; ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਹੋਤਾ ਬਣ ਕੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋ।
29.8
आदित्यैर् नो भारती वष्टु यज्ञꣳ सरस्वती सह रुद्रैर् न ऽ आवीत् ।
इडोपहूता वसुभिः सजोषा यज्ञं नो देवीर् अमृतेषु धत्त ॥ २९.८ ॥
ਆਦਿਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਭਾਰਤੀ ਯਗ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰੇ; ਸਰਸਵਤੀ ਰੁਦਰਾਂ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ। ਵਸੂਆਂ ਨਾਲ ਬੁਲਾਈ ਇਡਾ, ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਰਲੀ ਹੋਈ, ਹੇ ਦੇਵੀਓ, ਸਾਡਾ ਯਗ ਅਮ੍ਰਿਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕਰੋ।
29.9
त्वष्टा वीरं देवकामं जजान त्वष्टुर् अर्वा जायत ऽ आशुर् अश्वः ।
त्वष्टेदं विश्वं भुवनं जजान बहोः कर्तारम् इह यक्षि होतः ॥ २९.९ ॥
ਤ੍ਵਸ਼ਟਾ ਨੇ ਦੇਵਕਾਮੀ ਵੀਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ; ਤ੍ਵਸ਼ਟਾ ਦਾ ਘੋੜਾ ਜਨਮਿਆ, ਤੇਜ਼ ਘੋੜਾ। ਤ੍ਵਸ਼ਟਾ ਨੇ ਇਹ ਸਾਰਾ ਭੁਵਨ ਰਚਿਆ। ਹੇ ਹੋਤਾ, ਇੱਥੇ ਬਹੁਤਿਆਂ ਦੇ ਕਰਤਾ ਦਾ ਯਜਨ ਕਰ।
29.10
अश्वो घृतेन त्मन्या समक्त ऽ उप देवाꣳ२ऽ ऋतुशः पाथ ऽ एतु ।
वनस्पतिर् देवलोकं प्रजानन्न् अग्निना हव्या स्वदितानि वक्षत् ॥ २९.१० ॥
ਘਿਓ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਲਿਪਿਆ ਘੋੜਾ ਰੁੱਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਕੋਲ ਰਾਹ ਰਾਹੀਂ ਜਾਵੇ; ਵਨਸਪਤੀ ਦੇਵਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੋਇਆ, ਅਗਨੀ ਰਾਹੀਂ ਮਿੱਠੇ ਹਵਿ ਢੋਵੇ।
29.11
प्रजापतेस् तपसा वावृधानः सद्यो जातो दधिषे यज्ञम् अग्ने ।
स्वाहाकृतेन हविषा पुरोगा याहि साध्या हविर् अदन्तु देवाः ॥ २९.११ ॥
ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਤਪ ਨਾਲ ਵਧਣ ਵਾਲੇ ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੂੰ ਤੁਰੰਤ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਯਗ ਨੂੰ ਧਾਰਦਾ ਹੈਂ। ਸਵਾਹਾ ਨਾਲ ਅਰਪਿਤ ਹਵਿ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਆ; ਸਾਧ੍ਯ ਦੇਵਤੇ ਹਵਿ ਖਾਣ।
29.12
यद् अक्रन्दः प्रथमं जायमान ऽ उद्यन्त् समुद्राद् उत वा पुरीषात् ।
श्येनस्य पक्षा हरिणस्य बाहू ऽ उपस्तुत्यं महि जातं ते ऽ अर्वन् ॥ २९.१२ ॥
ਤੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜਨਮਦੇ ਹੋਏ ਹਿਨਹਿਨਾਇਆ, ਸਮੁੰਦਰ ਜਾਂ ਜਲ-ਪ੍ਰਵਾਹ ਤੋਂ ਉੱਠਦਿਆਂ, ਹੇ ਘੋੜੇ, ਬਾਜ਼ ਦੇ ਖੰਭ ਅਤੇ ਹਿਰਨ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇਰਾ ਮਹਾਨ ਜਨਮ ਉਸਤਤ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ।
29.13
यमेन दत्तं त्रित ऽ एनम् आयुनग् इन्द्र ऽ एणं प्रथमो ऽ अध्य् अतिष्ठत् ।
गन्धर्वो ऽ अस्य रशनाम् अगृभ्णात् सूराद् अश्वं वसवो निर् अतष्ट ॥ २९.१३ ॥
ਯਮ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਇਸਨੂੰ ਤ੍ਰਿਤ ਨੇ ਜੋੜਿਆ; ਇੰਦਰ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਹਿਰਨ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ। ਗੰਧਰਵ ਨੇ ਇਸਦੀ ਲਗਾਮ ਫੜੀ; ਵਸੂਆਂ ਨੇ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਘੋੜਾ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ।
29.14
असि यमो ऽ अस्य् आदित्यो ऽ अर्वन्न् असि त्रितो गुह्येन व्रतेन ।
असि सोमेन समया विपृक्त ऽ आहुस् ते त्रीणि दिवि बन्धनानि ॥ २९.१४ ॥
ਤੂੰ ਯਮ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਆਦਿਤ੍ਯ ਹੈਂ, ਹੇ ਘੋੜੇ; ਗੁਹ੍ਯ ਵ੍ਰਤ ਨਾਲ ਤੂੰ ਤ੍ਰਿਤ ਹੈਂ। ਸੋਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਵਿਯੁਕਤ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਤਿੰਨ ਬੰਧਨ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਹਨ।
29.15
त्रीणि त ऽ आहुर् दिवि बन्धनानि त्रीण्य् अप्सु त्रीण्य् अन्तः समुद्रे ।
उतेव मे वरुणश् छन्त्स्य् अर्वन् यत्रा त ऽ आहुः परमं जनित्रम् ॥ २९.१५ ॥
ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਤਿੰਨ ਬੰਧਨ, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਤਿੰਨ ਆਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਅਰਵਨ, ਵਰੁਣ ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਣਗੇ, ਜਿੱਥੇ ਤੇਰਾ ਪਰਮ ਜਨਮ-ਸਥਾਨ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
29.16
इमा ते वाजिन्न् अवमार्जनानीमा शफानाꣳ सनितुर् निधाना ।
अत्रा ते भद्रा रशना ऽ अपश्यम् ऋतस्य या ऽ अभिरक्षन्ति गोपाः ॥ २९.१६ ॥
ਹੇ ਵਾਜਿਨ, ਇਹ ਤੇਰੇ ਪੂੰਝਣ ਵਾਲੇ ਕੱਪੜੇ ਹਨ; ਇਹ ਖੁਰਾਂ ਦੇ ਦਾਤੇ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਸ਼ੁਭ ਲਗਾਮ ਵੇਖੀ, ਜਿਸਦੀ ਰਿਤ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
29.17
आत्मानं ते मनसाराद् अजानाम् अवो दिवा पतयन्तं पतंगम् ।
शिरो ऽ अपश्यं पथिभिः सुगेभिर् अरेणुभिर् जेहमानं पतत्रि ॥ २९.१७ ॥
ਦੂਰੋਂ ਮਨ ਨਾਲ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਜਾਣਿਆ, ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਉੱਡਦੇ ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ। ਸੌਖੇ, ਧੂੜ-ਰਹਿਤ ਰਾਹਾਂ ਉੱਤੇ ਤੇਜ਼ ਜਾਂਦਾ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇਰਾ ਸਿਰ ਮੈਂ ਵੇਖਿਆ।
29.18
अत्रा ते रूपम् उत्तमम् अपश्यं जिगीषमाणम् इष ऽ आ पदे गोः ।
यदा ते मर्तो ऽ अनु भोगम् आनड् आद् इद् ग्रसिष्ठ ऽ ओषधीर् अजीगः ॥ २९.१८ ॥
ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਉੱਤਮ ਰੂਪ ਵੇਖਿਆ; ਗਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਅੰਨ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਰੂਪ। ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਤੇਰਾ ਭੋਗ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਕੇ ਜੜ੍ਹੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਨਿਗਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ।
29.19
अनु त्वा रथो ऽ अनु मर्यो ऽ अर्वन्न् अनु गावो ऽनु भगः कनीनाम् ।
अनु व्रातासस् तव सख्यम् ईयुर् अनु देवा ममिरे वीर्यं ते ॥ २९.१९ ॥
ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਰੱਥ ਗਿਆ, ਹੇ ਅਰਵਨ, ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਮਨੁੱਖ ਗਿਆ; ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਗਾਵਾਂ ਗਈਆਂ, ਕੁਆਰੀਆਂ ਦਾ ਭਗ ਗਿਆ। ਤੇਰੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਪਿੱਛੇ ਟੋਲੀਆਂ ਗਈਆਂ; ਤੇਰੇ ਬਲ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਏ।
29.20
हिरण्यशृङ्गो ऽयो अस्य पादा मनोजवा ऽ अवर इन्द्र ऽ आसीत् ।
देवा ऽ इद् अस्य हविरद्यम् आयन् यो ऽ अर्वन्तं प्रथमो ऽ अध्यतिष्ठत् ॥ २९.२० ॥
ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਗ, ਲੋਹੇ ਦੇ ਖੁਰ, ਮਨ ਵਰਗੀ ਤੇਜ਼ ਚਾਲ; ਹੇਠਾਂ ਇੰਦਰ ਸੀ। ਦੇਵਤੇ ਇਸਦੀ ਖਾਣਯੋਗ ਹਵਿ ਲੈਣ ਆਏ; ਜਿਸਨੇ ਘੋੜੇ ਉੱਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਉਸਨੇ ਇਹ ਪਾਈ।
29.21
ईर्मान्तासः सिलिकमध्यमासः सꣳ शूरणासो दिव्यासो ऽ अत्याः ।
हꣳसा ऽ इव श्रेणिशो यतन्ते यद् आक्षिषुर् दिव्यम् अज्मम् अश्वाः ॥ २९.२१ ॥
ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ, ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਚਮਕਦੇ, ਇਕੱਠੇ ਸੂਰਮੇ, ਦਿਵ੍ਯ, ਤੇਜ਼; ਦਿਵ੍ਯ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਦੌੜਦੇ ਹੋਏ ਹੰਸਾਂ ਵਾਂਗ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
29.22
तव शरीरं पतयिष्ण्व् अर्वन् तव चित्तं वात ऽ इव ध्रजीमान् ।
तव शृङ्गाणि विष्ठिता पुरुत्रारण्येषु जर्भुराणा चरन्ति ॥ २९.२२ ॥
ਹੇ ਘੋੜੇ, ਤੇਰਾ ਸਰੀਰ ਉੱਡਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਤੇਰਾ ਮਨ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਸਿੰਗ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ; ਉਹ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਵਿਚਰਦੇ ਹਨ।
29.23
उप प्रागाच् छसनं वाज्य् अर्वा देवद्रीचा मनसा दीध्यानः ।
अजः पुरो नीयते नाभिर् अस्यानु पश्चात् कवयो यन्ति रेभाः ॥ २९.२३ ॥
ਬਲਵਾਨ ਘੋੜਾ ਸ਼ਲੋਕ-ਪਾਠ ਕੋਲ ਆਇਆ; ਮਨ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਲਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ। ਬੱਕਰਾ ਅੱਗੇ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸਦੀ ਨਾਭੀ; ਪਿੱਛੋਂ ਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਗਾਇਕ ਤੁਰਦੇ ਹਨ।
29.24
उप प्रागात् परमं यत् सधस्थम् अर्वाꣳ२ऽ अच्छा पितरं मातरं च ।
अद्या देवान् जुष्टतमो हि गम्या ऽ अथा शास्ते दाशुषे वार्याणि ॥ २९.२४ ॥
ਘੋੜਾ ਉਸ ਪਰਮ ਸਭਾ-ਸਥਾਨ ਕੋਲ ਆਇਆ; ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਵੱਲ। ਅੱਜ ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਾ ਹੋ ਕੇ ਪਹੁੰਚਣ ਯੋਗ ਹੈਂ; ਫਿਰ ਦਾਨੀ ਯਜਮਾਨ ਨੂੰ ਮਨਚਾਹੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
29.25
समिद्धो ऽ अद्य मनुषो दुरोणे देवो देवान् यजसि जातवेदः ।
आ च वह मित्रमहश् चिकित्वान् त्वं दूतः कविर् असि प्रचेताः ॥ २९.२५ ॥
ਹੇ ਜਾਤਵੇਦਾ, ਅੱਜ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਹੇ ਦੇਵ, ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਯਜਨ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਮਿੱਤਰ ਵਾਂਗ ਮਹਾਨ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਤੂੰ ਦੂਤ ਹੈਂ, ਗਿਆਨੀ ਕਵੀ ਹੈਂ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲੈ ਆ।
29.26
तनूनपात् पथ ऽ ऋतस्य यानान् मध्वा समञ्जन्त् स्वदया सुजिह्व ।
मन्मानि धीभिर् उत यज्ञम् ऋन्धन् देवत्रा च कृणुह्य् अध्वरं नः ॥ २९.२६ ॥
ਤਨੂਨਪਾਤ, ਰਿਤ ਦੇ ਮਾਰਗਾਂ ਅਤੇ ਗਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਦ ਨਾਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਸੁਜਿਹ੍ਵ, ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਯਜ੍ਞ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਡਾ ਯਜ੍ਞ ਸੰਪੰਨ ਕਰ।
29.27
नराशꣳसस्य महिमानम् एषाम् उप स्तोषाम यजतस्य यज्ञैः ।
ये सुक्रतवः शुचयो धियंधाः स्वदन्ति देवा ऽ उभयानि हव्या ॥ २९.२७ ॥
ਨਰਾਸ਼ੰਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਯਜਨੀਯ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ, ਯਜ੍ਞਾਂ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਸ਼ੁਭ ਸੰਕਲਪ ਵਾਲੇ, ਪਵਿੱਤਰ, ਬੁੱਧੀ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤੇ ਦੋਹਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਹਵਿਆਂ ਦਾ ਸੁਆਦ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
29.28
आजुह्वान ऽ ईड्यो वन्द्यश् चा याह्य् अग्ने वसुभिः सजोषाः ।
त्वं देवानाम् असि यह्व होता स ऽ एनान् यक्षीषितो यजीयान् ॥ २९.२८ ॥
ਆਹੂਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਤੁਤੀਯੋਗ ਅਤੇ ਵੰਦਨੀਯ ਹੇ ਅਗਨੀ, ਵਸੂਆਂ ਨਾਲ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਆ। ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਹੋਤਾ ਹੈਂ; ਉਹ ਤੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਅਤਿ ਯਜਨੀਯ ਬਣ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਯਜਨ ਕਰ।
29.29
प्राचीनं बर्हिः प्रदिशा पृथिव्या वस्तोर् अस्या वृज्यते ऽ अग्रे ऽ अह्नाम् ।
व्य् उ प्रथते वितरं वरीयो देवेभ्यो ऽ अदितये स्योनम् ॥ २९.२९ ॥
ਧਰਤੀ ਦੀ ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰਬ-ਮੁਖੀ ਬਰਹਿਸ, ਉਸ਼ਾ ਵੇਲੇ, ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ, ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫੈਲਦਾ ਹੈ, ਅਤਿ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਦਿਤੀ ਲਈ ਸੁਖਦਾਈ ਹੋ ਕੇ।
29.30
व्यचस्वतीर् उर्विया वि श्रयन्तां पतिभ्यो न जनयः शुम्भमानाः ।
देवीर् द्वारो बृहतीर् विश्वमिन्वा देवेभ्यो भवत सुप्रायणाः ॥ २९.३० ॥
ਵਿਸ਼ਾਲ ਫੈਲਣ ਵਾਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ, ਪਤੀਆਂ ਲਈ ਸ਼ਿੰਗਾਰੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਵਾਂਗ ਚੌੜੇ ਖੁੱਲ੍ਹੋ। ਹੇ ਦਿਵ੍ਯ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਸਰਬ-ਪ੍ਰੇਰਕ ਦਰਵਾਜ਼ਿਓ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਸੁਗਮ ਰਸਤੇ ਬਣੋ।
29.31
आ सुष्वयन्ती यजते ऽ उपाके ऽ उषासानक्ता सदतां नि योनौ ।
दिव्ये योषणे बृहती सुरुक्मे ऽ अधि श्रियꣳ शुक्रपिशं दधाने ॥ २९.३१ ॥
ਪੂਜਣਯੋਗ ਉਸ਼ਾ ਅਤੇ ਰਾਤ੍ਰੀ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਬੈਠਣ। ਦਿਵ੍ਯ, ਮਹਾਨ, ਸੁੰਦਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਚਮਕਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀਆਂ ਉਹ ਦੋ ਇਸਤਰੀਆਂ।
29.32
दैव्या होतारा प्रथमा सुवाचा मिमाना यज्ञं मनुषो यजध्यै ।
प्रचोदयन्ता विदथेषु कारू प्राचीनं ज्योतिः प्रदिशा दिशन्ता ॥ २९.३२ ॥
ਦਿਵ੍ਯ, ਪਹਿਲੇ, ਸੁੰਦਰ ਬੋਲ ਵਾਲੇ ਦੋ ਹੋਤਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਯੱਗ ਨੂੰ ਮਾਪ ਕੇ ਪੂਜਣ ਲਈ, ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਦੇ ਹੋਏ, ਨਿਪੁੰਨ ਕਵੀ ਬਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਜੋਤ ਨੂੰ ਦਿਸ਼ਾ ਰਾਹੀਂ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ।
29.33
आ नो यज्ञं भारती तूयम् एत्व् इडा मनुष्वद् इह चेतयन्ती ।
तिस्रो देवीर् बर्हिर् एदꣳ स्योनꣳ सरस्वती स्वपसः सदन्तु ॥ २९.३३ ॥
ਸਾਡੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਛੇਤੀ ਆਵੇ; ਮਨੂ ਵਾਂਗ ਇੱਥੇ ਧਿਆਨ ਰੱਖਦੀ ਇਡਾ ਆਵੇ। ਤਿੰਨੇ ਦੇਵੀਆਂ, ਸਰਸਵਤੀ ਸਮੇਤ, ਇਸ ਸੁਖਦਾਈ ਕੁਸ਼ ਆਸਣ ਤੇ ਬੈਠਣ, ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਕੇ।
29.34
य ऽ इमे द्यावापृथिवी जनित्री रूपइर् अपिꣳशद् भुवनानि विश्वा ।
तम् अद्य होतर् इषितो यजीयान् देवं त्वष्टारम् इह यक्षि विद्वान् ॥ २९.३४ ॥
ਜਿਸ ਨੇ ਇਹ ਜਨਮਦਾਤਾ ਦਿਯਾਵਾਪ੍ਰਿਥਿਵੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ, ਉਸਨੂੰ, ਹੇ ਹੋਤਾ, ਅੱਜ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਅਤਿ ਪੂਜਣਯੋਗ ਦੇਵ ਤ੍ਵਸ਼ਟਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਇੱਥੇ ਯਜਨ ਕਰ।
29.35
उपाव सृज त्मन्या समञ्जन् देवानां पाथ ऽ ऋतुथा हवीꣳषि ।
वनस्पतिः शमिता देवो ऽ अग्निः स्वदन्तु हव्यं मधुना घृतेन ॥ २९.३५ ॥
ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਰਗਾਂ ਨੂੰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਰੁੱਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹਵੀਆਂ ਭੇਜੋ। ਵਨਸਪਤੀ, ਸ਼ਮਿਤਾ, ਦੇਵ ਅਗਨੀ — ਸ਼ਹਿਦ ਅਤੇ ਘੀ ਨਾਲ ਹਵਿਆਂ ਦਾ ਸੁਆਦ ਲੈਣ।
29.36
सद्यो जातो व्यमिमीत यज्ञम् अग्निर् देवानाम् अभवत् पुरोगाः ।
अस्य होतुः प्रदिश्य् ऋतस्य वाचि स्वाहाकृतꣳ हविर् अदन्तु देवाः ॥ २९.३६ ॥
ਜਨਮ ਲੈਂਦਿਆਂ ਹੀ ਅਗਨੀ ਨੇ ਯਗ ਨੂੰ ਮਾਪਿਆ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਮੋਢੀ ਬਣਿਆ। ਇਸ ਹੋਤਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਰਿਤ ਦੀ ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਵਾਹਾ ਸਹਿਤ ਅਰਪਿਤ ਹਵੀ ਦੇਵਤੇ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ।
29.37
केतुं कृण्वन्न् अकेतवे पेशो मर्या ऽ अपेशसे ।
सम् उषद्भिर् अजायथाः ॥ २९.३७ ॥
ਹੇ ਮਨੁੱਖੋ, ਅਣਜਾਣਾਂ ਲਈ ਗਿਆਨ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਅਰੂਪ ਲਈ ਰੂਪ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਤੁਸੀਂ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜਨਮੇ।
29.38
जीमूतस्येव भवति प्रतीकं यद् वर्मी याति समदाम् उपस्थे ।
अनाविद्धया तन्वा जय त्वꣳ स त्वा वर्मणो महिमा पिपर्तु ॥ २९.३८ ॥
ਕਵਚਧਾਰੀ ਜਦੋਂ ਜੰਗੀ ਸਭਾ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਬੱਦਲ ਵਰਗਾ ਰੂਪ ਧਾਰਦਾ ਹੈ। ਅਣਵਿੰਨ੍ਹੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜਿੱਤ; ਕਵਚ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।
29.39
धन्वना गा धन्वनाजिं जयेम धन्वना तीव्राः समदो जयेम ।
धनुः शत्रोर् अपकामं कृणोति धन्वना सर्वाः प्रदिशो जयेम ॥ २९.३९ ॥
ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਗਾਂਵਾਂ ਅਤੇ ਰਣਭੂਮੀ ਜਿੱਤੀਏ; ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਪ੍ਰਚੰਡ ਜੰਗੀ ਸਭਾਵਾਂ ਜਿੱਤੀਏ। ਧਨੁਸ਼ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਵਿਅਰਥ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਜਿੱਤੀਏ।
29.40
वक्ष्यन्तीवेद् आ गनीगन्ति कर्णं प्रियꣳ सखायं परिषस्वजाना ।
योषेव शिङ्क्ते वितताधि धन्वन् ज्या इयꣳ समने पारयन्ती ॥ २९.४० ॥
ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ ਵਾਂਗ, ਪਿਆਰੇ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਕੰਨ ਵੱਲ ਗੁਣਗੁਣਾਉਂਦੀ, ਉਸਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਉਂਦੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਤਰੀ ਵਾਂਗ, ਧਨੁਸ਼ ਉੱਤੇ ਫੈਲੀ ਇਹ ਤਾਣੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਪਾਰ ਲਿਜਾ ਕੇ ਜਿੱਤ ਦਿੰਦੀ ਹੋਈ ਟੁਣਕਦੀ ਹੈ।
29.41
ते ऽ आचरन्ती समनेव योषा मातेव पुत्रं बिभृताम् उपस्थे ।
अप शत्रून् विध्यताꣳ संविदाने ऽ आर्त्नी इमे विष्फुरन्ती ऽ अमित्रान् ॥ २९.४१ ॥
ਉਹ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੀ ਇਸਤਰੀ ਵਾਂਗ, ਮਾਂ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਚੁੱਕਦੀ ਹੈ ਤਿਵੇਂ ਚੁੱਕਣ। ਇੱਕਮਤ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਤਾਣੀਆਂ ਕੰਬਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰੋਂ ਵਿੰਨ੍ਹਣ।
29.42
बह्वीनां पिता बहुर् अस्य पुत्रश् चिश्चा कृणोति समनावगत्य ।
इषुधिः सङ्काः पृतनाश् च सर्वाः पृष्ठे निनद्धो जयति प्रसूतः ॥ २९.४२ ॥
ਬਹੁਤਿਆਂ ਦਾ ਪਿਤਾ; ਇਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਹੁਤ। ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ ਤੀਰਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤਰਕਸ਼, ਸੰਕਾਂ, ਸਾਰੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ — ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ।
29.43
रथे तिष्ठन् नयति वाजिनः पुरो यत्र-यत्र कामयते सुषारथिः ।
अभीशूनां महिमानं पनायत मनः पश्चाद् अनु यच्छन्ति रश्मयः ॥ २९.४३ ॥
ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ ਚੰਗਾ ਸਾਰਥੀ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਥੇ ਜਿੱਥੇ ਚਾਹੇ ਅੱਗੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਗਾਮਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰੋ; ਲਗਾਮਾਂ ਮਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
29.44
तीव्रान् घोषान् कृण्वते वृषपाणयो ऽश्वा रथेभिः सह वाजयन्तः ।
अवक्रामन्तः प्रपदैर् अमित्रान् क्षिणन्ति शत्रूꣳ१ऽ रनपव्ययन्तः ॥ २९.४४ ॥
ਬਲਦ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਰਗੇ ਖੁਰਾਂ ਵਾਲੇ ਘੋੜੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੌੜ ਕੇ ਤਿੱਖੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਗਲੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ, ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਧੱਕਦੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।
29.45
रथवाहनꣳ हविर् अस्य नाम यत्रायुधं निहितम् अस्य वर्म ।
तत्रा रथम् उप शग्मꣳ सदेम विश्वाहा वयꣳ सुमनस्यमानाः ॥ २९.४५ ॥
ਰਥ ਨੂੰ ਖਿੱਚਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਹਵਿ ਹੈ, ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਇਸਦਾ ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਕਵਚ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਅਸੀਂ ਸ਼ੁਭ ਰਥ ਕੋਲ ਸਦਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਨਾਲ ਬੈਠੀਏ।
29.46
स्वादुषꣳसदः पितरो वयोधाः कृच्छ्रेश्रितः शक्तीवन्तो गभीराः ।
चित्रसेना ऽ इषुबला ऽ अमृध्राः सतोवीरा ऽ उरवो व्रातसाहाः ॥ २९.४६ ॥
ਮਿੱਠੇ ਥਾਂ ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ, ਉਮਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਗੰਭੀਰ, ਵਿਚਿੱਤਰ ਸੈਨਾ ਵਾਲੇ, ਤੀਰ-ਬਲ ਵਾਲੇ, ਅਖੰਡ, ਵੀਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਟੋਲੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਪਿਤਰੋ।
29.47
ब्राह्मणासः पितरः सोम्यासः शिवे नो द्यावापृथिवी ऽ अनेहसा ।
पूषा नः पातु दुरिताद् ऋतावृधो रक्षा माकिर् नो ऽ अघशꣳस ऽ ईशत ॥ २९.४७ ॥
ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਰਗੇ, ਸੋਮ ਵਾਲੇ ਪਿਤਰੋ, ਨਿਰਦੋਸ਼ ਦਿਉ-ਧਰਤੀ ਸਾਡੇ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਹੋਣ। ਰਿਤ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪੂਸ਼ਨ ਬੁਰਾਈ ਤੋਂ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ; ਬੁਰਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਨਾ ਕਰਨ।
29.48
सुपर्णं वस्ते मृगो ऽ अस्या दन्तो गोभिः संनद्धा पतति प्रसूता ।
यत्रा नरः सं च वि च द्रवन्ति तत्रास्मभ्यम् इषवः शर्म यꣳसन् ॥ २९.४८ ॥
ਖੰਭਾਂ ਵਾਲਾ ਤੀਰ ਹਿਰਨ ਦੇ ਦੰਦ ਵਾਂਗ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਸਜਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਤਣਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਛੱਡਿਆ ਉੱਡਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਇਕੱਠੇ ਤੇ ਵਿਛੜ ਕੇ ਭੱਜਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਤੀਰ ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਰਨ ਦੇਣ।
29.49
ऋजीते परि वृङ्धि नो ऽश्मा भवतु नस् तनूः ।
सोमो ऽ अधि ब्रवीतु नो ऽदितिः शर्म यच्छतु ॥ २९.४९ ॥
ਰਜੀਤੀ, ਸਾਨੂੰ ਚੁਫੇਰਿਉਂ ਬਚਾਓ; ਪੱਥਰ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਕਵਚ ਹੋਵੇ। ਸੋਮ ਸਾਡੇ ਲਈ ਬੋਲੇ; ਅਦਿਤੀ ਸ਼ਰਨ ਦੇਵੇ।
29.50
आ जङ्घन्ति सान्व् एषां जघनाꣳ२ऽ उप जिघ्नते ।
अश्वाजनि प्रचेतसो ऽश्वान्त् समत्सु चोदय ॥ २९.५० ॥
ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਿੱਠ ਅਤੇ ਪੱਟਾਂ ਤੇ ਵਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਘੋੜਿਆਂ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਪ੍ਰਗਿਆਵਾਨ, ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰ।
29.51
अहिर् इव भोगैः पर्य् एति बाहुं ज्याया हेतिं परिबाधमानः ।
हस्तघ्नो विश्वा वयुनानि विद्वान् पुमान् पुमाꣳसं परि पातु विश्वतः ॥ २९.५१ ॥
ਸੱਪ ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕੁੰਡਲੀਆਂ ਨਾਲ ਲਪੇਟਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਤੰਦ ਤੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਬਾਂਹ ਨੂੰ ਘੇਰਦਾ ਹੈ। ਹੱਥ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਗਿਆਨ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਪੁਰਸ਼ ਪੁਰਸ਼ ਦੀ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।
29.52
वनस्पते वीड्वङ्गो हि भूया ऽ अस्मत्सखा प्रतरणः सुवीरः ।
गोभिः संनद्धो ऽ असि वीडयस्वास्थाता ते जयतु जेत्वानि ॥ २९.५२ ॥
ਹੇ ਵਨਸਪਤੀ, ਤੂੰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋ; ਸਾਡਾ ਮਿੱਤਰ, ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਚੰਗੇ ਵੀਰਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋ। ਤੂੰ ਗਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਕਵਚਬੱਧ ਹੈਂ; ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਹੋ। ਤੇਰਾ ਅਡੋਲ ਯੋਧਾ ਜਿੱਤੇ।
29.53
दिवः पृथिव्याः पर्य् ओज ऽ उद्भृतं वनस्पतिभ्यः पर्य् आभृतꣳ सहः ।
अपाम् ओज्मानं परि गोभिर् आवृतम् इन्द्रस्य वज्रꣳ हविषा रथं यज ॥ २९.५३ ॥
ਦਿਊਲੋਕ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਉਠਾਇਆ ਓਜ; ਬਨਸਪਤੀਆਂ ਤੋਂ ਲਿਆਂਦੀ ਸ਼ਕਤੀ। ਜਲਾਂ ਦਾ ਓਜ, ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਇੰਦਰ ਦਾ ਵਜ੍ਰ। ਹਵਿ ਨਾਲ ਰੱਥ ਦਾ ਯਜਨ ਕਰ।
29.54
इन्द्रस्य वज्रो मरुताम् अनीकं मित्रस्य गर्भो वरुणस्य नाभिः ।
सेमां नो हव्यदातिं जुषाणो देव रथ प्रति हव्या गृभाय ॥ २९.५४ ॥
ਇੰਦਰ ਦਾ ਵਜ੍ਰ, ਮਰੁਤਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ, ਮਿੱਤਰ ਦਾ ਗਰਭ, ਵਰੁਣ ਦੀ ਨਾਭੀ। ਹੇ ਦੇਵ, ਹੇ ਰੱਥ, ਸਾਡਾ ਇਹ ਹਵਿ-ਦਾਨ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ; ਹਵਿਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ।
29.55
उप श्वासय पृथिवीम् उत द्यां पुरुत्रा ते मनुतां विष्ठितं जगत् ।
स दुन्दुभे सजूर् इन्द्रेण देवैर् दूराद् दवीयो ऽ अप सेध शत्रून् ॥ २९.५५ ॥
ਹੇ ਦੁੰਦੁਭੀ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਗੂੰਜਾ ਦੇ; ਤੇਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੀ ਫ਼ੌਜ ਜਾਗੇ। ਹੇ ਦੁੰਦੁਭੀ, ਇੰਦਰ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਭਜਾ ਦੇ।
29.56
आ क्रन्दय बलम् ओजो न ऽ आ धा नि ष्टनिहि दुरिता बाधमानः ।
अप प्रोथ दुन्दुभे दुच्छुना ऽ इत ऽ इन्द्रस्य मुष्टिर् असि वीडयस्व ॥ २९.५६ ॥
ਬਲ ਤੇ ਓਜ ਜਗਾ ਕੇ ਗਰਜ; ਬਿਪਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗੱਜ। ਹੇ ਦੁੰਦੁਭੀ, ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਦੂਰ ਕਰ। ਤੂੰ ਇੰਦਰ ਦੀ ਮੁੱਠੀ ਹੈਂ; ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕਰ।
29.57
आमूर् अज प्रत्या वर्तयेमाः केतुमद् दुन्दुभिर् वावदीति ।
सम् अश्वपर्णाश् चरन्ति नो नरो ऽस्माकम् इन्द्र रथिनो जयन्तु ॥ २९.५७ ॥
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤੋਰ ਕੇ ਮੋੜ ਲਿਆ; ਝੰਡਿਆਂ ਸਮੇਤ ਦੁੰਦੁਭੀ ਉੱਚੀ ਵੱਜਦੀ ਹੈ। ਅਸ਼ਵਪਰਣ ਝੰਡੇ ਇਕੱਠੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ; ਸਾਡੇ ਨਰ ਵੀਰ ਤੇ ਰਥੀ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਜਿੱਤਣ।
29.58
आग्नेयः कृष्णग्रीवः सारस्वती मेषी बभ्रुः सौम्यः पौष्णः श्यामः शितिपृष्ठो बार्हस्पत्यः शिल्पो वैश्वदेव ऽ ऐन्द्रो ऽरुणो मारुतः कल्माष ऽ ऐन्द्राग्नः सꣳहितो ऽधोरामः सावित्रो वारुणः कृष्ण ऽ एकशितिपात् पेत्वः ॥ २९.५८ ॥
ਅਗਨੀ ਦਾ, ਕਾਲੀ ਗਰਦਨ ਵਾਲਾ; ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਭੇਡ; ਭੂਰਾ, ਸੋਮ ਦਾ; ਪੂਸ਼ਨ ਦਾ, ਸ਼ਿਆਮ; ਚਿੱਟੀ ਪਿੱਠ ਵਾਲਾ; ਬ੍ਰਹਿਸਪਤੀ ਦਾ; ਧੱਬਿਆਂ ਵਾਲਾ; ਵਿਸ਼ਵਦੇਵਾਂ ਦਾ; ਇੰਦਰ ਦਾ; ਲਾਲ; ਮਰੁਤਾਂ ਦਾ; ਧੱਬੇਦਾਰ; ਇੰਦਰ-ਅਗਨੀ ਦਾ; ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ; ਨੀਵੀਂ ਕੁੱਖ ਵਾਲਾ; ਸਵਿਤਾ ਦਾ; ਵਰੁਣ ਦਾ; ਕਾਲਾ; ਇਕ ਚਿੱਟੇ ਪੈਰ ਵਾਲਾ; ਤੇਜ਼ ਉੱਡਣ ਵਾਲਾ।
29.59
अग्नये ऽनीकवते रोहिताञ्जिर् अनड्वान् अधोरामौ सावित्रौ पौष्णौ रजतनाभी वैश्वदेवौ पिशंगौ तूपरु मारुतः कल्माष ऽ आग्नेयः कृष्णो ऽजः सारस्वती मेषी वारुणः पेत्वः ॥ २९.५९ ॥
ਅਗਨੀ ਅਨੀਕਵਤ ਲਈ: ਲਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਾਲਾ ਬਲਦ; ਹੇਠਾਂ ਝੁਕੇ ਡੰਡੇ ਵਾਲੇ ਦੋ; ਸਵਿਤਾ ਦਾ; ਪੂਸ਼ਨ ਦਾ; ਚਾਂਦੀ-ਨਾਭੀ; ਵਿਸ਼ਵਦੇਵਾਂ ਦਾ; ਪਿਸ਼ੰਗ; ਤੂਪਰੂ; ਮਰੁਤਾਂ ਦਾ; ਧੱਬਿਆਂ ਵਾਲਾ; ਅਗਨੀ ਦਾ; ਕਾਲਾ ਬੱਕਰਾ; ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਭੇਡ; ਵਰੁਣ ਦਾ; ਪੇਤਵ।
29.60
अग्नये गायत्राय त्रिवृते राथन्तरायाष्टाकपाल ऽ इन्द्राय त्रैष्टुभाय पञ्चदशाय बर्हतायैकादशकपालो विश्वेभ्यो देवेभ्यो जागतेभ्यः सप्तदशेभ्यो वैरूपेभ्यो द्वादशकपालो मित्रावरुणाभ्याम् आनुष्टुभाभ्याम् एकविꣳशाभ्यां वैराजाभ्यां पयस्या बृहस्पतये पाङ्क्ताय त्रिणवाय शाक्वराय चरुः सवित्र ऽ औष्णिहाय त्रयस्त्रिꣳशाय रैवताय द्वादशकपालः प्राजापत्यश् चरुर् अदित्यै विष्णुपत्न्यै चरुर् अग्नये वैश्वानराय द्वादशकपालो ऽनुमत्या ऽ अष्टाकपालः ॥ २९.६० ॥
ਅਗਨੀ ਲਈ ਗਾਯਤਰ, ਤ੍ਰਿਵ੍ਰਤ, ਰਥੰਤਰ ਲਈ ਅਸ਼ਟਾਕਪਾਲ; ਇੰਦਰ ਲਈ ਤ੍ਰੈਸ਼ਟੁਭ, ਪੰਚਦਸ਼, ਬ੍ਰਿਹਤ ਲਈ ਏਕਾਦਸ਼ਕਪਾਲ; ਵਿਸ਼ਵਦੇਵਾਂ ਲਈ ਜਾਗਤ, ਸਪਤਦਸ਼, ਵੈਰੂਪ ਲਈ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਕਪਾਲ; ਮਿਤ੍ਰਾਵਰੁਣ ਲਈ ਆਨੁਸ਼ਟੁਭ, ਏਕਵਿੰਸ਼, ਵੈਰਾਜ ਲਈ ਪਯਸ੍ਯਾ; ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਲਈ ਪਾਂਕਤ, ਤ੍ਰਿਣਵ, ਸ਼ਾਕ੍ਵਰ ਲਈ ਚਰੂ; ਸਵਿਤਾ ਲਈ ਔਸ਼ਣਿਹ, ਤ੍ਰਯਸ੍ਤ੍ਰਿੰਸ਼, ਰੈਵਤ ਲਈ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਕਪਾਲ; ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਲਈ ਚਰੂ; ਅਦਿਤੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੁਪਤਨੀ ਲਈ ਚਰੂ; ਅਗਨੀ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਲਈ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਕਪਾਲ; ਅਨੁਮਤੀ ਲਈ ਅਸ਼ਟਾਕਪਾਲ।